കൂടസ്ഥഃ സര്വസംശ്ലിഷ്ടോ വാങ്മനോഗോചരാതിഗഃ । സംകര്ഷണഃ സര്വഹരഃ കാലഃ സര്വഭയംകരഃ
അചഞ്ചലൻ, എല്ലാറ്റിനും ഏകതയിൽ ഉള്ളവൻ, വാക്കിനും മനസ്സിനും അതീതൻ; ആകർഷിക്കുന്നവൻ, എല്ലാം നശിപ്പിക്കുന്നവൻ, കാലം, എല്ലാഭയത്തിന്റെയും കാരണമാവുന്നവൻ.
അനുല്ലംഘ്യശ്ചിത്രഗതിര്മഹാരുദ്രോ ദുരാസദഃ । മൂലപ്രകൃതിരാനംദഃ പ്രദ്യുമ്നോ വിശ്വമോഹനഃ
അതിര്ക്കാനാവാത്തവൻ, അത്ഭുതകരമായ ഗതിയുള്ളവൻ, മഹാരുദ്രൻ, സമീപിക്കാനാവാത്തവൻ; മൂലപ്രകൃതി, ആനന്ദം, പ്രദ്യുമ്നൻ, ലോകത്തെ ആകർഷിക്കുന്നവൻ.
മഹാമായോ വിശ്വബീജം പരശക്തിഃ സുഖൈകഭൂഃ । സര്വകാമ്യോഽനതലീലഃ സര്വഭൂതവശംകരഃ
മഹാമായ, ലോകത്തിന്റെ വിത്ത്, പരാശക്തി, ആനന്ദത്തിന്റെ ഏകവാസസ്ഥാനം; എല്ലാവർക്കും ആഗ്രഹ്യൻ, അവസാനമില്ലാത്ത ലീലകൾ ഉള്ളവൻ, എല്ലാഭൂതങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്നവൻ.
അനിരുദ്ധഃ സര്വജീവോ ഹൃഷീകേശോ മനഃപതിഃ । നിരുപാധിപ്രിയോ ഹംസോക്ഷരഃ സര്വനിയോജകഃ
അനിയന്ത്രിതൻ, എല്ലാജീവന്മാരുടെയും ജീവൻ, ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ നാഥൻ, മനസ്സിന്റെ പതി; ഉപാധികളില്ലാത്ത പ്രിയൻ, ഹംസൻ, അക്ഷരൻ, എല്ലാറ്റിനും നിയമം നൽകുന്നവൻ.
ബ്രഹ്മപ്രാണേശ്വരഃ സര്വഭൂതഭൃദ്ദേഹനായകഃ । ക്ഷേത്രജ്ഞഃ പ്രകൃതിഃ സ്വാമീ പുരുഷോ വിശ്വസൂത്രധൃക്
ബ്രഹ്മനും പ്രാണനും നയിക്കുന്നവൻ, എല്ലാഭൂതങ്ങളെയും പോഷിപ്പിക്കുന്നവൻ, ശരീരത്തിന്റെ നായകൻ; ക്ഷേത്രജ്ഞൻ, പ്രകൃതിയുടെ സ്വാമി, പുരുഷൻ, ലോകത്തിന്റെ സൂത്രം പിടിക്കുന്നവൻ.
അംതര്യാമീ ത്രിധാമാംതഃ സാക്ഷീ ത്രിഗുണ ഈശ്വരഃ । യോഗിഗമ്യഃ പദ്മനാഭഃ ശേഷശായീ ശ്രിയഃപതിഃ
അന്തര്യാമി, മൂന്നു വാസസ്ഥലങ്ങൾ ഉള്ളവൻ, സാക്ഷി, മൂന്നു ഗുണങ്ങളുടെ ഈശ്വരൻ; യോഗികൾക്ക് ലഭിക്കാവുന്നവൻ, പദ്മനാഭൻ, ശേഷശയൻ, ശ്രീയുടെ ഭർത്താവ്.
ശ്രീസദോപാസ്യപാദാബ്ജോ നിത്യശ്രീഃ ശ്രീനികേതനഃ । നിത്യം വക്ഷഃസ്ഥലസ്ഥശ്രീഃ ശ്രീനിധിഃ ശ്രീധരോ ഹരിഃ
ലക്ഷ്മി ദേവി എപ്പോഴും ആരാധിക്കുന്ന കമലപാദനായവൻ, ശാശ്വത സമൃദ്ധിയുടെയും ഐശ്വര്യത്തിന്റെയും വാസസ്ഥലവുമാണ്. ലക്ഷ്മി ദേവി എന്നും അവന്റെ വക്ഷസ്ഥലത്തിൽ വസിക്കുന്നു; അവൻ സമ്പത്തിന്റെ നിധിയും ഐശ്വര്യത്തിന്റെ ധാരകനും ഹരിയുമാണ്.
വശ്യശ്രീര്നിശ്ചലഃ ശ്രീദോ വിഷ്ണുഃ ക്ഷീരാബ്ധിമംദിരഃ । കൌസ്തുഭോദ്ഭാസിതോരസ്കോ മാധവോ ജഗദാര്തിഹാ
സമ്പത്തിന്റെ അധിപനായി അചഞ്ചലനായി ഐശ്വര്യം നൽകുന്നവനാണ് വിഷ്ണു; ക്ഷീരസാഗരമാണ് അവന്റെ വാസസ്ഥലം. കൗസ്തുഭമണിയുടെ പ്രകാശം അവന്റെ വക്ഷത്തിൽ തിളങ്ങുന്നു; മാധവൻ ലോകദുഃഖങ്ങൾ നീക്കുന്നവനാണ്.
ശ്രീവത്സവക്ഷാ നിഃസീമ കല്യാണഗുണഭാജനഃ । പീതാംബരോ ജഗന്നാഥോ ജഗത്ത്രാതാ ജഗത്പിതാ
ശ്രീവത്സ ചിഹ്നം വക്ഷത്തിൽ ഉള്ളവൻ, അതിരില്ലാത്ത ശുഭഗുണങ്ങളുടെ ആകാരണമാണ്. മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ച ലോകനാഥൻ, ലോകത്തെ രക്ഷിക്കുന്നവനും പിതാവുമാണ്.
ജഗദ്ബംധുര്ജര്ഗത്സ്രഷ്ടാ ജഗദ്ധാതാ ജഗന്നിധിഃ । ജഗദേകസ്ഫുരദ്വീര്യോഽനഹംവാദീ ജഗന്മയഃ
ലോകത്തിന് സ്നേഹിതനായി, സൃഷ്ടാവും നിലനിര്ത്തുന്നവനും സമ്പത്തിന്റെ നിധിയുമാണ്. ലോകത്തിൽ അവന്റെ വീര്യം തിളങ്ങുന്നു; അഹങ്കാരമില്ലാത്തവൻ എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.
സര്വാശ്ചര്യമയഃ സര്വസിദ്ധാര്ഥഃ സര്വരംജിതഃ । സര്വാമോഘോദ്യമോ ബ്രഹ്മരുദ്രാദ്യുത്കൃഷ്ടചേതനാഃ
അവൻ അത്ഭുതങ്ങൾ നിറഞ്ഞവൻ, എല്ലാ ലക്ഷ്യങ്ങളും നിറവേറ്റുന്നവൻ, എല്ലാവർക്കും ആനന്ദം നൽകുന്നവൻ. അവന്റെ പരിശ്രമം ഒരിക്കലും പരാജയപ്പെടില്ല; ബ്രഹ്മാവിനെയും രുദ്രനെയും കടന്നുള്ള ബുദ്ധിയുള്ളവനാണ്.
ശംഭോഃ പിതാമഹോ ബ്രഹ്മപിതാ ശക്രാദ്യധീശ്വരഃ । സര്വദേവപ്രിയഃ സര്വദേവമൂര്തിരനുത്തമഃ
ശംഭുവിന്റെ മുത്തശ്ശനും ബ്രഹ്മാവിന്റെ പിതാവും ഇന്ദ്രാദികൾക്ക് അധിപതിയും ആണ്. എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും പ്രിയനും, എല്ലാ ദേവതകളുടെയും രൂപവും, അതുല്യനുമാണ്.
സര്വദേവൈകശരണം സര്വദേവൈകദൈവതമ് । യജ്ഞഭുഗ്യജ്ഞഫലദോ യജ്ഞേശോ യജ്ഞഭാവനഃ
എല്ലാ ദേവന്മാർക്കും ഏകശരണ്യനും ഏകദൈവവുമാണ്. യജ്ഞങ്ങൾ ആസ്വദിക്കുന്നവനും ഫലം നൽകുന്നവനും യജ്ഞങ്ങളുടെ ഇശ്വരനും യജ്ഞഭാവം ഉണർത്തുന്നവനുമാണ്.
യജ്ഞത്രാതാ യജ്ഞപുമാന്വനമാലീ ദ്വിജപ്രിയഃ । ദ്വിജൈകമാനദോ വിപ്ര കുലദേവോ സുരാംതകഃ
യജ്ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കുന്നവനും യജ്ഞത്തിന്റെ സാക്ഷാൽ രൂപവുമാണ്. വനമാല ധരിച്ച ദ്വിജന്മാർക്ക് പ്രിയനായവൻ, ബ്രാഹ്മണരെ ആദരിക്കുന്നവനും അവരുടെ കുടുംബദൈവവും അസുരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്നവനുമാണ്.
സര്വദുഷ്ടാംതകൃത്സര്വസജ്ജനാനന്യപാലകഃ । സപ്തലോകൈകജഠരഃ സപ്തലോകൈകമംഡനഃ
എല്ലാ ദുഷ്ടന്മാരെയും സംഹരിക്കുന്നവനും എല്ലാ സജ്ജന്മാരെയും മാത്രം രക്ഷിക്കുന്നവനുമാണ്. ഏഴു ലോകങ്ങളും അവന്റെ ഉദരത്തിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു; അവൻ അവയെ അലങ്കരിക്കുന്നു.
സൃഷ്ടിസ്ഥിത്യംതകൃച്ചക്രീ ശാര്ങ്ഗധന്വാ ഗദാധരഃ । ശംഖഭൃന്നംദകീ പദ്മപാണിര്ഗരുഡവാഹനഃ
സൃഷ്ടി, നിലനിൽപ്പ്, സംഹാരം എല്ലാം ചെയ്യുന്നവൻ ചക്രം, ശാരംഗം, ഗദ എന്നിവ കൈവശമുള്ളവനാണ്. ശംഖം, നന്ദകഖഡ്ഗം, പദ്മം എന്നിവ കൈവശം വഹിക്കുകയും, ഗരുഡനിൽ സവാരി ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു.
അനിര്ദേശ്യവപുഃ സര്വപൂജ്യസ്ത്രൈലോക്യപാവനഃ । അനംതകീര്തിര്നിഃസീമ പൌരുഷഃ സര്വമംഗലഃ 6.71.
അവന്റെ രൂപം വിവരണം ചെയ്യാനാവാത്തതാണ്; എല്ലാവരും ആരാധിക്കുന്നവൻ, മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും ശുദ്ധീകരിക്കുന്നവൻ. അവന്റെ കീർത്തി അനന്തം; വീര്യം അതിരില്ലാത്തത്; എല്ലാ മംഗളത്തിന്റെയും ഉറവിടമാണ്.
സൂര്യകോടിപ്രതീകാശോ യമകോടിദുരാസദഃ । മയകോടിജഗത്സ്രഷ്ടാ വായുകോടിമഹാബലഃ
പതിനായിരം സൂര്യന്മാരെപ്പോലെ പ്രകാശിക്കുന്നവൻ, പതിനായിരം യമന്മാർക്കും സമീപിക്കാനാവാത്തവൻ. പതിനായിരം മായകളെ കടന്നുള്ള ലോകങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നവൻ, പതിനായിരം വായുക്കളുടെ ശക്തിയുള്ളവനാണ്.
കോടീംദു ജഗദാനംദീ ശംഭുകോടിമഹേശ്വരഃ । കംദര്പകോടിലാവണ്യോ ദുര്ഗകോട്യരിമര്ദനഃ
പതിനായിരം ചന്ദ്രന്മാരെപ്പോലെ ലോകത്തെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്നവൻ, പതിനായിരം ശംഭുക്കളെ കടന്ന മഹേശ്വരൻ. പതിനായിരം മന്മഥന്മാരെക്കാൾ സൌന്ദര്യമുള്ളവൻ, പതിനായിരം ദുര്ഗ്ഗകളെക്കാൾ ശക്തരായ ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനാണ്.
സമുദ്രകോടിഗംഭീരസ്തീര്ഥകോടി സമാഹ്വയഃ । കുബേരകോടി ലക്ഷ്മീവാഞ്ഛക്രകോടി വിലാസവാന്
പതിനായിരം സമുദ്രങ്ങളെപ്പോലെ ആഴമുള്ളവൻ, പതിനായിരം തീർത്ഥങ്ങളിൽ പ്രശസ്തനാണ്. പതിനായിരം കുബേരന്മാരുടെ സമ്പത്തും, പതിനായിരം ഇന്ദ്രന്മാരുടെ തേജസ്സും അവനിൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
ഹിമവത്കോടിനിഷ്കംപഃ കോടിബ്രഹ്മാംഡവിഗ്രഹഃ । കോട്യശ്വമേധപാപഘ്നോ യജ്ഞകോടിസമാര്ചനഃ
പതിനായിരം ഹിമവാന്മാരെപ്പോലെ അചഞ്ചലനും, പതിനായിരം ബ്രഹ്മാണ്ഡങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന രൂപവുമാണ്. പതിനായിരം അശ്വമേധയാഗങ്ങളുടെ പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നവനും, പതിനായിരം യജ്ഞങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നവനുമാണ്.
സുധാകോടിസ്വാസ്ഥ്യഹേതുഃ കാമധുക്കോടികാമദഃ । ബ്രഹ്മവിദ്യാകോടിരൂപഃ ശിപിവിഷ്ടഃ ശുചിശ്രവാഃ
പതിനായിരം അമൃതങ്ങൾക്കു സമമായ ആരോഗ്യത്തിന്റെ ഉറവിടം, പതിനായിരം കാമധേനുക്കളെപ്പോലെ ഇഷ്ടം നൽകുന്നവൻ. പതിനായിരം ബ്രഹ്മവിദ്യാരൂപങ്ങൾക്കു സമമായവൻ, ശിപിവിഷ്ടനും ശുദ്ധശ്രവസ്സും എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
വിശ്വംഭരസ്തീര്ഥപാദഃ പുണ്യശ്രവണകീര്തനഃ । ആദിദേവോ ജഗജ്ജൈത്രോ മുകുംദഃ കാലനേമിഹാ
ലോകത്തെ ധരിക്കുന്നവൻ, അവന്റെ പാദങ്ങൾ തീർത്ഥങ്ങളാണ്, അവന്റെ കീർത്തി കേൾക്കുന്നതു തന്നെ പുണ്യമാണ്. ആദിദേവനും ലോകവിജയിയും മുകുന്ദനും കാലനെമിയെ സംഹരിക്കുന്നവനുമാണ്.
വൈകുംഠോഽനംതമാഹാത്മ്യോ മഹായോഗേശ്വരോത്സവഃ । നിത്യതൃപ്തോലസദ്ഭാവോ നിഃശംകോ നരകാംതകഃ
വൈകുണ്ഠൻ, അനന്തമായ മഹത്വമുള്ളവൻ, മഹായോഗിമാർക്കു ഉത്സവംപോലുള്ളവൻ. എപ്പോഴും തൃപ്തിയും ഭയമില്ലായ്മയും നിറഞ്ഞ സ്വഭാവം; നരകത്തെ സംഹരിക്കുന്നവനാണ്.
ദീനാനാഥൈകശരണം വിശ്വൈകവ്യസനാപഹഃ । ജഗത്കൃപാക്ഷമോ നിത്യം കൃപാലുഃ സജ്ജനാശ്രയഃ
ദുർബലരും ആശ്രയമില്ലാത്തവർക്കും ഒരേയൊരു അഭയം, ലോകത്തിലെ എല്ലാ ദു:ഖങ്ങളും നീക്കുന്നവൻ, എല്ലായ്പ്പോഴും കരുണ കാണിക്കാൻ കഴിയുന്നവൻ, കരുണാമയൻ, സദ്ജനന്മാരുടെ ആശ്രയസ്ഥാനം.
യോഗേശ്വരഃ സദോദീര്ണോ വൃദ്ധിക്ഷയവിവര്ജിതഃ । അധോക്ഷജോ വിശ്വരേതാഃ പ്രജാപതി ശതാധിപഃ
യോഗശാസ്ത്രത്തിൽ പ്രഭുവായവൻ, എല്ലായ്പ്പോഴും ഉന്നതനായവൻ, വളർച്ചയോ ക്ഷയമോ ഇല്ലാത്തവൻ, എല്ലാറ്റിലും അതീതനായവൻ, ലോകത്തിന്റെ വിത്ത്, സകലജീവികളുടെ നാഥൻ, നൂറുകണക്കിന് ജനങ്ങളുടെ അധികാരി.
ശക്രബ്രഹ്മാര്ചിതപദഃ ശംഭുബ്രഹ്മോര്ധ്വധാമഗഃ । സൂര്യസോമേക്ഷണോ വിശ്വഭോക്താ സര്വസ്യ പാരഗഃ
ഇന്ദ്രനും ബ്രഹ്മാവും പാദങ്ങൾ ആരാധിക്കുന്നവൻ, ശംഭുവിന്റെയും ബ്രഹ്മാവിന്റെയും പരമസ്ഥലത്തിൽ വസിക്കുന്നവൻ, സൂര്യനും ചന്ദ്രനും കാണുന്നവൻ, ലോകം ആസ്വദിക്കുന്നവൻ, എല്ലാറ്റിനും അതീതനായവൻ.
ജഗത്സേതുര്ധര്മസേതുധരോ വിശ്വധുരംധരഃ । നിര്മമോഽഖിലലോകേശോ നിഃസംഗോഽദ്ഭുതഭോഗവാന്
ലോകത്തിന് പാലമായവൻ, ധർമ്മത്തിന്റെ കാവലാളായവൻ, സർവ്വഭാരവും ചുമക്കുന്നവൻ, സ്വാർത്ഥമില്ലാത്തവൻ, എല്ലാ ലോകങ്ങളുടെയും നാഥൻ, ബന്ധമില്ലാത്തവൻ, അത്ഭുതകരമായ അനുഭവങ്ങൾ ഉള്ളവൻ.
വശ്യമായോ വശ്യവിശ്വോ വിഷ്വക്സേനഃ സുരോത്തമഃ । സര്വശ്രേയഃ പതിര്ദിവ്യാനര്ഘ്യഭൂഷണഭൂഷിതഃ
മായയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നവൻ, ലോകത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്നവൻ, വിശ്വക്ഷേണൻ, ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, എല്ലാ മംഗളത്തിന്റെ നാഥൻ, ദിവ്യവും വിലകൂടിയതുമായ അലങ്കാരങ്ങളിൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവൻ.
സര്വലക്ഷണലക്ഷണ്യഃ സര്വദൈത്യേംദ്രദര്പഹാ । സമസ്തദേവസര്വസ്വം സര്വദൈവത നായകഃ
എല്ലാ ശുഭലക്ഷണങ്ങൾ ഉള്ളവൻ, എല്ലാ അസുരാധിപന്മാരുടെയും അഹങ്കാരം നശിപ്പിക്കുന്നവൻ, ദേവന്മാരുടെ സമ്പത്താകുന്നവൻ, എല്ലാ ദൈവങ്ങളുടെ നായകൻ.