ബൃഹതീപൂഗപുംനാഗ ചംപകാദിപ്രിയായ ച । നമസ്തേസ്തു നമസ്തേസ്തു ഭൂയ ഏവ നമോനമഃ
ബൃഹതി, പാന, പുന്നാഗം, ചമ്പകം തുടങ്ങിയ പൂക്കൾ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവനേ, വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം, നിരന്തരം നമസ്കാരം.
ശിവോ ഹരിമഥ പ്രാഹ മാ ഭൈഷീര്വദ മേഽഖിലമ് । ഹനുമാനുവാച- ശിവലിഗാര്ചനം കാര്യം ഭസ്മോദ്ധൂലിതദേഹിനാ
ശിവൻ ഹരിയോട് പറഞ്ഞു: 'ഭയപ്പെടേണ്ട, എല്ലാം എനിക്ക് പറയു.' ഹനുമാൻ പറഞ്ഞു—ബസ്മം പുരട്ടി ശിവലിംഗത്തെ അർചിക്കണം.
ദിവാസംപാദിതൈസ്തോയൈഃ പുഷ്പാദ്യൈരപി താദൃശൈഃ । ദേവ വിജ്ഞാപയിഷ്യാമി ശിവപൂജാവിധിം ശുഭമ്
ദിവസത്തിൽ ശേഖരിച്ച വെള്ളവും അത്തരം പൂക്കളും മറ്റു സമർപ്പണങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച്, ദേവനേ, ഞാൻ ശിവപൂജയുടെ ശുഭമായ വിധി വിശദീകരിക്കാം.
സായംകാലേ തു സംപ്രാപ്തേ അശിരഃ സ്നാനമാചരേത് । ക്ഷാലിതം വസനം ശുഷ്കം ധൃത്വാചമ്യ ദ്വിരഗ്രധീഃ
സന്ധ്യാകാലം വന്നാൽ, തലയും കഴുകി സ്നാനം ചെയ്യണം. വൃത്തിയുള്ള ഉണക്ക വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ആചമനം ചെയ്ത്, മനസ്സിനെ ഏകാഗ്രമാക്കി ഇരിക്കണം.
അഥ ഭസ്മ സമാദായ ആഗ്നേയം സ്നാനമാചരേത് । പ്രണവേന സമാമംത്ര്യാപ്യഷ്ടവാരമഥാപി വാ
ശേഷം ബസ്മം എടുത്ത്, അഗ്നിസ്നാനം ചെയ്യണം. പ്രണവം ഉച്ചരിച്ച്, എട്ടു പ്രാവശ്യം ആവശ്യമെങ്കിൽ അത്രയോ ചെയ്യാം.
പംചാക്ഷരേണ മംത്രേണ നാമ്നാ വാ യേനകേനചിത് । സപ്താഭിമംത്രിതം ഭസ്മ ദര്ഭപാണിഃ സമാഹരേത്
അഞ്ചക്ഷരമന്ത്രം അല്ലെങ്കിൽ ഇഷ്ടമുള്ള പേരിൽ ഏത് രീതിയിലും, ദർഭയെടുത്ത് കൈയിൽ പിടിച്ച്, ഏഴു പ്രാവശ്യം മന്ത്രിച്ച ബസ്മം എടുക്കണം.
ഈശാനഃ സര്വവിദ്യാനാമുക്ത്വാ ശിരസി പാതയേത് । തത്പുരുഷായ വിദ്മഹേ മുഖേ ഭസ്മ പ്രസേചയേത്
'ഈശാനഃ സർവ്വവിദ്യാനാം' എന്ന് ഉച്ചരിച്ച് തലയിൽ ബസ്മം ഇടണം; 'തത്പുരുഷായ വിദ്യമഹേ' എന്ന് ഉച്ചരിച്ച് വായിൽ ബസ്മം തളിക്കണം.
അഘോരേഭ്യോഽഥ ഘോരേഭ്യോ ഭസ്മ വക്ഷസി നിക്ഷിപേത് । വാമദേവായ നമ ഇതി ഗുഹ്യസ്ഥാനേ വിനിക്ഷിപേത്
'അഘോരേഭ്യോ ഘോരേഭ്യോ' എന്ന് ഉച്ചരിച്ച് നെഞ്ചിൽ ബസ്മം ഇടണം; 'വാമദേവായ നമഃ' എന്ന് ഉച്ചരിച്ച് രഹസ്യസ്ഥലത്ത് പുരട്ടണം.
സദ്യോജാതം പ്രപദ്യാമി നിക്ഷിപേദഥ പാദയോഃ । ഉദ്ധൂലയേത്സമസ്താംഗേ പ്രണവേന വിചക്ഷണഃ
'സദ്യോജാതം പ്രപദ്യാമി' എന്ന് ഉച്ചരിച്ച് കാലിൽ ബസ്മം ഇടണം; തുടർന്ന്, പ്രണവം ഉച്ചരിച്ച്, ശരീരം മുഴുവൻ ബസ്മം തളിക്കണം.
ത്രൈവര്ണികാനാമുദിതഃ സ്നാനാദിവിധിരുത്തമഃ । ശൂദ്രാദീനാം പ്രവക്ഷ്യാമി യദുക്തം ഗുരുണാ തഥാ
മുന്പേ പറഞ്ഞ ഈ സ്നാനവും മറ്റു വിധികളും മൂന്നുവർണ്ണക്കാർക്ക് ഉത്തമമായതാണെന്ന് നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു. ശൂദ്രന്മാർക്കും മറ്റുള്ളവർക്കും ഗുരു പറഞ്ഞത് ഞാൻ പറയാം.
ശിവേതി പദമുച്ചാര്യ ഭസ്മസംമംത്രയേത്സുധീഃ । സപ്തവാരമഥാദായ ശിവായേതി ശിരഃ ക്ഷിപേത്
'ശിവ' എന്ന പദം ഉച്ചരിച്ച്, ബസ്മം മന്ത്രിച്ച ശേഷം, ഏഴു പ്രാവശ്യം എടുത്ത്, 'ശിവായ' എന്ന് പറഞ്ഞ് തലയിൽ ഇടണം.
ശംകരായ മുഖേ പ്രോക്തം സര്വജ്ഞായ ഹൃദി ക്ഷിപേത് । സ്ഥാണവേ നമ ഇത്യുക്ത്വാ ഗുഹ്യേ ചാപി സ്വയംഭുവേ
'ശങ്കരായ' എന്ന് പറഞ്ഞ് വായിൽ ബസ്മം ഇടണം; 'സർവ്വജ്ഞായ' എന്ന് പറഞ്ഞ് ഹൃദയത്തിൽ പുരട്ടണം; 'സ്ഥാണവേ നമഃ' എന്ന് ഉച്ചരിച്ച് രഹസ്യസ്ഥലത്തും സ്വയംഭുവിനും പുരട്ടണം.
ഉച്ചാര്യ പാദയോഃ ക്ഷിപ്ത്വാ ഭസ്മശുദ്ധമതഃ പരമ് । നമഃ ശിവായേത്യുച്ചാര്യ സര്വാംഗോദ്ധൂലനം സ്മൃതമ്
ശുദ്ധമായ ഭസ്മം കാൽപാദങ്ങളിൽ പുരട്ടി, 'ശിവായ് നമഃ' എന്നു ഉച്ചരിച്ചാൽ, ശരീരമൊക്കെയും ശുദ്ധീകരിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നു കരുതാം.
തദഭാവേ തു ദൂര്വാഃ സ്യുസ്തദഭാവേ തു രാജതമ് । സംധ്യോപാസ്തിം ജപം ദേവ്യാഃ കൃത്വാ ദേവഗൃഹം വ്രജേത്
അത് ലഭ്യമല്ലെങ്കിൽ ദർഭാ പുല്ല് ഉപയോഗിക്കാം; അതും ഇല്ലെങ്കിൽ വെള്ളി ഉപയോഗിക്കാം. സന്ധ്യാ ഉപാസനയും ദേവിയുടെ ജപവും ചെയ്ത് ദേവാലയത്തിലേക്ക് പോകണം.
ദേവവേദിമഥോ വാപി കല്പിതം സ്ഥംഡിലം തു വാ । മൃണ്മയം കല്പിതം ശുദ്ധം പദ്മാദിരചനായുതമ്
ദേവതയുടെ വേദിയിലോ, ഒരുക്കിയിട്ടുള്ള ഒരു വേദികയിലോ, ശുദ്ധമായ മണ്ണിൽ പദ്മം മുതലായ അലങ്കാരങ്ങൾ വരച്ചിട്ടുള്ള സ്ഥലത്തോ ആചരണം നടത്താം.
ചാതുര്വര്ണക രംഗൈശ്ച ശ്വേതേനൈകേന വാ പുനഃ । വിചിത്രാണി ച പദ്മാനി സ്വസ്തികാദി തഥൈവ ച
നാലു നിറങ്ങളിലുള്ള പൊടി ഉപയോഗിച്ചോ, വെറും വെള്ള പൊടിയാലോ, വിവിധ പദ്മങ്ങൾ, സ്വസ്തികം മുതലായ രൂപങ്ങൾ വരയ്ക്കാം.
ഉത്പലാദി ഗദാ ശംഖ ത്രിശൂലം ഡമരും തഥാ । സരോക്തപംചപ്രാസാദം ശിവലിംഗമഥൈവ ച
നീലനീർമ്മലർ, മറ്റ് പുഷ്പങ്ങൾ, ഗദ, ശംഖം, ത്രിശൂലം, ഡമരു, നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്ന അഞ്ചു ഗോപുരങ്ങൾ, ശിവലിംഗം എന്നിവയും വരയ്ക്കാം.
സര്വകാമഫലം വൃക്ഷം കുലകം കോലകം തഥാ । ഷട്കോണംചത്രികോണംചനവകോണമഥാപിവാ
സകലവാഞ്ഛിതഫലദായകമായ വൃക്ഷം, കൂട്ടങ്ങൾ, ചെറിയ കൂമ്പാരങ്ങൾ, ആറു കോണുള്ള രൂപം, മൂന്നു കോണുള്ളതും ഒമ്പത് കോണുള്ളതും വരയ്ക്കാം.
കോണദ്വാദശകാംദോലാം പാദുകാവ്യജനാനി ച । ചാമരച്ഛത്രയുഗലം വിഷ്ണുബ്രഹ്മാദികം തഥാ
പന്ത്രണ്ട് കോണുള്ള ഊഞ്ഞാൽ, പാദുക, വിഞ്ജനം, ചാമരം, കുടകളുടെ ജോഡി, വിഷ്ണു, ബ്രഹ്മാ മുതലായവയുടെ രൂപങ്ങൾ എന്നിവയും വരയ്ക്കാം.
ചൂര്ണൈര്വിരചയേദ്വേദ്യാം ധീമാന്ദേവാലയേഽപി വാ । യത്രാപി ദേവപൂജാ സ്യാത്തത്രൈവം കല്പയേദ്ബുധഃ
പൊടികൾ ഉപയോഗിച്ച് വേദി അലങ്കരിക്കണം; ദേവാലയത്തിലും അങ്ങനെ തന്നെ. ദേവപൂജ നടക്കുന്നിടത്ത് എല്ലാം ഇങ്ങനെ ഒരുക്കണം.
സ്വഹസ്തരചിതം മുഖ്യം ക്രീതം ചൈവ തു മധ്യമമ് । യാചിതം തു കനിഷ്ഠം സ്യാദ്ബലാത്കാരമഥാധമമ്
സ്വന്തം കൈകൊണ്ട് ഒരുക്കിയതാണു ഏറ്റവും ഉത്തമം; വാങ്ങിയതാണു മധ്യസ്ഥം; ഭിക്ഷയെടുത്തതാണു താഴ്ന്നത്; ബലാൽക്കാരം ചെയ്ത് എടുത്തതാണു ഏറ്റവും ചീത്ത.
അര്ഹേഷു യത്ത്വനര്ഹേഷു ബലാത്കാരാത്തു നിഷ്ഫലമ് । രക്തശാലി ജപാ സ്ഥാണ കലമാസിത രക്തകൈഃ
യോഗ്യർക്കു അർപ്പിച്ചാൽ ഫലം ലഭിക്കും; അയോഗ്യർക്കു ബലാൽക്കാരം ചെയ്താൽ ഫലമില്ല. ചുവപ്പു അരി, ചെമ്പരത്തി, നിലനിൽക്കുന്ന ധാന്യം, കറുത്ത പയർ, ചുവപ്പ് വസ്തുക്കൾ എന്നിവ ഉപയോഗിക്കാം.
തംദുലൈര്വ്രീഹിമാത്രോത്ഥൈഃ കര്ണൈശ്ചൈവ യഥാക്രമമ് । ഉത്തമൈര്മധ്യമൈശ്ചൈവ കഥിതൈരധമൈസ്തഥാ
അരി, യവം തുടങ്ങിയ ധാന്യങ്ങൾക്കും അവയുടെ കതിരുകൾക്കും അനുസരിച്ച്, ഉത്തമം, മധ്യസ്ഥം, അഥവാ താഴ്ന്നതായും ഉപയോഗിക്കാം.
പദ്മാദിസ്ഥാപനൈരേവ തത്സമ്യഗ്യാഗമാചരേത് । പ്രാഗുത്തരമുഖോ വാപി യദി വാ പ്രാങ്മുഖോ ഭവേത്
പദ്മം മുതലായ വസ്തുക്കൾ വെച്ച്, ശാസ്ത്രാനുസൃതമായി, കിഴക്ക് അല്ലെങ്കിൽ വടക്ക് നോക്കി, കഴിയുമെങ്കിൽ കിഴക്ക് നോക്കി ആചരണം നടത്തണം.
ആസനം ച പ്രവക്ഷ്യാമി യഥാദൃഷ്ടം യഥാശ്രുതമ് । കൌശം ചാര്മ്മം ചൈലതുല്യം ദാരവം താഡപത്രകമ്
ഇനി ഞാൻ ആസനത്തെക്കുറിച്ച് പറയാം: കുശപുല്ല്, ചർമ്മം, വസ്ത്രം, മരച്ചീട്ട, താളപ്പത്രം എന്നിവയിൽ ഏതെങ്കിലും ആസനമായി ഉപയോഗിക്കാം.
കാംബലം കാംചനം ചൈവ രാജതം താമ്രമേവ ച । ഗോകരീഷാര്കജൈര്വാപി ആസനം പരികല്പയേത്
കമ്പളം, പൊന്നു, വെള്ളി, താമ്രം, പശുവിന്റെ ചാണകവും ഉണക്കിയ മണ്ണും എന്നിവയിൽ ആസനം ഒരുക്കാം.
വൈയാഘ്രം രൌരവം ചൈവ ഹാരിണം മാര്ഗമേവ ച । ചാര്മം ചതുര്വിധം ജ്ഞേയമഥ ബംധുകമേവ ച
പുലിയാനയുടെ ചർമ്മം, മാൻചർമ്മം, കുരങ്ങിന്റെ ചർമ്മം, വഴിയിൽ മരിച്ച മൃഗത്തിന്റെ ചർമ്മം — ഇങ്ങനെ നാലു തരത്തിലുള്ള ചർമ്മവും, കൂടാതെ ബന്ദുകം എന്നതും അറിയപ്പെടുന്നു.
യഥാസംഭവമേതേഷു ഹ്യാസനം പരികല്പയേത് । കൃതപദ്മാസനോ വാപി സ്വാസ്തികാസന ഏവ ച
ലഭ്യമായതനുസരിച്ച് ഇവയിൽ ഏതെങ്കിലും ഉപയോഗിച്ച് ആസനം ഒരുക്കണം; പദ്മാസനമായോ സ്വസ്തികാസനമായോ ഇരിക്കാം.
ദര്ഭഭസ്മസമാസീനഃ പ്രാണാനായമ്യ വാഗ്യതഃ । താവത്സ ദേവതാരൂപോ ധ്യാനം ചാന്തഃ സമാചരേത്
ദർഭയും ഭസ്മവും ഉപയോഗിച്ച് ഇരുന്നു, ശ്വാസവും വാക്കും നിയന്ത്രിച്ച്, ദേവതയുടെ രൂപം ഉൾക്കൊണ്ട്, ആന്തരികമായി ധ്യാനം നടത്തണം.
ശിഖാംതേ ദ്വാദശാംഗുല്യേ സ്ഥിതം സൂക്ഷ്മതനും ശിവമ് । അംതശ്ചരംതം ഭൂതേഷു ഗുഹായാം വിശ്വമൂര്തിഷു
ശിഖയുടെ അറ്റത്തിൽ, പന്ത്രണ്ട് വിരൽ ഉയരത്തിൽ, സൂക്ഷ്മരൂപത്തിൽ ശിവൻ വസിക്കുന്നു; അവൻ ഭൂതങ്ങളിൽ, ഗുഹയിൽ, സർവ്വവിശ്വരൂപങ്ങളിലും സഞ്ചരിക്കുന്നു.