ब्रह्मदेवाजवळ यज्ञासाठी पुरोहितांची व्यवस्था करण्यात आली होती. वैश्रवणाने स्वतः त्यांच्या अंगावर सुंदर वस्त्रे व अलंकार चढवले. हे सर्व द्विज—कर्णफुले, कडे, मुकुट अशा दागिन्यांनी शोभिवंत झाले होते. चार, मग दोन, आणि आणखी दहा असे मिळून सोळा पुरोहित होते. ब्रह्मदेवाने त्यांचा मोठ्या आदराने सत्कार केला आणि सर्वांना सांगितले, "या यज्ञात तुम्ही सर्वांनी या पुरोहितांचा मान राखावा." ब्रह्मदेव म्हणाले, "ही सावित्री माझी पत्नी आहे; आणि हे द्विजांनो, तुम्ही माझा आधार आहात." त्यांनी विश्वकर्म्याला बोलावले आणि ब्रह्मदेवाचा मुंडण विधी झाला. यज्ञाच्या नियमानुसार, श्रेष्ठ द्विजांनी हा विधी पार पाडला. ब्राह्मणांनी ब्रह्मदेव व सावित्रीसाठी शुभ वस्त्रे तयार केली. वेदघोषांच्या आवाजाने त्या ब्राह्मणांनी आकाश भरून टाकले, तर क्षत्रियांनी शस्त्रसज्ज होऊन जगाचे रक्षण केले. त्या वेळी वैश्यांनी विविध स्वादिष्ट व भरपूर अन्नपदार्थ तयार केले. प्रजापतीने हे अद्भुत दृश्य पाहिले—ज्याचे ऐकिवातही नव्हते, त्याने पाहिले आणि तो अत्यंत प्रसन्न झाला. त्या सर्जनहाराने वैशांना "प्राग्वाट" असे नाव दिले. शूद्रांनी तेथे द्विजांची सेवा केली—त्यांचे पाय धुणे, अन्न देणे, उरलेले साफ करणे—ही कृत्ये त्यांनी तत्परतेने केली. ब्रह्मदेवाने त्यांना सांगितले, "सेवेच्या निमित्ताने मी तुम्हाला चौथ्या स्थानावर नेमले आहे." त्यांनी स्पष्टपणे सांगितले की, द्विज, क्षत्रिय आणि त्यांच्या नातलगांची सेवा शूद्रांनी करावी. यानंतर ब्रह्मदेवाने दरवाजाच्या रक्षकपदी इंद्राची, जलदातेवर वरुणाची, धनदातेवर कुबेराची, आणि सुवासिक वाऱ्याच्या कार्यावर वायूची नेमणूक केली. सूर्याला प्रकाशक म्हणून, माधवाला अधिकार देण्यात आला, आणि सोमदेवाला त्यांच्या मार्गाच्या डाव्या बाजूला ठेवण्यात आले. सावित्री, ब्रह्मदेवाची पत्नी, यजमान पुरोहिताने मोठ्या आदराने बोलावली, "हे देवी, लवकर या." यज्ञारंभाच्या वेळी सर्व अग्नि प्रज्वलित झाले, पण सावित्री स्त्रीसुलभ कारणांमुळे, आपली कामे आटोपू न शकल्याने, उशिरा येत होती. ती म्हणाली, "इथे मी अजून दरवाजावर सजावट केलेली नाही, भिंतींवर सुंदर रेखाटन किंवा अंगणात शुभचिन्हे काढलेली नाहीत. भांडीही धुतलेली नाहीत, आणि नारायणाची पत्नी लक्ष्मी देखील अजून आलेली नाही." "स्वाहा ही अग्नीची पत्नी आहे, धूमर्णा यमाची, वारुणी वरुणाची, गौरी वायूची आणि सुप्रभा देखील आहे. ऋद्धी ही कुबेराची पत्नी आहे, गौरी शंकराची आवडती आहे; मेधा, श्रद्धा, विभूती, अनसूया, धृति, क्षमा या सर्वही येथे आहेत. गंगा आणि सरस्वती अजून आलेल्या नाहीत, तसेच कन्या, इंद्राणी, चंद्राची पत्नी आणि रोहिणीही अनुपस्थित आहेत. अरुंधती, वसिष्ठाची पत्नी, सप्तर्षींच्या पत्नी, अत्रीची पत्नी अनसूया आणि इतर स्त्रियाही येथे आहेत. पण वधू, कन्या, मैत्रिणी, बहिणी—या सर्व अजून आलेल्या नाहीत; मी खूप वेळ इथे त्यांची वाट पाहत आहे." "त्या स्त्रिया आल्याशिवाय मी एकटी जाणार नाही; ब्रह्मदेवाला हे कळवा आणि थोडा वेळ थांबा. मी सर्व देवतांच्या सान्निध्यात, सर्व स्त्रियांसह लवकर येईन." पुरोहिताने ब्रह्मदेवाला हे सांगितले आणि परत गेला. सावित्री गृहकार्यांत गुंतलेली, चिंतेत म्हणाली, "माझ्या मैत्रिणी आल्याशिवाय मी येऊ शकत नाही." तिने ब्रह्मदेवाला कळवले, "मला तसेच सांगितले आहे, आणि वेळ निघून जात आहे; आज तुम्ही जसे योग्य समजता तसे करा." हे ऐकून ब्रह्मदेवाला थोडा राग आला. त्यांनी इंद्राला आज्ञा केली, "माझ्यासाठी दुसरी पत्नी लवकर आण." ते म्हणाले, "जसा यज्ञ योग्य काळाशिवाय होत नाही, तसेच तू पटकन निर्णय घे आणि एखादी स्त्री आण." "यज्ञ पूर्ण होईपर्यंत तुझा मन तिच्यावर ठेवू नकोस; विधी पूर्ण झाल्यावर मी तिला परत मोकळे करीन." इंद्राने संपूर्ण पृथ्वीवर शोध घेतला, पण सर्व स्त्रिया अगोदरच इतरांकडे होत्या. शेवटी त्याला एक अभिरा कन्या दिसली—ती अत्यंत सुंदर, नाजूक नाक व मोहक डोळ्यांनी सजलेली होती. ती ना देवी, ना गंधर्वी, ना असुरी, ना नागकन्या होती. तिच्यासारखी दुसरी कुठेच नव्हती; ती जणू दुसरी लक्ष्मीच भासत होती. तिच्या सौंदर्याची सर्व वैशिष्ट्ये तिच्यात एकवटली होती. तिच्या अंगावरचे सर्व आकर्षण, तिच्या सडपातळ कटीवर शोभून दिसत होते. इंद्राने पाहून विचार केला, "जर ही कन्या असती तर किती बरे झाले असते." त्याला वाटले, "या स्त्रीसारखे पुण्य पृथ्वीवर दुसऱ्या कोणत्याही देवाला मिळाले नसते; ही रत्नमयी स्त्री या ब्रह्मदेवासाठीच योग्य आहे." "जर ती अनुरागी असेल, तर माझा प्रयत्न फळाला येईल." त्याने तिच्या रंगाकडे पाहिले—ती निळ्या मेघासारखी, सुवर्ण कमळासारखी, व लाल प्रवाळासारखी दिसत होती. तिच्या अंगावर तेज, केस, गाल, ओठ साऱ्यांतून सौंदर्य झळकत होते—ती जणू प्रेमवृक्षावरचे उमलते फूल होती. तिच्या अंतःकरणात कामाने जळजळ होत होती, डोळ्यांतून अग्नी झळकत होता; ब्रह्मदेवाने तिच्यासारखी स्त्री कशी निर्माण केली, ज्याची तुलना कुणाशीच होऊ शकत नाही? जर ती त्याच्या कौशल्याने घडवली असेल, तर खरोखरच सर्जनशीलतेचा मार्ग श्रेष्ठ आहे; तिच्या छातीवरील दोन उन्नत शिखरे इंद्राला पाहताना अत्यंत आनंद देत होती.