हिमाचलस्य दुहिता या च देवी भविष्यति। तस्याः सकाशाद्यः सूनुररण्याः पावको यथा
हिमाचलाची कन्या भविष्यात देवी होईल. तिच्या पोटी एक पुत्र जन्माला येईल, जसा जंगलातून अग्नी प्रकटतो.
जनयिष्यति तं प्राप्य तारको न भविष्यति। मयाऽभ्युपायः कथितो यथैष हि भविष्यति1.43.
ती त्याला जन्म देईल आणि तो येताच तारकाचा अंत होईल. मी हे सर्व कसं घडेल ते सांगितलं आहे.
शेषं चाप्यस्य विभवं विभजध्वमनंतरं। स्तोककालं प्रतीक्षध्वं निर्विशंकेन चेतसा
आता त्याच्या सामर्थ्याचं उरलेलं वैभव तुम्ही आपसात वाटून घ्या. थोडा वेळ निर्धास्त मनाने प्रतीक्षा करा.
इत्युक्तास्त्रिदशास्तेन साक्षात्कमलयोनिना। जग्मुस्ते प्रणिपत्येशं यथायोगं दिवौकसः
कमलजन्मा ब्रह्मा यांनी असं सांगितल्यावर, देवांनी प्रभूला वंदन करून, आपापल्या स्थानानुसार निघून गेले.
ततो यातेषु देवेषु ब्रह्मा लोकपितामहः। निशां सस्मार भगवांस्तां देवीं पूर्वसंभवां
देवतांनी निघून गेल्यावर, ब्रह्मा — जगाचा पितामह — त्या प्राचीन रात्रीच्या देवीला आठवू लागला.
ततो भगवती रात्रिरुपतस्थे पितामहं। तां विविक्ते समालोक्य ब्रह्मोवाच विभावरीम्
मग ती भगवती रात्र पितामह ब्रह्माजवळ आली. तिला एकटी पाहून ब्रह्माने त्या तेजस्विनी देवीला संबोधून बोलायला सुरुवात केली.
ब्रह्मोवाच-। विभावरि महत्कार्यं देवानां समुपस्थितं। तत्कर्तव्यं त्वया देवि शृणु कार्यस्य निश्चयं
ब्रह्मा म्हणाले — "हे तेजस्विनी, देवांना एक मोठं काम समोर आलं आहे. ते काम तुलाच करावं लागेल, देवी. या कार्याचा निर्णय ऐक."
तारकोनाम दैत्येंद्रः सुरशत्रुरनिर्जितः। तस्या भवाय भगवान्जनयिष्यति चेश्वरः
तारक नावाचा एक दैत्यराजा आहे, जो देवांचा जिंकता न आलेला शत्रू आहे. त्याच्या विनाशासाठी भगवान एक पुत्र उत्पन्न करणार आहेत.
सुतं स भविता तस्य तारकस्यांतकः किल। शंकरस्याभवत्पत्नी सती दक्षसुता तु या
तो पुत्रच तारकाचा संहार करणारा होईल. शंकराची पत्नी, जी पूर्वी दक्षकन्या सती होती,
सा पितुः कुपिता देवी कस्मिंश्चित्कारणांतरे। भवित्री हिमशैलस्य दुहिता लोकभाविनी
ती देवी, वडिलांच्या रागाने, दुसऱ्या कारणासाठी, हिमालयाची कन्या म्हणून जन्म घेईल, आणि जगाच्या कल्याणासाठी येईल.
विरहेण हरस्तस्या मत्वा शून्यं जगत्त्रयं। स तस्य हिमशैलस्य कंदरे सिद्धसेविते
तिच्यापासून दूर राहून, हराला तीनही जग रिकामं वाटेल. तो काही काळ हिमालयाच्या गुहेत, सिद्धांनी सेविलेल्या ठिकाणी, राहील.
प्रतीक्षमाणस्तज्जन्म किंचित्कालं निवत्स्यति। तयोः सुतप्ततपसोर्भविता यो महान्सुतः
तिच्या जन्माची वाट पाहत, तो तिथे काही काळ थांबेल. त्या दोघांच्या कठोर तपामुळे एक महान पुत्र जन्माला येईल.
भविष्यति स दैत्यस्य तारकस्य विनाशकः। जातमात्रा च सा देवी स्वल्पसंज्ञेव भामिनी
तोच तारक दैत्याचा संहार करणारा होईल. आणि ती देवी, नुकतीच जन्मलेली असली तरी, फारच क्षीण भानात दिसेल, हे तेजस्विनी.
विरहोत्कंठिता गाढं हरसंगमलालसा। तयोः सुतप्ततपसोः संयोगः स्याच्छुभावहः
विरहाने व्याकुळ होऊन, हराच्या संगासाठी ती तीव्र इच्छुक राहील. त्या दोघांच्या कठोर तपामुळे त्यांचा मिलन शुभ फल देईल.
ततस्ताभ्यां तु जनितः स्वल्पो वाक्कलहो भवेत्। ततस्तु संशयो भूयस्तारकस्य च दृश्यते
त्यांना पुत्र झाला, तर अगदी थोड्या शब्दांत वाद होऊ शकतो; आणि मग तारकाचा अधिक मोठा संशय निर्माण होईल.
तयोः संयुक्तयोस्तस्मात्सुरतासक्तिकारणे। विघ्नं त्वया विधातव्यं यथा ताभ्यां तथा शृणु
म्हणून, त्या दोघांचा संग झाला की, त्यांच्या सुखासक्ततेसाठी, तू अडथळा निर्माण करायचा आहेस. तो कसा करायचा ते ऐक.
गर्भस्थमेवतन्मातुः स्वेन रूपेण संज्ञया। ततो विहस्य शर्वस्तां विषण्णो नर्मपूर्वकं
ती माता गर्भवती असताना, तुझ्या स्वतःच्या रूपात तिच्यात प्रवेश करून, तिला भान हरपव. मग शर्व, हसत, जरी मनात दुःखी असला, तरी हलक्या शब्दांत तिची थट्टा करील.
भर्त्सयिष्यति तां देवीं ततः सा कुपिता सती। प्रयास्यति तपश्चर्तुं ततः सा तपसा युता
तो त्या देवीला रागावेल, आणि मग सती रागावून तपश्चर्या करण्यासाठी निघून जाईल. त्यामुळे ती तपाने युक्त होईल.
जनयिष्यति तं शर्वादमितद्युतिमंडलं। संभविष्यति हंतासौ सुरारीणामसंशयम्
ती शर्वाचा पुत्र जन्माला घालेल, जो अमाप तेजाने उजळलेला असेल. तो नक्कीच देवांच्या शत्रूंचा संहार करणारा होईल.
त्वयापि दानवा देवि हंतव्या लोकदुर्जयाः। यावत्सुरेश्वरी देहसंक्रांतगुणसंचया
हे देवी, जगात जिंकता न येणारे दानव, त्यांचा नाश करायचा भार तुझ्यावर आहे, जोपर्यंत सर्व गुणांनी युक्त अशी देवांची देवी देह धारण करत नाही.
तत्संगमेन तावत्त्वं दैत्यान्हंतुं न शक्यसे। एवं कृते तपस्तप्त्वा त्वया सर्वं करिष्यति
त्या संगापर्यंत, तू दैत्यांचा नाश करू शकणार नाहीस. हे सर्व झाल्यावर, आणि तू तपश्चर्या केल्यावर, सर्व काही साध्य होईल.
समाप्तनियमा देवि यदा चोमा भविष्यति। तदा स्वमेव सा रूपं शैलजा प्रतिपत्स्यते
हे देवी, जेव्हा तुझे नियम पूर्ण होतील आणि उमा प्रकट होईल, तेव्हा शैलजादेवी आपले खरे रूप पुन्हा प्राप्त करील.
तदा त्वयापि सहिता भवानी सा भविष्यति। रूपांशेन तु संयुक्ता उमायास्त्वं भविष्यसि
त्या वेळी भवानी तुझ्यासोबत एकरूप होईल; उमाच्या रूपाचा अंश तुझ्यात येईल आणि तू तिचीच होशील.
एकानंशेति लोकस्त्वां वरदे पूजयिष्यति। भेदैर्बहुविधाकारैः सर्वगां कामसाधिनीम्
वर देणारी, लोक तुला 'एका अंश' म्हणून पूजतील; अनेक रूपांत आणि विविध स्वरूपांत, सर्व इच्छा पूर्ण करणारी म्हणून तुझी उपासना करतील.
ॐकारवक्त्रा गायत्री त्वमिति ब्रह्मवादिभिः। आक्रांतैरूर्जिताकारा राजभिश्च महाभुजैः
ब्रह्मज्ञान असलेले तुला 'ओंकारमुखी गायत्री' म्हणतील; बलवान आणि सामर्थ्यशाली राजे तुझा सन्मान करतील.
त्वं भूरिति विशां माता शूद्रैश्शैवेति पूजिता। क्षांतिर्मुनीनामक्षोभ्या दया नियमिनामपि
तू लोकांची आई म्हणून 'भूमी' या नावाने ओळखली जातेस; शूद्र तुला 'शैवी' म्हणून पूजतात; ऋषींसाठी तू क्षमा आहेस, आणि संयमी लोकांसाठी तू दया आहेस.
त्वं महोपायसंदेहो नीतिर्नयविसर्पिणाम्। परिचित्तिस्त्वमर्थानां त्वमीहा प्राणिहृच्छया
तू मोठ्या उपायांची शंका आहेस, नीती जाणणाऱ्यांसाठी तू नीती आहेस; वस्तूंमध्ये तू विवेक आहेस, आणि सर्व जीवांच्या हृदयातील इच्छा तूच आहेस.
त्वं मुक्तिस्सर्वभूतानां त्वं गतिः सर्वदेहिनाम्। रतिस्त्वं रतचित्तानां प्रीतिस्त्वं हृदि देहिनाम्
तू सर्व जीवांची मुक्ती आहेस, सर्व देहधारकांची वाट आहेस; ज्यांच्या मनात रमणाची इच्छा आहे त्यांच्यासाठी तू आनंद आहेस, आणि सर्वांच्या हृदयातील प्रीती तूच आहेस.
त्वं कीर्तिः सत्यभूतानां त्वं शांतिर्दुष्टकर्मणाम्। त्वं भ्रांतिः सर्वभूतानां त्वं गतिः क्रतुयाजिनाम्
सत्य असणाऱ्यांसाठी तू कीर्ती आहेस, वाईट कर्म करणाऱ्यांसाठी तू शांतता आहेस; सर्व जीवांसाठी तू भ्रम आहेस, आणि यज्ञ करणाऱ्यांसाठी तू अंतिम ध्येय आहेस.
जलधीनां महावेला त्वं च लीलाविलासिनी। प्रियकंठग्रहानंददायिनी त्वं विभावरी
तू समुद्रांची मोठी किनार आहेस आणि खेळण्यात आनंद मानणारी आहेस; प्रियकराच्या गळ्याचा आलिंगन देणारी तू रात्र आहेस.