കുരുക്ഷേത്രാച്ചദ്വിഗുണം തസ്മിന്സ്നാനാദികം ഭവേത്। ശുക്ലതീര്ഥം തു വിഖ്യാതം തീര്ഥം സോമേശ്വരം പരമ്
അവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുന്നതും മറ്റു കര്മ്മങ്ങളും കുരുക്ഷേത്രത്തേക്കാൾ ഇരട്ടിയധികം ഫലം നൽകുന്നു; ശുക്ലതീർത്ഥം എന്നത് പ്രശസ്തമാണ്, അതുപോലെ ഉത്തമമായ സോമേശ്വരതീർത്ഥവും.
സര്വവ്യാധിഹരംപുണ്യംഫലംകോടിഗുണാധികമ്। ശ്രാദ്ധേദാനേതഥാഹോമേസ്വാധ്യായേചാപിസന്നിധൌ
ഇത് എല്ലാ രോഗങ്ങളും മാറ്റുന്നു, വലിയ പുണ്യവും, കോടിയധികം ഗുണം ലഭിക്കുന്നതുമാണ്; ശ്രാദ്ധം, ഹോമം, സ്വാധ്യായം എന്നിവയുടെ സാന്നിധ്യത്തിലും അതുപോലെ.
കായാവാരോഹണം നാമ ദേവദേവസ്യ ശൂലിനഃ। അവതാരം രോചമാനം ബ്രാഹ്മണാവസഥേ ശുഭേ
കായാവാരോഹണം എന്ന സ്ഥലത്ത് ദേവദേവനായ ശൂലധാരിയുടെ അവതാരമാണ്; അതു ബ്രാഹ്മണരുടെ ശുഭമായ വസതിയിൽ പ്രകാശം പകരുന്നു.
ജാതം തത്സുമഹാപുണ്യം തഥാ ചര്മണ്വതീ നദീ। ശൂലതാപീ പയോഷ്ണീ ച പയോഷ്ണീസംഗമസ്തഥാ
അത് വളരെ പുണ്യമുള്ളതും, അതുപോലെ ചർമൺവതി നദിയും, ശൂലതാപിയും പയോഷ്ണിയും പയോഷ്ണി സംഗമവും അതുപോലെ.
മഹൌഷധീ ചാരണാ ച നാഗതീര്ഥപ്രവര്ത്തിനീ। മഹാവേണാ നദീ പുണ്യാ മഹാശാലസ്തഥൈവ ച
മഹൗഷധി, ആരണ, നാഗതീർഥപ്രവർത്തിനി, മഹാവേണാ എന്ന പുണ്യനദി, അതുപോലെ മഹാശാലവനം.
ഗോമതീ വരുണാ തദ്വത്തീര്ഥം ഹൌതാശനം പരമ്। ഭൈരവം ഭൃഗുതുംഗം ച ഗൌരീതീര്ഥമനുത്തമമ്
ഗോമതി, വരുണാ, അതുപോലെ ഉത്തമമായ ഹൗതാശനതീർത്ഥം, ഭൈരവം, ഭൃഗുതുങ്ഗം, അതുപോലെ അതുല്യമായ ഗൗരിതീർത്ഥം.
തീര്ഥം വൈനായകം നാമ വസ്ത്രേശ്വരമനുത്തമമ്। തഥാ പാപഹരം നാമ പുണ്യാ വേത്രവതീ നദീ
വൈനായകതീർത്ഥം, അതുല്യമായ വസ്ത്രേശ്വരം, പാപഹരം എന്ന തീർത്ഥം, പുണ്യമുള്ള വേത്രവതി നദി എന്നിവയും.
മഹാരുദ്രം മഹാലിംഗം ദശാര്ണാ ച മഹാനദീ। ശതരുദ്രാ ശതാഹ്വാ ച തഥാ പിതൃപദം പുരമ്
മഹാരുദ്രം, മഹാലിംഗം, മഹാനദിയായ ദശാർണ, ശതരുദ്ര, ശതാഹ്വാ, അതുപോലെ പിതൃപദം എന്ന നഗരം.
അംഗാരവാഹികാ തദ്വന്നദൌ ദ്വൌ ശോണഘര്ഘരൌ। കാലികാ ച നദീ പുണ്യാ പിതരാ ച നദീ ശുഭാ
അംഗാരവാഹികയും, അതുപോലെ രണ്ട് നദികൾ നദൗ എന്ന പേരിൽ, ഇരുവരും ചുവപ്പു വെള്ളം മുഴങ്ങുന്നവയും; കാലികാ എന്ന പുണ്യനദിയും, പിതര എന്ന ശുഭനദിയും ഉണ്ട്.
ഏതാനി പിതൃതീര്ഥാനി ശസ്യംതേ സ്നാനദാനയോഃ। ശ്രാദ്ധമേതേഷു യദ്ദത്തം തദനംതഫലം സ്മൃതമ്
ഇവയാണ് പിതൃതീർത്ഥങ്ങൾ, സ്നാനം ചെയ്യാനും ദാനം നൽകാനും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നവ. ഇവിടങ്ങളിൽ പിതാക്കൾക്കായി നൽകിയ ശ്രാദ്ധം അനന്തഫലം നൽകുന്നു എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
ശതാവടാ നദീ ജ്വാലാ ശരദ്വീ ച നദീ തഥാ। ദ്വാരകാ കൃഷ്ണതീര്ഥം ച തഥാ ഹ്യുദക്സരസ്വതീ
ശതാവടാ എന്ന നദി, ജ്വാലാ എന്ന നദി, അതുപോലെ ശരദ്വി എന്ന നദിയും; ദ്വാരകാ, കൃഷ്ണതീർത്ഥം, അതുപോലെ വടക്കൻ ശരസ്വതിയും ഉണ്ട്.
നദീ മാലവതീ നാമ തഥാ ച ഗിരികര്ണികാ। ധൂതപാപം തഥാ തീര്ഥം സമുദ്രേ ദക്ഷിണേ തഥാ
മാലവതി എന്ന നദിയും, അതുപോലെ ഗിരികർണികയും; ധൂതപാപം എന്ന തീർത്ഥവും, അതുപോലെ തെക്കൻ സമുദ്രവും ഉണ്ട്.
ഗോകര്ണോ ഗജകര്ണശ്ച തഥാ ചക്രനദീ ശുഭാ। ശ്രീശൈലം ശാകതീര്ഥം ച നാരസിംഹമതഃ പരമ്
ഗോകർണവും, ഗജകർണയും, അതുപോലെ ശുഭമായ ചക്രനദിയും; ശ്രീശൈലം, ശാകതീർത്ഥം, പിന്നെ നരസിംഹം എന്നിവയും ഉണ്ട്.
മഹേംദ്രം ച തഥാ പുണ്യാ പുണ്യാ ചാപി മഹാനദീ। ഏതേഷ്വപി സദാ ശ്രാദ്ധമനംതഫലദം സ്മൃതമ്
മഹേന്ദ്രം എന്ന പുണ്യസ്ഥലവും, അതുപോലെ മഹാനദി എന്ന വലിയ പുണ്യനദിയും; ഇവിടങ്ങളിലൊക്കെയും ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ എപ്പോഴും അനന്തഫലം ലഭിക്കും എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
ദര്ശനാദപി പുണ്യാനി സദ്യഃ പാപഹരാണി വൈ। തുംഗഭദ്രാ നദീ പുണ്യാ തഥാ ചക്രരഥീതി ച
ഈ പുണ്യസ്ഥലങ്ങൾ കണ്ടാൽ പോലും പാപങ്ങൾ ഉടൻ അകറ്റപ്പെടും; തുങ്ങഭദ്ര എന്ന പുണ്യനദിയും, അതുപോലെ ചക്രരഥിയും ഉണ്ട്.
ഭീമേശ്വരം കൃഷ്ണവേണാ കാവേരീ ചാംജനാ നദീ। നദീ ഗോദാവരീ പുണ്യാ ത്രിസംധ്യാ പൂര്ണമുത്തമമ്
ഭീമേശ്വരം, കൃഷ്ണവേണ, കാവേരി, ആഞ്ജനാ എന്ന നദി; ഗോദാവരി എന്ന പുണ്യനദിയും, ഉത്തമമായ ത്രിസന്ധ്യയും ഉണ്ട്.
തീര്ഥം ത്രൈയംബകം നാമ സര്വതീര്ഥനമസ്കൃതമ്। യത്രാസ്തേ ഭഗവാന്ഭീമഃ സ്വയമേവ ത്രിലോചനഃ
ത്രയമ്പകം എന്ന തീർത്ഥം, എല്ലാത്തീർത്ഥങ്ങളും വന്ദിക്കുന്ന സ്ഥലം; അവിടെ ഭഗവാൻ ഭീമൻ, ത്രിലോചനൻ സ്വയം വസിക്കുന്നു.
ശ്രാദ്ധമേതേഷു സര്വേഷു ദത്തം കോടിഗുണം ഭവേത്। സ്മരണാദപി പാപാനി വ്രജംതി ശതധാ നൃപ
ഇവിടങ്ങളിലൊക്കെയും പിതാക്കൾക്കായി നൽകിയ ശ്രാദ്ധം കോടിയടങ്ങുന്ന ഫലം നൽകും; ഇവയെ ഓർക്കുമ്പോഴും പാപങ്ങൾ നൂറിരട്ടി അകറ്റപ്പെടും, രാജാവേ.
ശ്രീപര്ണാ ച നദീ പുണ്യാ വ്യാസതീര്ഥമനുത്തമമ്। തഥാ മത്സ്യനദീ കാരാ ശിവധാരാ തഥൈവ ച
ശ്രീപർണാ എന്ന പുണ്യനദിയും, അതുല്യമായ വ്യാസതീർത്ഥവും; അതുപോലെ മത്സ്യനദി, കാരാ, ശിവധാരാ എന്നിവയും ഉണ്ട്.
ഭവതീര്ഥം ച വിഖ്യാതം പുണ്യതീര്ഥം ച ശാശ്വതമ്। പുണ്യം രാമേശ്വരം തദ്വദ്വേണാപുരമലംപുരമ്
ഭവതീർത്ഥം എന്ന പ്രശസ്തമായ പുണ്യസ്ഥലവും, ശാശ്വതമായ പുണ്യതീർത്ഥവും; പുണ്യമായ രാമേശ്വരം, അതുപോലെ വേണാപുരവും അലമ്പുരവും ഉണ്ട്.
അംഗാരകം ച വിഖ്യാതമാത്മദര്ശമലംബുഷമ്। വത്സവ്രാതേശ്വരം തദ്വത്തഥാഗോകാമുഖം പരമ്
അംഗാരകം എന്ന പ്രശസ്തമായത്, ആത്മദർശം, അലമ്പുഷം; വത്സവ്രാട്ടേശ്വരം, അതുപോലെ ഗോകാമുഖം എന്ന പരമസ്ഥലവും ഉണ്ട്.
ഗോവര്ദ്ധനം ഹരിശ്ചംദ്രം പുരശ്ചന്ദ്രം പൃഥൂദകമ്। സഹസ്രാക്ഷം ഹിരണ്യാക്ഷം തഥാ ച കദലീനദീ
ഗോവർദ്ധനം, ഹരിശ്ചന്ദ്രം, പുരശ്ചന്ദ്രം, പൃഥൂദകം; സഹസ്രാക്ഷൻ, ഹിരണ്യാക്ഷൻ, അതുപോലെ കടലിനദിയും ഉണ്ട്.
നാമധേയാനി ച തഥാ തഥാ സൌമിത്രിസംഗതമ്। ഇംദ്രനീലം മഹാനാദം തഥാ ച പ്രിയമേലകമ്
സൗമിത്രിസംഗതം, ഇന്ദ്രനീല, മഹാനാദം, അതുപോലെ പ്രിയമേളകം എന്ന പേരുകളും ഉണ്ട്.
ഏതാന്യപി സദാ ശ്രാദ്ധേ പ്രശസ്താന്യധികാനി ച। ഏതേഷു സര്വദേവാനാം സാംനിധ്യം പഠ്യതേ യതഃ
ഇവയും എല്ലാം ശ്രാദ്ധത്തിന് എപ്പോഴും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നവയും, പ്രത്യേകമായ ആദരമുള്ളവയും ആണ്; കാരണം ഇവിടങ്ങളിൽ എല്ലാ ദേവതകളും സന്നിഹിതരാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
ദാനമേതേഷു സര്വേഷു ഭവേത്കോടിശതാധികമ്। ബാഹുദാ ച നദീ പുണ്യാ തഥാ സിദ്ധവടം ശുഭമ്
ഇവിടങ്ങളിലൊക്കെയും ദാനം ചെയ്താൽ കോടികൾക്കു മുകളിൽ ഫലം ലഭിക്കും; ബാഹുദാ എന്ന പുണ്യനദിയും, അതുപോലെ ശുഭമായ സിദ്ധവടയും ഉണ്ട്.
തീര്ഥം പാശുപതം ചൈവ നദീ പര്യടികാ തഥാ। ശ്രാദ്ധമേതേഷു സര്വേഷു ദത്തം കോടിശതോത്തരമ്
പാശുപതം എന്ന തീർത്ഥവും, അതുപോലെ പര്യടികാ എന്ന നദിയും; ഇവിടങ്ങളിലൊക്കെയും പിതാക്കൾക്കായി നൽകിയ ശ്രാദ്ധം കോടികൾക്കു മുകളിൽ ഫലം നൽകുന്നു.
തഥൈവ പംചതീര്ഥം ച യത്ര ഗോദാവരീ നദീ। യുതാ ലിംഗസഹസ്രേണ സവ്യേതര ജലാവഹാ
അതുപോലെ തന്നെ, ഗോദാവരി നദിയിൽ അഞ്ചു തീർത്ഥങ്ങൾ ഉള്ള ഒരു വിശുദ്ധസ്ഥലവും ഉണ്ട്. അവിടെ ആയിരം ലിംഗങ്ങളോടൊപ്പം, ഗോദാവരി നദി ഇരുവശത്തേക്കും ഒഴുകുന്നു.
ജാമദഗ്ന്യസ്യ തത്തീര്ഥം മോദായതനമുത്തമമ്। പ്രതീകസ്യ ഭയാത്സിദ്ധാ യത്ര ഗോദാവരീ നദീ
അത് ജാമദഗ്നിയുടെ തീർത്ഥമാണ്, ആനന്ദത്തിന്റെ ഉന്നതമായ വാസസ്ഥലവും കൂടിയാണ്. പ്രതിക എന്ന അസുരനെ ഭയന്ന് ഗോദാവരി നദി അവിടെ മഹത്വം നേടിയതുമാണ്.
തീര്ഥം തദ്ധവ്യകവ്യാനാമപ്സരോഗണസംയുതമ്। ശ്രാദ്ധാഗ്നി ദാനകാര്യം ച തത്ര കോടിശതാധികമ്
അത് ദേവന്മാർക്കും പിതൃകൾക്കും അർപ്പണങ്ങൾ നടത്താനുള്ള വിശുദ്ധസ്ഥലമാണ്. അവിടെ അപ്സരസുകളുടെ കൂട്ടവും ഉണ്ടാകും. അവിടെയുള്ള ശ്രാദ്ധവും ദാനവും കോടികൾക്കുമേൽ ഫലങ്ങൾ നൽകുന്നു.
തഥാ സഹസ്രലിംഗം ച രാഘവേശ്വരമുത്തമമ്। സേന്ദ്രകാലാ നദീ പുണ്യാ തത്ര ശക്രോ ഗതഃ പുരാ൫൦ 1.11.
അതുപോലെ തന്നെ, ആയിരം ലിംഗങ്ങളുള്ള ഉന്നതമായ രാഘവേശ്വരക്ഷേത്രവും അവിടുണ്ട്. അവിടെ പുണ്യമായ സെന്ദ്രകാലാ നദി ഒഴുകുന്നു; ഒരിക്കൽ ഇന്ദ്രൻ അവിടെ എത്തിയിരുന്നു.