वसून्सर्वांश्च सशरैः सिद्धगंधर्वपन्नगान्। दशाष्टदशभिः षडिभर्युद्धे देवान्भिनत्त्यसौ
त्याने सर्व वसु, सिद्ध, गंधर्व आणि नाग यांना बाणांनी जखमी केले; युद्धात त्याने देवांना दहा, अठरा आणि सहा बाणांनी घायाळ केले.
ओजौघादतिवीर्यात्तु शीघ्रलाघवर्दशनान्। आपत्प्राप्ताः सुरा भीत्या प्रतिकर्तुं न चेश्वराः
त्याच्या प्रचंड सामर्थ्यामुळे आणि वेगवान हल्ल्यांमुळे, देवता जरी बलवान आणि चपळ असले तरी, भीतीने गारद झाले आणि प्रतिकार करू शकले नाहीत.
महेशशूलसंकाशैः शरैर्मर्मविभेदिभिः। ताडिता निर्जरा युद्धे मूर्च्छिता धरणीं ययुः
महेशाच्या त्रिशूळासारख्या बाणांनी, जे अमरांच्या शरीरातील नाजूक जागा भेदत होते, त्या युद्धात अमर देवता जबर मार लागून बेशुद्ध होऊन जमिनीवर कोसळले.
तस्यैव संमुखे स्थातुं न शेकुः प्रवरास्सुराः। ततो देवा विनिर्धूतास्त्रिदिवेशेन संयुताः
त्याच्या समोर उभे राहण्याची ताकद श्रेष्ठ देवतांमध्येही राहिली नाही; मग त्रैलोक्याधिपतीने त्यांना पराभूत केले आणि देवता तिथून पळाले.
शरण्यं ते हरिं तत्र शरणं ताडिता ययुः। एतस्मिन्नंतरे विष्णुः प्राह जिष्णुं खगेश्वरम्
ते जखमी देवता तिथेच रक्षण करणाऱ्या हरिकडे धावले; त्याच वेळी विष्णूंनी खगाधिपती जिष्णूला बोलावले.
अधुना गच्छ दैत्यस्य संमुखं रणमूर्धनि। नाशाय सततस्तूर्णं गतस्तस्यांतिकं जवात्
आता तू लगेच त्या दैत्याच्या समोर युद्धाच्या मध्यभागी जा; त्याचा नाश करण्यासाठी नेहमीच त्याच्या जवळ पोहोच.
सरथं मार्गणैर्भित्वा विष्णुमारोधयज्जवम्। रथस्य संमुखे दैत्य उवाच विष्णुमव्ययम्
विष्णूंनी बाणांनी त्याचा रथ फोडून त्याचा वेग थांबवला; मग रथाच्या समोर उभा राहून दैत्याने अविनाशी विष्णूंना उद्देशून बोलले.
अन्य सृष्टिं करोम्यद्य हत्वा त्वां च सनिर्ज्जरम्। ततो विष्णुरुवाचेदं गर्जंतं दैत्यपुंगवम्
आज मी तुला आणि अमर देवतांना मारून नवीन सृष्टी निर्माण करीन; त्यावर विष्णूंनी त्या गर्जणाऱ्या दैत्यराजाला उत्तर दिले.
शक्तस्त्वं स्पर्द्धने पाप यदि युद्धे स्थिरो भव। ततः शरशतैरेव जघान विष्णुमव्ययम्
अरे दुष्ट, जर तुला खरोखरच स्पर्धा करायची असेल तर युद्धात ठाम उभा रहा; मग त्याने विष्णूंवर बाणांचा मारा केला.
असंभ्रांतः स चिच्छेद यमदंडनिभान्शरान्। पुनः शरसहस्राणि प्रेरयामास तं रणे
तो अजिबात घाबरला नाही; यमाच्या दंडासारखे बाण त्याने छाटले आणि पुन्हा हजारो बाण युद्धात सोडले.
तांश्च छित्वा शरैः शौरिस्तं च विव्याध मार्गणैः। प्रगौरवादहार्याभैः संस्पर्शाद्बाडवानलैः
त्याने ते बाण आपल्याच बाणांनी छाटले आणि जड, थांबवता न येणारे, स्पर्श होताच ज्वाळा पेटवणारे शस्त्रांनी त्याला भोसकले.
शरैश्च भेदकैस्तीक्ष्णैः खगमैश्च मनोजवैः। लाघवात्केशवास्त्रस्य तूलशुष्कतृणोपमैः
तीक्ष्ण, भेदक बाण आणि मनासारख्या वेगवान खड्ग, केशवाच्या शस्त्रांच्या चपळतेमुळे ते सुक्या गवतासारखे किंवा कापसासारखे वाटत होते.
हैमैः शरसहस्रैस्तु ताडितो दैत्यपुंगवः। बाधयाभ्यर्दितः क्रुद्धो धृत्वा शिखरिणं रणे
सुवर्णाच्या हजारो बाणांनी जखमी झाल्यावर, तो दैत्यांचा प्रमुख त्रासाने संतप्त होऊन युद्धात एक डोंगर उचलून घेतो.
जघान माधवं वेगाद्धिरण्याक्षो महाबलः। तं च संचूर्णयामास गदया लीलया हरिः
महाबलवान हिरण्याक्षाने मोठ्या वेगाने माधवावर प्रहार केला; पण हरिने सहजपणे आपली गदा फिरवून त्याचा चुरा केला.
एवं पर्वतसाहस्रं पातितं तु क्रमेण हि। तथैव लाघवाच्चूर्णं हरिणा दानवारिणा
अशा प्रकारे, हजारो डोंगर एकामागून एक टाकले गेले आणि हरिच्या चपळतेमुळे दानवांचा शत्रू ते सर्व डोंगर चूर्ण करून टाकत होता.
पुनर्बाहुसहस्राणि कृत्वासौ दानवोत्तमः। शरैः शक्तिभिरत्युग्रैः शूलैः परशुकादिभिः
पुन्हा त्या श्रेष्ठ दैत्याने हजारो हात निर्माण केले आणि अतिशय भयंकर बाण, भाले, त्रिशूळ, कुऱ्हाडी आणि इतर शस्त्रांनी—
ववर्ष बहुभिर्विष्णुं क्रोधाविष्टेन चेतसा। तांस्तु तेनैव प्रहितांश्चिच्छेद सुरसत्तमः
त्याने क्रोधाने भरलेल्या मनाने अनेक शस्त्रांचा वर्षाव विष्णूवर केला; पण देवतांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या विष्णूंनी त्याने सोडलेली ती सर्व शस्त्रे छाटली.
शरैर्दीप्तैर्महाघोरैरसुराणां भयंकरैः। विव्याध सर्वगात्रेषु शंभुशूलोपमैश्शरैः
तेजस्वी, भयंकर आणि दानवांना भीतीदायक अशा बाणांनी त्याने त्यांच्या सर्व अंगांवर शंभूच्या त्रिशूळासारखे बाण घुसवले.
दानवाधिपतिः संख्ये ह्यव्ययो हरिरीश्वरः। स च कश्मलतां गत्वा सर्वशक्तिमनुत्तमाम्
युद्धात अविनाशी आणि देवांचा स्वामी असलेल्या हरिने, सर्व शक्ती असलेल्या त्या दैत्यराजाला बेशुद्ध अवस्थेत आणले.
कालजिह्वोपमां घोरामष्टघंटासमन्विताम्। हरेरुरसि पीने च विद्रुत्या पातयद्द्रुतम्
काळाच्या जिभेसारखे, आठ घंटांनी सजलेले ते भयंकर शस्त्र त्याने वेगाने हरिच्या रुंद छातीवर फेकले.
शुशुभे स सुरश्रेष्ठस्तडित्त्वत्सान्द्रमेघवत्। ततश्च चुक्रुशुर्दैत्या जयेति साधुवादिनः
तो देवतांमधला श्रेष्ठ, विजेच्या आणि चंद्रप्रकाशाच्या मेघासारखा तेजस्वी दिसत होता. मग दैत्यांनी आनंदाने 'जय हो!' असे उद्गार काढले.
ततश्चक्रं दैत्यसैन्ये दानवारिर्व्यसर्जयत्। तेषां शिरांसि संच्छिद्य माधवं पुनरागमत्
नंतर दानवांचा शत्रू असलेल्या त्याने आपले चक्र दैत्यांच्या सैन्यावर सोडले; त्याने त्यांच्या डोकी उडवली आणि पुन्हा माधवाजवळ परतले.
स दैत्यं शक्तिपातेन पातयामास वै रणे। चिरात्संज्ञां समालंब्य वह्निबाणेन केशवम्
त्याने रणभूमीत दैत्याला शूलाच्या प्रहाराने खाली पाडले; बरीच वेळ शुद्धीवर येऊन, त्याने अग्नीबाणाने केशवाला जखमी केले.
निजघान रणे क्रुद्धो हरिः कौबेरमाक्षिपत्। ततो मुमोच मायास्त्रं चासुरं चातिदारुणम्
रणात क्रोधाने हरिने कौबेराला ठार केले; त्यानंतर असुराने अत्यंत भयंकर मायास्त्र सोडले.
सिंहव्याघ्रलुलायांश्च तद्वद्द्विप सरीसृपान्। जघान समरे विष्णुं हिरण्याक्षः प्रतापवान्
सिंह, वाघ, कोल्हे, तसेच हत्ती आणि साप — हे सर्व हिरण्याक्षाने आपल्या पराक्रमाने युद्धात विष्णूवर सोडले.
ततो मायास्त्रसंभूतान्शस्त्रास्त्रौघान्रणे हरिः। प्रचिच्छेद शरैरेव शूलेनैवमताडयत्
मग हरिने त्या मायास्त्रातून निर्माण झालेल्या शस्त्रांचा वर्षाव बाणांनी छेदला आणि शूलानेही त्यांना प्रहार केला.
स विह्वलित सर्वांगस्तत्क्षणं लोहितोक्षितः। विचकर्ष हरन्विष्णुरसृग्विप्लुतविग्रहः
त्याचे सर्व अंग थरथर कापू लागले आणि रक्ताने माखले गेले; अशा अवस्थेत, रक्तात न्हालेला विष्णू असुराला ओढत नेऊ लागला.
तच्छूलं च त्रिभिर्बाणैः प्रविव्याध सुराधिपः। वरूथं सध्वजं केतुं रथं चैवातपत्रकम्
देवताधिपतीने त्या शूलावर तीन बाणांनी प्रहार केला आणि त्याचे कवच, ध्वज, पताका, रथ आणि छत्रही फोडून टाकले.
यंतारं च प्रचिच्छेद दशभिश्च हरिः शरैः। पातिते च रथे दैत्यः संप्लुत्याथ रथं परम्
हरिने दहा बाणांनी सारथ्यालाही ठार केले; रथ पडल्यावर दैत्याने उडी मारून दुसऱ्या उत्तम रथावर चढले.
आरुरोह स दैत्येंद्रः संमुखं चाकरोद्बली। ततो युद्धं महाघोरमभवल्लोमहर्षणम्
तो दैत्यराजा नव्या रथावर बसून समोर उभा राहिला; मग फार भयंकर आणि अंगावर काटा आणणारे युद्ध सुरू झाले.