വക്തി ച രാമഃ പൃഥിവീപതിനാ മയാ ദുഷ്ടനിഗ്രഹണം കാര്യം ശിഷ്ടപരിപാലനം ച വാലിനാ സുഗ്രീവമഹിഷീ രുമാപഹൃതാ രാജ്യം ച അതശ്ച ന താദൃഗ്വധേ ദോഷഃ
രാമൻ പറഞ്ഞു: 'ഭൂമിയിലെ രാജാവായ എന്നോട് ദുഷ്ടരെ ശിക്ഷിക്കുകയും നല്ലവരെ സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് കടമയാണ്. സുഖ്രീവന്റെ ഭാര്യയായ രുമയെ വാലി അപഹരിച്ചു, രാജ്യം കൈവശമാക്കി; അതിനാൽ ഇങ്ങനെയുള്ളവനെ കൊല്ലുന്നതിൽ പാപമില്ല.'
താരോവാച- സുഗ്രീവോഽപി തര്ഹി വധ്യോ ദുംദുഭിനാ യുദ്ധ്യതാ വാലിനാ ബിലേപ്രവിഷ്ടേന വത്സരം തത്രോഷിതം തദംതരേ ച മാമപഹൃത്യ രാജ്യം ച കൃതം സുഗ്രീവേണ തം പൂര്വമപി പശ്ചാത്തം ഹംതു
താര പറഞ്ഞു: 'അങ്ങനെയെങ്കിൽ സുഖ്രീവനും കൊല്ലപ്പെടണം. ദുണ്ടുഭിയുമായി യുദ്ധം ചെയ്തപ്പോൾ വാലി ഗുഹയിൽ ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, ആ സമയത്ത് സുഖ്രീവൻ എന്നെ വിവാഹം കഴിച്ചു, രാജ്യം പിടിച്ചു. അതു മുമ്പും പിന്നെയും ചെയ്തു; അതിനാൽ അവനെയും കൊല്ലണം.'
രാമ ഉവാച-। കിയത്കാലാത്പൂര്വമിദം ച വദ
രാമൻ ചോദിച്ചു: 'ഇത് എത്ര വർഷം മുമ്പാണ് സംഭവിച്ചത്?'
താരോവാച- ഷഷ്ടിവര്ഷസഹസ്രാദര്വാകശീതിതമേ വര്ഷേ രക്ഷോയുദ്ധേ സുഗ്രീവേണ രാജ്യമപഹൃതമ്
താര പറഞ്ഞു: 'ആറായിരം വർഷം മുമ്പ്, എൺപതാം വർഷത്തിൽ, രാക്ഷസന്മാരുമായി യുദ്ധത്തിനിടയിൽ സുഖ്രീവൻ രാജ്യം പിടിച്ചു.'
പുനശ്ച വര്ഷാംതരേ പ്രാപ്തേന വാലിനാ സുഗ്രീവഃ പലായിതഃ
പിന്നീട്, മറ്റൊരു വർഷം കഴിഞ്ഞ് വാലി തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ, സുഖ്രീവൻ ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.
അപഹൃതാ തസ്യ ഭാര്യാ രാജ്യം ചാപഹൃതമ്
അവന്റെ ഭാര്യയും രാജ്യവും അവനിൽ നിന്ന് പിടിച്ചെടുത്തു.
തസ്മിന്നേവ ദിനേ ഭവതഃ പിതുര്ദശരഥസ്യാഭിഷേകഃ
അന്നേ ദിവസം നിന്റെ അച്ഛനായ ദശരഥന്റെ അഭിഷേകം നടന്നു.
രാഘവ ഉവാച- മയാ പിതുരനുശാസനാദ്രാജ്യഗതദുഷ്ടനിഗ്രഹണം കൃതമ് । ഗുരുവചനസ്യാനുല്ലംഘനീയത്വാത്തദപഹരണവേലായാം യോ രാജാസനാചരത്
രാഘവൻ പറഞ്ഞു: 'എന്റെ അച്ഛന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, രാജ്യം പിടിച്ച ദുഷ്ടരെ ഞാൻ ശിക്ഷിച്ചു; ഗുരുവിന്റെ വാക്ക് ലംഘിക്കരുത്. രാജ്യം പിടിച്ചപ്പോൾ രാജാവിനെതിരെ പ്രവർത്തിച്ചവരെ ശിക്ഷിച്ചു.'
അഥവാ സ്വതംത്രൌ മൃഗൌ മൃഗയോര്ഹതശ്ച വാലീ മൃഗാണാമന്യോന്യം ദാരണാദ്യ ജഗുപ്സാ ച
അല്ലെങ്കില് വാലി സ്വതന്ത്രമായ മൃഗം പോലെ വേട്ടയില് കൊല്ലപ്പെട്ടു. മൃഗങ്ങള്ക്കിടയില് പരസ്പരം കീറിപ്പറിക്കല് ഉണ്ട്, അതിനാല് അവരില് വെറുപ്പും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.
യതോ മമ മൃഗയാവദാഥവാ മൃഗാണാമ് । ചലിതസ്ഥിതബദ്ധാനാം ചലദ്ഭ്രാംതപലായിനാമ് । അഥാവസൃജതാസംഗമുജ്ഝിതാ മൃഗയാ തഥാ
എനിക്ക് വേട്ടയിലൂടെയോ അല്ലെങ്കില് മൃഗങ്ങള് തമ്മിലോ, അവ ചലിക്കുന്നതോ നില്ക്കുന്നതോ ബന്ധിച്ചിരിക്കുന്നതോ ഓടിപ്പോകുന്നതോ ആയാലും, ബന്ധം നഷ്ടപ്പെട്ടാല് വേട്ട അവസാനിക്കുന്നു.
മൃഗയാശാസ്ത്രവിധിതോ മൃഗയേയം മയാ കൃതാ । ദര്ശനാദര്ശനാഭ്യാം ച ധാവതാധാവതാ തഥാ
വേട്ടയുടെ നിയമങ്ങള് അനുസരിച്ച് ഞാന് ഈ വേട്ട നടത്തി. കാണുമ്പോഴും കാണാതിരിക്കുമ്പോഴും, പിന്തുടരുമ്പോഴും പിന്തുടരാതിരിക്കുമ്പോഴും അങ്ങനെ.
അവരോഹാത്പരം സ്ഥാനം സാത്വികാനാം പ്രഭിദ്യതേ । രാജ്ഞശ്ച മൃഗയാധര്മോ വിനാ ആമിഷഭോജനമ്
താഴേക്ക് വീണശേഷം സാത്വികന്മാരുടെ സ്ഥാനം തകര്ന്നുപോകുന്നു. രാജാവിന്റെ വേട്ടപാപം മാംസം കഴിക്കാതിരിക്കുമ്പോഴാണ് മാത്രം.
അഥ രാമവചനമാകര്ണ്യ സര്വ ഏവ പ്രാകംപയഞ്ഛിരാംസി
അപ്പോള് രാമന്റെ വാക്കുകള് കേട്ട് എല്ലാവരും തലകുനിച്ച് അകമ്പടിയോടെ നിന്നു.
വാലീ ബഭാഷേ രാമമംജലിമസ്തകേ നിധായ നമസ്തേ രാമ ശൃണു വചനം മമ
വാലി കൈകൂപ്പി തലയില് വച്ച് രാമനോട് പറഞ്ഞു: 'നമസ്കാരം രാമാ, എന്റെ വാക്കുകള് കേള്ക്കൂ.'
ശംഖചക്രഗദാപാണിഃ പീതവാസാ ജഗദ്ഗുരുഃ । നാരായണഃ സ്വയം സാക്ഷാദ്ഭവാനിതി മയാ ശ്രുതമ്
'ശംഖവും ചക്രവും ഗദയും കൈവശമുള്ളവന്, മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ചവന്, ലോകഗുരുവായ നാരായണന് തന്നെയാണ് നീ എന്നു ഞാന് കേട്ടിട്ടുണ്ട്.'
ത്വാം യോഗിനശ്ചിംതയംതി ത്വാം യജംതി ച യജ്വിനഃ । ഹവ്യകവ്യഭുഗേ കസ്ത്വം പിതൃദേവസ്വരൂപധൃക്
'യോഗികള് നിന്നെ ധ്യാനിക്കുന്നു, യജ്ഞകര് നിന്നെ ആരാധിക്കുന്നു. ദേവന്മാരുടെയും പിതാക്കന്മാരുടെയും രൂപം ധരിച്ച് ഹവിസും പിതൃബലിയും സ്വീകരിക്കുന്നവന് നീ ആര്?'
മരണേ ചിംതയാനസ്യ ത്വാം വിമുക്തിരദൂരതഃ । സത്വം മേ ദര്ശനം പ്രാപ്തോ രാമ മേ പാപസംക്ഷയഃ
'മരണസമയത്ത് നിന്നെ ചിന്തിക്കുന്നവന്ക്ക് മോക്ഷം അടുത്തിരിക്കുന്നു. രാമാ, നിന്റെ സാന്നിധ്യം എനിക്ക് ലഭിച്ചു; എന്റെ പാപങ്ങള് ഇല്ലാതായി.'
ഗൃഹാണ ബാണം കാകുത്സ്ഥ വ്യഥിതോ ഭൃശമസ്മ്യഹമ്
'കാകുത്സ്ഥന്, നീ അമ്പ് എടുക്കൂ; എനിക്ക് വളരെ വേദനയുണ്ട്.'
അഥ രാമസ്തഥേതി ബാണമാദായ വാലിനമുവാച കിമിഷ്ടം ദീയതാം വദ
അപ്പോള് രാമന് 'ശരി' എന്ന് പറഞ്ഞ് അമ്പ് എടുത്തു വാലിയോടു ചോദിച്ചു: 'നിനക്ക് എന്താണ് ആഗ്രഹം? പറയൂ, അതു നല്കാം.'
കപിരുവാച- യദി പ്രസന്നോ ഭഗവാന്മമ സദ്ഗതിം ദേഹി
കുരങ്ങന് പറഞ്ഞു: 'ഭഗവാനെ, നിങ്ങള് സന്തോഷമുള്ളെങ്കില് എനിക്ക് നല്ല ഗതി നല്കണം.'
അയം സുഗ്രീവസ്തഥാ രക്ഷണീയോംഽഗദോഽഥ താരാ ച മയാ പാപിനാപരാധഃ കൃതസ്തത്ഫലമനുഭൂതമ്
'ഈ സുഗ്രീവനും അങ്ങടനും താരയും സംരക്ഷിക്കപ്പെടണം. ഞാന് പാപി പിഴച്ചു; അതിന്റെ ഫലം അനുഭവിച്ചു.'
അഥ രാമം പശ്യന്നേവ വാലീ മമാര സ്വര്ഗം ച ഗതഃ
അപ്പോള് രാമനെ നോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കെ വാലി മരിച്ചു സ്വര്ഗത്തിലേക്ക് പോയി.
അഥ സുഗ്രീവം രാജ്യേഽഭിഷിച്യ സ്വയം വനം വിവേശ
ശേഷം സുഗ്രീവനെ രാജാവാക്കി രാമന് സ്വയം വനത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചു.
അഥ തേന സഹായേന ജലധിസമീപം ഗത്വാ ക്വ ലംകാ ക്വ സീതാ ക്വ ചാരാതിരിതി സുഗ്രീവമാഹ രാമഃ
അതിനുശേഷം ആ കൂട്ടുകാരനോടൊപ്പം കടല്ക്കരയിലേക്ക് ചെന്നു രാമന് സുഗ്രീവനോട് ചോദിച്ചു: 'ലങ്ക എവിടെയാണ്? സീത എവിടെയാണ്? ശത്രു എവിടെയാണ്?''
അഥ ഹനുമാനാഹ പ്രവിശ്യ ലംകാം വിചിത്യ സീതാം സര്വതത്ത്വമവഗത്യ യുദ്ധം സംധിര്വാ കര്തവ്യഃ തദുദധിലംഘനായ കിംചിത്സമാദിശതു ഭഗവാന്
അപ്പോള് ഹനുമാന് പറഞ്ഞു: 'ലങ്കയില് കയറി സീതയെ അന്വേഷിച്ച് എല്ലാം മനസ്സിലാക്കി, യുദ്ധം ചെയ്യണമോ സമാധാനം വേണമോ തീരുമാനിക്കാം. കടല് കടക്കാന് എന്തെങ്കിലും ഉപദേശം ഭഗവാന് നല്കണം.'
അഥ സുഗ്രീവമാഹ രാമഃ । കഥമേതദ്ഘടത ഇതി
അപ്പോള് രാമന് സുഗ്രീവനോട് പറഞ്ഞു: 'ഇത് എങ്ങനെ സാധ്യമാകും?'.
കപിരുവാച- മമ വാനരാ ഭല്ലൂപ്രമുഖാഃ കോടിശഃ സംതി
കപിയെന്നു പറഞ്ഞു: എന്റെ കൂട്ടത്തിലുള്ള വാനരന്മാരിൽ, കരടി നേതാക്കളോടൊപ്പം കോടിക്കണക്കിന് പേർ ഉണ്ട്.
ഏകം നിയുജ്യ സര്വമാകലയ്യ യഥായുക്തം തഥാ കരണീയമ്
ഒരാളെ നിയോഗിച്ച് എല്ലാം പരിശോധിച്ച്, അനുസരിച്ച് കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യണം.
അഥ ജാംബവാനാഹ । ഹനൂമാനേകോ ഗച്ഛതു ബുധ്യതു ലംകാമ്
അപ്പോൾ ജാംബവാൻ പറഞ്ഞു: ഹനുമാൻ മാത്രം പോയി ലങ്കയെ നോക്കട്ടെ.
അഥ ഹനൂമാനഗമല്ലംകാപുരം വിചിത്യ സീതാമശോകവനികായാമാസീനാം തഥാ ച സംഭാഷ്യ വിശ്വാസം കൃത്വാ വനം ബഭംജ വനരക്ഷകാംശ്ച
അപ്പോൾ ഹനുമാൻ ലങ്കാപുരത്തിൽ ചെന്നു, അശോകവനത്തിൽ ഇരിക്കുന്ന സീതയെ കണ്ടു, അവളോടു സംസാരിച്ച് ആശ്വാസം നൽകി, വനം തകർത്തു, വനരക്ഷകരെ തോൽപ്പിച്ചു.