विप्रस्यायतने गोष्ठे रम्ये राजपथेषु च। न क्षौरं कारयेद्धीरः कुजस्याह्नि कदाचन
ब्राह्मणाच्या घरात, गोठ्यात, रम्य ठिकाणी किंवा राजमार्गावर, शहाण्या माणसाने अशुभ दिवशी कधीही केस कापू नयेत.
मलं न धारयेद्दंते नखं न वदने क्षिपेत्। तैलाभ्यंगं न कुर्वीत वासरे रविभौमयोः
दातात घाण ठेवू नये, नख तोंडात टाकू नये. रविवारी किंवा मंगळवारी तेल लावू नये.
स्वगात्रासनयोर्वाद्यं गुरोरेकासनादनम्। न हरेच्छ्रोत्रियस्वं च देवस्यापि गुरोरपि
आपल्या गुरूंच्या आसनावर किंवा त्यांच्या अन्नावर आपल्याला बसू नये किंवा ते घ्यावे नये. तसेच विद्वान ब्राह्मणाचे, देवाचे किंवा गुरूचे काहीही वस्त्र, धन किंवा मालमत्ता कधीच उचलू नये.
राज्ञस्तपस्विनां चैव पंगोरंधस्य योषितः। पंथा देयो ब्राह्मणाय गोभ्यो राजभ्य एव च
राजा, तपस्वी, लंगडा, आंधळा, स्त्री, ब्राह्मण, गाय आणि राजघराण्यातील लोक यांना वाट मोकळी करून द्यावी.
रोगिणे भारतप्ताय गुर्विण्यै दुर्बलाय च। विवादं न च कुर्वीत नृप विप्र चिकित्सकैः
आजारी, दुःखी, गरोदर किंवा अशक्त व्यक्तींसोबत, तसेच राजे, ब्राह्मण किंवा वैद्य यांच्याशी कधीच वाद घालू नये.
ब्राह्मणं गुरुपत्नीं च दूरतः परिवर्जयेत्। पतितं कुष्ठसंयुक्तं चांडालं च गवाशिनम् १०० 1.49.
ब्राह्मण, गुरुपत्नी, पतित, कुष्ठरोगी, चांडाळ आणि गायीचे मांस खाणारा यांना दूर राहून टाळावे.
निर्धूतं ज्ञानहीनं च दूरतः परिवर्जयेत्। स्त्रियं दुष्टां च दुर्वृत्तामपवाद प्रदायिनीम्
ज्याला समाजातून हाकलले आहे किंवा जो अज्ञानी आहे, तसेच वाईट, दुष्ट किंवा निंदा करणारी स्त्री यांच्यापासून दूर राहावे.
कुकर्मकारिणीं दुष्टां सदैव कलहप्रियाम्। प्रमत्तामधिकांगीञ्च निर्लज्जां बाह्यचारिणीम्
सदैव वाईट कृत्य करणारी, दुष्ट, भांडणखोर, बेफिकीर, गर्विष्ठ, निर्लज्ज किंवा वाईट वागणारी स्त्री यांना टाळावे.
व्ययशीलामनाचारां दूरतः परिवर्जयेत्। मलिनां नाभिवंदेत गुरुपत्नीं कदाचन
फाजील खर्च करणारी किंवा वाईट वागणारी स्त्री यांच्यापासून दूर राहावे. घाणेरड्या स्त्रीला किंवा गुरुपत्नीला कधीच नमस्कार करू नये.
न स्पृशेत्तां च मेधावी स्पृष्ट्वा स्नानेन शुद्ध्यति। स तया सह केलिं च वर्जयेच्च सदैव हि
शहाण्या माणसाने अशा स्त्रीला स्पर्श करू नये; चुकून स्पर्श झाला तर स्नान करून शुद्ध व्हावे. तिच्याशी कधीच खेळ किंवा जवळीक करू नये.
शृणुयाच्च वचो नूनं न पश्येच्च गुरोः स्त्रियम्। वधूं पुत्रस्य भ्रातुश्च स्वपुत्रीं युवतीं ध्रुवम्
तिचे बोलणे ऐकावे, पण गुरुपत्नी, आपल्या मुलाची किंवा भावाची पत्नी, किंवा आपल्या तरुण मुलीकडे पाहू नये.
अन्यां च गुरुपत्नीं च नेक्षेत्स्पर्शं न कारयेत्। ताभिः सह कथालापं तथा भ्रूभंगदर्शनम्
इतर स्त्री किंवा गुरुपत्नी यांच्याकडे पाहू नये, स्पर्श करू नये, त्यांच्याशी गप्पा किंवा नजरेचा संवाद करू नये.
कलहं निस्त्रपां वाणीं सदैव परिवर्जयेत्। न दद्याच्च सदा पादं तुषांगारास्थिभस्मसु
भांडण किंवा निर्लज्ज बोलणे नेहमीच टाळावे. तांदळाच्या साली, कोळसा, हाडे किंवा राख यावर पाय ठेवू नये.
कार्पासास्थिषु निर्माल्ये चितिकाष्ठे चितौ गुरौ। शुष्कं मीनं न भक्षेत पूतिगंधिममेध्यकम्
कापूस, हाडे, फेकलेली फुले, चितेची लाकडे किंवा गुरूच्या चितेवर पाय ठेवू नये. वाळलेली मासे, कुजलेली किंवा अपवित्र वस्तू खाऊ नये.
विघसं चान्यदुच्छिष्टं पाकार्थं च परस्य च। न स्थातव्यं न गंतव्यं क्षणमप्यसता सह
इतरांनी उरलेले किंवा चाखलेले अन्न, किंवा दुसऱ्यासाठी बनवलेले अन्न खाऊ नये. वाईट लोकांच्या संगतीत एक क्षणही थांबू नये किंवा जाऊ नये.
न तिष्ठेच्च क्षणं धीरो दीपच्छाये कलिद्रुमे। अस्पृश्यैस्सह चालापं पतितैः कुपितैः सह
शहाण्या माणसाने दिव्याच्या सावलीत किंवा कलियुगातील झाडाखाली एक क्षणही उभे राहू नये; अस्पृश्य, पतित किंवा रागावलेल्या लोकांशी बोलू नये.
न कुर्यात्क्षणमात्रं तु कृत्वा गच्छेच्च रौरवम्। कनिष्ठं नाभिवंदेत पितृव्यं मातुलं तथा
एक क्षणही थांबू नये; तसे केल्यास रौरव नरकात जावे लागेल. लहान भावाला, काका किंवा मामा यांना नमस्कार करू नये.
उत्थाय चासनं दद्यात्कृतांजल्यग्रतः स्थितः। तैलाभ्यक्तं तथोच्छिष्टमार्द्रवस्त्रं च रोगिणम्
कोणीतरी समोर उभा असेल तर उठून, हात जोडून त्याला आसन द्यावे; पण तेल लावलेला, जेवून झालेला, ओले कपडे घातलेला किंवा आजारी व्यक्तीला नाही.
पारावारगतोद्विग्नं वहंतं नाभिवादयेत्। यज्ञस्यांतर्गतं नष्टं क्रीडंतं स्त्रीजनैः सह
नदीच्या काठी अस्वस्थ असलेल्या, ओझे वाहणाऱ्या, यज्ञात गुंतलेल्या, हरवलेल्या किंवा स्त्रियांसोबत खेळणाऱ्या व्यक्तीला नमस्कार करू नये.
बालक्रीडागतं चापि पुष्पयुक्तं कुशैर्युतम्। शिरः प्रावृत्य कर्णौ वा अप्सु मुक्तशिखोपि वा
बालकांसोबत खेळणारा, फुलांनी किंवा कुशांनी मढवलेला, डोके किंवा कान झाकलेला, किंवा पाण्यात केस मोकळे सोडलेला याला नमस्कार करू नये.
अकृत्वा पादयोः पूजां नाचामेद्दक्षिणामुखः। उपवीतविहीनश्च नग्नको मुक्तकच्छकः
पायांची पूजा न करता, दक्षिणेकडे तोंड करून पाणी पिऊ नये; तसेच उपवित न घालता, नग्न अवस्थेत किंवा कमरेचा कापड सैल सोडूनही पाणी पिऊ नये.
एकवस्त्रपिधानश्च आचांतो नैव शुध्यति। मध्यमाभिर्मुखं पूर्वं तिसृभिः समुपस्पृशेत्
फक्त एकच वस्त्र घालून आणि अपवित्र अवस्थेत राहून शुद्धी मिळत नाही; प्रथम, मधल्या तीन बोटांनी तोंडाला स्पर्श करावा.
अंगुष्ठदेशिनीभ्यां च नासां च तदनंतरम्। अंगुष्ठानामिकाभ्यां च चक्षुषी समुपस्पृशेत्
नंतर अंगठा आणि तर्जनीने नाकाला स्पर्श करावा; त्यानंतर अंगठा आणि अनामिकेने डोळ्यांना स्पर्श करावा.
कनिष्ठांगुष्ठतश्श्रोत्रे नाभिमंगुष्ठकेन तु। तलेन हृदयं न्यस्य सर्वाभिर्मस्तकोपरि
कनिष्ठा आणि अंगठ्याने कानांना, अंगठ्याने नाभीला, तळहाताने हृदयावर आणि सर्व बोटांनी डोक्याच्या टोकावर स्पर्श करावा.
बाहूचाग्रेण संस्पृश्य ततः शुद्धो भवेन्नरः। अनेनाचमनं कृत्वा मानवः प्रयतो भवेत्
बाहूच्या टोकांना स्पर्श केल्यावर मनुष्य शुद्ध होतो; असे आचमन केल्यावर माणूस पवित्र होतो.
सर्वपापैर्विनिर्मुक्तः स्वर्गं चाक्षयमश्नुते। प्राणस्त्रिपुटशृंग्या च व्यानोपानश्च मुद्रया
सर्व पापांपासून मुक्त होऊन तो अक्षय स्वर्ग प्राप्त करतो; प्राण, व्यान आणि अपान या तीन मुद्रांनी.
समानस्तु समस्ताभिरुदानस्तर्जनीं विना। नागः कूर्मश्च कृकरो देवदत्तो धनंजयः
समान प्राण सर्व बोटांनी, फक्त तर्जनी वगळून; नाग, कुर्म, कर्कर, देवदत्त आणि धनंजय हे.
उपप्रीणंतु ते प्रीता येभ्यो भूमौ प्रदीयते। शयनं चार्द्रपादेन शुष्कपादेन भोजनम्
ज्यांना पृथ्वीवर अर्पण केले जाते, ते संतुष्ट होवोत आणि तृप्त होवोत; ओल्या पायाने झोपणे आणि कोरड्या पायाने जेवणे.
नांधकारे च शयनं भोजनं नैव कारयेत्। पश्चिमे दक्षिणे चैव न कुर्याद्दंतधावनम्
अंधारात कधीही झोपू नये किंवा जेवू नये; पश्चिम किंवा दक्षिण दिशेला दात घासू नयेत.
उत्तरे पश्चिमे चैव न स्वपेद्धि कदाचन। स्वप्नादायुः क्षयं याति ब्रह्महा पुरुषो भवेत्
उत्तर किंवा पश्चिम दिशेला कधीही झोपू नये; अशा झोपेमुळे आयुष्य कमी होते आणि ब्रह्महत्येचा दोष लागतो.