ഇതി ശ്രുത്വാ വചോ രാജാ ചക്രേ ദീപവ്രതം തദാ । പ്രിയയാ സഹ ദേവര്ഷേ സമ്യക്ശ്രദ്ധാസമന്വിതഃ
ഇങ്ങനെ രാജാവ് ഈ വാക്കുകള് കേട്ടു, പ്രിയയോടൊപ്പം ദേവർഷിയോടുകൂടി, പൂര്ണ്ണ വിശ്വാസത്തോടെ ദീപവ്രതം ആചരിച്ചു.
തസ്മിംസ്തു പുഷ്കരേ തീര്ഥേ കൃത്വാ ദീപവ്രതം തു തൌ । അവാപതുഃ പരാം മുക്തിം ദേവദാനവദുര്ല്ലഭാമ്
അവിടെ പുഷ്കരക്ഷേത്രത്തില് ദീപവ്രതം ചെയ്ത ശേഷം, ഇരുവരും ദേവന്മാര്ക്കും അസുരന്മാര്ക്കും അപൂര്വമായ പരമമുക്തി നേടി.
ഏതദ്ദീപസ്യ മാഹാത്മ്യം യേ ശൃണ്വംതി നരാ ഭുവി । സര്വപാപവിനിര്മുക്താഃ പ്രയാംതി ഹരിമംദിരമ്
ഈ ദീപത്തിന്റെ മഹത്വം ഭൂമിയില് കേള്ക്കുന്ന മനുഷ്യര് എല്ലാവരും എല്ലാ പാപങ്ങളില് നിന്നും മോചിതരായി ഹരിയുടെ ഭവനത്തിലെത്തും.
യേ ച കുര്വംതി പുരുഷാഃ സ്ത്രിയോ വാ ഭക്തിതത്പരാഃ । തേ സര്വേ പാപനിര്മുക്താ യാംതി ബ്രഹ്മസനാതനമ്
ആ ഭക്തിയോടെ ദീപവ്രതം ചെയ്യുന്ന പുരുഷന്മാരോ സ്ത്രീകളോ എല്ലാവരും പാപങ്ങളില് നിന്ന് മോചിതരായി ശാശ്വതമായ ബ്രഹ്മത്തിലേക്ക് എത്തും.
നേത്രരോഗാ വിനശ്യംതി യഥാ പാപപ്രഭാവജാഃ । ആധയോ വ്യാധയഃ സര്വേ നശ്യംതേ ഹി കൃതേക്ഷണാത്
പാപഫലമായി ഉണ്ടാകുന്ന കണ്ണ് രോഗങ്ങള് നശിക്കും; എല്ലാ ദു:ഖങ്ങളും രോഗങ്ങളും ദീപവ്രതം കണ്ട് ഉടനെ തന്നെ ഇല്ലാതാകും.
ന ദാരിദ്ര്യം ന ശോകം ച ന മോഹോ ന ച വിഭ്രമഃ । ഗൃഹേ ലക്ഷ്മീഃ സമായാതി ജന്മജന്മനി വാഡവ
ഇവിടെ ദാരിദ്ര്യവും ദു:ഖവും മോഹവും ആശയക്കുഴപ്പവും ഉണ്ടാകില്ല; ലക്ഷ്മി തന്നെയാണ് ഓരോ ജന്മത്തിലും വീടിലേക്ക് വരുന്നത്, മഹാനായവനേ.
നാരദ ഉവാച- ദേവദേവ ജഗന്നാഥ ഭക്താനാമഭയപ്രദ । വ്രതം ബ്രൂഹി മഹാദേവ കൃപാം കൃത്വാ മമോപരി
നാരദൻ പറഞ്ഞു: ദേവദേവനേ, ലോകനാഥനേ, ഭക്തന്മാർക്ക് അഭയം നൽകുന്നവനേ, മഹാദേവാ, ദയവായി എന്നോടു കരുണ കാണിച്ച് ആ വ്രതം എന്നോട് പറയൂ.
ശ്രീമഹാദേവ ഉവാച- സാര്വഭൌമഃ പുരാ ഹ്യാസീദ്ധരിശ്ചംദ്രോ മഹീപതിഃ । തസ്യതുഷ്ടോഽദദദ്ബ്രഹ്മാ പുരീം കാമദുഘാം ശുഭാമ്
ശ്രീമഹാദേവൻ പറഞ്ഞു: ഒരിക്കൽ സർവ്വഭൗമനായ ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ എന്ന ഭൂപതി ഉണ്ടായിരുന്നു; അവനിൽ സന്തോഷം കൊണ്ടു ബ്രഹ്മാവ് അവന് ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്ന ഒരു പുണ്യനഗരം നൽകി.
സര്വരത്നമയീം ദിവ്യാം ബാലാര്കസദൃശപ്രഭാമ് । തത്ര സ്ഥിതോ മഹീപാലോ സപ്തദ്വീപാം വസുംധരാമ്
ആ നഗരം എല്ലാ രത്നങ്ങളാലും നിർമ്മിതമായ ദിവ്യവും ബാലസൂര്യനെപ്പോലെയുള്ള പ്രകാശമുള്ളതുമായിരുന്നു; അവിടെ രാജാവ് ഏഴു ദ്വീപുകളുള്ള ഭൂമിയെ ഭരിച്ചു.
പാലയാമാസ ധര്മേണ പിതാ പുത്രമിവൌരസമ് । പ്രഭൂതധനധാന്യസ്തു പുത്രദൌഹിത്രവാന്നൃപഃ
അവൻ തന്റെ സ്വന്തം മകനെ പോലെ സ്നേഹത്തോടെ, ധർമ്മപാതത്തിൽ രാജ്യം ഭരിച്ചു; ധനം, ധാന്യം, മക്കൾ, മുമ്മക്കൾ എന്നിവയിൽ സമൃദ്ധിയുള്ളവനായിരുന്നു രാജാവ്.
സ പാലയന്ശുഭം രാജ്യം പരം വിസ്മയമാഗതഃ । ന താദൃശമഭൂത്പൂര്വം രാജ്യം കസ്യ ഹി കര്ഹിചിത്
അവൻ ആ ശുഭമായ രാജ്യം ഭരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ അത്യന്തം അത്ഭുതം അനുഭവിച്ചു; അത്തരം ഒരു രാജ്യം മുമ്പ് ആര്ക്കും ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.
ന ചേദൃശം നരൈരന്യൈര്വിമാനമധിരോഹിതമ് । കസ്യേഹ കര്മണോ വ്യഷ്ടിര്യേനാഹം സുരരാഡിവ
മറ്റു മനുഷ്യർക്ക് അത്തരം ദിവ്യവിമാനത്തിൽ ഇരിക്കാനോ കയറാനോ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല; ആരുടെ കര്മ്മഫലമാണ് ഇത്ര വലിയ ഫലം, ഞാൻ ദേവരാജാവിനെപ്പോലെ ആയത്?
ഇതി ചിംതാപരോ ഭൂത്വാ വിമാനവരമാസ്ഥിതഃ । ദദര്ശ പാര്ഥിവവരോ മേരും ശിഖരിണാം വരമ്
ഇങ്ങനെ ആലോചനയിൽ മുഴുകി, അത്യുത്തമമായ വിമാനത്തിൽ ഇരുന്നുകൊണ്ട്, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ പർവതങ്ങളിൽ ഏറ്റവും വലിയ മെരുവിനെ കണ്ടു.
തത്രാസ്തേ ച മഹാത്മാസൌ ദ്വിതീയ ഇവ ഭാസ്കരഃ । ആസീനം പര്വതവരേ ശൈലപട്ടേ ഹിരണ്മയേ
അവിടെ ആ മഹാത്മാവ്, രണ്ടാമത്തെ സൂര്യനെപ്പോലെ, പർവതങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമമായതിന്റെ പൊൻതട്ടിൽ ഇരുന്നു വസിക്കുന്നു.
സനത്കുമാരം ബ്രഹ്മര്ഷിം ജ്ഞാനയോഗപരായണമ് । ദൃഷ്ട്വാ ഹ്യവാതരദ്രാജാ പ്രഷ്ടുകാമോഽഥ വിസ്മയമ്
ജ്ഞാനയോഗത്തിലേയ്ക്കു മുഴുവൻ മനസ്സും സമർപ്പിച്ച ബ്രഹ്മർഷിയായ സനത്കുമാരനെ രാജാവ് കണ്ടപ്പോൾ, അവനെ ചോദ്യം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിച്ച് അത്ഭുതത്തോടെ അവിടേക്ക് ഇറങ്ങി.
വവംദേ ചരണൌ ഹൃഷ്ടസ്തേനാപി സ ച നംദിതഃ । സുഖോപവിഷ്ടസ്തു നൃപഃ പപ്രച്ഛ മുനിപുംഗവമ്
ആനന്ദത്തോടെ രാജാവ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാദങ്ങളിൽ വണങ്ങി; അതിൽ സന്തോഷംകൊണ്ടു സനത്കുമാരനും ആനന്ദിച്ചു. പിന്നെ രാജാവ് സുഖമായി ഇരുന്ന് ആ മഹർഷിയെ ചോദ്യം ചെയ്തു.
ഭഗവന്ദുര്ല്ലഭാ ലോകേ സംപച്ചേയം യഥാ മമ । കര്മണാ കേന ലഭ്യേത കശ്ചാഹം പൂര്വജന്മനി
ഭഗവനേ, ഇത്തരമൊരു ഐശ്വര്യം ലോകത്ത് വളരെ അപൂർവമാണ്. ഏത് പ്രവർത്തിയാൽ ഇതു ലഭിക്കുന്നു? ഞാൻ മുൻജന്മത്തിൽ ആരായിരുന്നു?
തത്ത്വം കഥയ മേ സര്വമനുഗ്രാഹ്യോഽസ്മി തേ യദി । സനത്കുമാര ഉവാച-। ശൃണു രാജന്പ്രവക്ഷ്യാമി പൂര്വവൃത്തസ്യ കാരണമ്
എനിക്ക് എല്ലാം സത്യസന്ധമായി പറയൂ, ഞാൻ നിങ്ങളുടെ അനുഗ്രഹത്തിന് അർഹനാണെങ്കിൽ. സനത്കുമാരൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, മുൻകാലത്തെ നിന്റെ കഥയ്ക്ക് കാരണമെന്താണെന്ന് ഞാൻ പറയുന്നു, ശ്രദ്ധിക്കൂ.
യേന കൃത്വാ വിശേഷേണ തവ ചാനുഗ്രഹോഽഭവത് । ത്വമാസീഃ പൂര്വജനുഷി സുവൈശ്യഃ സത്യവാക്ശുചിഃ
നിനക്കു പ്രത്യേകമായി അനുഗ്രഹം ലഭിക്കാൻ കാരണമായ പ്രവർത്തി ഞാൻ വിശദമായി പറയുന്നു. മുൻജന്മത്തിൽ നീ സത്യസന്ധനും ശുദ്ധനും ആയ ഒരു നല്ല വ്യാപാരിയായിരുന്നു.
സ്വം കര്മ തേ പരിത്യക്തം തതസ്ത്യക്തസ്തു ബാംധവൈഃ । സത്വം വൃത്തിപരിക്ഷീണോ ഭാര്യയാനുഗതസ്തഥാ
നിന്റെ സ്വന്തം ജോലി നീ ഉപേക്ഷിച്ചു; അതുകൊണ്ട് ബന്ധുക്കൾ നിന്നെ വിട്ടുപോയി. ഉപജീവനം കുറയുകയും, ഭാര്യ മാത്രമേ നിന്നെ അനുഗമിച്ചുള്ളൂ.
നിര്ഗതഃ സ്വജനാംസ്ത്യക്ത്വാ പരപ്രേഷണലിപ്സയാ । ന ച പ്രേഷണദോ ഹ്യാസീത്കാലേ ദുര്ഭിക്ഷപീഡിതഃ
സ്വജനങ്ങളെ വിട്ട് നീ പുറപ്പെട്ടത് മറ്റുള്ളവർക്കു സേവനം ചെയ്യാനായിരുന്നു. എന്നാൽ ആ സമയത്ത് മഹാ ദുർഭിക്ഷം ഉണ്ടായിരുന്നതിനാൽ, ജോലി എവിടെയും ലഭിച്ചില്ല.
തതഃ കദാചിദ്ഗഹനേ സരശ്ചോത്ഫുല്ലപംകജമ് । ദൃഷ്ട്വാ തത്ര കൃതോ ഭാവോ ഗൃഹ്ണീവഃ പംകജാനി വൈ
അപ്പോൾ ഒരിക്കൽ കാട്ടിൽ നീ ഒരു പുഷ്പിതമായ കുളം കണ്ടു; അതിലെ പുഷ്പങ്ങൾ കണ്ടപ്പോൾ ഹൃദയം ഉല്ലാസത്തോടെ നിറഞ്ഞു, അവ പടർത്തി നീ പടിച്ചെടുത്തു.
ഏതാവദുക്ത്വാ പുഷ്പാണി താന്യാദായ പദേ പദേ । ആസ്ഥിതൌ നഗരീം പുണ്യാം നാമ്നാ വാരാണസീം ശുഭാമ്
അങ്ങനെ പുഷ്പങ്ങൾ എടുത്തുകൊണ്ട് നീ ഓരോ പടിയിലും മുന്നോട്ട് പോയി, വിശുദ്ധവും പ്രശസ്തവുമായ വാരാണസി എന്ന നഗരം എത്തി.
തതോ വിക്രയതഃ കശ്ചിനൈവ ഗൃഹ്ണാതി പംകജമ് । തന്മഠാന്നിര്ഗതഃ കശ്ചിത്തത്രൈവ പ്രാംഗണേ സ്ഥിതഃ
പിന്നീട് അവ പുഷ്പങ്ങൾ വിറ്റഴിക്കാൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ ആരും വാങ്ങിയില്ല; അങ്ങനെ നീ ആ വിപണിയിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് ഇറങ്ങി, അങ്കണത്തിൽ നിന്നു.
തത്ര സ്ഥാനേ പ്രവിശതാ ശ്രുതോ വാദിത്രനിസ്വനഃ । കസ്മിംശ്ച ശ്രൂയതേ ഹ്യേഷ വാദിത്രസ്യ ച നിസ്വനഃ
അവിടെ നീ അകത്തു കടക്കുമ്പോൾ വാദ്യങ്ങളുടെ ശബ്ദം കേട്ടു; ഏതോ ദിശയിൽ നിന്നു ആ വാദ്യങ്ങളുടെ ശബ്ദം മുഴങ്ങുകയായിരുന്നു.
ഇതി പൃഷ്ടേ തദാ തൂര്യേ തേനോക്തേ പ്രസ്ഥിതോംതരമ് । കാശിരാജസ്തു വിഖ്യാത ഇംദ്രദ്യുമ്നസ്തു പാര്ഥിവഃ
അവിടെ വാദ്യശബ്ദം എന്താണെന്ന് നീ ചോദിച്ചപ്പോൾ, ആരോ പറഞ്ഞുതന്നു. അതനുസരിച്ച് നീ ആ ദിശയിലേക്ക് പോയി. അവിടെ പ്രശസ്തനായ കാശിരാജാവായ ഇന്ദ്രദ്യുമ്നൻ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തസ്യാസ്തി ദുഹിതാ ഖ്യാതാ നാമ്നാ ചംദ്രാവതീ സതീ । ഉപോഷിതാ മഹാഭാഗാ ജയംതീമഷ്ടമീം ശുഭാമ്
അവനു ചന്ദ്രാവതി എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തയായ ഒരു പുത്രി ഉണ്ടായിരുന്നു; മഹാഭാഗ്യവതിയായ അവൾ ജയന്തി അഷ്ടമി വ്രതം ആചരിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു.
തത്രാഗതോഽസൌ വൈശ്യസ്തു യത്ര തിഷ്ഠതി സാ ശുഭാ । സംതുഷ്ടചിത്തഃ സ തദാ ഹര്ഷസ്തത്രാഗതോ മഹാന്
അവിടെയാണ് ആ നല്ല വ്യാപാരി എത്തിയതും, അവിടെയായിരുന്നു ആ സദ്ഗുണശാലിനി താമസിച്ചിരുന്നത്. വ്യാപാരിയുടെ മനസ്സ് സന്തോഷത്തോടെ നിറഞ്ഞു; അവിടെ വലിയ ആനന്ദം ഉണ്ടായി.
തത്ര സ്ഥാനേ ത്വയാ ദൃഷ്ടോ ദേവ വൈതാനികോ വിധിഃ । ആദിത്യസഹിതോ യത്ര പൂജ്യതേ ഭഗവാന്ഹരിഃ
അവിടെയായിരുന്നു നീ ദേവന്മാർക്കുള്ള വൈതാനികവിധി കണ്ടത്; അദ്ഭുതമായ ആ ചടങ്ങിൽ സൂര്യനോടൊപ്പം ഭഗവാൻ ഹരിയും ആരാധിക്കപ്പെടുകയായിരുന്നു.
തദ്ഭക്ത്യാ ച ത്വയാ പത്ന്യാ സഹ പുഷ്പാര്ചനം കൃതമ് । ശേഷൈസ്തു പ്രകരസ്തത്ര കൃതഃ പുഷ്പമയസ്തഥാ
അവിടെ നീയും ഭാര്യയും ഭക്തിപൂർവ്വം പുഷ്പങ്ങൾ അർപ്പിച്ചു; ശേഷിച്ച പുഷ്പങ്ങൾ കൊണ്ട് അവിടെ ഒരു പുഷ്പമാലയും നിർമ്മിച്ചു.