जगद्धिताय तुलसी गोपीनां हितहेतवे। वृंदावने विचरता सेविता विष्णुना स्वयम्
हे तुळशी, जगाच्या कल्याणासाठी आणि गोपींच्या हितासाठी, वृंदावनात फिरताना विष्णूंनी स्वतः तुझी सेवा केली.
गोकुलस्य विवृद्ध्यर्थं कंसस्य निधनाय च। वसिष्ठवचनात्पूर्वं रामेण सरयूतटे
गोकुलच्या वृद्धीसाठी आणि कंसाच्या विनाशासाठी, वसिष्ठांच्या सांगण्यावरून, पूर्वी रामाने तुला सरयूच्या काठी लावले.
राक्षसानां वधार्थाय रोपिता त्वं जगत्प्रिये। रोपिता तपसो वृद्ध्यै तुलसीं त्वां नमाम्यहम्
हे जगप्रिय तुळशी, राक्षसांच्या संहारासाठी तुला लावले गेले; तपश्चर्येच्या वृद्धीसाठी तुला लावले गेले, तुला मी नमस्कार करतो.
वियोगे वासुदेवस्य ध्यात्वा त्वां जनकात्मजा। अशोकवनमध्ये तु प्रियेण सह संगता
वासुदेवापासून दूर असताना, जनकनंदिनीने तुझा ध्यान केला; अशोकवनात ती आपल्या प्रियाशी पुन्हा एकत्र झाली.
शङ्करार्थं पुरा देवि पार्वत्या त्वं हिमालये। रोपिता तपसो वृद्ध्यै तुलसीं त्वां नमाम्यहम्
पूर्वी, शंकराच्या कल्याणासाठी, पार्वतीने तुला हिमालयात लावले; तपश्चर्येच्या वृद्धीसाठी तुला लावले गेले, तुळशी, तुला मी नमस्कार करतो.
सर्वाभिर्देवपत्नीभिः किन्नरैश्चापि नंदने। दुःस्वप्ननाशनार्थाय सेविता त्वं नमोस्तु ते
सर्व देवपत्नी आणि नंदनवनातील किन्नरांनी, वाईट स्वप्न दूर करण्यासाठी तुझी सेवा केली; तुला नमस्कार असो.
धर्मारण्ये गयायां च सेविता पितृभिः स्वयम्। सेविता तुलसी पुण्या आत्मनो हितमिच्छता
धर्मवनात आणि गयेत, पितरांनी स्वतः तुझी सेवा केली; जो स्वतःच्या कल्याणाची इच्छा करतो, तो पवित्र तुळशीची सेवा करतो.
रोपिता रामचंद्रेण सेविता लक्ष्मणेन च। पालिता सीतया भक्त्या तुलसी दंडके वने
रामचंद्राने तुला लावले आणि लक्ष्मणाने तुझी सेवा केली; दंडकारण्यात, सीतेने भक्तीने तुझी जपणूक केली, हे तुळशी.
त्रैलोक्यव्यापिनी गंगा यथा शास्त्रेषु गीयते। तथैव तुलसी देवी दृश्यते सचराचरे
तीनही लोकांत व्यापणारी गंगा जशी शास्त्रात गौरवली जाते, तशीच तुळशी देवी सर्व चराचरात दिसते.
ऋश्यमूके च वसता कपिराजेन सेविता। तुलसी वालिनाशाय तारासंगम हेतवे
ऋश्यमुख पर्वतावर राहणाऱ्या वानरराजाने, वालिच्या विनाशासाठी आणि तारेशी एकत्र येण्यासाठी तुळशीची सेवा केली.
प्रणम्य तुलसीदेवीं सागरोत्क्रमणं कृतम्। कृतकार्यः प्रहृष्टश्च हनूमान्पुनरागतः
तुळशीदेवीला वंदन करून, हनुमानाने समुद्र पार केला; कार्य पूर्ण करून, आनंदाने तो पुन्हा परतला.
तुलसीग्रहणं कृत्वा विमुक्तो याति पातकैः। अथवा मुनिशार्दूल ब्रह्महत्यां व्यपोहति
तुळशीचे सेवन केल्याने पापांपासून मुक्ती मिळते; किंवा, हे श्रेष्ठ मुनी, ब्रह्महत्येसारखे मोठे पापही दूर होते.
तुलसीपत्रगलितं यस्तोयं शिरसा वहेत्। गंगास्नानमवाप्नोति दशधेनुफलप्रदम्
जो कोणी तुळशीच्या पानाने धुतलेले पाणी डोक्यावर वाहतो, त्याला गंगास्नानाचे पुण्य मिळते आणि ते दहा गायींचे फळ देणारे असते.
प्रसीद देवि देवेशि प्रसीद हरिवल्लभे। क्षीरोदमथनोद्भूते तुलसि त्वां नमाम्यहम्
देवी, देवांच्या राणी, हरिवल्लभे, कृपा कर. क्षीरसागर मंथनातून जन्मलेली तुळशी, तुला मी नमस्कार करतो.
द्वादश्यां जागरे रात्रौ यः पठेत्तुलसीस्तवम्। द्वात्रिंशदपराधांश्च क्षमते तस्य केशवः
जो कोणी द्वादशीच्या जागरणाच्या रात्री तुळशीस्तोत्राचे पठण करतो, त्याचे बत्तीस अपराध केशव क्षमा करतो.
यत्पापं यौवने बाल्ये कौमारे वार्द्धके कृतम्। तत्सर्वं विलयं याति तुलसीस्तव पाठतः
बालपण, तारुण्य, पौगंडावस्था किंवा म्हातारपणात केलेले सर्व पाप तुळशीस्तोत्र पठण केल्याने नाहीसे होते.
प्रीतिमायाति देवेशस्तुष्टो लक्ष्मीं प्रयच्छति। कुरुते शत्रुनाशं च सुखं विद्यां प्रयच्छति
देवांचा स्वामी प्रसन्न होतो, लक्ष्मी देतो, शत्रूंचा नाश करतो आणि सुख व विद्या प्रदान करतो.
तुलसीनाममात्रेण देवा यच्छंति वांछितम्। गर्ह्याणमपि देवेशो मुक्तिं यच्छति देहिनाम्
फक्त तुळशीचे नाव घेतल्यावर देव इच्छित वस्तू देतात; दोषी असलेल्या देहधारकांनाही देवांचा स्वामी मुक्ती देतो.
तुलसी स्तवसंतुष्टा सुखं वृद्धिं ददाति च। उद्गतं हेलया विद्धि पापं यमपथे स्थितम्
तुळशीस्तोत्राने संतुष्ट झाल्यावर तुळशी सुख आणि वाढ देते; हलगर्जीपणाने केलेले पाप यमाच्या मार्गावर थांबलेले असते, हे जाण.
यस्मिन्गृहे च लिखितो विद्यते तुलसीस्तवः। नाशुभं विद्यते तस्य शुभमाप्नोति निश्चितम्
ज्या घरात तुळशीस्तोत्र लिहिलेले आणि ठेवलेले असते, तिथे कधीही अशुभ घडत नाही; नक्कीच शुभ प्राप्त होते.
सर्वं च मंगलं तस्य नास्ति किंचिदमंगलम्। सुभिक्षं सर्वदा तस्य धनं धान्यं च पुष्कलम्
त्याच्या जीवनात सर्व मंगलच असते; काहीही अमंगल राहत नाही. त्याच्याकडे नेहमी भरपूर अन्न, धन आणि धान्य असते.
निश्चला केशवे भक्तिर्न वियोगश्च वैष्णवैः। जीवति व्याधिनिर्मुक्तो नाधर्मे जायते मतिः
केशवावर अढळ भक्ती राहते, वैष्णवांपासून कधीही दूरता येत नाही; तो जिवंत असतानाच आजारमुक्त राहतो आणि त्याचे मन अधर्माकडे वळत नाही.
द्वादश्यां जागरे रात्रौ यः पठेत्तुलसीस्तवम्। तीर्थकोटिसहस्रैस्तु यत्फलं लक्षकोटिभिः
जो कोणी द्वादशीच्या जागरणाच्या रात्री तुळशीस्तोत्राचे पठण करतो, त्याला कोटी कोटी तीर्थयात्रांचे फळ मिळते.
तत्फलं समवाप्नोति पठित्वा तुलसीस्तवम्
तुळशीस्तोत्राचे पठण केल्याने हेच फळ मिळते.
इति श्रीपाद्मपुराणे प्रथमे सृष्टिखंडे तुलसीस्तवमाहात्म्यं नामैकषष्टितमोऽध्यायः
श्रीपद्मपुराणाच्या सृष्टीखंडातील 'तुळशीस्तोत्र माहात्म्य' नावाच्या एकसष्टाव्या अध्यायाचा येथे समाप्ती आहे.
द्विषष्टितमोऽध्यायः 1.62 द्विजाऊचुः- मज्जनादखिलं पापं क्षयं यांति सुनिश्चितम्। महापातकमन्यच्च तदादेशं वदस्व नः
द्विज म्हणाले: स्नान केल्याने सर्व पाप निश्चितच नष्ट होते, मोठी पापे आणि इतरही; कृपया आम्हाला त्याचा उपदेश कर.
पापात्पूतोऽक्षयं नाकमश्नुते दिवि शक्रवत्। सुरयोनेर्न हानिः स्यादुपदेशं वदस्व नः
पापमुक्त झाल्यावर, मनुष्य इंद्रासारखे अक्षय स्वर्ग प्राप्त करतो; दिव्य जन्माचे नुकसान होत नाही—कृपया आम्हाला हा उपदेश कर.
अत्र भोग्यं परं सर्वं मृते स्वर्गे सुरोत्तमः। कलिपापहतानां च स्वर्गसोपानमुच्यते
इथे सर्वश्रेष्ठ सुख मिळते; मृत्यूनंतर स्वर्ग मिळतो, हे देवश्रेष्ठा. कलियुगातील पापांनी ग्रस्त असलेल्यांसाठी हे स्वर्गाचे पायरी म्हणतात.
व्यास उवाच- गतिं चिंतयतां विप्रास्तूर्णं सामान्यजन्मनाम्। स्त्रीपुंसामीक्षणाद्यस्माद्गंगा पापं व्यपोहति
व्यास म्हणाले: ज्यांना पुढील मार्गाची चिंता आहे, अशा ब्राह्मणांसाठी, स्त्री-पुरुषांनी केवळ गंगेवर नजर टाकली तरी पाप दूर होते.
गंगेति स्मरणादेव क्षयं याति च पातकम्। कीर्तनादतिपापानि दर्शनाद्गुरुकल्मषम्
फक्त 'गंगा' या नावाचा स्मरण केल्याने पाप नष्ट होते; तिचे कीर्तन केल्याने मोठी पापे, आणि दर्शनानेही मोठ्या कलंकाचा नाश होतो.