ഹൈമം ച വരുണം കുര്യാന്നദീരൂപേണ നാരദ । മംഡലം വാരുണം ചൈവ സര്വതോഭദ്രമേവ ച
പൊന്നിൽ വരുണനെ നദിരൂപത്തിൽ നിർമ്മിക്കണം, നാരദാ. വരുണമണ്ഡലവും എല്ലാ ദിശകളിലും മംഗളകരമായതും ഒരുക്കണം.
കുംഭം തത്ര പ്രതിഷ്ഠാപ്യ സോപഹാരം പ്രതിഷ്ഠിതമ് । സംപൂജ്യ വിധിവദ്ഭക്ത്യാ തതോ വിപ്രായ ദാപയേത്
അവിടെ കുമ്പവും അതിന്റെ അർപ്പണങ്ങളും ക്രമമായി സ്ഥാപിച്ച്, ഭക്തിയോടെ പൂജിച്ച്, പിന്നീട് ഒരു ബ്രാഹ്മണനു നൽകണം.
ബ്രാഹ്മണാന്ഭോജയേച്ഛക്ത്യാ യഥാവിത്താനുസാരതഃ । ഗുരവേര്ചിതശീലായ സര്വശാസ്ത്രരതായ ച
സ്വന്തം ശേഷതാനുസരിച്ച്, ഗുരുവിനെ ആദരിക്കുന്നതിലും എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളിലും താല്പര്യമുള്ള ബ്രാഹ്മണന്മാരെ പ്രത്യേകിച്ച്, അവരെ ആഹ്വാനിച്ച് ഭക്ഷണം നൽകണം.
ഏവം കൃതേ തദാ വിദ്വന്പരിപൂര്ണം വ്രതം ഭവേത് । സൌഭാഗ്യസുഖസംപത്തിഃ സംതതിശ്ചാക്ഷയാ ഭവേത്
ഇങ്ങനെ ചെയ്താൽ, ജ്ഞാനിയേ, ആ വ്രതം പൂർണ്ണമായി പൂർത്തിയായി എന്നു കരുതാം; ഭാഗ്യവും സന്തോഷവും സമ്പത്തും, ഒരിക്കലും അവസാനിക്കാത്ത സന്തതിയും ലഭിക്കും.
ന ദുര്ഗതിമവാപ്നോതി ചിരം സ്വര്ഗേ മഹീയതേ । ദേവപത്നീഭിരാചീര്ണമൃഷിപത്നീഭിരേവ ച
ഇങ്ങനെ ചെയ്താൽ ദുർഗതിയിലേക്കു വീഴുകയില്ല, ദീർഘകാലം സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യും; ഈ വ്രതം ദേവികളുടെ ഭാര്യമാരും ഋഷിമാരുടെ ഭാര്യമാരും അനുഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു.
നാഗസിദ്ധാംഗനാഭിശ്ച വ്രതമേതത്പുരാ കൃതമ് । നദീത്രിരാത്രമതുലം കിമന്യച്ഛ്രോതുമിച്ഛസി । സൌഭാഗ്യം സംതതിം ചൈവ നിശ്ചയം പ്രാപ്നുതേ സദാ
നാഗകന്യകകളും സിദ്ധസ്ത്രികളും ഈ വ്രതം മുമ്പ് അനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്; ഇതാണ് അതുല്യമായ നദീത്രിരാത്രവ്രതം. ഇനി എന്താണ് കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്? ഭാഗ്യവും സന്തതിയും ഉറപ്പായും എപ്പോഴും ലഭിക്കും.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേ മഹാപുരാണേ പംചപംചാശത്സാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാമുത്തരഖംഡേ ഉമാപതിനാരദസംവാദേ നദീത്രിരാത്രവ്രതം നാമ സപ്തതിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ, മഹാപദ്മപുരാണത്തിൽ, അയ്യായിരത്തിയഞ്ചായിരം ശ്ലോകങ്ങളടങ്ങിയ സംഹിതയിലെ ഉത്തരഖണ്ഡത്തിൽ, ഉമാപതിയും നാരദനും തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണത്തിൽ, നദീത്രിരാത്രവ്രതം എന്ന പേരിലുള്ള എഴുപതാമത്തെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
ഋഷയ ഊചുഃ - സൂത ജീവ ചിരം സാധോ ത്വയാതികരുണാത്മനാ । സംവാദോ ഹ്യദ്ഭുതഃ പ്രോക്തോ യശ്ചാസീന്നാരദേശയോഃ
ഋഷിമാർ പറഞ്ഞു: സുതാ, നീ ദീർഘായുസ്സോടെ ജീവിക്കട്ടെ, അത്യന്തം കരുണയുള്ളവനേ; നാരദനും ഈശ്വരനും തമ്മിൽ നടന്ന അത്ഭുതകരമായ സംഭാഷണം നീ ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞുതന്നല്ലോ.
ഭഗവന്നാമമഹിമാ നാരദേന മഹാത്മനാ । കീദൃക്ശ്രുതഃ സമാഖ്യാഹി ശ്രദ്ധയാ ശൃണ്വതാം ഗുരോ
ഭഗവാന്റെ നാമത്തിന്റെ മഹത്വം മഹാത്മാവായ നാരദൻ എങ്ങനെ കേട്ടു എന്ന് വിശദമായി ഞങ്ങൾക്കു പറയണം, ഗുരുവേ, ഞങ്ങൾ വിശ്വാസത്തോടെ കേൾക്കുന്നു.
സൂത ഉവാച- ശൃണുധ്വം മുനയഃ സര്വേ പുരാവൃത്തം വദാമ്യഹമ് । യസ്മിഞ്ഛ്രുതേ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാഃ കൃഷ്ണേ ഭക്തിര്വിവര്ദ്ധതേ
സുതൻ പറഞ്ഞു: മഹർഷിമാരേ, നിങ്ങൾ എല്ലാവരും കേൾക്കൂ, ഞാൻ പഴയകാലത്തെ ഒരു സംഭവം പറയുന്നു; അത് കേട്ടാൽ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, കൃഷ്ണഭക്തി വർദ്ധിക്കും.
ഏകദാ നാരദോ ദ്രഷ്ടും പിതരം സുസമാഹിതഃ । ജഗാമ മേരുശിഖരം സിദ്ധചാരണസേവിതമ്
ഒരു ദിവസം, നാരദൻ മനസ്സിൽ ഏകാഗ്രതയോടെ തന്റെ പിതാവിനെ കാണാൻ, സിദ്ധന്മാരും ചാരണന്മാരും വസിക്കുന്ന മെരുകുടുമുടിയിലേക്ക് പോയി.
തത്ര ദേവം സമാസീനം ബ്രഹ്മാണം ജഗതാം പതിമ് । നമസ്കൃത്യാബ്രവീദ്വിപ്രാ നാരദോ മുനിസത്തമഃ
അവിടെ, ലോകങ്ങളുടെ അധിപനായ ബ്രഹ്മാവിനെ കണ്ട് വന്ദിച്ച്, മഹർഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ നാരദൻ അവനോട് പറഞ്ഞു.
നാരദ ഉവാച- നാമ്നോഽസ്യ യാവതീശക്തിര്വദ വിശ്വേശ്വര പ്രഭോ । കീദൃക്തു നാമമഹിമാ അവ്യയസ്യ മഹാത്മനഃ
നാരദൻ പറഞ്ഞു: വിശ്വേശ്വരനേ, പ്രഭുവേ, ഈ നാമത്തിന്റെ ശക്തി എത്രയാണെന്ന് പറയൂ; അവിനാശിയായ മഹാത്മാവിന്റെ നാമത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ മഹത്വം എന്താണ്?
യോഽയം വിശ്വേശ്വരഃ സാക്ഷാദയം നാരായണോ ഹരിഃ । പരമാത്മാ ഹൃഷീകേശഃ സര്വജീവേഷു സംഗതഃ
ഈ വിശ്വേശ്വരൻ തന്നെയാണ് നേരിട്ട് നാരായണനും ഹരിയും പരമാത്മാവും ഹൃഷീകേശനും; എല്ലാ ജീവികളിലും അവൻ വസിക്കുന്നു.
മായാവിമോഹിതാഃ സര്വേ ഭഗവംതമധോക്ഷജമ് । നൈവ ജാനംത്യസാരേഽസ്മിന്നരാ മൂഢാഃ കലൌ യുഗേ
എല്ലാവരും മായയാൽ മോഹിതരായി, ഈ അസാരമായ കാലഘട്ടത്തിൽ, ഭഗവാനായ അത്ഭുതശക്തിയുള്ളവനെ അറിയുന്നില്ല; കലിയുഗത്തിൽ മനുഷ്യർ ഭ്രമിതരായിരിക്കുന്നു.
ബ്രഹ്മോവാച- അസ്മിന്കലൌ വിശേഷേണ നാമോച്ചാരണപൂര്വകമ് । ഭക്തിഃ കാര്യാ യഥാ വത്സ തഥാ ത്വം ശ്രോതുമര്ഹസി
ബ്രഹ്മാവു പറഞ്ഞു: ഈ കലിയുഗത്തിൽ പ്രത്യേകിച്ച്, നാമം ഉച്ചരിച്ചുകൊണ്ട് ഭക്തി നടത്തണം; എങ്ങനെ ചെയ്യണമെന്ന് ഞാൻ പറയാം, മകനേ, നീ ശ്രദ്ധിച്ച് കേൾക്കൂ.
ദൃഷ്ടം പരേഷാം പാപാനാമനുക്താനാം വിശോധനമ് । വിഷ്ണോര്ജിഷ്ണോഃ പ്രയത്നേന സ്മരണം പാപനാശനമ്
പാപികൾ ചെയ്ത പാപങ്ങൾ പോലും സമ്മതിക്കാതിരുന്നാലും, വിഷ്ണുവിനെ ഉത്സാഹത്തോടെ സ്മരിച്ചാൽ, ആ പാപങ്ങൾ നശിക്കും.
മിഥ്യാ ജ്ഞാത്വാ തതഃ സര്വം ഹരേര്നാമപഠന്ജപന് । സര്വപാപവിനിര്മുക്തോ യാതി വിഷ്ണോഃ പരംപദമ്
മറ്റെല്ലാം മിഥ്യയാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി ഹരിയുടെ നാമം ജപിക്കുകയും പാരായണം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നവൻ എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനായി വിഷ്ണുവിന്റെ പരമപദം പ്രാപിക്കും.
യേ വദംതി നരാ നിത്യം ഹരിരിത്യക്ഷരദ്വയമ് । തസ്യോച്ചാരണമാത്രേണ വിമുക്താസ്തേ ന സംശയഃ
'ഹരി' എന്ന രണ്ടു അക്ഷരങ്ങൾ എപ്പോഴും ഉച്ചരിക്കുന്ന മനുഷ്യർ, അതു മാത്രം ഉച്ചരിച്ചാലും, സംശയമില്ലാതെ മോക്ഷം നേടും.
പ്രായശ്ചിത്താനി സര്വാണി കൃഷ്ണാനുസ്മരണം പരമ് । പ്രാതര്നിശി തഥാ സായം മധ്യാഹ്നാദിഷു സംസ്മരന്
കൃഷ്ണനെ സ്മരിക്കുന്നത് എല്ലാ പ്രായശ്ചിത്തങ്ങൾക്കും മുകളിൽ; രാവിലെ, രാത്രി, സായാഹ്നം, ഉച്ചക്കാലം എന്നിവിടങ്ങളിൽ കൃഷ്ണനെ ഓർത്താൽ മതിയാകും.
നാരായണമവാപ്നോതി സദ്യഃ പാപക്ഷയം നരഃ । വിഷ്ണുസംസ്മരതാ ദേവ സമസ്തക്ലേശസംക്ഷയേ
വിഷ്ണുവിനെ ഓർക്കുന്നവൻ ഉടൻ തന്നെ നാരായണനെ പ്രാപിക്കുന്നു; അവന്റെ എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിക്കുന്നു. ദേവനേ, വിഷ്ണുവിനെ ധ്യാനിക്കുന്നവനു എല്ലാ കഷ്ടങ്ങളും അവസാനിക്കുന്നു.
മുക്തിം പ്രയാതി സ്വര്ഗാപ്തിസ്തസ്യ വിഷ്ണോസ്തു കീര്ത്തനാത് । വാസുദേവേ മനോ യസ്യ ജപഹോമാര്ചനാദിഷു
വിഷ്ണുവിന്റെ മഹത്വം പാടുന്നവന് മോക്ഷവും സ്വർഗ്ഗവും ലഭിക്കും. ജപം, ഹോമം, അർച്ചന തുടങ്ങിയവയിൽ വാസുദേവനിൽ മനസ്സ് ഏകാഗ്രമാകുന്നവനാണ് ഇതു നേടുന്നത്.
തദക്ഷയം വിജാനീയാദ്യാവദിംദ്രാശ്ചതുര്ദശ । ക്വ നാകപൃഷ്ഠഗമനം പുനരാവൃത്തിലക്ഷണമ്
ഇത് അക്ഷയമായ പുണ്യമാണ്, പതിനാലു ഇന്ദ്രന്മാർ വരെയും നിലനിൽക്കും. സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്കുള്ള യാത്രയോ, വീണ്ടും ജന്മമെടുക്കേണ്ടതോ ഇവിടെയില്ല.
ക്വ ജപോ വാസുദേവസ്യ മുക്തിബീജമനുത്തമമ് । തന്മുഖം പരമം തീര്ഥം യത്രാവര്ത്തം വിതന്വതീ
വാസുദേവന്റെ ജപം മോക്ഷത്തിന് ഉത്തമമായ വിത്താണ്. അജപം ഒഴുകുന്ന ആ വായാണ് പരമമായ തീർത്ഥം.
നമോ നാരായണായേതി ഭാതി പ്രാചീ സരസ്വതീ । തസ്മാദഹര്നിശം വിഷ്ണുസ്മരണാത്പുരുഷോത്തമഃ
'നമോ നാരായണായ' എന്ന ഉച്ചാരണത്തിൽ പ്രാച്യ സരസ്വതി പ്രകാശിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടു, വിഷ്ണുവിനെ പകലും രാത്രിയും ഓർക്കുന്നവൻ, പരമപുരുഷനായി—
ന യാതി നരകം പുത്ര സംക്ഷീണകലികല്മഷഃ । സത്യം സത്യം പുനഃ സത്യം ഭാഷിതം മമ സുവ്രത
—നരകത്തിൽ പോകുന്നില്ല, പുത്രാ, കലിയുഗത്തിലെ പാപങ്ങൾ ക്ഷയിച്ചിരിക്കുന്നു. സത്യമാണ്, സത്യമാണ്, വീണ്ടും സത്യമാണ്, ഈ വാക്ക് ഞാൻ പറഞ്ഞത്, സുവ്രത.
നാമോച്ചാരണമാത്രേണ മഹാപാപാത്പ്രമുച്യതേ । രാമരാമേതി രാമേതി രാമേതി ച പുനര്ജപന്
പേരെ ഉച്ചരിക്കുന്നതുകൊണ്ടു തന്നെ വലിയ പാപങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കും. 'രാമ രാമ', 'രാമ', വീണ്ടും 'രാമ' എന്നിങ്ങനെ ആവർത്തിച്ച് ജപിച്ചാൽ.
സ ചാംഡാലോഽപി പൂതാത്മാ ജായതേ നാത്ര സംശയഃ । കുരുക്ഷേത്രം തഥാ കാശീ ഗയാ വൈ ദ്വാരികാ തഥാ
ചാണ്ഡാളനും പോലും ഇതിലൂടെ ശുദ്ധാത്മാവാകുന്നു, ഇതിൽ സംശയമില്ല. കുരുക്ഷേത്രം, കാശി, ഗയ, ദ്വാരിക—
സര്വം തീര്ഥം കൃതം തേന നാമോച്ചാരണമാത്രതഃ । കൃഷ്ണകൃഷ്ണേതി കൃഷ്ണേതി ഇതി വായോ ജപന്പഠന്
പേരെ ഉച്ചരിച്ചാൽ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളും പ്രാപിക്കാം. 'കൃഷ്ണ കൃഷ്ണ', 'കൃഷ്ണ' എന്നിങ്ങനെ ജപിച്ചും പാടിയും—
ഇഹലോകം പരിത്യജ്യ മോദതേ വിഷ്ണുസംനിധൌ । നൃസിംഹേതി മുദാ വിപ്ര സതതം പ്രജപന്പഠന്
ഈ ലോകം വിട്ട്, വിഷ്ണുവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ ആനന്ദിക്കുന്നു. 'നരസിംഹ' എന്ന പേരിൽ സന്തോഷത്തോടെ ജപിച്ചും പാടിയും, ബ്രാഹ്മണാ, എപ്പോഴും—