स्नानात्पानाच्च जाह्नव्यां पितॄणां तर्पणात्तथा। महापातकवृंदानि क्षयं यांति दिनेदिने
जाह्नवीमध्ये स्नान केल्याने, तिचे पाणी प्यायल्याने आणि तिथे पितरांना तर्पण दिल्याने, मोठमोठी पापांची गर्दी दिवसेंदिवस नाहीशी होते.
अग्निना दह्यते तूलं तृणं शुष्कं क्षणाद्यथा। तथा गंगाजलस्पर्शात्पुंसां पापं दहेत्क्षणात्
जसा अग्नीने कापूस आणि वाळलेले गवत क्षणात जळून जाते, तसंच गंगाजलाचा स्पर्श झाल्यावर माणसाचं पाप क्षणात जळून निघून जातं.
संप्राप्नोत्यक्षयं स्वर्गं गंगास्नानेन केशवम्। यशो राज्यं लभेत्पुण्यें स्वर्गमंते परां गतिम्
गंगेत स्नान केल्याने मनुष्य अक्षय स्वर्ग मिळवतो आणि केशवाला पोहोचतो; पुण्यामुळे त्याला कीर्ती, राज्य आणि शेवटी सर्वोच्च अवस्था मिळते.
पितॄनुद्दिश्य गंगायां यस्तु पिंडं प्रयच्छति। विधिना वाक्यपूर्वेण तस्य पुण्यफलं शृणु
जो माणूस योग्य विधी आणि शब्दांनी गंगेत पितरांसाठी पिंड अर्पण करतो, त्याला मिळणाऱ्या पुण्यफळाचं ऐक.
अन्नैकेन तु साहस्रं वर्षं पूज्यः सुरालये। तिलेन द्विगुणं विद्धि तथा मेध्यफलेन च
एका अन्नाच्या पिंडाने तो हजार वर्षे देवांच्या लोकात पूजला जातो; तीळाने हे फळ दुप्पट होते आणि शुद्ध फळांनीही तसंच होतं.
गव्येन विधिना विप्राः स्वर्गस्यांतो न विद्यते। एवं पिंडप्रदानेन नित्यं क्रतुशतं भवेत्
गायीच्या दूधाने योग्य पद्धतीने अर्पण केल्यास, ब्राह्मणांनो, स्वर्गाला कधीच अंत येत नाही; अशा पिंडदानाने रोज शंभर यज्ञ केल्यासारखं पुण्य मिळतं.
पितरो निरयस्था ये धन्यास्ते मर्त्यवासिनः। धनपुत्रयुतारोग्यं सुखसंमानपूजिताः
जे पितर नरकात आहेत, तेही या पृथ्वीवर धन, पुत्र, आरोग्य, सुख, सन्मान आणि आदर मिळवून भाग्यवान होतात.
रसातलगता ये च ये च कीटा महीतले। स्थावरे पक्षिसंघादौ ते मर्त्या धनिनो नृपाः
जे रसातळात गेले आहेत, किंवा जे पृथ्वीवर किडे आहेत, स्थावर किंवा पक्ष्यांच्या झुंडींतले, हे सर्व माणसे श्रीमंत राजे होतात.
तत्तत्पुत्रैश्च पौत्रैश्च गोत्रैर्दौहित्रकैस्तथा। जामातृभागिनेयैश्च सुहृन्मित्रैः प्रियाप्रियैः
पुत्र, नातू, गोत्रज, दौहित्र, जावई, मामा, मित्र आणि जवळचे-अजवळचे असे सर्वजण,
प्रदीयते जलं पिंडं यथोपकरणान्वितम्। गंगातोयेषु तीरेषु तेषां स्वर्गोऽक्षयो भवेत्
गंगेच्या पाण्यात किंवा काठावर योग्य साधनांनी पाणी आणि पिंड अर्पण करतात, त्यांना स्वर्ग कधीच संपत नाही.
पिंडादूर्ध्वं स्थिता ये च पितरो मातृगोत्रजाः। भवंति सुखिनः सर्वे मर्त्याश्शतसहस्रशः
पिंडाच्या वर असलेले पितर आणि मातृकुळातील पितर, हे सर्व शेकडो-हजारो माणसे सुखी होतात.
स्वर्गे तस्य स्थिताः सत्वा अधःस्था मध्यवासिनः। नित्यं वांञ्छंति सद्गंगां गच्छंतु सुरनिम्नगाम्
स्वर्गात, खाली किंवा मधल्या लोकांत राहणारे सर्व जीव नेहमीच त्या पवित्र गंगेच्या, म्हणजेच दिव्य नदीच्या, भेटीची इच्छा धरतात.
एको गच्छति गंगां यः पूयंते तस्य पूरुषाः। एतदेव महापुण्यं तरते तारयत्यपि
जो एक जण गंगेला जातो, त्याचे पितर शुद्ध होतात; हेच मोठं पुण्य आहे—तो स्वतः तर तारण पावतोच, पण दुसऱ्यांनाही तारतो.
गंगा कृत्स्नगुणं वक्तुं न शक्तश्चतुराननः। अतः किंचिद्वदाम्यत्र भागीरथ्या द्विजा गुणम्
गंगेचं पूर्ण गुणगान ब्रह्मदेवालाही सांगता येत नाही; म्हणून, द्विजांनो, मी इथे भागीरथीचे थोडे गुण सांगतो.
मुनयः सिद्धगंधर्वा ये चान्ये सुरसत्तमाः। गंगातीरे तपस्तप्त्वा स्वर्गलोकेऽच्युताभवन्
मुनी, सिद्ध, गंधर्व आणि इतर श्रेष्ठ देवांनी गंगेच्या काठावर तप केलं आणि स्वर्गात कधीही खाली न येणारे झाले.
दिव्येन वपुषा सर्वे कामगेन रथेन च। अद्यापि न निवर्तंते रत्नपूर्णक्षयेषु वै
सर्वजण दिव्य देह आणि इच्छेनुसार मिळणाऱ्या रथांनी, आजही रत्नांनी भरलेल्या महालांतून परत येत नाहीत.
प्रासादा यत्र सौवर्णास्सर्वलोकोर्ध्वगाश्शिवाः। इष्टद्रव्यैः सुसंपूर्णाः स्त्रियो यत्र मनोरमाः
जिथे सोन्याचे शुभ महाल सर्व लोकांपेक्षा वर आहेत, इच्छित वस्तूंनी भरलेले आहेत आणि तिथल्या स्त्रिया मनोहर आहेत.
पारिजातः समाः पुष्पवृक्षाः कल्पद्रुमोपमाः। गंगातीरे तपस्तप्त्वा तत्रैश्वर्यं लभंति हि
तिथले फुलांचे वृक्ष पारिजातासारखे आणि कल्पवृक्षासारखे आहेत; गंगेच्या काठावर तप केल्याने ते असं ऐश्वर्य मिळवतात.
तपोभिर्बहुभिर्यज्ञैर्व्रतैर्नानाविधैस्तथा। पुरुदानैर्गतिर्या च गंगां संसेवतां च सा
अनेक तप, यज्ञ, विविध व्रते आणि भरपूर दानांनी जे फळ मिळतं, तेच गंगेला भक्तीने सेवा करणाऱ्यांनाही मिळतं.
जारजं पतितं दुष्टमंत्यजं गुरुघातिनम्। सर्वद्रोहेण संयुक्तं सर्वपातकसंयुतम्
जो व्यभिचारातून जन्मलेला, पतित, दुष्ट, अंत्यज, गुरुहत्यारा, सर्व प्रकारच्या द्रोहांनी आणि पापांनी भरलेला आहे—
त्यजंति पितरं पुत्राः प्रियं पत्न्यः सुहृद्गणाः। अन्ये च बांधवाः सर्वे गंगा तु न परित्यजेत्
पुत्र वडिलांना सोडतात, प्रिय पत्नी आणि मित्रमंडळीही तसेच करतात, इतर नातेवाईक सुद्धा सोडतात; पण गंगा मात्र कधीच कोणाला सोडत नाही.
यथा माता स्वयं जन्ममलशौचं च कारयेत्। क्रोडीकृत्य तथा तेषां गंगा प्रक्षालयेन्मलम्
जशी आई आपल्या मुलाला जवळ घेऊन जन्मानंतरची अशुद्धता स्वतः स्वच्छ करते, तशीच गंगा सुद्धा त्यांची मलिनता दूर करते.
भवंति ते सुविख्याता भोग्यालंकारपूजिताः। दर्शने क्रियते गंगा सकृद्भक्त्या नरैस्तु यैः
जे लोक गंगेला एकदाही भक्तीने पूजतात, ते सर्वत्र प्रसिद्ध होतात, सुख-संपत्ती आणि अलंकारांनी सन्मानित होतात.
तेषां कुलानां लक्षं तु भवात्तारयते शिवा। स्मृतार्ति हर्त्री यैर्ध्याता संस्तुता साधुमोदिता
जे गंगेला आठवतात, ध्यान करतात, स्तुती करतात आणि तिच्यात आनंद मानतात, अशा लोकांच्या लाखो पिढ्यांना शुभ गंगा तारते.
गंगा तारयते नॄणामुभौ वंशौ भवार्णवात्। संक्रांतिषु व्यतीपाते ग्रहणे चंद्रसूर्ययोः
गंगा दोन्ही कुलांना संसाराच्या समुद्रातून तारते, संक्रांती, ग्रहण, चंद्र-सूर्याच्या ग्रहणाच्या वेळीही.
पुण्ये स्नात्वा तु गंगायां कुलकोटिं समुद्धरेत्। शुक्लपक्षे दिवामर्त्या गंगायामुत्तरायणे
पवित्र काळात गंगेत स्नान केल्याने माणूस आपल्या कोटी पिढ्यांना उध्दारतो; शुक्ल पक्षात, दिवसा आणि उत्तरायण काळात गंगेत.
धन्या देहं विमुंचंति हृदिस्थे च जनार्दने। अनेन विधिना यस्तु भागीरथ्या जले शुभे
ज्यांच्या हृदयात जनार्दन असतो आणि जे गंगाजलात शरीर सोडतात, ते खरोखरच धन्य होतात.
प्राणांस्त्यक्त्वा व्रजेत्स्वर्गं पुनरावृत्तिवर्जितम्। यो गंगानुगतो नित्यं सर्वदेवानुगो हि सः
जे गंगेला नेहमी अनुसरतात, ते प्राण सोडून स्वर्गात जातात आणि पुन्हा जन्म घेत नाहीत; गंगेला अनुसरणारा सर्व देवतांना अनुसरतो.
सर्वदेवमयो विष्णुर्गंगा विष्णुमयी यतः। गंगायां पिंडदानेन पितॄणां वै तिलोदकैः
सर्व देवांचा स्वरूप असलेला विष्णु आणि विष्णुमय गंगा; गंगेत पिंडदान आणि तिळोदक दिल्याने पितरांना मोठं फळ मिळतं.
नरकस्था दिवं यांति स्वर्गस्था मोक्षमाप्नुयुः। परदारपरद्रव्य बाधा द्रोहपरस्य च
नरकात असलेले स्वर्गात जातात, स्वर्गातले मोक्ष मिळवतात; परस्त्री, परधनाचा अपमान करणाऱ्यांनाही, दुसऱ्याशी वैर करणाऱ्यांनाही.