स च दृष्ट्वाऽसुरो मृत्युं शूलेनैव जघान ह। शक्तिं चैव ततो मृत्युः प्रचिक्षेप रणाजिरे
मृत्यूला पाहून त्या असुराने त्याच्यावर शूलाने प्रहार केला; मग मृत्यूनेही आपली शक्ती रणभूमीत फेकली.
संदह्य सहसा शूलं वह्निकूटसमप्रभम्। दैत्यस्य हृदयं भित्वा गता सा च धरातलम्
ते शूल क्षणात अग्निसारखे जळू लागले, दैत्याच्या हृदयाला भेदून, ते जमिनीवर पडले.
सरथः स पपातोर्व्यां शक्तिजर्जरविग्रहः। अथान्यो दुर्मुखो मृत्युं कृष्टचापो महाबलः
रथासह तो जमिनीवर कोसळला, त्याचे शरीर भाल्याने छिन्नविछिन्न झाले; मग दुसरा दुर्मुख नावाचा, मोठ्या बळाचा आणि धनुष्य ताणलेला, मृत्यूला सामोरा गेला.
खड्गचर्मधरः कालो रथ एव गतोभवत्। दृष्ट्वा तं विशिखैः प्राज्यैर्जघान स यमं रणे
धनुष्य आणि ढाल घेऊन काळ रथावर चढला; त्याला पाहून दुर्मुखाने प्रचंड बाणांनी युद्धात यमावर प्रहार केला.
स चाप्लत्य रथाद्देवो ह्यसिना च सकुंडलम्। शिरश्चिच्छेद सहसा पातयित्वा च भूतले
त्या देवतेने अचानक तलवारीने त्याचं डोकं आणि कुंडलं एकदम छाटून रथावरून खाली पृथ्वीवर फेकलं.
हतशेषं बलं सर्वं प्रदुद्राव दिशो दश
उरलेलं सगळं सैन्य हरवून दहा दिशांना पळून गेलं.
इति श्रीपाद्मपुराणे प्रथमे सृष्टिखंडे देवांतकर्दुर्धर्षदुर्मुखवधोनाम सप्ततिमोऽध्यायः
श्रीपद्मपुराणाच्या सृष्टीखंडातील 'अंतक, दुर्धर्ष आणि दुर्मुख यांचा वध' या सत्तराव्या अध्यायाचा येथे समाप्ती.
व्यास उवाच- अथान्यो नमुचिः क्रुद्धः स्यंदनस्थो दिवौकसः। विशिखैरर्दयामस घोरैराशीविषोपमैः
व्यास म्हणाले— मग दुसरा, नमुचि, रागाने भरून आपल्या रथावर उभा राहिला आणि भयंकर, सर्पासारख्या बाणांनी देवांवर हल्ला केला.
ततस्तु संयुगे देवाः सिद्धकिन्नरपन्नगाः। न शक्नुवंति बाणानां वेगं सोढुं समंततः
त्या युद्धात देव, सिद्ध, किन्नर आणि नाग हे सर्वजण सर्व बाजूंनी येणाऱ्या त्या बाणांच्या जोराला तोंड देऊ शकले नाहीत.
रथमुच्चैश्श्रवोश्वेन युक्तं मातलिनेरितम्। पुरुहूतः समास्थाय प्रागमत्तं महाबलम्
मग पुरुहूत, मोठ्या बळाचा, मातलीने हाकलेल्या आणि उच्चैःश्रवा या घोड्याने जोडलेल्या रथावर चढला.
दृष्ट्वा शक्रं महावीर्यं नमुचिर्दैत्यपुंगवः। अब्रवीद्वासवं संख्ये वचनं सानुगं तदा
महाबलवान इंद्राला पाहून, नमुचि हा दैत्यांचा प्रमुख, आपल्या अनुयायांसह युद्धात वासवाला म्हणाला—
प्राकृतं निर्जरं हत्वा न यशोस्ति न च प्रियम्। न लाभकृतकं वापि न जयस्तु पुरष्टुत
सामान्य अमराला मारून ना कीर्ती मिळते, ना आनंद, ना काही लाभ, ना विजयाचा गौरव.
तस्मात्वयि हतेत्रैव सर्वं भवति शाश्वतम्। देवराज्यं प्रलप्स्यामि सुखं भोग्यं सुरालये
म्हणून तुला इथे मारल्यावरच सर्व काही कायमचं मिळेल; मी देवांचे राज्य मिळवीन आणि अमरांच्या लोकांत सुखाने राहीन.
तमब्रवीन्महातेजाः शक्रः परपुरंजयः। शूरता वाक्यमात्रेण सर्वत्र सुलभा भवेत्
त्यावर महातेजस्वी, शत्रूंच्या नगरी जिंकणारा इंद्र म्हणाला— शब्दांत शौर्य दाखवणं सर्वत्र सहज शक्य असतं.
महापराक्रमं यद्वा अस्ति ते दानवाधम। दर्शयस्वाहवे वीर्यं पुरं नेष्यामि भास्करेः
तुझ्यात मोठं पराक्रम असेल, दानवांमध्ये नीच असलेल्या, तर ते युद्धात दाखव; मी सूर्याचं नगर घेणार नाही.
एतच्छ्रुत्वा महातेजाश्चुकोप दैत्यपुंगवः। पंचभिर्निशितैर्बाणैर्जघान सुरसत्तमम्
हे ऐकून दैत्यांचा प्रमुख प्रचंड रागावला आणि त्याने देवांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या इंद्रावर पाच तीक्ष्ण बाण सोडले.
तांस्तु चिच्छेद मघवा क्षुरप्रैः पंचभिर्द्रुतम्। जग्मतुस्तौ महावीर्यौ समरे विषयैषिणौ
मघवानने ते पाचही बाण पाच धारदार बाणांनी झटकन छाटले; दोघेही महावीर विजयासाठी युद्धात पुढे सरसावले.
अन्योन्यं सहसा वेगाच्छरैश्चिच्छिदतुः शरान्। बिभिदातेथ गात्राणि विशिखैर्भिदुरोपमैः
ते दोघेही एकमेकांचे बाण बाणांनी वेगाने छाटू लागले आणि फाडणाऱ्या बाणांनी एकमेकांची शरीरं भेदू लागले.
अत्यपूर्वं कृतं कर्म ताभ्यामेव रणे भृशम्। लाघवं शरसंधान ग्रहमोक्षं सुदुर्लभम्
त्या दोघांनी युद्धात अशी अद्भुत कृत्यं केली की, बाण लावणं आणि सोडणं यातली ती चपळाई फारच दुर्मिळ होती.
दृष्ट्वा तु विस्मयं जग्मुर्देवासुरगणास्तदा। एतस्मिन्नंतरे दैत्यो मायास्संप्रमुमोच ह
हे पाहून देव आणि दैत्य सगळेच आश्चर्यचकित झाले; तेवढ्यात त्या दैत्याने मायाजाळ सोडले.
विशिखाः शतशस्तत्र विनिश्चेरुस्समंततः। शक्रः कोपात्पुनः शीघ्रं धनुरुद्यम्य वीर्यवान्
त्या वेळी शेकडो बाण सर्व बाजूंनी सुटले; इंद्राने रागाने झटकन धनुष्य उचलले.
जघान विशिखैरुग्रैः सर्वगात्रेषु संज्वलन्। ततो मार्गणसाहस्रैरष्टभिस्त्वधिकं तथा
इंद्राने प्रखर बाणांनी त्याच्या सगळ्या अंगावर घाव घातला; मग हजारो आणि त्याहून अधिक, आठ बाणांनी त्याच्यावर प्रहार केला.
बिभिदाते ततोन्योन्यं चिच्छिदाते परस्परम्। शरैर्निरंतराकाशं ददृशुस्तत्र संयुगे
ते एकमेकावर वारंवार हल्ला करत होते, एकमेकांना जखमी करत होते; त्या युद्धात त्यांच्या बाणांनी आकाश पूर्णपणे भरून गेले होते.
निपतंति धरापृष्ठे खड्गपातैः सहस्रशः। एवं सुदीर्घकाले तु गते तस्मिन्महाहवे
हजारो योद्धे तलवारीच्या घावांनी पृथ्वीवर कोसळले; अशा प्रकारे खूप काळ ते महायुद्ध चालू राहिले.
मायास्त्रं दर्शयामास क्रूरकृन्नमुचिस्तदा। तामसं त्रिषुलोकेषु कृतं स्यात्तु निरंतरम्
तेव्हा क्रूर नमुचिने मायावी अस्त्र दाखवले; ते तामस अस्त्र तिन्ही लोकांत अखंड पसरले.
परस्परं न पश्यंति देवासुरगणा भृशम्। सूर्यचंद्रग्रहाणां च वह्नीनां च दिवौकसाम्
त्या अंधारात देव आणि असुर एकमेकांना दिसेनासे झाले; सूर्य, चंद्र, ग्रह आणि देवांचे अग्नीही कुणालाच दिसत नव्हते.
तस्मिंस्तमसि दुष्पारे गभस्तिर्नैव दृश्यते। दैत्यस्य च ततस्तूर्णं शरैरग्निशिखोपमैः
त्या भेदता न येणाऱ्या अंधारात कुठलाही प्रकाशाचा किरण दिसत नव्हता; मग त्या दैत्याने अग्नीच्या ज्वाळेसारखे बाण सोडून वेगाने हल्ला केला.
विभग्नाः सर्वदेवाश्च शक्रश्चरणसंमुखे। शरैर्विभिन्नदेहास्तु निपेतुर्धरणीतले
सर्व देवांचे मनोबल खचले, आणि इंद्राच्या पायाशी, बाणांनी विदीर्ण झालेली त्यांची शरीरे पृथ्वीवर पडली.
प्रभग्नाश्चापरे शूरास्संयांति च दिशो दश। कूटं तस्य परिज्ञाय सर्वदेवार्चितो हरिः
इतर शूरवीरही पराभूत होऊन दहा दिशांना पळाले; हे कपट ओळखून, सर्व देवांनी पूजलेला हरि—
सौम्यमस्त्रं मुमोचाथ दिवि सूर्यशतप्रभम्। विलंबितं समालोक्य शक्त्या च बहुघंटया
त्याने आकाशात शंभर सूर्यांच्या तेजाने चमकणारे सौम्य अस्त्र सोडले; ते लटकलेले पाहून, त्याने अनेक घंटांनी सजवलेली शक्ती सोडली.