അര്ഥോധര്മ്മശ്ച കാമശ്ച മോക്ഷശ്ച നൃപസത്തമ । വ്യാഖ്യാശ്രവണതഃ സര്വേ സിദ്ധയംതി ച സുബുദ്ധയഃ
ധനവും, ധർമ്മവും, കാമവും, മോക്ഷവും, രാജാധിരാജാ, വ്യാഖ്യാനം കേൾക്കുന്നവർക്ക് നല്ല ബുദ്ധിയോടെ എല്ലാം ലഭിക്കും.
ബ്രഹ്മഹത്യാദിപാപാനാം സര്വേഷാമപി നാശനമ് । ഏകേന ശ്രവണേനാസ്യ കിം നരൈര്ന ശ്രുതം ഭുവി
ബ്രഹ്മഹത്യ പോലുള്ള എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിക്കും; ഈ കഥ ഒരിക്കൽ കേൾക്കുമ്പോൾ ഭൂമിയിൽ മനുഷ്യർ കേൾക്കാത്തത് എന്താണ്?
യാനവസുസുവര്ണാദ്യൈര്നിത്യമേനം പ്രപൂജയേത് । വ്യാഖ്യാതാരം യതഃ പാപസംദോഹസ്യ വിനാശനമ്
വാഹനങ്ങൾ, കന്നുകാലികൾ, സ്വർണം മുതലായവ കൊണ്ട് അവനെ എപ്പോഴും പൂജിക്കണം; കാരണം, വ്യാഖ്യാതാവ് പാപസഞ്ചയത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നവനാണ്.
അന്യാന്യപി പുരാണാനി മുനിപ്രോക്താനി താന്യപി । ശ്രോതൄണാം പാപനാശായ വക്തുശ്ചാപി വിശേഷതഃ
മുനികൾ പറഞ്ഞ മറ്റു പുരാണങ്ങളും, ശ്രോതാക്കളുടെ പാപനാശത്തിനും, പ്രത്യേകിച്ച് വാചകനുമാണ്, വായിക്കേണ്ടത്.
യശ്ച സര്വപുരാണാനി ഷട്ത്രിംശത്തു പ്രകീര്തയേത് । ശൃണോതി വാ ന തസ്യാസ്തി ചിത്തച്ഛേദഃ കദാചന
യാരെങ്കിലും എല്ലാ മുപ്പത്താറ് പുരാണങ്ങളും വായിക്കുകയോ കേൾക്കുകയോ ചെയ്താൽ, അവന്റെ മനസ്സ് ഒരിക്കലും ചിതറില്ല.
ബ്രാഹ്മം പുരാണം പ്രഥമം ദ്വിതീയം പാദ്മമുച്യതേ । തൃതീയം വൈഷ്ണവം ചൈവ ചതുര്ഥം ശൈവമുച്യതേ
ബ്രഹ്മപുരാണം ഒന്നാമത്, പത്മപുരാണം രണ്ടാമത്, വൈഷ്ണവപുരാണം മൂന്നാമത്, ശൈവപുരാണം നാലാമത് എന്നു പറയുന്നു.
അഥ ഭാഗവതം പ്രോക്തം പംചമം ഷഷ്ഠമുച്യതേ । ഭവിഷ്യം നാരദീയം ച സപ്തമം പരികീര്തിതമ്
പിന്നെ ഭാഗവതം അഞ്ചാമത്, ഭവിഷ്യപുരാണം ആറാമത്, നാരദീയപുരാണം ഏഴാമത് എന്ന് പറയുന്നു.
മാര്കംഡേയമിതി പ്രോക്തമഷ്ടമം നവമം തഥാ । ആഗ്നേയം ബ്രഹ്മവൈവര്തം ദശമം പരികീര്തിതമ്
മാർകണ്ഡേയപുരാണം എട്ടാമത്, ആഗ്നേയപുരാണം ഒൻപതാമത്, ബ്രഹ്മവൈവർത്തപുരാണം പത്താമത് എന്ന് പറയുന്നു.
ലൈംഗം ച വാമനം ചൈവ സ്കാംദം മാത്സ്യമഥൈവ ച । കൌര്മം വാരാഹമുദിതം ഗാരുഡം വാഥ കീര്തിതമ്
ലിംഗപുരാണം, വാമനപുരാണം, സ്കന്ദപുരാണം, മത്സ്യപുരാണം, കൂർമപുരാണം, വാരാഹപുരാണം, ഗാരുഡപുരാണം എന്നിവയും പറയുന്നു.
ബ്രഹ്മാംഡമിത്യഷ്ടാദശപുരാണാനി വിദുര്ബുധാഃ । തഥാ ചോപപുരാണാനി കഥയിഷ്യാമ്യതഃ പരമ്
ബ്രഹ്മാണ്ഡപുരാണം പതിനെട്ടാമത്; ഇതാണ് പണ്ഡിതന്മാർ അറിയുന്ന പതിനെട്ട് പുരാണങ്ങൾ. ഇനി ഉപപുരാണങ്ങളെ കുറിച്ച് പറയാം.
ആദ്യം സനത്കുമാരാഖ്യം നാരസിംഹമതഃ പരമ് । തൃതീയമാംഡമുദ്ദിഷ്ടം ദൌര്വാസസമഥൈവ ച
ആദ്യത്തേത് സനത്കുമാരന് എന്ന പേരിലുള്ളതാണ്, അതിനു ശേഷം നാരസിംഹം വരുന്നു. മൂന്നാമത്തേത് ആണ്ട എന്നറിയപ്പെടുന്നു, പിന്നെ ദൗര്വാസസും.
നാരദീയമഥാന്യം ച കാപിലം മാനവം തഥാ । തദ്വദൌശനസ പ്രോക്തം ബ്രഹ്മാംഡം ച തതഃ പരമ്
അടുത്തത് നാരദം, പിന്നെ മറ്റൊന്ന്, കാപിലം, മാനവം എന്നിവയും. ഉശനസ് പറഞ്ഞതുപോലെ ബ്രഹ്മാണ്ഡം അതിന് ശേഷം വരുന്നു.
വാരുണം കാലികാഹ്വാനം മാഹേശം സാംബമേവ ച । സൌരം പാരാശരം ചൈവ മാരീചം ഭാര്ഗവാഹ്വയമ്
വാരുണം, കാലിക എന്ന പേരിലുള്ളത്, മഹേശം, സാംബവും. സൗരം, പാരാശരം, മാരീചം, ഭാര്ഗവം എന്ന പേരിലുള്ളതും.
കൌമാരം ച പുരാണാനി കീര്തിതാന്യഷ്ട വൈ ദശ । അഷ്ടാദശപുരാണാനാം വ്യാകര്താ തു ഭവേന്മനുഃ
കൗമാരവും, ഇങ്ങനെ പുരാണങ്ങള് ആകെ പതിനെട്ട് എന്നു പറയുന്നു. ഈ പതിനെട്ട് പുരാണങ്ങള്ക്കു വിശദീകരകന് മനുവാണ്.
ഇതി ശ്രീപദ്മപുരാണേ പാതാലഖംഡേ ശിവരാഘവസംവാദേ പുരാണമാഹാത്മ്യകഥനംനാമ പംചദശോത്തരശതതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തില് പാതാലഖണ്ഡത്തില് ശിവരാഘവസംവാദത്തില് പുരാണമാഹാത്മ്യകഥനം എന്ന പതിനഞ്ച് നൂറ് പതിനഞ്ചാം അധ്യായം.
സൂത ഉവാച- സംധ്യാവംദനകര്മക്രിയതാമിതി രാമോ മുനിമാചഷ്ടായമ് । ഉഷ്ണദ്യുതിരപ്യസ്തമുപൈതി ദ്വിജകുലമേതന്നീഡമുപൈതി
സൂതന് പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ രാമന് സന്ധ്യാവന്ദന കര്മ്മം ചെയ്യണമെന്ന് മുനിയോട് പറഞ്ഞു. അതേസമയം ചൂടും പ്രകാശവും നിറഞ്ഞ സൂര്യന് അസ്തമിക്കുകയായിരുന്നു, ദ്വിജന്മാര് അവരുടെ വീടുകളിലേക്ക് എത്തി.
സ്വയമപി സംധ്യാവംദനകാമോഽവ്രജദുത്തരദിശമുജ്ഝിതയാനഃ । ഹാഹാഹൂഹൂകൃതസംഗീതിര്ബംദീപ്രമുഖപ്രസ്തുതകീര്തിഃ
സ്വയം സന്ധ്യാവന്ദനം ചെയ്യാന് ആഗ്രഹിച്ച്, രാമന് തന്റെ വാഹനത്തെ വിട്ട് വടക്കോട്ടു പോയി. 'ഹാ ഹാ', 'ഹൂ ഹൂ' എന്ന ഗാനങ്ങള് മുഴങ്ങുമ്പോള് പ്രധാന ബന്ദികള് അവനെ പ്രശംസിച്ചു.
ഗൌതമീതടമുപേത്യ രാഘവോ വായുനംദനസുധൌതപദ്യുഗഃ । ജാംബവത്കൃതകരാവലംബനഃ പ്രാപദുത്തമനദീം തു ഗൌതമീമ്
വായുവിന്റെ പുത്രന് രാമന്റെ പാദങ്ങള് കഴുകി, രാഘവന് ഗൗതമി നദിയുടെ തീരത്ത് എത്തി. ജാംബവാന് കൈ പിടിച്ച്, രാമന് അതി ഉത്തമമായ ഗൗതമി നദി കൈവരിച്ചു.
കരദ്വയേ ധൃതകുശഃ സ രാഘവഃ പ്രാഗമദ്വരുണദിശാമഥോത്തമാമ് । ദത്വാ തതോഽര്ഘത്രിതയം യഥാവിധി പ്രഹൃഷ്ടരോമാഥ ജജാപ സോംഽതരേ
രാഘവന് രണ്ടു കൈകളിലും കുശഗ്രാസം പിടിച്ച്, കിഴക്കോട്ടു വരുണദിശയിലേക്കു പോയി. അതിനുശേഷം, വിധിപ്രകാരം മൂന്നു അര്ഘ്യങ്ങള് നല്കി, സന്തോഷത്തോടെ രോമങ്ങള് നനഞ്ഞ്, അകത്ത് മന്ത്രം ജപിച്ചു.
സംപ്രാര്ഥയിത്വാ വരുണം യഥാക്രമം ശംഭും വസിഷ്ഠം പ്രണനാമ രാഘവഃ । താഭ്യാം കൃതാശീരഗമന്മനഃപദം ഹനൂമതാ ക്ഷാലിത പാദപംകജഃ । ജുഹാവ വഹ്നീനഥ ബംദിമാഗധൈഃ സംസ്തൂയമാനോഽഥ വിനിര്യയൌ ബഹിഃ
വരുണനെ യഥാക്രമം പ്രാര്ത്ഥിച്ച്, രാഘവന് ശംഭുവിനെയും വസിഷ്ഠനെയും നമസ്കരിച്ചു. അവരില് ഇരുവരും കാണിച്ച വഴിയില് മനസ്സു നിക്ഷേപിച്ച്, ഹനുമാന്റെ കൈകൊണ്ട് പാദപങ്കജം കഴുകി, അഗ്നിയില് ഹോമം നടത്തി, ബന്ദികള് പ്രശംസിച്ചുകൊണ്ട് പുറത്തു പോയി.
പ്രഹസച്ചംദ്ര കിരണൈഃ സുധാലിപ്തമിവാംബരമ് । പ്രസന്നതാരാകുസുമം വിതാനമിവ സര്വതഃ
ചന്ദ്രകിരണങ്ങള് കൊണ്ട് ആകാശം അമൃതം പുരട്ടിയതുപോലെ തെളിഞ്ഞു. എല്ലായിടത്തും താരങ്ങള് പൂക്കളെപ്പോലെയുള്ള അലങ്കാരമണിയുന്ന വാനമായിരുന്നു.
അഥാഗച്ഛത്സൌധതലം വൃദ്ധാമാത്യേന കല്പിതമ് । നാനാസനസമോപേതം സഭാസ്ഥാനം യയൌ നൃപഃ
അതിനുശേഷം, പ്രായമായ മന്ത്രിയുടെ ക്രമീകരണത്തില് കൊട്ടാരത്തിന്റെ മുകളിലത്തെ നിലയിലേക്ക് പോയി. വിവിധ ഇരിപ്പിടങ്ങളുള്ള സഭയില് രാജാവ് പ്രവേശിച്ചു.
അഥ മുനിം ഹ്യുപവേശ്യ സ രാഘവഃ സ്വയമപി പ്രഥമാസനമാഭജത് । കപിഗണാഃ പരിതഃ പൃഥുവിഗ്രഹാ രചനയാസ്ഥിതിമാപ്രതിപേദിരേ
മുനിയെ ഇരിപ്പിടത്തില് ഇരുത്തി, രാഘവന് സ്വയം പ്രധാന സീറ്റ് സ്വീകരിച്ചു. കപിഗണങ്ങള് വലിപ്പമുള്ള ശരീരങ്ങളോടെ ചുറ്റും ക്രമമായി സ്ഥാനം പിടിച്ചു.
സുഖസ്ഥിതം നൃപമഭിവീക്ഷ്യ സ ദ്വിജോ വചസ്തദാ സമുചിതമാഹ ശംഭുഃ । ഇഹസ്ഥിതോ ഭവതി സമസ്തപൂജിതഃ കഥം കഥാ നൃപവര വര്തതേ ഗുഹായാമ്
സുഖമായി ഇരിക്കുന്ന രാജാവിനെ കണ്ടു, ബ്രാഹ്മണനായ ശംഭു യോജിച്ച വാക്കുകള് പറഞ്ഞു: 'ഇവിടെ നീ എല്ലാവരുടെയും ആദരത്തോടെ ഇരിക്കുന്നു; രാജാവേ, ഗുഹയില് കഥ എങ്ങനെ നടക്കുന്നു?'
ആകര്ണ്യാഥ രഘൂദ്വഹോ ദ്വിജവചഃ ശുശ്രൂഷുരാസീത്കഥാം । തത്രസ്ഥോ നിപുണം നിവാര്യവചനം സര്വൈഃ ശ്രുതം തത്ക്ഷണാത് । ശുശ്രൂഷാമി കഥം മഹാദ്ഭുതതയാ സ്വാത്മാശ്രയാമന്യഥാ । രക്ഷോബാധനവാദിനീമഥനൃപഃ കിംത്വേതദിത്യാഹ ച
ബ്രാഹ്മണന്റെ വാക്കുകള് കേട്ട്, രഘുവംശത്തിലെ വംശജന് കഥ കേള്ക്കാന് ആഗ്രഹിച്ചു. അവിടെ ഇരുന്ന്, ശ്രദ്ധയോടെ എല്ലാ വാക്കുകളും തടഞ്ഞു, എല്ലാവരും അതേ സമയം കേട്ടു. 'ഞാന് ഈ കഥ കേള്ക്കാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു, അതി അത്ഭുതവും എന്റെ സ്വയം സംബന്ധിച്ചതുമാണ്. അല്ലെങ്കില് ഈ രാക്ഷസനാശകഥ എന്താണ്?' എന്ന് രാജാവ് ചോദിച്ചു.
കുംഭശ്രോത്രവധഃ പുരാ സമജനി പ്രാപ്തോ ദശാസ്യോ വധം । പശ്ചാദിത്യയമന്യഥാ വിരചിതം രാമായണം ഭാഷതേ । കോഽയം വിപ്രവരഃ സമസ്തജനതാ നാസ്തിക്യ സംപാദകോ । രാജ്ഞാംസ്ഥാനമുപേത്യ വക്തി സമയാ ദംഡ്യോഽഥ പൂജ്യോഽഥവാ
അഥാഹ ജാംബവാനമും രഘൂത്തമം കഥാം പ്രതി । രാമായണം ന താവകം ത്വിദം ഹി കല്പിതം മതമ് । സമസ്തമത്ര വിസ്തരാദ്വദാമി ദേവ തച്ഛൃണു । പംകേരുഹസ്യസൂനുതോ മയാ ശ്രുതം പുരാഹ്യഭൂത്
അതിനുശേഷം, ജാംബവാന് രഘുവംശത്തിലെ ഉത്തമനോട് കഥയെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞു: 'ഈ രാമായണം നിന്റെതല്ല, എന്റെ അഭിപ്രായത്തില് ഇത് കൃത്രിമമായ കഥയാണ്. ഇവിടെ എല്ലാം വിശദമായി പറയാം, ദേവാ, നീ കേള്ക്കൂ. പദ്മത്തിന്റെ പുത്രനില് നിന്ന് ഞാന് മുമ്പ് കേട്ടത്.'
ജാംബവംതം വിജ്ഞാപ്യ രാമചംദ്രോ വചനമാഹ
ജാംബവാനെ അറിയിച്ച്, രാമചന്ദ്രന് വാക്കുകള് പറഞ്ഞു.
ശ്രീരാമ ഉവാച- കീര്തയ പുരാണം മേ ശുശ്രൂഷുഃ കുതൂഹലാദഹം പ്രണീതം തത്കേന ച വിജ്ഞാതമ്
ശ്രീരാമൻ പറഞ്ഞു: പുരാണം എന്റെ വേണ്ടി പാരായണം ചെയ്യൂ; ഞാൻ അതിന്റെ കഥ കേൾക്കാൻ ആകാംക്ഷയോടെ ഉണ്ട്. ഇത് ആരാണ് രചിച്ചത്, എങ്ങനെ അറിയപ്പെട്ടതാണെന്ന് പറയൂ.
ജാംബവാനഥ ബഭാഷേ ഹി വിധാത്രേ നമോ നമസ്തഥൈവ വിധുഭൂഷണകേശവാഭ്യാമ്
ജാംബവാൻ സ്രഷ്ടാവിന് നമസ്കാരം അർപ്പിച്ച്, ചന്ദ്രന്റെ അലങ്കാരമായ കേശവനും ആദരപൂർവ്വം നമസ്കരിച്ചു.
കുംബശ്രോത്രന്റെ വധം മുമ്പ് സംഭവിച്ചു, പിന്നെ ദശാസ്യന്റെ വധവും. അതിന് ശേഷം ഈ രാമായണം വ്യത്യസ്തമായി പറയപ്പെടുന്നു. ഈ ഉത്തമ ബ്രാഹ്മണന് ആരാണ്, എല്ലാവരിലും നാസ്തികത പ്രചരിപ്പിക്കുന്നവന്? രാജാക്കന്മാരുടെ സഭയില് എത്തിയിട്ട്, അവന് അവകാശത്തോടെ സംസാരിക്കുന്നുവോ, ശിക്ഷിക്കേണ്ടതാണോ, അല്ലെങ്കില് ആദരിക്കേണ്ടതാണോ?