यथानलेन संदग्धास्तृणानां संचया द्विजाः । भस्मीभूता भवंत्येव तथा तास्ता विभीषिकाः
जसं अग्नीने जळलेली गवताची ढिगं राख होते, तसंच त्या भीतीही नष्ट झाल्या, द्विजांनो.
विप्रस्य तेजसा तस्य पितृभक्तस्य सत्तमाः । प्रलयं गतास्तु घोरास्ता दारुणा भीषिका द्विजाः
त्या पितृभक्त ब्राह्मणाच्या तेजामुळे, श्रेष्ठांनो, त्या भयंकर आणि कठीण भीतींचा नाश झाला.
स विघ्नान्दर्शयामास सहस्राक्षः पुनः पुनः । तेजसाऽनाशयद्विप्रः स्वकीयेन महायशाः
सहस्त्रनेत्र असलेल्या इंद्राने पुन्हा पुन्हा विघ्न दाखवले; पण त्या महायशस्वी ब्राह्मणाने आपल्या तेजाने ते नष्ट केले.
एवं विघ्नान्बहूंस्तस्य इंद्रस्यापि महात्मनः । नाशयामास मेधावी तपसस्तेजसापि वा
अशा प्रकारे त्या बुद्धिमानाने इंद्रासारख्या महात्म्याचेही अनेक विघ्न तपश्चर्येच्या आणि तेजाच्या जोरावर नष्ट केले.
नष्टेषु तेषु विघ्नेषु दारुणेषु महत्सु च । ज्ञात्वा तस्य कृतान्विघ्नान्दारुणान्भीषणाकृतीन्
ते मोठे आणि भयंकर विघ्न नष्ट झाल्यावर, इंद्राने इतकी भीतीदायक अडथळे निर्माण केल्याचं त्याला समजलं.
अथ क्रुद्धो महातेजा विष्णुशर्मा द्विजोत्तमः । इंद्रं प्रति महाभागो रागरक्तांतलोचनः
मग क्रोधाने आणि तेजाने भरलेला, श्रेष्ठ ब्राह्मण विष्णुशर्मा, रागाने डोळे लाल करून इंद्राकडे वळला.
इंद्र लोकादहं चेंद्रं पातयिष्यामि नान्यथा । निजधर्मे रतस्याद्य यो विघ्नं तु समाचरेत्
"मी इंद्राला त्याच्या लोकातून खाली पाडीन; दुसरा मार्ग नाही. जो आज आपल्या धर्मात रत असलेल्या माणसाला विघ्न आणेल, त्याला मी शिक्षा करीन."
तस्य दंडं प्रदास्यामि यो वै हन्यात्स हन्यते । एवमन्यं करिष्यामि देवानां पालकं पुनः
जो असं करेल त्याला मी शिक्षा देईन; जो मारतो, तोच मारला जातो. अशा प्रकारे मी देवांचा दुसरा रक्षक नेमीन.
एवं समुद्यतो विप्र इंद्रनाशाय सत्तमः । तावदेव समायातो देवेंद्रः पाकशासनः
असा इंद्राचा नाश करण्यासाठी सज्ज झालेला तो श्रेष्ठ ब्राह्मण, तेवढ्यात वज्रधारी देवेंद्र तिथे आला.
भो भो विप्र महाप्राज्ञ तपसा नियमेन च । दमेन सत्यशौचाभ्यां त्वत्समो नास्ति चापरः
"अहो ब्राह्मण, महाप्राज्ञा, तप आणि नियम, संयम, सत्य आणि शुद्धतेमुळे तुझ्यासारखा दुसरा कोणी नाही."
अनया पितृभक्त्या ते जितोहं दैवतैः सह । ममापराधं त्वं सर्वं क्षंतुमर्हसि सत्तम
तुझ्या वडिलांवरील भक्तीमुळे तू मला आणि देवतांना जिंकलेस. हे श्रेष्ठा, माझे सर्व अपराध तू क्षमा करावेत.
वरं वरय भद्रं ते दुर्लभं च ददाम्यहम् । विष्णुशर्मा तदोवाच देवराजं तथागतम्
कोणताही वर माग, तुझ्या आयुष्यात मंगल घडो; अगदी दुर्मिळ वरसुद्धा मी तुला देईन. तेव्हा विष्णुशर्मा त्या आलेल्या देवराजाला म्हणाला—
विप्रतेजो महेंद्रेद्रं असह्यं देवदैवतैः । पितृभक्तस्य देवेश दुःसहं सर्वथा विभो
ब्राह्मणाचे तेज इंद्रालाही आणि देवांना सहन होत नाही; हे देवाधिदेव, वडिलांवरील भक्ती कोणालाही सहन होत नाही.
तेजोभंगो न कर्त्तव्यो ब्राह्मणानां महात्मनाम् । पुत्रपौत्रैः समस्तैस्तु ब्रह्मविष्णुहरान्पुनः
महात्मा ब्राह्मणांचे तेज कधीही कमी करू नये; त्यांच्या मुलांनातवंडांसह ते पुन्हा ब्रह्मा, विष्णू आणि हराचा नाश करतात.
नाशयंते न संदेहो यदि रुष्टा द्विजोत्तमाः । नागच्छेद्यद्भवानद्य तदा राज्यमनुत्तमम्
यात काहीच शंका नाही, जर श्रेष्ठ ब्राह्मण रागावले, तर ते सर्वांचा नाश करतात; आज जर तुम्ही आला नाहीत, तर तुमचे श्रेष्ठ राज्य टिकणार नाही.
आत्मतपः प्रभावेण अन्यस्मै त्वं महात्मने । दातुकामस्तु संजातो रोषपूर्णेन चक्षुषा
त्याच्या स्वतःच्या तपश्चर्येच्या सामर्थ्याने, तो दुसऱ्या महात्म्याला वर द्यायला उत्सुक झाला आहे, आणि त्याच्या डोळ्यांत राग भरला आहे.
भवानद्य समायातो वरं दातुमिहेच्छसि । अमृतं देहि देवेंद्र पितृभक्तिं तथाचलाम्
आज तुम्ही येथे वर द्यायला आलात; हे देवेन्द्र, मला अमरत्व आणि वडिलांवरील अढळ भक्ती द्या.
एवंविधं वरं देहि यदि तुष्टोसि शत्रुहन् । एवं ददामि पुण्यं ते वरं चामृतसंयुतम्
हे शत्रूंचा नाश करणारा, जर तू समाधानी असशील तर असा वर दे; मी तुला पुण्य मिळवून देणारा आणि अमरत्वासह वर देतो.
एवमाभाष्य तं विप्रममृतं दत्तवान्स्वयम् । सकुंभं दत्तवांस्तस्मै प्रीयमाणेन चात्मना
असं म्हणून त्याने त्या ब्राह्मणाला स्वतः अमरत्व दिलं; आणि आनंदाने भरलेल्या मनाने त्याला एक भरलेला कलश दिला.
अचला ते भवेद्विप्र भक्तिः पितरि सर्वदा । एवमाभाष्य तं विप्रं विसृज्य च सहस्रदृक्
हे ब्राह्मण, तुझी वडिलांवरील भक्ती नेहमी अढळ राहील; असं म्हणून सहस्रदृष्टी त्या ब्राह्मणाला परवानगी देऊन निघून गेला.
प्रसन्नोभूच्च तद्दृष्ट्वा विप्रतेजः सुदुःसहम् । विष्णुशर्मा ततो गत्वा पितरं वाक्यमब्रवीत्
ते पाहून तो अत्यंत प्रसन्न झाला, कारण ब्राह्मणाचे तेज खूपच भयंकर होते; मग विष्णुशर्मा आपल्या वडिलांकडे जाऊन म्हणाला—
तात इंद्रात्समानीतममृतं व्याधिनाशनम् । अनेनापि महाभाग नीरुजो भव सर्वदा
बाबा, मी इंद्राकडून अमृत आणलं आहे, जे आजार नष्ट करतं; या अमृतामुळे, हे भाग्यवान, तू नेहमी निरोगी राहो.
अमृतेन त्वमद्यैव परां तृप्तिमवाप्नुहि । एतद्वाक्यं महच्छ्रुत्वा शिवशर्मा सुतस्य हि
आजच या अमृतामुळे तुला परमोच्च समाधान लाभो; मुलाने अशी मोठी वाणी ऐकून शिवशर्मा—
सुतान्सर्वान्समाहूय प्रीयमाणेन चेतसा । पितृभक्ताः सुता यूयं मद्वाक्यपरिपालकाः
सर्व मुलांना एकत्र बोलावून, आनंदाने मन भरून, तो म्हणाला— 'माझ्या मुलांनो, तुम्ही वडिलांवर भक्ती ठेवता आणि माझ्या शब्दांचे पालन करता.'
वरं वृणुध्वं सुप्रीताः पुत्रका दुर्लभं भुवि । एवमाभाषितं तस्य शुश्रुवुः सर्वसंमताः
माझ्या प्रिय मुलांनो, पृथ्वीवर दुर्मिळ असा कोणताही वर मागा; असं त्याने सांगितल्यावर सर्वांनी ते ऐकलं.
ते सर्वे तु समालोच्य पितरं प्रत्यथाब्रुवन् । अस्माकं जीवताम्माता गता या यममंदिरम्
सर्वांनी विचार करून वडिलांना उत्तर दिलं— 'आमच्या आई जिवंत असताना, त्या यमाच्या घरात गेल्या.'
नीरुजा भवनाद्देवी प्रसादात्तव सुव्रता । भवान्पिता इयं माता जन्मजन्मांतरे पितः
तुमच्या कृपेने, हे धर्मनिष्ठा, घरातील माता आज निरोगी झाली आहे; तुम्ही आमचे वडील, त्या आमच्या आई, आणि तुम्ही जन्मोजन्मी आमचे वडील आहात.
वयं सुता भवेमेति सर्वे पुण्यकृतस्तथा । शिवशर्मोवाच- अद्यैवापि मृता माता भवतां पुत्रवत्सला
आम्ही नेहमीच तुमचे पुत्र राहू, आणि जे पुण्य करणारे आहेत तेही; शिवशर्मा म्हणाला— 'आजच तुमची आई, जी मुलांवर प्रेम करणारी होती, मरण पावली आहे.'
जीवमाना सुहृष्टा सा एष्यते नात्र संशयः । एवमुक्ते शुभे वाक्ये ऋषिणा शिवशर्मणा
ती जिवंत आणि आनंदी परत येईल, यात काहीच शंका नाही. ऋषी शिवशर्म्यांनी हे शुभ वचन बोलल्यावर,
तेषां माता समायाता प्रहृष्टा वाक्यमब्रवीत् । एतदर्थं समुत्पन्नं सुवीर्यं तनयं सुतम्
त्यांची आई आनंदाने आली आणि म्हणाली, 'याच कारणासाठी हा बलवान मुलगा जन्माला आला आहे.'