ഈജിരേ ദീര്ഘസത്രേണ ഋഷയോ നൈമിഷേ തദാ। തത്ര ഗത്വാ തു താന്ബ്രൂഹി പൃച്ഛതോ ധര്മസംശയാന്
അപ്പോൾ, നൈമിശാരണ്യത്തിൽ, ഋഷിമാർ ദീർഘയാഗം നടത്തി. നീ അവിടെ ചെന്നു, അവർ ചോദിക്കുന്ന ധർമ്മസന്ദേഹങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം പറയണം.
ഉഗ്രശ്രവാസ്തതോ ഗത്വാ ജ്ഞാനവിന്മുനിപുംഗവാന്। അഭിഗമ്യോപസംഗൃഹ്യ നമസ്കൃത്വാ കൃതാംജലിഃ
അതിനുശേഷം ഉഗ്രശ്രവൻ, ജ്ഞാനവാന്മാരായ മുനിശ്രേഷ്ഠന്മാരുടെ അടുക്കൽ ചെന്നു, അവരെ സമീപിച്ചു, കയ്യുകൂപ്പി നമസ്കരിച്ചു.
തോഷയാമാസ മേധാവീ പ്രണിപാതേന താനൃഷീന്। തേ ചാപി സത്രിണഃ പ്രീതാഃ സസദസ്യാ മഹാത്മനേ
മനസ്സിൽ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവൻ ആ ഋഷിമാരെ വിനയപൂർവ്വം വന്ദിച്ച് സന്തോഷിപ്പിച്ചു. ആ യാഗശാലയിൽ ഇരുന്ന മഹാത്മാക്കളും അവരുടെ കൂട്ടരും അവനെ സന്തോഷത്തോടെ സ്വീകരിച്ചു.
തസ്മൈ സമേത്യ പൂജാം ച യഥാവത്പ്രതിപേദിരേ। ഋഷയ ഊചുഃ। കുതസ്ത്വമാഗതഃ സൂത കസ്മാദ്ദേശാദിഹാഗതഃ
അവരൊന്നിച്ച് അവനെ യഥായോഗ്യം ആദരിച്ചു. ഋഷിമാർ ചോദിച്ചു: സൂതനേ, നീ എവിടുനിന്നാണ് വന്നത്? ഏത് ദേശത്തുനിന്നാണ് ഇവിടെ എത്തിയത്?
കാരണം ചാഗമേ ബ്രൂഹി വൃംദാരകസമദ്യുതേ। സൂത ഉവാച। പിത്രാഹം തു സമാദിഷ്ടോ വ്യാസശിഷ്യേണ ധീമതാ
വൃന്ദാരകന്മാരിൽ പ്രകാശമുള്ളവനേ, ആചാരപ്രകാരം കാരണം പറയൂ. സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഞാൻ എന്റെ പിതാവായ വ്യാസശിഷ്യനായ ധീരനായവനിൽ നിന്ന് ഉപദേശം ലഭിച്ചു.
ശുശ്രൂഷസ്വ മുനീന്ഗത്വാ യത്തേ പൃച്ഛംതി തദ്വദ। വദംതു ഭഗവംതോ മാം കഥയാമി കഥാം തു യാം
മുനിമാരെ സമീപിച്ച് സേവനം ചെയ്യുക, അവർ എന്ത് ചോദിച്ചാലും അതിന് ഉത്തരം പറയുക. മഹാന്മാരെ ഞാൻ നേരിട്ട് കാണട്ടെ, അവർ ചോദിക്കുന്ന കഥ ഞാൻ പറയാം.
പുരാണം ചേതിഹാസം വാ ധര്മാനഥ പൃഥഗ്വിധാന്। താം ഗിരം മധുരാം തസ്യ ശുശ്രുവുര്ഋഷിസത്തമാഃ
പഴയ കഥയോ ചരിത്രമോ, അല്ലെങ്കിൽ വിവിധ വിധത്തിലുള്ള ധർമ്മങ്ങളോ ആയാലും, ആ മഹർഷിമാർ അവന്റെ മധുരമായ വാക്കുകൾ ശ്രദ്ധിച്ചു.
അഥ തേഷാം പുരാണസ്യ ശുശ്രൂഷാ സമപദ്യത। ദൃഷ്ട്വാ തമതിവിശ്വസ്തം വിദ്വാംസം ലൌമഹര്ഷണിം
അവിടെ, ലൗമഹർഷണൻ എന്ന വിശ്വാസയോഗ്യനും പണ്ഡിതനുമായവനെ കണ്ടപ്പോൾ, അവർക്കെല്ലാം പുരാണം കേൾക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം ഉദിച്ചു.
തസ്മിന്സത്രേ കുലപതിസ്സര്വശാസ്ത്രാവിശാരദഃ। ശൌനകോ നാമ മേധാവീ വിജ്ഞാനാരണ്യകേ ഗുരുഃ
ആ സത്രത്തിൽ, എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ള, വിജ്ഞാനവനം എന്ന അശ്രമത്തിലെ ഗുരുവായ, ശൗണക എന്ന ബുദ്ധിമാനായ കുടുംബമേധാവി ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഇത്ഥം തദ്ഭാവമാലംബ്യ ധര്മാഞ്ഛുശ്രൂഷുരാഹ തമ്। ത്വയാ സൂത മഹാബുദ്ധേ ഭഗവാന്ബ്രഹ്മവിത്തമഃ
അങ്ങനെ ആ മനോഭാവം ആശ്രയിച്ച്, ധർമ്മം അന്വേഷിക്കുന്നവൻ അവനോട് പറഞ്ഞു: സൂതാ, മഹാബുദ്ധിയുള്ളവനേ, നീ ബ്രഹ്മജ്ഞാനത്തിൽ ഏറ്റവും മുൻപന്തിയിലാണല്ലോ.
ഇതിഹാസപുരാണാര്ഥം വ്യാസഃ സമ്യഗുപാസിതഃ। ദുദോഹിഥമതിം തസ്യ ത്വം പുരാണാശ്രയാം ശുഭാം
ഇതിഹാസവും പുരാണവും മനസ്സിലാക്കാൻ, വ്യാസൻ നന്നായി സേവനം ചെയ്തപ്പോൾ, നീ പുരാണങ്ങളിൽ ആഴമുള്ള ശുദ്ധമായ മനസ്സു അവനിൽ നിന്ന് ലഭിച്ചു.
അമീഷാം വിപ്രമുഖ്യാനാം പുരാണം പ്രതി സമ്പ്രതി। ശുശ്രൂഷാഽസ്തേ മഹാബുദ്ധേ തഛ്രാവയിതുമര്ഹസി
മഹാബുദ്ധിയുള്ളവനേ, ഇവിടെയുള്ള പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് ഇപ്പോൾ പുരാണം കേൾക്കാനുള്ള ആഗ്രഹമുണ്ട്; അതിനാൽ നീ അവർക്കു അത് വായിച്ചു കേൾപ്പിക്കണം.
സര്വേ ഹീമേ മഹാത്മാനോ നാനാഗോത്രാഃ സമാഗതാഃ। സ്വാന്സ്വാനംശാന്പുരാണോക്താഞ്ഛൃണ്വന്തു ബ്രഹ്മവാദിനഃ
നാനാ ഗോത്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഈ മഹാത്മാക്കൾ എല്ലാവരും ഇവിടെ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു; ബ്രഹ്മത്തെ കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്ന ഇവർക്ക്, അവരവർക്കു അനുയോജ്യമായ പുരാണഭാഗങ്ങൾ കേൾക്കാൻ അനുവദിക്കണം.
സംപൂര്ണേ ദീര്ഘസത്രേസ്മിംസ്താംസ്ത്വം ശ്രാവയ വൈ മുനീന്। പാദ്മം പുരാണം സര്വേഷാം കഥയസ്വ മഹാമതേ
ഈ ദീർഘമായ സമ്പൂർണ്ണ സത്രത്തിൽ, നീ മഹർഷിമാർക്ക് പദ്മപുരാണം മുഴുവൻ വിവരിച്ച് പറയണം, മഹാബുദ്ധിയുള്ളവനേ.
കഥം പദ്മം സമുദ്ഭൂതം ബ്രഹ്മ തത്ര കഥം ന്വഭൂത്। പ്രോദ്ഭൂതേന കഥം സൃഷ്ടിഃ കൃതാ താം തു തഥാ വദ
പദ്മം എങ്ങനെ ഉദിച്ചുവന്നു? ബ്രഹ്മാവ് അവിടെ എങ്ങനെ ജനിച്ചു? ഉദിച്ചവൻ എങ്ങനെ സൃഷ്ടി നടത്തി? അതെല്ലാം യഥാർത്ഥത്തിൽ എങ്ങനെ സംഭവിച്ചുവെന്നു പറയൂ.
ഏവം പൃഷ്ടസ്തതസ്താംസ്തു പ്രത്യുവാച ശുഭാം ഗിരമ്। സൂക്ഷ്മം ച ന്യായസംയുക്തം പ്രാബ്രവീദ്രൌമഹര്ഷണിഃ
അങ്ങനെ ചോദിച്ചപ്പോൾ, അവൻ അവർക്കു ശുഭമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു; ലൗമഹർഷണൻ സംക്ഷിപ്തമായും യുക്തിയോടെയും ഉത്തരം നൽകി.
പ്രീതോസ്മ്യനുഗൃഹീതോസ്മി ഭവദ്ഭിരിഹ ചോദനാത്। പുരാണാര്ഥം പുരാണജ്ഞൈഃ സര്വധര്മപരായണൈഃ
നിങ്ങൾ പുരാണജ്ഞാനികളും എല്ലാ ധർമ്മങ്ങളിലും ഭക്തരുമായവരായി, പുരാണാർത്ഥം ചോദിച്ചുകൊണ്ട് എന്നെ ആദരിച്ചു; അതിനാൽ ഞാൻ സന്തോഷവാനാണ്, നന്ദിയുള്ളവനുമാണ്.
യഥാശ്രുതം സുവിഖ്യാതം തത്സര്വം കഥയാമി വഃ। ധര്മ ഏഷ തു സൂതസ്യ സദ്ഭിര്ദൃഷ്ടഃ സനാതനഃ
ഞാൻ കേട്ടതും പ്രസിദ്ധമായതുമായ എല്ലാം ഞാൻ നിങ്ങളോട് പറയാം; കാരണം, സുതനു ഈ ശാശ്വതധർമ്മം നല്ലവരാൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതാണ്.
ദേവതാനാമൃഷീണാം ച രാജ്ഞാം ചാമിതതേജസാമ്। വംശാനാം ധാരണം കാര്യം സ്തുതീനാം ച മഹാത്മനാമ്
ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും അതിവിശാലതേജസ്സുള്ള രാജാക്കന്മാരുടെയും വംശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുകയും, മഹാത്മാക്കളുടെ സ്തുതികൾ നടത്തുകയും വേണം.
ഇതിഹാസപുരാണേഷു ദൃഷ്ടാ യേ ബ്രഹ്മവാദിനഃ। ന ഹി വേദേഷ്വധീകാരഃ കശ്ചിത്സൂതസ്യ ദൃശ്യതേ
ഇതിഹാസങ്ങളിലും പുരാണങ്ങളിലും ബ്രഹ്മത്തെ വിശദീകരിക്കുന്നവരെ കാണാം; എന്നാൽ സുതന്മാർക്ക് വേദങ്ങളിൽ അധികാരം ഇല്ലെന്ന് കാണപ്പെടുന്നു.
വൈന്യസ്യ ഹി പൃഥോര്യജ്ഞേ വര്ത്തമാനേ മഹാത്മനഃ। മാഗധശ്ചൈവ സൂതശ്ച തമസ്തൌതാം നരേശ്വരമ്
വൈന്യനായ മഹാത്മാവായ പൃഥുവിന്റെ യാഗസമയത്ത്, മാഗധനും സൂതനും ആ രാജാവിനെ സ്തുതിച്ചു.
തുഷ്ടേനാഥ തയോര്ദ്ദത്തോ വരോ രാജ്ഞാ മഹാത്മനാ। സൂതായ സൂതവിഷയോ മഗധോ മാഗധായ ച
അപ്പോൾ സന്തോഷത്തോടെ ആ മഹാരാജാവ് ഇരുവർക്കും വരം നൽകി: സൂതന് സൂതന്മാരുടെ പ്രദേശവും മാഗധന് മാഗധന്മാരുടെ പ്രദേശവും ലഭിച്ചു.
തത്ര സൂത്യാം സമുത്പന്നഃ സൂതോ നാമേഹ ജായതേ। ഐന്ദ്രേ സത്രേ പ്രവൃത്തേ തു ഗ്രഹയുക്തേ ബൃഹസ്പതൌ
അവിടെ യാഗസമയത്ത് ഒരു സൂതൻ ജനിച്ചു; ഈ ലോകത്ത് അവനെ സൂതൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രയാഗം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, ബൃഹസ്പതി ഗ്രഹങ്ങളുമായി ചേർന്നിരിക്കുന്നു.
തമേവേംദ്രം ബാര്ഹസ്പത്യേ തത്ര സൂതോ വ്യജായത। ശിഷ്യഹസ്തേന യത്പൃക്തമഭിഭൂതം ഗുരോര്ഹവിഃ
അവിടെ ബാർഹസ്പത്യയാഗത്തിൽ ആsame ഇന്ദ്രൻ സൂതനായി ജനിച്ചു; ശിഷ്യന്റെ കൈവശം ഒഴുക്കിയതുകൊണ്ട് ഗുരുവിന്റെ ഹോമം അതിജയിച്ചു.
അധരോത്തരധാരേണ ജജ്ഞേ തദ്വര്ണസംകരമ്। യേത്ര ക്ഷത്രാത്സമഭവന്ബ്രാഹ്മണ്യാശ്ചൈവ യോനിതഃ
കീഴും മുകളുമായി ഒഴുകിയ പ്രവാഹത്തിൽ നിന്നാണ് ആ വർണ്ണസങ്കരമായത്; അവിടെ ഒരു ക്ഷത്രിയനും ഒരു ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീയും ചേർന്ന് സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ടായി.
പൂര്വേണൈവ തു സാധര്മ്യാദ്വൈധര്മാസ്തേ പ്രകീര്തിതാഃ। മധ്യമോ ഹ്യേഷ സൂതസ്യ ധര്മഃ ക്ഷേത്രോപജീവിനഃ
മുന്പുള്ള സമാനതയാൽ അവരുടെ വ്യത്യാസങ്ങൾ വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു; ഭൂമിയിൽ ഉപജീവനം നടത്തുന്ന സൂതന്റെ മധ്യസ്ഥധർമ്മം ഇതാണ്.
പുരാണേഷ്വധികാരോ മേ വിഹിതോ ബ്രാഹ്മണൈരിഹ। ദൃഷ്ട്വാ ധര്മമഹം പൃഷ്ടോ ഭവദ്ഭിര്ബ്രഹ്മവാദിഭിഃ
പുരാണങ്ങളിൽ എന്റെ അധികാരം ബ്രാഹ്മണന്മാർ ഇവിടെ സ്ഥാപിച്ചു; ധർമ്മം കണ്ടു ഞാൻ നിങ്ങളാൽ ചോദിക്കപ്പെട്ടു, ബ്രഹ്മവാദികളേ.
തസ്മാത്സമ്യഗ്ഭുവി ബ്രൂയാം പുരാണമൃഷിപൂജിതമ്। പിതൄണാം മാനസീ കന്യാ വാസവം സമപദ്യത
അതിനാൽ ഞാൻ ഭൂമിയിൽ മഹർഷിമാർ ആദരിച്ച പുരാണം ശരിയായി പ്രസ്താവിക്കും; പിതാക്കന്മാരുടെ മനസ്സിൽ ജനിച്ച മകൾ വാസവന്റെ ഭാര്യയായി.
അപധ്യാതാ ച പിതൃഭിര്മത്സ്യഗര്ഭേ ബഭൂവ സാ। അരണീവ ഹുതാശസ്യ നിമിത്തം പുണ്യജന്മനഃ
പിതാക്കന്മാർ അവളെ തള്ളിയപ്പോൾ അവൾ മീനിന്റെ ഗർഭത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു; അരണിയുടെ പോലെ ഹോമാഗ്നിക്കായി, അവൾ പുണ്യജന്മത്തിന് കാരണമായി.
തസ്യാം ബഭൂവ പൂതാത്മാ മഹര്ഷിസ്തു പരാശരാത്। തസ്മൈ ഭഗവതേ കൃത്വാ നമഃ സത്യായ വേധസേ
അവളിൽ പാരാശരൻമൂലം പാവനാത്മാവായ മഹർഷി ജനിച്ചു; ആ സത്യസന്ധനായ സ്രഷ്ടാവിനോട് ഞാൻ വന്ദനം അർപ്പിക്കുന്നു.