തസ്യ ബുദ്ധിരിയം ജാതാ തീര്ഥാഭിഗമനം പ്രതി। പുണ്യൈസ്തീര്ഥജലൈരേതത്ക്ലിന്നം കുര്യാം കലേവരമ്
പിന്നീട് തീർത്ഥയാത്രയേക്കുറിച്ച് ഇങ്ങനെ ഒരു ചിന്ത അദ്ദേഹത്തിന് മനസ്സിൽ ഉദിച്ചു: 'പുണ്യതീർത്ഥജലത്തിൽ ഈ ശരീരം തണുപ്പിക്കണം.'
പ്രയതഃ പുഷ്കരേ സ്നാത്വാ ഭാസ്കരസ്യോദയം പ്രതി। കൃതജപ്യനമസ്കാരോപ്യദ്ധ്വാനം പ്രത്യപദ്യത
ശുദ്ധമായ മനസ്സോടെ പുഷ്കരത്തിൽ സൂര്യോദയസമയത്ത് സ്നാനം ചെയ്ത്, ജപവും നമസ്കാരവും പൂർത്തിയാക്കി, യാത്രയ്ക്ക് പുറപ്പെട്ടു.
അഗ്രതഃ പംചപുരുഷാനപശ്യത്സോതി ഭീഷണാന്। വനേ കംടകവൃക്ഷാഢ്യേ നിര്ജനേ പക്ഷിവര്ജിതേ
മുന്നിൽ, കാട്ടിൽ കുരിശ്ശുള്ള മരങ്ങൾ നിറഞ്ഞ, ഒരാളുമില്ലാത്ത, പക്ഷികളും കാണാത്ത സ്ഥലത്ത്, ഭയാനകമായ അഞ്ചു പുരുഷന്മാരെ അദ്ദേഹം കണ്ടു.
താന്ദൃഷ്ട്വാ വികൃതാകാരാന്സുഘോരാന്പാപദര്ശനാന്। ഈഷത്സംത്രസ്തഹൃദയോ വ്യതിഷ്ഠന്നിശ്ചലാകൃതിഃ
അവരെ കണ്ടപ്പോൾ—വികൃതരൂപവും ഭയങ്കരമായ ദർശനവും ഉള്ളവരെ—അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഹൃദയം അല്പം ഭയപ്പെട്ടു, എങ്കിലും അദ്ദേഹം അശാന്തനായി നില്ക്കുകയായിരുന്നു.
അവലംബ്യ തതോ ധൈര്യ്യം ഭയമുത്സൃജ്യ ദൂരതഃ। പപ്രച്ഛ മധുരാഭാഷീ കേ യൂയം വികൃതാഃ കുതഃ
പിന്നീട് ധൈര്യം പിടിച്ച് ഭയം വിട്ട് ദൂരത്ത് നിന്ന് മധുരമായി ചോദിച്ചു: 'നിങ്ങൾ ആരാണ്, ഇങ്ങനെ വികൃതരായി എവിടുനിന്നാണ് വന്നത്?'
കിം വാ ചൈവ കൃതം കര്മ യേ നപ്രാപ്താശ്ച വൈകൃതമ്। കഥമേവംവിധാഃ സര്വേ പ്രസ്ഥിതാഃ കുത്ര ചാധ്വനി
'നിങ്ങൾ ചെയ്ത കര്മ്മങ്ങൾ എന്താണ്? നല്ല നിലയിലേക്കു പോകാതിരിക്കാൻ കാരണം എന്താണ്? നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ഇങ്ങനെ എങ്ങനെ ആയി? ഈ വഴിയിൽ എവിടേക്കാണ് പോകുന്നത്?'
പ്രേതാ ഊചുഃ। ക്ഷുത്പിപാസാന്വിതാ നിത്യം മഹാദുഃഖസമാവൃതാഃ। ഹൃതപ്രജ്ഞാ വയം സര്വേ നഷ്ടസഞ്ജ്ഞാവിചേതസഃ
പ്രേതന്മാർ പറഞ്ഞു: 'ഞങ്ങൾ എപ്പോഴും വിശപ്പും ദാഹവും അനുഭവിക്കുന്നു, വലിയ ദു:ഖത്തിൽ ആകുന്നു, ബുദ്ധിയും ഓർമ്മയും എല്ലാം നഷ്ടമായിരിക്കുന്നു.'
ന ജാനീമോ ദിശം ചാപി പ്രദിശം ചാപി കാം ച ന। നാംതരിക്ഷം മഹീം ചാപി ന ജാനീമോ ദിവം തഥാ
'ഞങ്ങൾക്ക് ദിശയോ പ്രദേശമോ അറിയില്ല; ആകാശം, ഭൂമി, സ്വർഗ്ഗം ഇവയൊന്നും അറിയില്ല.'
യദേതദ്ദുഃഖമാഖ്യാതമേതദേവ സുഖം ഭവേത്। പ്രഭാതമിദമാഭാതി ഭാസ്കരോദയദര്ശനാത്
'നിങ്ങൾ ദു:ഖം എന്നു വിളിക്കുന്നതാണു ഞങ്ങൾക്ക് സുഖം; ഇപ്പോൾ സൂര്യോദയം കണ്ടപ്പോൾ രാവിലെ ആയിരിക്കുന്നു എന്ന് തോന്നുന്നു.'
അഹം പര്യുഷിതോ നാമ സൂചീമുഖസ്തഥാഽപരഃ। ശീഘ്രഗോ രോഹകശ്ചൈവ പംചമോ ലേഖകസ്തഥാ
'ഞാനാണ് പര്യുഷിതൻ; മറ്റൊരാൾ സൂചീമുഖൻ; പിന്നെ ശീഘ്രഗൻ, രോഹകൻ, അഞ്ചാമൻ ലേഖകൻ.'
ബ്രാഹ്മണ ഉവാച। പ്രേതാനാം കര്മജാതാനാം നാമ്നാ വൈ സംഭവഃ കുതഃ। കിം തത്കാരണമുദ്ദിശ്യ യതോ യൂയം സനാമകാഃ
ബ്രാഹ്മണൻ ചോദിച്ചു: 'വിവിധ കര്മ്മങ്ങളിൽ ജനിച്ച പ്രേതന്മാർക്ക് പേരുകൾ എങ്ങനെ ഉണ്ടായി? ഈ പേരുകൾക്ക് കാരണമെന്താണ്?'
പ്രേതാ ഊചുഃ। അഹം സ്വാദു സദാ ഭുംജേ ദദ്യാം പര്യുഷിതം ദ്വിജേ। ഏതത്കാരണമാസാദ്യ നാമ പര്യുഷിതോ മമ
പ്രേതന്മാർ പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ എപ്പോഴും പുതിയ ഭക്ഷണം കഴിച്ചു, പക്ഷേ ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് പഴയ ഭക്ഷണം മാത്രം കൊടുത്തു; അതുകൊണ്ടാണ് എന്നെ പര്യുഷിതൻ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.'
സൂചിതാ ബഹവോഽനേന വിപ്രാശ്ചാന്നാദ്യകാംക്ഷിണഃ। ഏതത്കാരണമുദ്ദിശ്യ സൂചീമുഖാഭിധോ മതഃ
'ഭക്ഷണം ആഗ്രഹിച്ച അനേകം ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ഇവൻ സൂചികുത്തി; അതുകൊണ്ടാണ് സൂചീമുഖൻ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്.'
ശീഘ്രം ഗതോഽസ്മി വിപ്രേണ യാചിതഃ ക്ഷുധിതേന ച। ഏതത്കാരണമുദ്ദിശ്യ ശീഘ്രഗോ ദ്വിജസത്തമ
'ഒരു വിശപ്പുള്ള ബ്രാഹ്മണൻ ഭിക്ഷ ചോദിച്ചപ്പോൾ ഞാൻ ഉടനെ അവിടെ നിന്ന് വിട്ടുപോയി; അതുകൊണ്ടാണ് ശീഘ്രഗൻ എന്ന പേര് വന്നത്, മഹാബ്രാഹ്മണനേ.'
ഗൃഹോപരി സദാ സ്വാദു ഭുംക്തേ ദ്വിജഭയേന ഹി। ഉദ്വിഗ്നമാനസസ്തത്ര തേനാസൌ രോഹകഃ സ്മൃതഃ
അവന് എല്ലായ്പ്പോഴും ഭയത്തോടെ വീട്ടിന്റെ മുകളിലിരുന്ന് രുചികരമായ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു; ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ഭയന്ന് മനസ്സില് ഉത്കണ്ഠയോടെ ഇരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് അവനെ രോഹകന് എന്നു വിളിക്കുന്നത്.
മൌനേ ചാപി സ്ഥിതോ നിത്യം യാചിതോ വിലിഖന്മഹീമ്। അസ്മാകമപി പാപിഷ്ഠോ ലേഖകോ നാമ നാമതഃ
അവന് എല്ലായ്പ്പോഴും മൗനത്തില് ഇരുന്നു, യാചിച്ചാല് നിലം ചുരണ്ടുന്നു; ഞങ്ങളിലുമുണ്ട്, ഏറ്റവും പാപിയായവനെ ലേഖകന് എന്നു പേരുണ്ട്.
കൃച്ഛ്രേണ ലേഖകോ യാതി രോഹകസ്തു അവാക്ശിരാഃ। ശീഘ്രഗഃ പംഗുതാം പ്രാപ്തഃ സൂചീ സൂചീമുഖോഽഭവത്
ലേഖകന് വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടോടെ പോകുന്നു; രോഹകന് തലകീഴായി സഞ്ചരിക്കുന്നു; സൂചി വേഗത്തില് ചലിച്ചും, ഒടുവില് കുഴപ്പമുള്ളവനായി സൂചിമുഖനായി മാറി.
പര്യുഷിതോ ലമ്ബഗ്രീവോ ലംബോദര ഉദാഹൃതഃ। ബൃഹദ്വൃഷണലംബോഷ്ഠഃ പാപാദസ്മാദജായത
പഴകിയതും, തൂങ്ങിയ കഴുത്തും, വലിയ വയറും ഉള്ളവനാണ് ലംബോദരന്; വലിയ വൃക്കയും കട്ടിയുള്ള അധരവും ഉള്ളവന് പാപഫലമായി ഇങ്ങനെ ജനിച്ചു.
ഏതത്തേ സര്വമാഖ്യാതമാത്മവൃത്തം സഹേതുകമ്। പൃച്ഛസ്വ യദി തേ ശ്രദ്ധാ പൃഷ്ടാശ്ച കഥയാമഹേ
എന്റെ കഥയും അതിന്റെ കാരണം എല്ലാം ഞാന് നിന്നോട് പറഞ്ഞു. വിശ്വാസമുണ്ടെങ്കില് നീ ചോദിക്കൂ, ചോദിച്ചാല് ഞങ്ങള് മറുപടി പറയും.
ബ്രാഹ്മണ ഉവാച। യേ ജീവാ ഭുവി തിഷ്ഠംതി സര്വേപ്യാഹാരമൂലകാഃ। യുഷ്മാകമപി ചാഹാരം ശ്രോതുമിച്ഛാമി തത്ത്വതഃ
ബ്രാഹ്മണന് പറഞ്ഞു: ഭൂമിയില് ജീവിക്കുന്ന എല്ലാ ജീവികളും ഭക്ഷണത്തിലൂടെ നിലനില്ക്കുന്നു. നിങ്ങളുടേയും ഭക്ഷണം സത്യമായി അറിയാന് ഞാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
പ്രേതാ ഊചുഃ। ശൃണുഷ്വാഹാരമസ്മാകം സര്വസത്വവിഗര്ഹിതമ്। യച്ഛ്രുത്വാ നിംദസേ വിപ്ര ഭൂയോഭൂയശ്ച നിത്യശഃ
പ്രേതങ്ങള് പറഞ്ഞു: ഞങ്ങളുടെ ഭക്ഷണം കേള്ക്കൂ, എല്ലാജീവികളും നിന്ദിക്കുന്നതാണത്. അതു കേട്ടാല് ബ്രാഹ്മണാ, നീ വീണ്ടും വീണ്ടും ഞങ്ങളെ നിന്ദിക്കും.
ശ്ലേഷ്മമൂത്രപുരീഷേണ യോഷിദങ്ഗമലേന ച। ഗൃഹാണി ത്യക്തശൌചാനി പ്രേതാ ഭുംജംതി തത്ര വൈ
ശുദ്ധിയില്ലാതെ ഉപേക്ഷിച്ച വീടുകളില്, കഫം, മൂത്രം, മലവും സ്ത്രീശരീരത്തിലെ അശുദ്ധിയും നിറഞ്ഞതിലാണ് പ്രേതങ്ങള് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നത്.
സ്ത്രീഭിര്ദഗ്ധാനി കീര്ണാനി പ്രകീര്ണോച്ഛിഷ്ടകാനി ച। മലേനാപി ജുഗുപ്സ്യാനി പ്രേതാ ഭുംജംതി തത്ര വൈ
സ്ത്രികള് കത്തിച്ചും ചിതറിച്ചും ശേഷിച്ച ഭക്ഷ്യാവശിഷ്ടങ്ങളും മലത്തോടൊപ്പം കലർന്ന അശുദ്ധിയുള്ളതും പ്രേതങ്ങള് അവിടെ കഴിക്കുന്നു.
ചിത്തലജ്ജാവിഹീനാനി ഹോമഹീനാനി യാനി ച। വ്രതൈശ്ചൈവ വിഹീനാനി പ്രേതാ ഭുംജംതി തത്ര വൈ
മനസ്സിന്റെ ശുദ്ധിയും ലജ്ജയും ഇല്ലാത്തതും ഹോമം ചെയ്യാത്തതും വ്രതങ്ങളില്ലാത്തതുമായ ഭക്ഷണമാണ് പ്രേതങ്ങള് അവിടെ കഴിക്കുന്നത്.
ഗുരവോ നൈവ പൂജ്യംതേ സ്ത്രീജിതാനി ഗൃഹാണി ച। ക്രോധലോഭഗൃഹീതാനി പ്രേതാ ഭുംജംതി തത്ര വൈ
വയസ്സുകാര്ക്ക് ആദരം ഇല്ലാത്തതും സ്ത്രീകള് മേലിടുന്ന വീടുകളും കോപവും ലോഭവും നിറഞ്ഞ വീടുകളിലുമാണ് പ്രേതങ്ങള് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നത്.
ത്രപാ മേ ജായതേ താത കഥ്യമാനേ സ്വഭോജനേ। അസ്മാത്പരതരം ചാന്യന്ന വക്തുമപി ശക്യതേ
സ്വന്തം ഭക്ഷണം പറയുമ്പോള് എനിക്ക് ലജ്ജ തോന്നുന്നു, പ്രിയനേ. ഇതിനേക്കാള് മോശം ഒന്നും പറയാന് കഴിയില്ല.
നിവൃത്തിം പ്രേതഭാവസ്യ പൃച്ഛാമസ്ത്വാം ദൃഢവ്രത। യഥാ ന ഭവതി പ്രേതസ്തന്മേ വദ തപോധന
ദൃഢവ്രതനേ, പ്രേതാവസ്ഥ അവസാനിപ്പിക്കാന് എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത് എന്ന് ഞങ്ങള് നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു. പ്രേതനാകാതിരിക്കാന് എന്ത് ചെയ്യണം എന്നു ഞങ്ങള്ക്ക് പറയൂ, തപസ്സുകാരാ.
ബ്രാഹ്മണ ഉവാച। ഏകരാത്ര ദ്വിരാത്രാദി കൃച്ഛ്രചാംദ്രായണദിഭിഃ। വ്രതൈരന്യൈഃ കൃതൈര്നിത്യം ന പ്രേതോ ജായതേ നരഃ
ബ്രാഹ്മണന് പറഞ്ഞു: ഏകരാത്രം, ദ്വിരാത്രം, കൃച്ച്രം, ചാന്ദ്രായണം തുടങ്ങിയ വ്രതങ്ങള് സ്ഥിരമായി ആചരിക്കുന്നവന് പ്രേതനാകുന്നില്ല.
ത്രീനഗ്നീന്പഞ്ച ചൈകം വാ യോഽഹന്യഹനി സേവതേ। സ വൈ ഭൂതദയാപന്നോ ന പ്രേതോ ജായതേ നരഃ
മൂന്ന് അഗ്നികള്, അഞ്ച് അഗ്നികള്, അല്ലെങ്കില് ഒറ്റ അഗ്നി പോലും ദിവസേന സേവിക്കുന്നവനും എല്ലാ ജീവികളോടും കരുണയുള്ളവനും പ്രേതനാകുന്നില്ല.
തുല്യോ മാനേഽപമാനേ ച തുല്യഃ കാംചനലോഷ്ടയോഃ। തുല്യഃ ശത്രൌ ച മിത്രേ ച ന പ്രേതോ ജായതേ നരഃ
മാനവും അപമാനവും ഒരുപോലെ കാണുന്നവനും പൊന്നിനെയും മണ്ണിനെയും തുല്യമായി കാണുന്നവനും ശത്രുവിനെയും സുഹൃത്തിനെയും ഒരുപോലെ കാണുന്നവനും പ്രേതനാകുന്നില്ല.