अनेक जन्मांच्या आणि सृष्टीच्या फेर्यांत, हे देवाधिदेव, प्रभूंच्या प्रभू, तू कधी कधी प्रकट होत असतोस. म्हणूनच, ज्यांची बुद्धी सर्व ज्ञानाने शुद्ध झाली आहे, असे भक्त तुझी उपासना करतात; मग मी का तुझ्यासमोर वाकू नये? जो तुझ्या या स्वरूपाला, प्रकृतीसमोर उभा असलेला तुला, जाणतो, तो सर्वज्ञांमध्ये श्रेष्ठ ठरतो. गुणांनी युक्त असणाऱ्यांमध्ये तुला ओळखायचं असलं तरी, तुझं हे विशाल रूप इथे अत्यंत सूक्ष्म आहे. तुझ्याकडे वाणी नाही, हात नाहीत, पाय नाहीत, इंद्रियांचा अभाव आहे, तरीही, हे पुण्यात्मा, तू उत्तम प्रकारे कसे कार्य करतोस आणि सर्वत्र यशस्वी कसा होतोस? संसाराच्या चक्रात बांधलेला असूनही, आणि इंद्रिये नसतानाही, हे देवाधिदेव, तुला कसे ओळखावे? देहधारी असो वा देहरहित, कोणीही त्या परम रूपाला प्राप्त करू शकत नाही. चार मुखांचा ब्रह्मा, तू, भक्तीने मन शुद्ध केलेल्यांकडून, संसाराच्या बंधनातून मुक्त होण्यासाठी, पूजिला जातोस. तुझं परम रूप देवांनाही किंवा इतर अद्भुत रूप धारण करणाऱ्यांनाही ज्ञात नाही. म्हणून, कमळावर विराजमान असलेला प्राचीन ब्रह्मा हा सर्वश्रेष्ठ म्हणून पूजिला जातो. या विश्वाचा स्रष्टा ब्रह्मा, जरी त्याचं मन शुद्ध असलं तरी, तुझं खऱ्या स्वरूपाचं किंवा मूळाचं ज्ञान नाही. पण मी, तपश्चर्येच्या माध्यमातून, तुला सर्वोच्च, प्राचीन आणि आद्य पुरुष म्हणून ओळखतो. कमळावर बसलेल्या ब्रह्माला सर्व सृष्टीचा उत्पत्तिकर्ता म्हणून प्रसिद्धी मिळाली आहे, आणि हे अगदी प्राचीन ग्रंथांत वारंवार सांगितलं गेलं आहे. प्रभो, तुझ्या ध्यानानेच तुला ओळखता येतं; तपश्चर्येचा अभाव असेल तर ते शक्य नाही. माझ्यासारखे श्रेष्ठ पुरुषही, आपल्या बुद्धीला विभागून, तुला जागृत करण्याचा प्रयत्न करतात; पण वेदशास्त्राचा अभाव असलेल्यांना, जरी त्यांची कीर्ती मोठी असली, तरी तुला ओळखण्याचं ज्ञान मिळत नाही. अनेक जन्मांत वेदजनित विवेकाने किंवा इतर कोणत्याही प्रकाशाने, जो त्या प्राप्तीचा लोभी असतो, तो ना मानव होतो, ना देवांचा स्वामी, ना गंधर्व, ना शिव. हे भगवंत, तुझं रूप फक्त सूक्ष्म विष्णुरूप नाही; तू स्थूलही आहेस, कारण कार्यसिद्धीसाठी ते आवश्यक आहे. स्थूल असूनही, तू सहज सूक्ष्म होतोस; पण बाह्य कृती करणारे नरकात पडतात. मुक्त असो वा येथेच असो, इंद्र, चंद्र, अग्नी, सूर्य, वायू, पृथ्वी यांच्यासह, तू त्यांच्या-त्यांच्या स्वरूपानुसार रूप धारण करतोस; तरीही तुझं स्वतःचं स्वरूप सर्वत्र व्यापलेलं आणि अपरिवर्तनीय आहे. हे अनंत प्रभो, माझ्या या स्तुतीला स्वीकार, विशेषतः माझ्यासारख्या भक्ताकडून, ज्याचं मन ध्यानात एकरूप झालं आहे, हृदय शुद्ध आहे, आणि ज्याचं मन फक्त तुझ्या चिंतनात आहे. हे प्रभो, तू नेहमी हृदयात वास करतोस, तुला मी वंदन करतो; मी नेहमी तुला वंदन करतो, हे प्राचीन प्रभो. अशा प्रकारे तुझी महती मला प्रकट झाली आहे, सर्व मार्गांमध्ये तूच मला जागृत केलंस. आम्ही संसाराच्या या चक्रात अडकलेलो आहोत, आम्हाला पुन्हा कधीही भीती वाटू देऊ नकोस. तेव्हा ब्रह्मा म्हणाले, "काही शंका नाही, हे केशव, तू सर्वज्ञ आहेस, ज्ञानाचा खजिना आहेस. नेहमी देवांमध्ये तुझीच प्रथम आणि श्रेष्ठ पूजा केली जाईल." त्यानंतर, नारायणानंतर, रुद्राने भक्तीभावाने कमळावर जन्मलेल्या ब्रह्माची स्तुती केली आणि प्रथम त्याला वंदन केलं. रुद्र म्हणाले, "कमळनयन, तुला नमस्कार; कमळावर जन्मलेल्याला वंदन. देव आणि असुरांचे गुरु, कर्ता, आणि परमात्मा तुला नमस्कार. सर्व देवांचे अधिपती, मोहाचा नाश करणाऱ्या तुला वंदन. विष्णूच्या नाभीवर वसणाऱ्या, कमळावर विराजमान असलेल्या तुला वंदन. तुझं शरीर प्रवाळासारखं लाल, कोमल हात तेजस्वी, मी तुझ्या चरणी शरण आलो आहे; या संसाराच्या सागरातून मला तार. पूर्वी, हे प्रपितामह, तुझं कळीप्रमाणे रूप, पावसाच्या ढगासारखं निळं, आणि पुन्हा तुझं केशरांनी व तंतूंनी सुशोभित लाल मुख मी पाहिलं. त्या अनंत पाकळ्यांच्या, निर्मळ, कलंकहीन कमळावर तू वसला होतास आणि तिथूनच या सृष्टीची निर्मिती केलीस. जगाच्या पूज्य असलेल्या तुझ्याशिवाय दुसरं कुणीही शरण नाही; तुला नमस्कार. सावित्रीच्या पतीच्या शापामुळे, माझं लिंग पृथ्वीवर पडलं आहे. आता मला शांती दे, मला आणि माझ्या पत्नीला रक्षण कर. ब्रह्मा माझ्या पायांचं रक्षण करो, कमळावर बसलेला माझ्या पोटऱ्यांचं. विरिंची माझ्या कमरेचं रक्षण करो, स्रष्टा गुप्तांगांचं; कमळासारखा माझ्या नाभीचं, चारमुखा माझ्या पोटाचं. विश्वाचा स्रष्टा माझ्या छातीचं, कमळजन्मा माझ्या हृदयाचं रक्षण करो; सावित्रीपती माझ्या कंठाचं, हृषीकेश माझ्या तोंडाचं. कमळवर्णी डोळ्यांचं, परमात्मा माझ्या डोक्याचं रक्षण करो. अशा प्रकारे गुरुची नावं देऊन शंकराने मंगलाचा वर दिला. 'तुला नमस्कार, पुण्यात्मा ब्रह्मा,' असं म्हणून रुद्र गप्प राहिले. तेव्हा प्रसन्न होऊन ब्रह्मा हराला म्हणाले, 'आज तुला कोणता वर द्यावा? जे हवंय ते माग.' रुद्र म्हणाले, 'जर तू माझ्यावर प्रसन्न असशील, प्रभो, आणि मला वर द्यायचं मनात असेल— तर मला सांग, तू कोणत्या ठिकाणी वास करतोस आणि कुठे द्विज तुला नेहमी पाहतात? आणि तुझ्या निवासाचं पृथ्वीवर कोणतं नाव आहे? हे सर्वसामर्थ्यवान, तिथे तुझ्या भक्तीबद्दलही मला सांग.' ब्रह्मा म्हणाले, 'पुष्करमध्ये मी देवांमध्ये श्रेष्ठ आहे; गया येथे मी चारमुखा आहे; कण्यकुब्जमध्ये देवगर्भ आहे; भृगुकक्षमध्ये प्रपितामह आहे. कावेरीवर मी स्रष्टा आहे; नंदिपुरात बृहस्पती; प्रभासात कमळजन्मा; वानर्यामध्ये देवांना प्रिय आहे. द्वारावतीमध्ये मी ऋग्वेदासोबत आहे; वैदिशामध्ये लोकांचा स्वामी; पौंड्रकात कमळनयन; हस्तिनापुरात पिंगाक्ष आहे. जयंतिमध्ये विजय; जयंतात पुष्करावत; उग्रांमध्ये पद्महस्त; तमोनदीत अंधकार दूर करणारा आहे. कांचीपुरात अहिच्छन्न विजयशाली, नंदी लोकांना प्रिय; पाटलीपुत्रात ब्रह्मा, ऋषिकुंडात ऋषी. महितारात मुकुंद, श्रीनिवासात श्रीकंठ, कामरूपात शुभरूप, वाराणसीत शिवप्रिय आहे. मल्लिकाक्षात विष्णु, महेंद्रात भार्गव, गोणार्दात वयोवृद्ध रूप, उज्जयिनीमध्ये प्रपितामह आहे. कौशांबीत महाबोधी, अयोध्येत राघव, चित्रकूटात ऋषींचा स्वामी, विंध्य पर्वतात वराह आहे. गंगाद्वारात परमेश्वर, हिमवतात शंकर, देविकेत चमचा हातात असलेला, चतुर्वटात समिधा असलेला. वृंदावनात कमळहस्त, नैमिषात कुशहस्त, गोपलक्षात गवळ्यांचा स्वामी, आणि यमुनेच्या काठी चंद्रासह आहे.' अशा प्रकारे, भक्ती, स्तुती आणि विविध स्थळांतील रूपे यांचा गौरव सांगितला गेला.