നിദേശസ്ഥായിനസ്തസ്യ ഋദ്ധ്യംതേ സര്വയാദവാഃ। ഭീഷ്മ ഉവാച। സപ്തര്ഷയഃ കുബേരശ്ച യക്ഷോ മണിധരസ്തഥാ
അവൻ്റെ ആജ്ഞയിൽ എല്ലാ യാദവന്മാരും സമൃദ്ധിയായി ജീവിച്ചു. ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു: സപ്തർഷിമാർ, കുബേരൻ, യക്ഷനായ മണിധരൻ,
സാത്യകിര്നാരദശ്ചൈവ ശിവോ ധന്വംതരിസ്തഥാ। ആദിദേവസ്തഥാവിഷ്ണുരേഭിസ്തു സഹ ദൈവതൈഃ
സത്യകി, നാരദൻ, ശിവൻ, ധന്വന്തരി, ആദിദേവൻ, വിഷ്ണു ഇവരും ഈ ദേവന്മാരോടൊപ്പം ഉണ്ടായിരുന്നു.
കിമര്ഥം സഹസംഭൂതാഃ സുരസമ്ഭൂതയഃ ക്ഷിതൌ। ഭവിഷ്യാഃ കതി വാ ചാസ്യ പ്രാദുര്ഭാവാ മഹാത്മനഃ
ദേവന്മാരിൽ ജനിച്ചവർ ഭൂമിയിൽ അപ്രത്യക്ഷമായി വന്നത് എന്തിനാണ്? ഈ മഹാത്മാവിന് എത്ര ഭാവി അവതാരങ്ങൾ ഉണ്ടാകും?
സര്വക്ഷേത്രേഷു സര്വേഷു കിമര്ഥമിഹ ജായതേ। യദര്ഥമിഹ സംഭൂതോ വിഷ്ണുര്വൃഷ്ണ്യംധകേ കുലേ
എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും എല്ലായിടങ്ങളിലും അവൻ ജനിക്കുന്നത് എന്തിനാണ്? വിഷ്ണു വൃഷ്ണ്യൻധകകുലത്തിൽ ജനിച്ചത് എന്തിനാണ്?
പുനഃപുനര്മനുഷ്യേഷു തന്മേ ത്വം ബ്രൂഹി പൃച്ഛതഃ। പുലസ്ത്യ ഉവാച। ശൃണു ഭൂപ പ്രവക്ഷ്യാമി രഹസ്യാതിരഹസ്യകമ്। യഥാ ദിവ്യതനുര്വിഷ്ണുര്മാനുഷേഷ്വിഹ ജായതേ
മനുഷ്യരിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും ജനിക്കുന്നത് എങ്ങനെ എന്നു ഞാൻ ചോദിക്കുമ്പോൾ നീ പറയണം. പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, ഞാൻ ഏറ്റവും രഹസ്യമായ രഹസ്യം പറയാം: ദിവ്യശരീരനായ വിഷ്ണു മനുഷ്യരിൽ എങ്ങനെ ജനിക്കുന്നു എന്ന് കേൾക്കൂ.
യുഗാംതേ തു പരാവൃത്തേ കാലേ പ്രശിഥിലേ പ്രഭുഃ। ദേവാസുരമനുഷ്യേഷു ജായതേ ഹരിരീശ്വരഃ
യുഗാന്തത്തിൽ, കാലം ക്ഷയിച്ചപ്പോൾ, പ്രഭുവായ ഹരിയും ദേവന്മാരിലും അസുരന്മാരിലും മനുഷ്യരിലും ജനിക്കുന്നു.
ഹിരണ്യകശിപുര്ദൈത്യസ്ത്രൈലോക്യസ്യ പ്രശാസിതാ। ബലിനാധിഷ്ഠിതേ ചൈവ പുനര്ലോകത്രയേ ക്രമാത്
മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെയും ഭരണാധികാരി ഹിരണ്യകശിപുവായിരുന്നു; പിന്നീട്, ബലി അവയെ അനുക്രമമായി ഭരിച്ചു.
സഖ്യമാസീത്പരമകം ദേവാനാമസുരൈഃ സഹ। യുഗാഖ്യാ ദശ സംപൂര്ണാ ആസീദവ്യാകുലം ജഗത്
ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും തമ്മിൽ അത്യന്തം സൗഹൃദം ഉണ്ടായിരുന്നു; പത്ത് യുഗങ്ങൾ സമാപിച്ചപ്പോൾ ലോകം നിർവ്യാകുലമായിരുന്നു.
നിദേശസ്ഥായിനശ്ചാപി തയോര്ദേവാസുരാ സ്വയം। ബദ്ധോ ബലിര്വിമര്ദോയം സുസംവൃത്തഃ സുദാരുണഃ
അവരുടെ ആജ്ഞ അനുസരിച്ച് ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും നിലകൊണ്ടു; ബലി ബന്ധിക്കപ്പെട്ടു, ഈ ഭയങ്കരമായ യുദ്ധം പൂർണ്ണമായി നടന്നു.
ദേവാനാമസുരാണാം ച ഘോരഃ ക്ഷയകരോ മഹാന്। കര്തും ധര്മവ്യവസ്ഥാം ച ജായതേ മാനുഷേഷ്വിഹ
ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും ഇടയിൽ വലിയൊരു ഭീകരവിളയം ഉണ്ടായി; ധർമ്മത്തിന്റെ ക്രമം സ്ഥാപിക്കാൻ മനുഷ്യരിൽ ഇതുപോലെയുള്ള സംഭവങ്ങൾ നടക്കുന്നു.
ഭൃഗോഃ ശാപനിമിത്തം തു ദേവാസുരകൃതേ തദാ। ഭീഷ്മ ഉവാച। കഥം ദേവാസുരകൃതേ ഹരിര്ദേഹമവാപ്തവാന്
ഭൃഗുവിന്റെ ശാപം കാരണം അന്നേരം ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും കാര്യത്തിൽ — ഭീഷ്മൻ ചോദിച്ചു: ദേവാസുരരുടെ കാര്യം ചെയ്യാൻ ഹരി എങ്ങനെ ശരീരം പ്രാപിച്ചു?
ദൈവാസുരം യഥാവൃത്തം തന്മേ കഥയ സുവ്രത। പുലസ്ത്യ ഉവാച। തേഷാം ജയനിമിത്തം വൈ സംഗ്രാമാ സ്യുഃ സുദാരുണാഃ
ദൈവാസുര സംഭവങ്ങൾ എങ്ങനെ നടന്നുവെന്ന് ദയവായി പറയൂ, മഹാനുഭവാ. പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: അവർക്കു ജയമുണ്ടാകാൻ അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ യുദ്ധങ്ങൾ നടന്നു.
അവതാരാ ദശദ്വൌ ച ശുദ്ധാ മന്വംതരേ സ്മൃതാഃ। നാമധേയം സമാസേന ശൃണു തേഷാം വിവക്ഷിതമ്
മന്വന്തരങ്ങളിൽ ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്ന പത്തു വിശുദ്ധമായ അവതാരങ്ങൾ ഉണ്ട്; അവയുടെ പേരുകൾ ഞാൻ ചുരുക്കത്തിൽ പറയാം, ശ്രദ്ധിക്കൂ.
പ്രഥമോ നാരസിംഹസ്തു ദ്വിതീയശ്ചാപി വാമനഃ। തൃതീയസ്തു വരാഹശ്ച ചതുര്ഥോഽമൃതമംഥനഃ
ആദ്യത്തെ അവതാരം നരസിംഹൻ; രണ്ടാമത്തേത് വാമനൻ; മൂന്നാമത്തേത് വരാഹൻ; നാലാമത്തേത് അമൃതമഥനം.
സംഗ്രാമഃ പംചമശ്ചൈവ സുഘോരസ്താരകാമയഃ। ഷഷ്ഠോ ഹ്യാഡീബകാഖ്യശ്ച സപ്തമസ്ത്രൈപുരസ്തഥാ
അഞ്ചാമത്തേത് ഭയങ്കരമായ താരകാസുരനോടുള്ള യുദ്ധം; ആറാമത്തേത് ആഡീബക എന്ന യുദ്ധം; ഏഴാമത്തേത് ത്രിപുരാസുരനോടുള്ള പോരാട്ടം.
അഷ്ടമശ്ചാംധകവധോ നവമോ വൃത്രഘാതനഃ। ധ്വജശ്ച ദശമസ്തേഷാം ഹാലാഹലസ്തതഃ പരം
എട്ടാമത്തേത് അന്തകാസുരനു വധം; ഒൻപതാമത്തേത് വൃത്രാസുരനു വധം; പത്താമത്തേത് ധ്വജം; അതിന് ശേഷം ഹാലാഹല വിഷം.
പ്രഥിതോ ദ്വാദശസ്തേഷാം ഘോരഃ കോലാഹലസ്തഥാ। ഹിരണ്യകശിപുര്ദൈത്യോ നരസിംഹേന സൂദിതഃ
പന്ത്രണ്ടാമത്തേത് പ്രശസ്തമായ കൊലാഹല യുദ്ധം; ഹിരണ്യകശിപുവിനെ നരസിംഹൻ വധിച്ചു.
വാമനേന ബലിര്ബദ്ധസ്ത്രൈലോക്യാക്രമണേ പുരാ। ഹിരണ്യാക്ഷോ ഹതോ ദ്വംദ്വേ പ്രതിവാദേ തു ദൈവതൈഃ
മൂന്നു ലോകങ്ങൾ കീഴടക്കുമ്പോൾ വാമനൻ ബലിയെ ബന്ധിച്ചു; ഹിരണ്യാക്ഷൻ ദേവന്മാരുടെ എതിർപ്പിൽ ഒരു യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
ദംഷ്ട്രയാ തു വരാഹേണ സമുദ്രസ്ഥോ ദ്വിധാ കൃതഃ। പ്രഹ്ലാദോ നിര്ജിതോ യുദ്ധേ ഇംദ്രേണാമൃതമംഥനേ
വരാഹന്റെ ദന്തം കൊണ്ട് സമുദ്രത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നതിനെ രണ്ടായി ചിരിച്ചു; അമൃതമഥനത്തിൽ ഇന്ദ്രൻ യുദ്ധത്തിൽ പ്രഹ്ലാദനെ ജയിച്ചു.
വിരോചനസ്തു പ്രാഹ്ലാദിര്നിത്യമിന്ദ്രവധോദ്യതഃ। ഇംദ്രേണൈവ ച വിക്രമ്യ നിഹതസ്താരകാമയേ
പ്രഹ്ലാദന്റെ മകൻ വിരോചനൻ എപ്പോഴും ഇന്ദ്രനെ കൊല്ലാൻ ശ്രമിച്ചു; താരകാസുര യുദ്ധത്തിൽ ഇന്ദ്രൻ തന്നെ അവനെ വധിച്ചു.
അശക്നുവത്സു ദേവേഷു ത്രിപുരം സോഢുമാസുരമ്। മോഹയിത്വാഽമൃതേ പീതേ ഗോരൂപേണാസുരാരിണാ
ദേവന്മാർ അസുരന്മാരുടെ ത്രിപുരാസുരനെ സഹിക്കാൻ കഴിയാതെ വന്നപ്പോൾ, അവരെ വഞ്ചിച്ച് അമൃതം കുടിച്ച ശേഷം, അസുരാരിയെ പശുവിന്റെ രൂപത്തിൽ എത്തി.
നാസന്ജീവയിതും ശക്യാ ഭൂയോ ഭൂയോമൃതാസുരാഃ। നിഹതാ ദാനവാഃ സര്വേ ത്രൈലോക്യേ ത്ര്യംബകേണ തു
അമൃതം കുടിച്ച അസുരന്മാരെ വീണ്ടും വീണ്ടും ജീവിപ്പിക്കാൻ കഴിയില്ലായിരുന്നു; മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും ത്ര്യമ്പകൻ എല്ലാ ദാനവന്മാരെയും വധിച്ചു.
അസുരാശ്ച പിശാചാശ്ച ദാനവാശ്ചാംധകേ വധേ। ഹതാ ദേവമനുഷ്യൈസ്തേ പിതൃഭിശ്ചൈവ സര്വശഃ
അന്തകാസുരനു വധത്തിൽ അസുരന്മാരും പിശാചുകളും ദാനവന്മാരും ദേവന്മാരാൽ, മനുഷ്യരാൽ, പിതൃകളാൽ എല്ലാം കൊല്ലപ്പെട്ടു.
സംപൃക്തോ ദാനവൈര്വൃത്രോ ഘോരേ കോലാഹലേ ഹതഃ। തദാ വിഷ്ണുസഹായേന മഹേംദ്രേണ നിപാതിതഃ
ദാനവന്മാരോടൊപ്പം ചേർന്ന വൃത്രാസുരൻ ഭയങ്കരമായ കൊലാഹലത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു; അപ്പോൾ വിഷ്ണുവിന്റെ സഹായത്തോടെ മഹേന്ദ്രൻ അവനെ സംഹരിച്ചു.
ഹതസ്തതോ മഹേംദ്രേണ മായാഛന്നസ്തു യോഗവിത്। വജ്രേണ ക്ഷണമാവിശ്യ വിപ്രചിത്തിഃ സഹാനുഗഃ
അപ്പോള് മായയാല് മറഞ്ഞ് യോഗശക്തിയില് പ്രാവീണ്യമുള്ള വിപ്രചിത്തിയും അവന്റെ അനുചിതരും മഹേന്ദ്രന് ഒരു നിമിഷം വജ്രം പ്രയോഗിച്ച് സംഹരിച്ചു.
ദൈത്യാശ്ച ദാനവാശ്ചൈവ സംയുതാഃ കൃത്സ്നശസ്തു തേ। ഏതേ ദൈവാഽസുരാവൃത്താഃ സംഗ്രാമാദ്വാ ദശൈവ തു
ദൈത്യരും ദാനവരും ഒന്നിച്ച് ഒന്നാകെ നശിച്ചു; ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും തമ്മിലുള്ള പത്ത് യുദ്ധങ്ങളുടെ കഥകള് ഇവയാണ്.
ദേവാസുരക്ഷയകരാഃ പ്രജാനാം ച ഹിതായ വൈ। ഹിരണ്യകശിപൂ രാജാ വര്ഷാണാമര്ബുദം ബഭൌ
ദേവന്മാരെയും അസുരന്മാരെയും സംഹരിച്ച്, ജനങ്ങളുടെ ക്ഷേമത്തിനായി, ഹിരണ്യകശിപു രാജാവ് ഒരു നൂറു കോടി വര്ഷത്തോളം ഭാസുരനായി രാജ്യം ഭരിച്ചു.
ദ്വിസപ്തതിം തഥാന്യാനി നിയുതാന്യധികാനി തു। അശീതി ച സഹസ്രാണി ത്രൈലോക്യൈശ്വര്യവാനഭൂത്
ഇതിനു പുറമെ എഴുപത്തിരണ്ട് നൂറു കോടി വര്ഷവും, എൺപതിനായിരം വര്ഷവും, അവന് മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും അധികാരം ഉണ്ടായിരുന്നു.
പര്യായേണ തു രാജാഭൂദ്ബലിര്വര്ഷാര്ബുദം പുനഃ। ഷഷ്ഠിം ചൈവ സഹസ്രാണി നിയുതാനി ച വിംശതിം
പിന്നീട് ബലി രാജാവ് വീണ്ടും ഒരു നൂറു കോടി വര്ഷവും, അറുപതിനായിരം വര്ഷവും ഇരുപത് ലക്ഷം വര്ഷവും ഭരിച്ചു.
ബലിരാജ്യാധികാരേ തു യാവത്കാലശ്ച കീര്തിതഃ। താവത്കാലം തു പ്രഹ്ലാദോ നിര്വൃതോ ഹ്യസുരൈഃ സഹ
ബലിയുടെ ഭരണകാലം എത്രയോ ഉണ്ടായിരുന്നുവോ അത്രയും കാലം പ്രഹ്ലാദനും അസുരന്മാരും സന്തോഷത്തോടെ ജീവിച്ചു.