सूत उवाच- स प्रभुः सर्वलोकेशो ह्यभिषिच्य ततो नृपम् । पृथुं वेनस्य तनयं सर्वराज्ये महाप्रभुम्
सूतमुनी म्हणाले: त्या सर्व लोकांचा स्वामी असलेल्या प्रभूंनी, वेनाचा पुत्र पृथु याला सर्व राज्यावर राजा म्हणून अभिषेक केला.
महाबाहुं महाकायं यथेंद्रं च सुरेश्वरम् । क्रमेणापि ततो ब्रह्मा राज्यानि च विचार्य वै
तो महाबाहू, विशाल देहाचा आणि देवराज इंद्रासारखा होता. त्यानंतर ब्रह्मदेवाने सर्व राज्यांची योग्यतेनुसार व्यवस्था पाहिली.
यद्यस्यापि भवेद्योग्यं दातुं तदुपचक्रमे । वृक्षाणां ब्राह्मणानां च ग्रहर्क्षाणां तथैव च
कोणाला कोणते राज्य द्यावे हे पाहून, ब्रह्मदेवाने झाडे, ब्राह्मण, ग्रह-नक्षत्र यांनाही राज्ये देण्यास सुरुवात केली.
सोमं राज्ये सोभ्यषिंचत्तपसां च महामतिः । धर्माणां धर्मयज्ञानां पुण्यानां पुण्यतेजसाम्
महामती ब्रह्मदेवाने सोमाला तपस्वी, धर्म, यज्ञ, पुण्यवान आणि तेजस्वी यांचा राजा म्हणून अभिषेक केला.
अपां मध्ये तथा देवं तीर्थानां हि तथैव च । वरुणं सोभिषिच्यैव रत्नानां च द्विजोत्तम
पाण्यांमध्ये आणि तीर्थांमध्ये देवता म्हणून वरुणाचा अभिषेक केला, आणि रत्नांमध्येही त्यालाच राजा केले, हे श्रेष्ठ द्विजा.
अन्येषां सर्वयक्षाणां राज्ये वैश्रवणं पुनः । विष्णुमेव महाप्राज्ञमादित्यानां पितामहः
सर्व यक्षांमध्ये पुन्हा वैश्रवणाला राजा केले. आदित्यांमध्ये, बुद्धिमान ब्रह्मदेवाने विष्णूला राजा केले.
राज्ये संस्थापयामास जनता हितहेतवे । सर्वेषामेव पुण्यानां दक्षमेव प्रजापतिम्
सर्व जनतेच्या कल्याणासाठी, सर्व पुण्यवानांमध्ये दक्ष प्रजापतीला राजा केले.
समर्थं सर्वधर्मज्ञं प्रजापतिगणेश्वरम् । प्रह्रादं सर्वधर्मज्ञं स हि राज्ये न्यरूपयत्
सर्व धर्म जाणणारा, समर्थ आणि प्रजापतींचा स्वामी असलेल्या दक्षाला प्रजापतींमध्ये राजा केले. तसेच, सर्व धर्म जाणणारा प्रह्लादालाही राजा केले.
दैत्यानां दानवानां च विष्णुतेजः समन्वितम् । यमं वैवस्वतं धर्मं पैत्र्ये राज्येभिषिच्य च
दैत्य आणि दानवांमध्ये, विष्णूच्या तेजाने युक्त असलेल्या यम वैवस्वताला पितृलोकाच्या राज्याचा अभिषेक केला.
यक्षराक्षसभूतानां पिशाचोरगसर्पिणाम् । योगिनीनां च सर्वासां वैतालानां महात्मनाम्
यक्ष, राक्षस, भूता, पिशाच, सर्प, योगिनी आणि सर्व महान वैताल यांच्यामध्ये—
कंकालानां हि सर्वेषां कूष्मांडानां तथैव च । पार्थिवानां च सर्वेषां गिरिशं शूलपाणिनम्
सर्व कंकाळ, कूष्मांड आणि पृथ्वीवरील सर्व प्राण्यांमध्ये, शूलधारी गिरीशाला राजा केले.
पर्वतानां हि सर्वेषां हिमवंतं महागिरिम् । नदीनां च तडागानां वापिकानां तथैव च
सर्व पर्वतांमध्ये, हिमवंत या महान पर्वताला राजा केले. नद्या, सरोवरे आणि विहिरींमध्येही—
कुंडानां कूपराज्ये हि दिव्येषु च सुरेश्वरः । सागरं स्थापितं पुण्यं सर्वतीर्थमनुत्तमम्
कुंड, विहिरी आणि दिव्य लोकांमध्ये, देवांचा स्वामी ब्रह्मदेवाने समुद्राला सर्वश्रेष्ठ आणि पवित्र तीर्थ म्हणून स्थापन केले.
गंधर्वाणां तु सर्वेषां राज्ये पुण्ये तथैव च । चित्ररथं ततो ब्रह्मा अभिषिच्य सुरेश्वरः
सर्व गंधर्वांमध्ये, पवित्र राज्याचा राजा म्हणून चित्ररथाचा अभिषेक केला; तसेच ब्रह्मदेवानेही त्याला मान्यता दिली.
नागानां पुण्यवीर्याणां वासुकिं च चतुर्मुखः । सर्पाणां तु तथा राज्ये अभिषिच्य स तक्षकम्
पुण्यवान नागांमध्ये, चतुर्मुख ब्रह्मदेवाने वासुकीला राजा केले; आणि सर्पांमध्ये, तक्षकाचा अभिषेक केला.
वारणानां ततो राज्ये ऐरावणमसिंचत । अश्वानां चैव सर्वेषामुच्चैःश्रवसमेव च
मग, हत्तींच्या राज्यात ऐरावताचा अभिषेक केला; आणि सर्व घोड्यांमध्ये उच्चैःश्रवस याला राजा केले.
पक्षिणां चैव सर्वेषां वैनतेयमथापि सः । मृगाणां च ततो राज्ये ब्रह्मा सिंहमथादिशत्
सर्व पक्ष्यांमध्ये ब्रह्मदेवांनी गरुडाला त्यांचा अधिपती नेमला; तर सर्व जनावरांमध्ये सिंहाला राजा केले.
गोवृषं तु गवां मध्ये अभिषिच्य प्रजापतिः । वनस्पतीनां सर्वेषां प्लक्षमेव पितामहः
गायींमध्ये प्रजापतीने बैलाला प्रमुख केले; आणि सर्व झाडांमध्ये पितामहाने उंबराच्या झाडाला श्रेष्ठ मान दिला.
एवं राज्यानि सर्वाणि संस्थाप्य च पितामहः । दिशापालांस्ततो ब्रह्मा स्थापयामास सत्तमः
अशा प्रकारे पितामहाने सर्व राज्यांची स्थापना केली; त्यानंतर ब्रह्मदेवांनी दिशांचे रक्षक नेमले.
वैराजस्य तथा पुत्रं पूर्वस्यां दिशि सत्तमः । सुधन्वानं दिशःपालं राजानं सोभ्यषिंचत
पूर्व दिशेला वैराजाचा पुत्र सुधन्वा याला ब्रह्मदेवांनी त्या दिशेचा राजा आणि रक्षक म्हणून अभिषेक केला.
दक्षिणस्यां महात्मानं कर्दमस्य प्रजापतेः । पुत्रं शंखपदं नाम राजानं सोभ्यषिंचत
दक्षिण दिशेला प्रजापती कर्दमाचा महात्मा पुत्र शंखपाद याला ब्रह्मदेवांनी राजा केले.
पश्चिमायां तथा ब्रह्मा वरुणस्य प्रजापतेः । पुत्रं च पुष्करं नाम सोऽभ्यषिंचत्प्रजापतिः
पश्चिम दिशेला प्रजापती वरुणाचा पुत्र पुष्कर याला ब्रह्मदेवांनी राजा म्हणून नेमले.
उत्तरस्यां दिशि ब्रह्म नलकूबरमेव च । एवं चैवाभ्यषिंचच्च दिक्पालान्समहौजसः
उत्तर दिशेला ब्रह्मदेवांनी नलकूबर याचा अभिषेक केला; अशा प्रकारे सर्व बलाढ्य दिशांचे रक्षक नेमले.
यैरियं पृथिवी सर्वा सप्तद्वीपा सपत्तना । यथाप्रदेशमद्यापि धर्मेण प्रतिपाल्यते
ज्यांच्या द्वारे ही संपूर्ण पृथ्वी, सात द्वीपांसह आणि नगरांसह, आजही त्यांच्या त्यांच्या प्रदेशात धर्माने राखली जाते.
पृथुश्चैवं महाभागः सोभिषिक्तो नराधिपः । राजसूयादिभिः सर्वैरभिषिक्तो महामखैः
अशा प्रकारे महाभाग पृथू यांचा नराधिपती म्हणून अभिषेक झाला; राजसूयासारख्या सर्व मोठ्या यज्ञांनी त्यांना अभिषेक करण्यात आला.
विधिना वेददृष्टेन राजराज्ये महीपतिः । चाक्षुषे नाम्नि संपुण्ये अतीते च महौजसि
वेदात सांगितलेल्या विधीनुसार, चाक्षुष नावाच्या प्रसिद्ध मन्वंतरात, त्या बलाढ्य राजाचा राज्याभिषेक झाला.
मन्वंतरे महाभाग देवपुण्यहितैषिणि । ततो वैवस्वतायैव मनवे राज्यमादिशत्
त्या मन्वंतरात, जो देव आणि सत्पुरुषांच्या कल्याणासाठी होता, त्यानंतर ब्रह्मदेवांनी वैवस्वत मनुला राज्य दिले.
विस्तरं चापि व्याख्यास्ये पृथोश्चैव महात्मनः । यदि मामेव विप्रेन्द्र शुश्रूषसि अतंद्रितः
हे विप्रश्रेष्ठ, जर तू मन लावून ऐकशील तर मी आता त्या महात्मा पृथूचा जन्म विस्ताराने सांगतो.
एतदेवमधिष्ठानं महत्पुण्यं प्रकीर्तितम् । सर्वेष्वेव पुराणेषु एतद्धि निश्चितं सदा
हेच पवित्र अधिष्ठान सर्व पुराणांत प्रसिद्ध आहे; हे नेहमीच निश्चित मानले जाते.
पुण्यं यशस्यमायुष्यं स्वर्गवासकरं शुभम् । धन्यं पवित्रमायुष्यं पुत्रदं वृद्धिदायकम्
हे पुण्यदायक आहे, कीर्ती आणि दीर्घायुष्य देणारे आहे, स्वर्गवास मिळवून देणारे, शुभ, धन्य, पवित्र, आयुष्य वाढवणारे, पुत्रप्राप्ती आणि वृद्धी देणारे आहे.