ഭാര്യാമുവാച സംത്രാസാത്സ്നുഷേയം തേ ശുചിസ്മിതേ। ഏവമുക്ത്വാബ്രവീദേനം കസ്യ കേയം സ്നുഷേതി വൈ
ഭയത്താൽ, അവൻ ഭാര്യയോടു പറഞ്ഞു: "ശുചിസ്മിതേ, ഈ പെൺകുട്ടി നിന്റെ മരുമകളാകട്ടെ." അങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, അവൾ ചോദിച്ചു: "ഇവൾ ആരുടെ മരുമകളാണ്?"
രാജോവാച। യസ്തേ ജനിഷ്യതേ പുത്രസ്തസ്യ ഭാര്യാ ഭവിഷ്യതി। തസ്യാഃ സാ തപസോഗ്രേണ കന്യായാഃ സംപ്രസൂയത
രാജാവ് പറഞ്ഞു: "നിനക്കു ജനിക്കുന്ന മകന്റെ ഭാര്യയാകും ഇവൾ." ആ യുവതി കഠിനമായ തപസ്സിലൂടെ ഒരു പെൺകുട്ടിയെ പ്രസവിച്ചു.
പുത്രം വിദര്ഭം സുഭഗം ശൈബ്യാ പരിണതാ സതീ। രാജപുത്ര്യാം തു വിദ്വാംസൌ സ്നുഷായാം ക്രഥകൌശികൌ
ശൈബ്യ, വിശ്വസ്തയായ ഭാര്യ, വിദ്യാർഭ എന്ന മകനിനെ പ്രസവിച്ചു. രാജകുമാരിയിൽ നിന്ന്, പണ്ഡിതരായ ക്രഥനും കൗശികനും മരുമക്കളായി ജനിച്ചു.
ലോമപാദം തൃതീയം തു പുത്രം പരമധാര്മികമ്। പശ്ചാദ്വിദര്ഭോ ജനയച്ഛൂരം രണവിശാരദമ്
മൂന്നാമത്തെ മകൻ ലോമപാദൻ, വളരെ ധാർമ്മികനായിരുന്നു. പിന്നീട് വിദ്യാർഭൻ യുദ്ധത്തിൽ പ്രാവീണ്യം ഉള്ള ഒരു വീരനെ ജനിപ്പിച്ചു.
ലോമപാദാത്മജോ ബഭ്രുര്ധൃതിസ്തസ്യ തു ചാത്മജഃ। കൌശികസ്യാത്മജശ്ചേദിസ്തസ്മാച്ചൈദ്യനൃപാഃ സ്മൃതാഃ
ലോമപാദന്റെ മകൻ ബഭ്രു, അവന്റെ മകൻ ധൃതി. കൗശികന്റെ മകൻ ചേദി, അവനിൽ നിന്ന് ചേദി രാജാക്കന്മാർ പ്രസിദ്ധരായി.
ക്രഥോ വിദര്ഭപുത്രോ യഃ കുംതിസ്തസ്യാത്മജോഭവത്। കുംതേര്ധൃഷ്ടസ്തതോ ജജ്ഞേ ധൃഷ്ടാത്സൃഷ്ടഃ പ്രതാപവാന്
വിദ്യാർഭന്റെ മകൻ ക്രഥൻ, അവന്റെ മകൻ കുന്തി. കുന്തിയിൽ നിന്ന് ധൃഷ്ടൻ ജനിച്ചു, ധൃഷ്ടനിൽ നിന്ന് പ്രതാപശാലിയായ സൃഷ്ടൻ ജനിച്ചു.
സൃഷ്ടസ്യ പുത്രോ ധര്മാത്മാ നിവൃത്തിഃ പരവീരഹാ। നിവൃത്തിപുത്രോ ദാശാര്ഹോ നാമ്നാ സ തു വിദൂരഥഃ
സൃഷ്ടന്റെ മകൻ ധാർമ്മികനായ നിരൃത്തി, ശത്രുക്കളെ തോല്പിച്ചവൻ. നിരൃത്തിന്റെ മകൻ ദാശാർഹൻ, അവനെ വിദൂരഥൻ എന്നും വിളിക്കും.
ദാശാര്ഹപുത്രോ ഭീമസ്തു ഭീമാജ്ജീമൂത ഉച്യതേ। ജീമൂതപുത്രോ വികൃതിസ്തസ്യഭീമരഥഃ സുതഃ
ദാശാർഹന്റെ മകൻ ഭീമൻ, ഭീമനിൽ നിന്ന് ജീമൂതൻ ജനിച്ചു. ജീമൂതന്റെ മകൻ വികൃതി, വികൃതിയുടെ മകൻ ഭീമരഥൻ.
അഥ ഭീമരഥസ്യാപി പുത്രോ നവരഥഃ കില। തസ്യ ചാസീദ്ദശരഥഃ ശകുനിസ്തസ്യ ചാത്മജഃ
ഭീമരഥന്റെ മകൻ നവരഥൻ. അവന്റെ മകൻ ദശരഥൻ, ദശരഥന്റെ മകൻ ശകുനി.
തസ്മാത്കരംഭസ്തസ്മാച്ച ദേവരാതോ ബഭൂവ ഹ। ദേവക്ഷത്രോഭവദ്രാജാ ദേവരാതാന്മഹായശാഃ
അവനിൽ നിന്ന് കരംഭൻ, അവനിൽ നിന്ന് ദേവരാഥൻ ജനിച്ചു. ദേവരാഥനിൽ നിന്ന് മഹാപ്രശസ്തനായ ദേവക്ഷത്രൻ രാജാവായി.
ദേവഗര്ഭസമോ ജജ്ഞേ ദേവക്ഷത്രസ്യ നംദനഃ। മധുര്നാമമഹാതേജാ മധോഃ കുരുവശഃ സ്മൃതഃ
ദേവക്ഷത്രന്റെ മകൻ ദേവന്മാരോട് സമമായ മഹാതേജസ്സുള്ള മധുർ. മധുവിന്റെ മകൻ മധു, കുരുവംശത്തിൽ പെട്ടവൻ.
ആസീത്കുരുവശാത്പുത്രഃ പുരുഹോത്രഃ പ്രതാപവാന്। അംശുര്ജജ്ഞേഥ വൈദര്ഭ്യാം ദ്രവംത്യാം പുരുഹോത്രതഃ
കുരുവംശത്തിൽ നിന്ന് പ്രതാപശാലിയായ പുരോഹോത്രൻ ജനിച്ചു. പുരോഹോത്രനും വിദ്യാർഭ ദേശക്കാരിയായ ദ്രവന്തിയും ചേർന്ന് അംശുവിനെ പ്രസവിച്ചു.
വേത്രകീ ത്വഭവദ്ഭാര്യാ അംശോസ്തസ്യാം വ്യജായത। സാത്വതഃ സത്വസംപന്നഃ സാത്വതാന്കീര്തിവര്ദ്ധനഃ
വേത്രകി അംശന്റെ ഭാര്യയായി. അവരിൽ നിന്ന് മഹത്തായ ഗുണസമ്പന്നനായ, സാത്വതരുടെ കീർത്തി വർദ്ധിപ്പിച്ച സാത്വതൻ ജനിച്ചു.
ഇമാം വിസൃഷ്ടിം വിജ്ഞായ ജ്യാമഘസ്യ മഹാത്മനഃ। പ്രജാവാനേതി സായുജ്യം രാജ്ഞഃ സോമസ്യ ധീമതഃ
മഹാത്മാവായ ജ്യാമഘന്റെ ഈ വംശാവലിയും സന്തതികളും മനസ്സിലാക്കി, അവൻ അനേകം സന്താനങ്ങൾക്കുടമയായിരുന്നു എന്നും, ധീരനായ രാജാവ് സോമനോടൊപ്പം ഐക്യത്തിൽ എത്തി എന്നും അറിഞ്ഞിരിക്കണം.
സാത്വതാന്സത്വസംപന്നാ കൌസല്യാ സുഷുവേ സുതാന്। തേഷാം സര്ഗാശ്ച ചത്വാരോ വിസ്തരേണൈവ താന്ശൃണു
കൗസല്യ സാത്വതനു ഗുണസമ്പന്നരായ പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു. അവരുടെ നാലു പ്രധാന വംശങ്ങൾ വിശദമായി ഞാൻ പറയാം, കേൾക്കൂ.
ഭജമാനസ്യ സൃംജയ്യാം ഭാജനാമാ സുതോഭവത്। സൃംജയസ്യ സുതായാം തു ഭാജകാസ്തു തതോഭവന്
ഭജമാനനും സൃഞ്ജയയുടെ പുത്രിയും ചേർന്ന് ഭാജനൻ എന്നൊരു പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു. പിന്നെ സൃഞ്ജയയുടെ പുത്രിയിൽ നിന്ന് ഭാജകർ ജനിച്ചു.
തസ്യ ഭാജസ്യ ഭാര്യേ ദ്വേ സുഷുവാതേ സുതാന്ബഹൂന്। നേമിം ചകൃകണം ചൈവ വൃഷ്ണിം പരപുരംജയം
ഭാജനന് രണ്ട് ഭാര്യമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇരുവരും ചേർന്ന് അവനു നിരവധി പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു: നേമി, ചക്രികണൻ, വൃഷ്ണി, പരപുരംജയൻ എന്നിവരാണ് പ്രധാനവർ.
തേ ഭാജകാഃ സ്മൃതാ യസ്മാദ്ഭജമാനാദ്വി ജജ്ഞിരേ। ദേവാവൃധഃ പൃഥുര്നാമ മധൂനാം മിത്രവര്ദ്ധനഃ
ഭജമാനനിൽ നിന്നു ജനിച്ചവരെ ഭാജകർ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. അവരിൽ നിന്ന് ദേവാവൃധൻ, പൃഥു എന്ന പേരുള്ളവൻ, മധുക്കളിൽ മിത്രവർദ്ധനൻ എന്നിവരും ജനിച്ചു.
അപുത്രസ്ത്വഭവദ്രാജാ ചചാര പരമം തപഃ। പുത്രഃ സര്വഗുണോപേതോ മമ ഭൂയാദിതി സ്പൃഹന്
രാജാവിന് പുത്രൻ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാൽ, എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഉള്ള ഒരു പുത്രൻ ലഭിക്കണമെന്ന ആഗ്രഹത്തോടെ അവൻ കഠിനമായ തപസ്സു ചെയ്തു.
സംയോജ്യ കൃഷ്ണമേവാഥ പര്ണാശായാ ജലം സ്പൃശന്। സാ തോയസ്പര്ശനാത്തസ്യ സാംനിധ്യം നിമ്നഗാ ഹ്യഗാത്
അവൻ കൃഷ്ണനോടൊപ്പം ചേർന്ന് പർണശാലയിൽ വെള്ളം തൊട്ടപ്പോൾ, ആ വെള്ളത്തിന്റെ സ്പർശം കൊണ്ടു നദി അവന്റെ സാന്നിധ്യത്തിലേക്ക് എത്തി.
കല്യാണം ചരതസ്തസ്യ ശുശോച നിമ്നഗാതതഃ। ചിംതയാഥ പരീതാത്മാ ജഗാമാഥ വിനിശ്ചയമ്
അവൻ ശുഭകൃത്യങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ആ നദി അവനെക്കുറിച്ച് ദുഃഖിച്ചു. അതിനുശേഷം, മനസ്സിൽ വിഷമം നിറഞ്ഞ അവൻ ഒരു നിർണ്ണയത്തിൽ എത്തി.
ഭൂത്വാ ഗച്ഛാമ്യഹം നാരീ യസ്യാമേവം വിധഃ സുതഃ। ജായേത തസ്മാദദ്യാഹം ഭവാമ്യസ്യ സുതപ്രദാ
"ഞാൻ ഒരു സ്ത്രീയായി മാറി അവന്റെ അടുത്ത് പോകും. അങ്ങനെ ഒരു പുത്രൻ അവനിൽ ജനിക്കും. അതിനാൽ ഇന്ന് ഞാൻ അവനു പുത്രം നൽകുന്നവളാവാം," എന്നു നദി തീരുമാനിച്ചു.
അഥ ഭൂത്വാ കുമാരീ സാ ബിഭ്രതീ പരമം വപുഃ। ജ്ഞാപയാമാസ രാജാനം താമിയേഷ നൃപസ്തതഃ
അപ്പോൾ, അത്ഭുതസൗന്ദര്യമുള്ള ഒരു യുവതിയായി മാറി, അവൾ രാജാവിനെ അറിയിച്ചു. രാജാവ് അവളെ ആഗ്രഹിച്ചു.
അഥസാനവമേമാസിസുഷുവേസരിതാംവരാ। പുത്രം സര്വഗുണോപേതം ബഭ്രും ദേവാവൃധാത്പരമ്
അവളെല്ലാ യുവതികളിലും ശ്രേഷ്ഠയായവളായിരുന്നു. അവൾ എല്ലാ ഗുണങ്ങളോടും കൂടിയ ബഭ്രു എന്ന പുത്രനെ പ്രസവിച്ചു. ദേവാവൃധനേക്കാൾ ഉത്തമനായിരുന്നു ആ ബഭ്രു.
അത്ര വംശേ പുരാണജ്ഞാ ബ്രുവംതീതി പരിശ്രുതമ്। ഗുണാന്ദേവാവൃധസ്യാഥ കീര്ത്തയംതോ മഹാത്മനഃ
ഈ വംശത്തിൽ പുരാണങ്ങളെ അറിയുന്നവർ മഹാത്മാവായ ദേവാവൃധന്റെ ഗുണങ്ങൾ പാടുന്നതിൽ പ്രശസ്തരാണ്.
ബഭ്രുഃ ശ്രേഷ്ഠോ മനുഷ്യാണാം ദേവൈര്ദേവാവൃധഃ സമഃ। ഷഷ്ടിഃ ശതം ച പുത്രാണാം സഹസ്രാണി ച സപ്തതിഃ
മനുഷ്യരിൽ ബഭ്രു ശ്രേഷ്ഠനായിരുന്നു; ദേവന്മാരോട് തുല്യനായവൻ ദേവാവൃധൻ. അവനു അറുപത് ലക്ഷത്തോളം പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഏതേമൃതത്വം സംപ്രാപ്താ ബഭ്രോര്ദേവാവൃധാദപി। യജ്ഞദാനതപോധീമാന്ബ്രഹ്മണ്യസ്സുദൃഢവ്രതഃ
ഇവരിൽ ചിലർ അമരന്മാരായി, ബഭ്രുവിനെയും ദേവാവൃധനെയും മറികടന്നു. അവർ യജ്ഞത്തിലും ദാനത്തിലും തപസ്സിലും ജ്ഞാനത്തിലും ബ്രഹ്മണ്യത്തിലും ദൃഢവ്രതത്തിലും അഗാധമായവർ ആയിരുന്നു.
രൂപവാംശ്ച മഹാതേജാ ഭോജോതോമൃതകാവതീമ്। ശരകാന്തസ്യ ദുഹിതാ സുഷുവേ ചതുരഃ സുതാന്
രൂപശാലിയും മഹാതേജസ്സുള്ളവനുമായ ഭോജൻ, ശരകാന്തന്റെ മകൾ മൃതകാവതിയെ വിവാഹം ചെയ്തു. അവൾ അവനു നാല് പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.
കുകുരം ഭജമാനം ച ശ്യാമം കംബലബര്ഹിഷമ്। കുകുരസ്യാത്മജോ വൃഷ്ടിര്വൃഷ്ടേസ്തു തനയോ ധൃതിഃ
കുകുരൻ, ഭജമാനൻ, ശ്യാമൻ, കംബലബർഹിഷൻ—ഇവരാണ് ആ പുത്രന്മാർ. കുകുരന്റെ പുത്രൻ വൃഷ്ടി, വൃഷ്ടിയുടെ പുത്രൻ ധൃതി.
കപോതരോമാ തസ്യാപി തിത്തിരിസ്തസ്യ ചാത്മജഃ। തസ്യാസീദ്ബഹുപുത്രസ്തു വിദ്വാന്പുത്രോ നരിഃ കില
ധൃതിയുടെ പുത്രൻ കപോതരോമൻ, കപോതരോമന്റെ പുത്രൻ തിത്തിരി. അവനു അനേകം പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവരിൽ പ്രധാനനായ ജ്ഞാനിയായിരുന്നു നരി.