पद्मपुराणातील कर्मयोग विभागातील स्वर्गखंडात, शुद्धी आणि गुरूसेवा यांचे नियम अत्यंत तपशीलवार सांगितले आहेत. या अध्यायात प्रथम शुद्धी करण्याचे योग्य आणि अयोग्य स्थान स्पष्ट केले गेले आहे. शुद्धीची प्रक्रिया कुठे करावी आणि कुठे करू नये, याचे निर्देश आहेत—शेतात, खड्ड्यात, तीर्थस्थळी, चौकात, बागेत, स्मशानाजवळ, उरलेल्या किंवा ओसाड जमिनीवर, शहरातील घरात, पायरीवर, चपला घालून, छत्रीखाली, उघड्या आकाशात, स्त्रिया, ब्राह्मण, गुरू किंवा गायींच्या समोर, देवालयात, जलाशयाजवळ, दीप, मूर्ती किंवा प्रतिमांकडे पाहत, सूर्य, अग्नी किंवा चंद्राच्या समोर शुद्धी करणे वर्ज्य आहे. शुद्धी करण्यासाठी नदीच्या किनाऱ्यावरून स्वच्छ, सुगंधित, शुद्ध आणि शुद्धीयोग्य माती आणावी. पाण्याचीही शुद्धता आवश्यक आहे—हे पाणी फक्त शुद्धीच्या हेतूने आणावे. ब्राह्मणाने कधीही धुळकट, चिखलयुक्त किंवा इतरांच्या शुद्धीमुळे उरलेली माती वापरू नये; तसेच रस्त्यावरून, ओसाड जागेवरून, देवालय, विहीर, घर किंवा जलाशयातून माती घेणे निषिद्ध आहे. शुद्धी झाल्यावर, पूर्व सांगितलेल्या पद्धतीने स्नान किंवा अभ्यंग करावा. या प्रकारे कर्मयोगाचा बावन्नवा अध्याय संपतो. पुढील अध्यायात, व्यासांनी गुरूसेवेचे नियम सांगितले. शिष्याने दंड आणि अन्य आवश्यक वस्तू घेऊन, शुद्ध आचारात स्थिर राहावे. गुरूने बोलावल्यावर, गुरूकडे पाहत, योग्य प्रकारे उत्तर द्यावे. शिष्य नेहमी सावध, उत्तम आचाराचा आणि संयमी असावा; गुरूने ‘बस’ सांगितल्यावर, गुरूकडे तोंड करून बसावे. गुरूने बोलावल्यावर, शिष्य झोपेत, जेवत, उभा राहून किंवा गुरूकडे पाठ करून उत्तर देऊ नये. गुरूच्या उपस्थितीत, शिष्याचा आसन किंवा शय्या नेहमी गुरूच्या पेक्षा खाली असावी; मात्र गुरूच्या दृष्टीसमोर, योग्य जागी बसावे. गुरूचे नाव कधीही उच्चारू नये, जरी गुरू अनुपस्थित असला तरी; गुरूची चाल, बोलणे किंवा हावभाव अनुकरण करू नये. गुरूचे निंदानिंदा ऐकू येताच, शिष्याने कान झाकावे किंवा त्या ठिकाणाहून निघून जावे. गुरूला दूरून नमस्कार करू नये, रागात किंवा स्त्रिया जवळ असताना गुरूकडे जाऊ नये; उभे राहून उत्तर देऊ नये, किंवा गुरूच्या उपस्थितीत परवानगीशिवाय बसू नये. शिष्याने नेहमी गुरूसाठी जलपात्र, कुशा, फुले, आणि इंधन आणावे; आणि गुरूच्या अंगांची स्वच्छता व अभ्यंग नियमितपणे करावी. शिष्य गुरूच्या हार, शय्या, चपला किंवा सांडलांवर कधीही पाय ठेवू नये, किंवा गुरूच्या आसन किंवा सावली ओलांडू नये. दात घासण्याच्या काडीपासून अन्य वस्तू तयार करून, जे काही मिळेल ते गुरूला अर्पण करावे; परवानगीशिवाय कधीही निघू नये; आणि गुरूला जे प्रिय आणि हितकर आहे, त्यात निष्ठा ठेवावी. गुरूच्या उपस्थितीत कधीही पाय पसरू नये, जांभई घेऊ नये, हसावे किंवा गळा झाकू नये. गुरूच्या उपस्थितीत अंग मोडणे टाळावे; योग्य वेळीच अध्ययन करावे, आणि गुरू नाराज असेल तर अध्ययन टाळावे. गुरूच्या खाली किंवा बाजूला बसून, पूर्ण लक्षपूर्वक सेवा करावी; गुरू बसला, झोपला किंवा वाहनावर असेल, तेव्हा शिष्य उभा राहू नये. गुरू धावत असला तर शिष्याने मागे धावावे; गुरू जाईल, तिथे साथ द्यावी—गोषाळ, घोडे, उंट, वाहन, राजमहल किंवा जमिनीवर असो. गुरूच्या सोबत दगडावर, फळ्यावर किंवा होडीत बसावे; नेहमी संयमी, मन शांत, रागमुक्त आणि शुद्ध रहावे. शिष्याने नेहमी सौम्य आणि हितकर वाणी बोलावी; सुवास, हार, स्वादिष्ट पदार्थ, अलंकार आणि प्राणहानी टाळावी. अंगाला तेल लावणे, काजळ लावणे, मालिश करणे, छत्री धरणे, तसेच इच्छा, लोभ, भय, झोप, गाणे, वाद्य वाजवणे आणि नृत्य टाळावे. धमकी, निंदा, स्त्रियांकडे पाहणे, स्पर्श, इतरांना दुखावणे आणि चुगली—हे सर्व परिश्रमाने टाळावे. जलपात्र, फुले, गोमूत्र, माती आणि कुशा गुरूसाठी आणावी; रोज भिक्षा गोळा करावी, जेवण मिळेपर्यंत. गुरूला तुप, मीठ, किंवा शिळे पदार्थ अर्पण करू नये; गाणे, नृत्य वगैरे बाबतीत उदासीन रहावे. शिष्याने सूर्य शोधू नये, दात स्वच्छ करू नये; अपवित्र स्त्रिया, शूद्र व अन्य लोकांशी गुप्त संभाषण करू नये. गुरूच्या उरलेल्या अन्न व औषध वापरावे, पण इच्छेने नव्हे; गुरू अनुपस्थित असताना स्नान किंवा अंगप्रक्षालन करू नये. ब्राह्मणाने गुरूला कधीही सोडण्याचा विचारही करू नये; भ्रम किंवा लोभामुळे गुरूला सोडल्यास अधःपात होतो. सामान्य, वेदविषयक किंवा आध्यात्मिक ज्ञान—ज्या स्त्रोतापासून मिळते, त्याला हानी करू नये. गुरू अहंकारी, अज्ञान किंवा मार्गभ्रष्ट असला तरी, मनूने गुरूला सोडण्याचे आदेश दिले नाहीत. गुरूच्या गुरूच्या उपस्थितीत, शिष्याने स्वतःच्या गुरूप्रमाणेच वागावे; गुरूने परवानगी दिल्यावर, त्याच्या गुरूंना नमस्कार करावा. हेच आचार ज्ञानदाते, साधक, योगी, अधर्म टाळणारे, आणि हितकर उपदेश करणाऱ्यांसाठी लागू आहे. गुरूच्या पुत्र, पत्नी आणि नातेवाईकांशीही शिष्याने गुरूप्रमाणेच वागावे. मुलाने आदरणीय व्यक्तींना सन्मान द्यावा, जरी तो कार्यात मागे राहिला तरी; गुरूच्या पुत्राला शिकवताना, त्याला गुरूप्रमाणेच आदर द्यावा. गुरूच्या पुत्रासाठी अंगप्रक्षालन, स्नान किंवा शिळे अन्न देणे, अथवा त्याचे पाय धुणे निषिद्ध आहे. गुरूच्या जातीतील स्त्रियांना गुरूप्रमाणेच सन्मान द्यावा; इतर जातीच्या स्त्रियांना उठून व नमस्कार करून आदर द्यावा. गुरूच्या पत्नीला तेल लावणे, स्नान किंवा अंगप्रक्षालन, केस बांधणे—हे शिष्याने करू नये. या प्रकारे, पद्मपुराणातील या अध्यायात शुद्धी आणि गुरूसेवा यांचे पवित्र नियम सांगितले आहेत, जे शिष्याच्या आचरणातील शुद्धता आणि गुरूविषयी आदर यासाठी अनिवार्य आहेत.