വ്യവസ്ഥിതിര്യദാ ജാതാ തദാ പൌരാണികം ഗുരുമ് । താംബൂലാദിപ്രദായാഥ പരേദ്യുഃ ശൃണുയാദപി
ഇങ്ങനെ ക്രമീകരണം ഉറപ്പായാൽ, പുരാണഗുരുവിന് താമ്പൂലാദികൾ നൽകണം; അടുത്ത ദിവസം വീണ്ടും കേൾക്കണം.
പുരാണമേവം ശ്രോതവ്യം ദൈനംദിനമിതി ശ്രുതിഃ । വ്രതരൂപേണ യഃ കശ്ചിത്പുരാണം ശൃണുയാന്നരഃ
ഇങ്ങനെ, ശാസ്ത്രം പറഞ്ഞതുപോലെ, പുരാണം ദിവസേന കേൾക്കണം; വ്രതമായി പുരാണം ശ്രവിക്കുന്നവൻ,
യദൈവം തത്പുരാണം തു തത്ര യാതി ന സംശയഃ । പുരാണം ശ്രോതുകാമേന ശ്ലോകശ്ചൈകോപി ചേച്ഛ്രുതഃ
അങ്ങനെ ആ പുരാണം കേൾക്കുമ്പോൾ, ഫലം സംശയമില്ലാതെ ലഭിക്കും; കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ഒരു ശ്ലോകം പോലും കേട്ടാൽ,
തദ്ദിനേ തു കൃതം പാപം നാശയേത്തു ന സംശയഃ
അന്നേദിവസം ചെയ്ത പാപം അകറ്റപ്പെടും, ഇതിൽ സംശയമില്ല.
ഏവം പുരാണം ശൃണുയാച്ച യസ്തു സ ബ്രഹ്മഹത്യാകൃതപാപബംധാത് । സുരാപീതിഃ സ്വര്ണഹരശ്ച രാമ ഗുര്വംഗനാഗശ്ച വിമുക്തിമേതി
അങ്ങനെ പുരാണം ശ്രവിക്കുന്നവൻ, ബ്രാഹ്മണഹത്യ, മദ്യം കുടിയ്ക്കൽ, പൊൻ മോഷ്ടിക്കൽ, ഗുരുപത്നിയെ സമീപിക്കൽ തുടങ്ങിയ മഹാപാപങ്ങൾ ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, രാമ, മോക്ഷം നേടും.
പാപാനി ചാന്യാനി കൃതാനി പുംഭിഃ സര്വാണി നശ്യംതി പുരാകൃതാനി । ഇഹാപി യാന്യബ്ദശതാര്ജിതാനി ശ്രോതുര്വിനശ്യംതി തഥാ ച വക്തുഃ
മറ്റു എല്ലാ പാപങ്ങളും, ഈ ജന്മത്തിൽ നൂറു വർഷം സമ്പാദിച്ചതുപോലും, ശ്രോതാവിനും വായിക്കുന്നവനും അകറ്റപ്പെടും.
കലൌ സമസ്തവിപ്രാണാം സര്വജ്ഞത്വം ന വിദ്യതേ । വിഗുണാപി തതോ വ്യാഖ്യാ ഫലദാ ദാനകര്മവത്
കലിയുഗത്തിൽ, എല്ലാ ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെയും പൂർണ്ണമായ അറിവ് ഇല്ല; അതുകൊണ്ട്, അപ്രാപ്തമായ വ്യാഖ്യാനവും ഫലം നൽകുന്നു, ദാനകർമ്മം പോലെ.
പുരാണാനാമഭിപ്രായം വ്യാസോ വേദ ന ചാപരഃ । അഹം വേദ്മി വിശേഷേണ വ്യാസാദപി വിധേരപി
പുരാണങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ ഉദ്ദേശ്യം വ്യാസൻ മാത്രമാണ് അറിയുന്നത്; മറ്റാരും അറിയുന്നില്ല. ഞാൻ അതിനെ പ്രത്യേകമായി അറിയുന്നു, വ്യാസനേക്കാൾ, ബ്രഹ്മാവിനേക്കാളും.
ന സ്വാധ്യായസ്തപോ വാപി ന മംത്രോ ന ജുഹോതയഃ । ഫലംതി ന തഥാ തിഷ്യേ പുരാണശ്രവണം യഥാ
സ്വാധ്യായം, തപസ്സ്, മന്ത്രം, യാഗങ്ങൾ — ഇവയൊന്നും പുരാണം കേൾക്കുന്നതുപോലെ ഉറപ്പായ ഫലം നൽകുന്നില്ല.
ഏകൈകശ്രവണാദേവ പാതകം മഹദേവ തു । നാശമാപ്നോത്യസംദേഹഃ ശ്രീശൈലേ വര്തനാദിവ
മഹാദേവാ, ഒരിക്കൽ മാത്രം കേൾക്കുമ്പോഴും വലിയ പാപം സംശയമില്ലാതെ നശിക്കുന്നു, ശ്രീശൈലത്തിൽ താമസിക്കുന്നതുപോലെ.
അതോ ഗുരുഃ പുരാണജ്ഞഃ ശ്രോതൃവംദ്യോഽഘനാശനഃ । ന തസ്മാദധികഃ കശ്ചിദ്ഗുരുരസ്തി ഗതിപ്രദഃ
അതിനാൽ, പുരാണം അറിയുന്ന ഗുരു, ശ്രോതാക്കൾക്ക് വന്ദ്യനും പാപനാശകനുമാണ്; മോക്ഷം നൽകുന്നവനായി അവനേക്കാൾ വലിയ ഗുരു ആരുമില്ല.
മംത്രേഷു ഗുരവോ യേ ച വേദശാസ്ത്രേഷു യേ മതാഃ । നേശതേ സര്വവിജ്ഞാനം ദാതും തസ്മാന്ന ബോധകാഃ
മന്ത്രങ്ങളിലും വേദശാസ്ത്രങ്ങളിലും ഗുരുവായി കണക്കാക്കുന്നവർക്ക് എല്ലാ അറിവും നൽകാൻ കഴിയില്ല; അതുകൊണ്ട്, അവർ സത്യമായ ബോധകർമല്ല.
പിശാചാഃ പ്രായശോ രാമ ബ്രഹ്മരാക്ഷസനാമിനഃ । വേദമംത്രസ്യ വേത്താരോ ദൃശ്യംതേ ന പുരാണവിത്
രാമാ, പിശാചുകളും ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്മാരും പലപ്പോഴും വേദമന്ത്രങ്ങൾ അറിയുന്നവരായി കാണപ്പെടുന്നു, പക്ഷേ പുരാണത്തിന്റെ അർത്ഥം അറിയുന്നില്ല.
പുരാണവിമുഖോ നൈവ സര്വഃ സര്വം ഹി പശ്യതി । പുരാണജ്ഞോ ഹി തസ്തസ്മാത്പാപനാശകരഃ പ്രഭുഃ
പുരാണത്തോട് വിരോധമുള്ളവൻ എല്ലാം കാണുന്നില്ല; പുരാണം അറിയുന്നവൻ മാത്രമാണ് പാപനാശകനായ പ്രഭു.
തത്പൂജാ സര്വപൂജാ സ്യാത്സര്വദ്രോഹോഽസ്യ പീഡനമ് । യഥാ സമസ്തദാനാനാം വിദ്യാദാനം പ്രശസ്യതേ
അവനെ പൂജിക്കുന്നത് എല്ലാ പൂജയും പൂജിക്കുന്നതുപോലെയാണ്; അവനെ ദ്രോഹിക്കുന്നത് എല്ലാവരോടും ദ്രോഹം ചെയ്യുന്നതുപോലെയാണ്. അറിവ് നൽകുന്നത് എല്ലാ ദാനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രശംസനീയമാണ്.
പൌരാണികസ്തഥാ ധന്യസ്തത്ര ദാനം മഹത്ഫലമ് । രാമ ഉവാച-। കിം വാ പൌരാണികേ ദേയം കിയത്കീദൃശമേവ ച
പുറാണികൻ ഭാഗ്യവാനാണ്; അവനു ദാനം ചെയ്യുന്നത് വലിയ ഫലം നൽകുന്നു. രാമൻ ചോദിച്ചു: പുറാണികനു എന്ത് ദാനം ചെയ്യണം, എത്രയും എങ്ങനെയുമാണ്?
പുരാണം കീദൃശം വര്ജ്യം വര്ജ്യഃ കീദൃക്പുരാണവിത് । ശംഭുരുവാച- ഷഡ്രസാനന്നപാനാനി സ്നേഹദ്രവ്യാണി യാനി ച
ഏത് പുരാണം ഒഴിവാക്കണം, ഏത് പുറാണം അറിയുന്നവൻ ഒഴിവാക്കണം? ശംഭു പറഞ്ഞു: ആറു രസമുള്ള ഭക്ഷണവും പാനവും, എണ്ണയുള്ള വസ്തുക്കളും.
ഗൃഹം സോപസ്കരം രാമ പുരാണജ്ഞായ ദാപയേത് । പര്യാപ്താന്യേവ സര്വാണി അധികാനി ഫലാധികാത്
രാമാ, പുരാണം അറിയുന്നവനു വീട്ടും ഉപകരണങ്ങളുമൊക്കെയും നൽകണം; എല്ലാം മതിയാകണം, കൂടുതൽ നൽകുമ്പോൾ കൂടുതൽ ഫലം ലഭിക്കും.
ദദ്യാദ്ദ്രവ്യമതോ ഭൂയഃ സചൈലം ശോഭിതം മൃദു । ഭൂഷണാനി യഥാര്ഹാണി സ്വശക്ത്യാ പ്രതിപാദയേത്
അതിനാൽ, കൂടുതൽ വിലയുള്ള വസ്തുക്കൾ, വസ്ത്രങ്ങൾ, മനോഹരവും മൃദുവുമായ വസ്ത്രങ്ങൾ, അനുയോജ്യമായ ആഭരണങ്ങൾ, സ്വന്തം കഴിവനുസരിച്ച് നൽകണം.
ഗംധപുഷ്പം പ്രതിദിനം കേവലം ഗംധമേവ ച । കേവലം ച തഥാ പുഷ്പം ഫലകാലേ ഫലാന്യപി
പ്രതിദിനം സുഗന്ധവും പൂക്കളും നൽകണം, അല്ലെങ്കിൽ വെറും സുഗന്ധം, അല്ലെങ്കിൽ വെറും പൂക്കൾ, ഫലകാലത്ത് ഫലങ്ങളും.
താംബൂലം ച തഥാ ദദ്യാന്നമസ്കുര്യാച്ച ഭക്തിതഃ । പുരാണസ്യ സമാപ്തൌ തു ദദ്യാദ്ദാനാദികം തഥാ
താംബൂലവും അങ്ങനെ തന്നെ നൽകണം, ഭക്തിയോടെ നമസ്കരിക്കണം; പുരാണം സമാപ്തിയിൽ ദാനവും മറ്റും നൽകണം.
അധികം തു തഥാ ദേയം ഭൂഹിരണ്യാദികം നൃപ । ന ച തൂഷ്ണീമുപക്രമ്യ ശ്രോതുമര്ഹതി കശ്ചന
കൂടുതൽ ദാനം ചെയ്യേണ്ടത് ഭൂമി, പൊന്ന് തുടങ്ങിയവയാണ്, രാജാവേ; ആരും മൗനമായി കേൾക്കാൻ തുടങ്ങരുത്.
സഭാസദ്ഭിഃ കൃതാ ചൈവ യാ പൂജൈകേന വാ കൃതാ । ദേവസ്ഥാനേ യഥാശക്തി സര്വൈഃ പൂജനമിഷ്യതേ
സഭയിൽ എല്ലാവരും ചേർന്ന് പൂജ ചെയ്താലും, ഒരാൾ പൂജ ചെയ്താലും, ദേവാലയത്തിൽ എല്ലാവരും കഴിവനുസരിച്ച് പൂജ ചെയ്യുന്നത് ഉത്തമമാണ്.
തീര്ഥേപി ച യഥാ രാമ പുണ്യേഷ്വായതനേഷു ച । സ്വശക്ത്യാ പൂജനം കുര്യാത്പുരാണജ്ഞായ രാഘവ
രാമാ, തീർത്ഥങ്ങളിലും, പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിലും, കഴിവനുസരിച്ച് പുരാണം അറിയുന്നവനു പൂജ ചെയ്യണം, രാഘവൻ.
ശ്രോതുസ്തു ലക്ഷണം പൂര്വം മയോക്തം തു ഭവേന്നൃപ । പൌരാണികസ്യ സര്വസ്യ ലക്ഷണം കഥയാമി തേ
രാജാവേ, കേൾക്കുന്നവന്റെ ഗുണങ്ങൾ ഞാൻ മുമ്പ് പറഞ്ഞിരുന്നു. ഇപ്പോൾ ഞാൻ പൗരാണികന്റെ മുഴുവൻ ഗുണങ്ങൾ നിനക്ക് പറയാം.
കുലഹീനോ മഹാവ്യാധിര്മഹാപാപീ തിരസ്കൃതഃ । ശൌചാചാരവിഹീനശ്ച വേദസ്മൃതിവിവര്ജിതഃ
അവൻ ഉന്നത വംശമില്ലാത്തവൻ, വലിയ രോഗം ബാധിച്ചവൻ, വലിയ പാപി, നിന്ദിക്കപ്പെട്ടവൻ, ശുദ്ധിയും നല്ല പെരുമാറ്റവും ഇല്ലാത്തവൻ, വേദവും സ്മൃതിയും അറിയാത്തവൻ.
അന്യദേവഃ പൂതിവചോ വ്യംഗശ്ചാപ്യധികാംഗവാന് । പരപൂര്വാപതിഃ സ്തേനഃ പ്രാണിഹംതാ നിരാകൃതിഃ
അവൻ മറ്റുള്ള ദേവരെ പൂജിക്കുന്നവൻ, അശുദ്ധമായ വാക്കുകൾ പറയുന്നവൻ, ദേഹത്തിൽ ദോഷമോ അധിക അംഗങ്ങളോ ഉള്ളവൻ, മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാര്യയെ സ്വന്തമാക്കുന്നവൻ, കള്ളൻ, ജീവികളെ കൊല്ലുന്നവൻ, ശരിയായ രൂപം ഇല്ലാത്തവൻ.
അഥ വര്ജ്യം പുരാണം തേ കഥയാമി നൃപോത്തമ । പൂര്വജ്ഞൈരുച്യമാനം ച യത്പ്രോക്തം മുനിഭിഃ പരൈഃ
ഇപ്പോൾ, രാജാവേ, ഒഴിവാക്കേണ്ട പൗരാണം ഞാൻ നിനക്ക് പറയുന്നു. പഴയ ജ്ഞാനികൾ പറഞ്ഞതും മഹർഷികൾ പ്രഖ്യാപിച്ചതും അതാണ്.
വ്യാസാദയോ മുനിവരാ യത്പ്രോചുസ്തദുദീരയേത് । പുരാണസ്ഥം പഠേദ്ഗ്രന്ഥം വ്യാഖ്യായേത വിചാരയന്
വ്യാസാദി മഹർഷികൾ പറഞ്ഞത് മാത്രമേ ഉച്ചരിക്കേണ്ടത്. പൗരാണത്തിൽ ഉള്ള ഗ്രന്ഥം വായിച്ച്, ആലോചിച്ച ശേഷം വിശദീകരിക്കണം.
യയാ കയാപി വാ രാമ ഭാഷയാദേശഭാഷതഃ । ന ദേശഭാഷാ രചിതം ഗ്രംഥം ശ്രുത്വാ ഫലം ലഭേത്
രാമാ, ഏത് ഭാഷയിലായാലും, ദേശഭാഷയിലായാലും, ദേശഭാഷയിൽ രചിച്ച ഗ്രന്ഥം കേൾക്കുമ്പോൾ ഫലം ലഭിക്കില്ല.