ധര്മനേത്രത്രാണമസ്മാദധികം കര്തുമര്ഹസി। വാങ്മനഃകായഭാവൈസ്ത്വാം പ്രപന്നാസ്സ്മഃ പിതാമഹ
ധർമ്മം കണ്ണായ സംരക്ഷണം ഞങ്ങൾക്കു നൽകേണ്ടതാണു; വാക്കിലും മനസ്സിലും ശരീരത്തിലും ഞങ്ങൾ നിന്നിൽ ശരണം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു, പിതാമഹനേ.
ഏവം സ്തുതസ്തദാ ദേവൈര്ബ്രഹ്മാ ബ്രഹ്മവിദാം വരഃ। പ്രദാസ്യാമി സ്മൃതോ ബാഢമമോഘം ദര്ശനം ഹി വഃ
ഇങ്ങനെ ദേവന്മാർ സ്തുതിച്ചപ്പോൾ, ബ്രഹ്മാവ്, ബ്രഹ്മജ്ഞാനത്തിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠൻ, പറഞ്ഞു: നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ദർശനം ഞാൻ തീർച്ചയായും നൽകാം.
ബ്രുവംതു വാംഛിതം പുത്രാഃ പ്രദാസ്യാമി വരാന്വരാന്। ഏവമുക്താ ഭഗവതാ ദേവാ വചനമബ്രുവന്
നിങ്ങള് എന്ത് ആഗ്രഹിക്കുകയോ അതെല്ലാം പറയൂ, കുട്ടികളേ, ഞാന് നിങ്ങള്ക്ക് ഒരുപാട് വരങ്ങള് നല്കും. ഇങ്ങനെ പരമേശ്വരന് പറഞ്ഞപ്പോള് ദേവന്മാര് അവനോട് പറഞ്ഞു.
ഏഷ ഏവാദ്യ ഭഗവന്സുപര്യാപ്തോ മഹാന്വരഃ। ജനിതോ നഃ സുശബ്ദോയം കമലം ക്ഷിപതാ ത്വയാ
ഭഗവാനേ, ഈ വരം തന്നെ ഞങ്ങള്ക്കു മതിയാകുന്നു, വലിയതും പൂര്ണ്ണവുമാണ്. ഭഗവാന്റെ കയ്യില് നിന്ന് വീണ ഈ താമര ഞങ്ങള് നല്ല പേരില് വിളിച്ചു.
കിമര്ഥം കംപിതാ ഭൂമിര്ലോകാശ്ചാകുലിതാഃ കൃതാഃ। നൈതന്നിരര്ഥകം ദേവ ഉച്യതാമത്ര കാരണമ്
എന്തിനാണ് ഭൂമി വിറച്ചു ലോകങ്ങള് കലങ്ങിയതും? ദേവാ, ഇതിന് കാരണമില്ലാതെ സംഭവിച്ചിട്ടില്ല; ഇതിന് കാരണം പറയണം.
ബ്രഹ്മോവാച। യുഷ്മദ്ധിതാര്ഥമേതദ്വൈ പദ്മം വിനിഹിതം മയാ। ദേവതാനാം ച രക്ഷാര്ഥം ശ്രൂയതാമത്ര കാരണമ്
ബ്രഹ്മാവു പറഞ്ഞു: നിങ്ങള്ക്ക് നല്ലതുണ്ടാകേണ്ടതിനു വേണ്ടിയാണ് ഞാന് ഈ താമര ഇവിടെ വെച്ചത്. ദേവന്മാരുടെ രക്ഷയ്ക്കും വേണ്ടി. ഇതിന് കാരണമെന്തെന്ന് കേള്ക്കൂ.
അസുരോ വജ്രനാഭോഽയം ബാലജീവാപഹാരകഃ। അവസ്ഥിതസ്ത്വവഷ്ടഭ്യ രസാതലതലാശ്രയമ്
വജ്രനാഭന് എന്ന അസുരന് ബാലരുടെ ജീവന് കവര്ന്നെടുക്കുന്നവനാണ്. അവന് രസാതലത്തിലെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന ഭാഗത്ത് വന്നു തങ്ങുകയാണ്.
യുഷ്മദാഗമനം ജ്ഞാത്വാ തപസ്ഥാന്നിഹിതായുധാന്। ഹംതുകാമോ ദുരാചാരഃ സേംദ്രാനപി ദിവൌകസഃ
നിങ്ങള് വരുന്നതറിഞ്ഞ്, ആ ദുഷ്ടന് ആയുധങ്ങള് എടുത്ത് തപസ്സില് ഇരിക്കുന്നു; ഇന്ദ്രനോടൊപ്പം ദേവന്മാരെയും കൊല്ലാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
ഘാതഃ കമലപാതേന മയാ തസ്യ വിനിര്മിതഃ। സ രാജ്യൈശ്വര്യദര്പിഷ്ടസ്തേനാസൌ നിഹതോ മയാ
ഞാന് താമര വീഴ്ത്തിയതിലൂടെ അവന്റെ നാശം സംഭവിച്ചു; തന്റെ രാജ്യം, ഐശ്വര്യം എന്നിവയില് അഹങ്കരിച്ച അവന് ഇങ്ങനെ എന്റെ കൈവശം വീണു.
ലോകേഽസ്മിന്സമയേ ഭക്താ ബ്രാഹ്മണാ വേദപാരഗാഃ। മൈവ തേ ദുര്ഗതിം യാംതു ലഭംതാം സുഗതിം പുനഃ
ഇപ്പോഴുള്ള ലോകത്ത് ഭക്തിയുള്ള, വേദം പഠിച്ച ബ്രാഹ്മണന്മാര് ദുർഗതിയിലേക്കു പോകരുത്; അവര് വീണ്ടും നല്ല നിലയിലേക്ക് എത്തട്ടെ.
ദേവാനാം ദാനവാനാം ച മനുഷ്യോരഗരക്ഷസാമ്। ഭൂതഗ്രാമസ്യ സര്വസ്യ സമോസ്മി ത്രിദിവൌകസഃ
ദേവന്മാരിലും, അസുരന്മാരിലും, മനുഷ്യരിലും, പാമ്പുകളിലും, രാക്ഷസന്മാരിലും, എല്ലാ ജീവികളിലും, സ്വര്ഗ്ഗവാസികളേ, ഞാന് ഒരുപോലെയാണ്.
യുഷ്മദ്ധിതാര്ഥം പാപോഽസൌ മയാ മംത്രേണ ഘാതിതഃ। പ്രാപ്തഃ പുണ്യകൃതാന്ലോകാന്കമലസ്യാസ്യ ദര്ശനാത്
നിങ്ങളുടെ ഭലത്തിനായി ആ പാപിയെ ഞാന് മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് സംഹരിച്ചു; ഈ താമരം കണ്ടതുകൊണ്ട് അവന് പുണ്യവാന്മാര് പോകുന്ന ലോകം നേടി.
യന്മയാ പദ്മമുക്തം തു തേനേദം പുഷ്കരം ഭുവി। ഖ്യാതം ഭവിഷ്യതേ തീര്ഥം പാവനം പുണ്യദം മഹത്
ഞാന് വിട്ട താമര മൂലം ഭൂമിയിലെ ഈ സ്ഥലം 'പുഷ്കരം' എന്ന പേരില് അറിയപ്പെടും; വലിയ പുണ്യവും ശുദ്ധിയും നല്കുന്ന തീര്ത്ഥം ആയിരിക്കും.
പൃഥിവ്യാം സര്വജംതൂനാം പുണ്യദം പരിപഠ്യതേ। കൃതോ ഹ്യനുഗ്രഹോ ദേവാ ഭക്താനാം ഭക്തിമിച്ഛതാമ്
ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ജീവികള്ക്കും പുണ്യം നല്കുന്ന സ്ഥലമായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു; ഭക്തി ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഭക്തന്മാര്ക്ക് ദേവന്മാരേ, ഈ അനുഗ്രഹം ലഭിച്ചിരിക്കുന്നു.
വനേസ്മിന്നിത്യവാസേന വൃക്ഷൈരഭ്യര്ഥിതേന ച। മഹാകാലോ വനേഽത്രാഗാദാഗതസ്യ മമാനഘാഃ
ഈ കാടില് സ്ഥിരമായി താമസിച്ചതിനും, മരങ്ങള് അപേക്ഷിച്ചതിനാലും, പാപമില്ലാത്ത മഹാകാലന് എന്റെ കാരണത്താല് ഈ കാട്ടിലേക്ക് വന്നു.
തപസ്യതാം ച ഭവതാം മഹജ്ജ്ഞാനം പ്രദര്ശിതമ്। കുരുധ്വം ഹൃദയേ ദേവാഃ സ്വാര്ഥം ചൈവ പരാര്ഥകമ്
നിങ്ങള് തപസ്സു ചെയ്യുന്നവരായതിനാല് വലിയ ജ്ഞാനം വെളിപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു; ദേവന്മാരേ, നിങ്ങളുടെ നല്ലതും മറ്റുള്ളവരുടെ നല്ലതും ഹൃദയത്തില് സൂക്ഷിക്കൂ.
ഭവദ്ഭിര്ദര്ശനീയം തു നാനാരൂപധരൈര്ഭുവി। ദ്വിഷന്വൈ ജ്ഞാനിനം വിപ്രം പാപേനൈവാര്ദിതോ നരഃ
നിങ്ങള് ഭൂമിയില് പല രൂപങ്ങള് എടുത്ത് ദര്ശനയോഗ്യരാകണം; ജ്ഞാനമുള്ള ഒരു ബ്രാഹ്മണനെ വെറുപ്പോടെ ഉപദ്രവിക്കുന്നവന് പാപത്തില് വീഴും.
ന വിമുച്യേത പാപേന ജന്മകോടിശതൈരപി। വേദാംഗപാരഗം വിപ്രം ന ഹന്യാന്ന ച ദൂഷയേത്
അവന് നൂറുകോടി ജന്മം കഴിഞ്ഞാലും പാപത്തില് നിന്ന് മോചിതനാവില്ല; വേദവും അതിന്റെ ശാഖകളും പഠിച്ച ബ്രാഹ്മണനെ കൊല്ലരുത്, അപമാനിക്കരുത്.
ഏകസ്മിന്നിഹതേ യസ്മാത്കോടിര്ഭവതി ഘാതിതാ। ഏകം വേദാംതഗം വിപ്രം ഭോജയേച്ഛ്രദ്ധയാന്വിതഃ
ഒരാളെ കൊല്ലുമ്പോള് നൂറുകോടി പേരെ കൊല്ലുന്നതുപോലെയാണ്; വേദാന്തം അറിഞ്ഞ ഒരു ബ്രാഹ്മണനെ വിശ്വാസത്തോടെ ഭക്ഷണം നല്കണം.
തസ്യ ഭുക്താ ഭവേത്കോടിര്വിപ്രാണാം നാത്ര സംശയഃ। യഃ പാത്രപൂരണീം ഭിക്ഷാം യതീനാം തു പ്രയച്ഛതി
അവന് ഭക്ഷണം നല്കിയാല് നൂറുകോടി ബ്രാഹ്മണന്മാര്ക്ക് നല്കിയതുപോലെയാണ് — ഇതില് സംശയമില്ല; യാതിവര്ക്ക് ഭിക്ഷാ പാത്രം നിറച്ച് നല്കുന്നവന്
വിമുക്തഃ സര്വപാപേഭ്യോ നാഽസൌ ദുര്ഗതിമാപ്നുയാത്। യഥാഹം സര്വദേവാനാം ജ്യേഷ്ഠഃ ശ്രേഷ്ഠഃ പിതാമഹഃ
സകല പാപങ്ങളിൽ നിന്നുമുക്തനായവൻ ദുർഗതിയിൽ പതിക്കാറില്ല. ഞാൻ എല്ലാ ദേവന്മാരിലും മുതിർന്നവനും ശ്രേഷ്ഠനും ലോകപിതാവുമാണ് എന്നപോലെ തന്നെയാണ് ഇത്.
തഥാ ജ്ഞാനീ സദാ പൂജ്യോ നിര്മമോ നിഃ പരിഗ്രഹഃ। സംസാരബംധമോക്ഷാര്ഥം ബ്രഹ്മഗുപ്തമിദം വ്രതമ്
അതിനുപോലെ, ജ്ഞാനിയെയും എപ്പോഴും ആരാധിക്കേണ്ടതാണ്; അവൻ അസക്തനും സ്വത്ത് ഇല്ലാത്തവനും ആകണം. ഈ വ്രതം ബ്രഹ്മാവു അംഗീകരിച്ചതാണ്, ജന്മമരണബന്ധത്തിൽ നിന്ന് മോചനം നേടാനായി.
മയാ പ്രണീതം വിപ്രാണാമപുനര്ഭവകാരണമ്। അഗ്നിഹോത്രമുപാദായ യസ്ത്യജേദജിതേംദ്രിയഃ
ഇത് ഞാൻ ദ്വിജന്മാർക്കായി നിർമിച്ചതാണ്; വീണ്ടും ജനിക്കാതിരിക്കാൻ കാരണമാകുന്നു. ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ജയിക്കാത്തവൻ അഗ്നിഹോത്രം ഉപേക്ഷിച്ചാൽ,
രൌരവം സ പ്രയാത്യാശു പ്രണീതോ യമകിംകരൈഃ। ലോകയാത്രാവിതംഡശ്ച ക്ഷുദ്രം കര്മ കരോതി യഃ
അവൻ യമന്റെ ദൂതന്മാർ കൊണ്ടു വേഗത്തിൽ രൗരവനരകത്തിലേക്കു കൊണ്ടുപോകപ്പെടും. ലോകജീവിതം നയിക്കാൻ മാത്രം ചെറിയ പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നവനും,
സ രാഗചിത്തഃ ശൃംഗാരീ നാരീജന ധനപ്രിയഃ। ഏകഭോജീ സുമിഷ്ടാശീ കൃഷിവാണിജ്യസേവകഃ
രാഗഭാവമുള്ളവനും, കാമാസക്തനും, സ്ത്രീകളും ധനവും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവനും, ഒറ്റയ്ക്ക് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവനും, രുചികരമായ ഭക്ഷണത്തിൽ ആസ്വാദനമുള്ളവനും, കൃഷിയിലോ വ്യാപാരത്തിലോ ഏർപ്പെട്ടവനും,
അവേദോ വേദനിംദീ ച പരഭാര്യാം ച സേവതേ। ഇത്യാദിദോഷദുഷ്ടോ യസ്തസ്യ സംഭാഷണാദപി
വേദം അറിയാത്തവനും, വേദത്തെ അപമാനിക്കുന്നവനും, മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയെ സമീപിക്കുന്നവനും, ഇത്തരത്തിലുള്ള പാപങ്ങളിൽ അകപ്പെട്ടവനുമായി,
നരോ നരകഗാമീ സ്യാദ്യശ്ച സദ്വ്രതദൂഷകഃ। അസംതുഷ്ടം ഭിന്നചിത്തം ദുര്മതിം പാപകാരിണമ്
അവനോടു സംസാരിക്കുന്നവനും, നല്ല വ്രതം ഭംഗം ചെയ്യുന്നവനും നരകത്തിലേക്കു പോകും. സംതൃപ്തിയില്ലാത്തവനും, മനസ്സു ചിതറുന്നവനും, ദുഷ്ടനും, പാപപ്രവൃത്തിക്കാരനും,
ന സ്പൃശേദംഗസംഗേന സ്പൃഷ്ട്വാ സ്നാനേന ശുദ്ധ്യതി। ഏവമുക്ത്വാ സ ഭഗവാന്ബ്രഹ്മാ തൈരമരൈഃ സഹ
ഇവരെ ശരീരസമ്പർക്കം വഴി തൊടരുത്; തൊട്ടാൽ കുളിച്ചാൽ മാത്രം ശുദ്ധിയാകും. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഭഗവാൻ ബ്രഹ്മാവു അമരന്മാരോടൊപ്പം,
ക്ഷേത്രം നിവേശയാമാസ യഥാവത്കഥയാമി തേ। ഉത്തരേ ചംദ്രനദ്യാസ്തു പ്രാചീ യാവത്സരസ്വതീ
ക്ഷേത്രം യഥാവിധി സ്ഥാപിച്ചു. അതിനെക്കുറിച്ച് ഞാൻ നിനക്കു പറയുന്നു. വടക്കേയ്ക്ക് ചന്ദ്രനദിയും, കിഴക്കേയ്ക്ക് സർസ്വതിയിലേക്കും,
പൂര്വം തു നംദനാത്കൃത്സ്നം യാവത്കല്പം സപുഷ്കരമ്। വേദീ ഹ്യേഷാ കൃതാ യജ്ഞേ ബ്രഹ്മണാ ലോകകാരിണാ൧൫൦ 1.15.
കിഴക്കോട്ട് നന്ദനത്തിൽ നിന്ന് മുഴുവനും, കല്പം വരെ, പുഷ്കരം ഉൾപ്പെടെ. ലോകങ്ങളെ സൃഷ്ടിച്ച ബ്രഹ്മാവു യാഗത്തിനായി ഈ വേദി നിർമ്മിച്ചു.