മുഹ്യതാപി മനുഷ്യേണ പ്രഷ്ടവ്യാഃ സുഹൃദോ ബുധാഃ । തേ ച പൃഷ്ടാ യഥാ ബ്രൂയുസ്തത്കര്ത്തവ്യം യഥോചിതമ്
മൂഢതയിൽ ആകുമ്പോഴും, മനുഷ്യൻ ബുദ്ധിമാനായ സുഹൃത്തുകളോട് ചോദിക്കണം; അവർ ചോദ്യം ചെയ്താൽ യോജിച്ച രീതിയിൽ ഉത്തരം പറയണം, അതനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കണം.
സര്വോപായേന കര്ത്തവ്യോ നിഗ്രഹഃ കാമകോപയോഃ । ശ്രേയോഽര്ഥിനാ യതസ്തൌ ഹി ശ്രേയോഘാതാര്ഥമുദ്യതൌ
എല്ലാ വഴികളും ഉപയോഗിച്ച്, ശ്രേയസ്സിന് ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ആസക്തിയും കോപവും നിയന്ത്രിക്കണം; കാരണം ഇവ രണ്ടും ശ്രേയസ്സിനെ നശിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു.
കാമോ ഹി ബലവാന്രാജഞ്ഛരീരസ്ഥോ രിപുര്മഹാന് । ന തസ്യ വശഗോ ഭൂയാജ്ജനഃ ശ്രേയോഭിലാഷുകഃ
ആസക്തി ശരീരത്തിൽ വസിക്കുന്ന ശക്തമായ ശത്രുവാണ്, രാജാവേ; ശ്രേയസ്സിനായി ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ അതിന്റെ അടിമയാകരുത്.
യഃ കാമോ ദേവദേവേന പുരാ തേനൈവ ശൂലിനാ । ലലാടവഹ്നിനാ ദഗ്ധഃ കൃതോനംഗ ഇതി സ്ഥിതിഃ
ദേവതകളിൽ പ്രധാനനായ ശൂലധാരിയായ ദൈവം, തന്റെ നെറ്റിയിൽ നിന്നുള്ള അഗ്നിയാൽ, മുമ്പ് ആ ആസക്തിയെ ദഹിപ്പിച്ചു; അതിനാൽ അതിനെ അനംഗൻ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
യദാ വാംഛത്യസൌ നാരീം നിഹംതും സമനോഭവഃ । പുംസാം കായം സമാശ്രിത്യ സ്വരൂപം ദര്ശയത്യസൌ
സ്ത്രീയെ നശിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ, മനസ്സിൽ ജനിച്ച ദൈവം പുരുഷന്റെ രൂപം സ്വീകരിച്ച് തന്റെ സ്വഭാവം വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.
ചിംത്യമാനസ്യ വൈ പുംസോ നാര്യാ രൂപം പുനഃപുനഃ । തമദൃഷ്ടം സമാശ്രിത്യ നരമുന്മാദയത്യസൌ
പുരുഷൻ വീണ്ടും വീണ്ടും സ്ത്രീയുടെ രൂപം ചിന്തിക്കുമ്പോൾ, ആ ദൃശ്യമായ രൂപം ആശ്രയിച്ച് ആസക്തി അവനെ ഉന്മാദനാക്കുന്നു.
തഥൈവോന്മാദയത്യേഷ യോഷിദംഗം ന സംശയഃ । സ്മരഃ സംസ്മരണാന്നാമ ജാതം തസ്യ തതോ നൃപ
അതുപോലെ, സ്ത്രീകളെയും അവരുടെ ശരീരത്തിലൂടെ ആസക്തി ഉന്മാദനാക്കുന്നു; ഇതിൽ സംശയമില്ല. ഓർമ്മപ്പെടുത്തപ്പെടുന്നതിനാൽ, രാജാവേ, അതിനെ സ്മരൻ എന്നും വിളിക്കുന്നു.
യാദൃശസ്താദൃശോ രംഗോ വസ്ത്രം വീരസമാശ്രയേത് । ആത്മതേജഃ പ്രകാശാത്സോഽശ്രുധാരാ പേയതാം വ്രജേത്
യാതൊരു കളിയാണോ, അതിനനുസരിച്ച് വസ്ത്രവും; വീരൻ തന്റെ ആത്മതേജസിൽ ആശ്രയിക്കണം. അതിന്റെ പ്രകാശത്തിൽ, കണ്ണുനീർ ഒഴുകാൻ ഇടയാകും.
നാര്യാരൂപം സമാരുഹ്യ ധീരം തമപി മോഹയേത് । പുരുഷം തു സമാശ്രിത്യ ദ്രാവയത്യേഷ യോഷിതമ്
സ്ത്രീയുടെ രൂപം ആശ്രയിച്ച്, ആസക്തി ധീരനെയും മോഹിപ്പിക്കും; പുരുഷനെ ആശ്രയിച്ചാൽ, സ്ത്രീകളെ അകറ്റുകയും ചെയ്യും.
സ ഏവ സഹജോ രാജന്നശരീരീ ശരീരഗഃ । ശരീരകസ്യാപി വിഭോ കഥം പാപം വിധീയതേ
അത് സഹജമായതും, ശരീരമില്ലാത്തതും, ശരീരത്തിൽ വസിക്കുന്നതുമാണ്, രാജാവേ; അങ്ങനെ ശരീരമുള്ളവനിൽ പാപം എങ്ങനെ ചുമത്താം, ഭഗവാനേ?
യം പ്രാപ്യാതിപവിത്രാണി പംചഗവ്യഹവീംഷി ച । അശുചിത്വം ക്ഷണം യാംതി കോഽന്യ സ്യാദശുചിസ്തതഃ
ഏതൊക്കെ ഏറ്റവും വിശുദ്ധമായ പഞ്ചഗവ്യഹവിസുകൾ ആണെങ്കിലും, അവയെ സ്പർശിച്ചാൽ ഒരു നിമിഷം അശുദ്ധമാകും; അതിനാൽ, അതിലുപരി അശുദ്ധൻ ആരാണ്?
ജിഘ്രന്നപി സ്വദുര്ഗംധം പശ്യന്നപി മലം സ്വകമ് । ന വിരജ്യതി ലോകോഽയം പീഡയന്നപി നാസികാമ്
സ്വന്തം ദുർഗന്ധം വാസനയുണ്ടാക്കുമ്പോഴും, സ്വന്തം മല കാണുമ്പോഴും, ഈ ലോകം അതിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കാറില്ല, മൂക്ക് വേദനിപ്പിച്ചാലും.
ഹൃദ്യാന്നമന്നപാനാനി യം പ്രാപ്യ സുരഭീണി ച । അശുചിത്വം പ്രയാംത്യാശു കോഽന്യസ്യാദശുചിസ്തതഃ
ഹൃദയത്തിന് ഇഷ്ടമായ അന്നവും പാനീയങ്ങളും ലഭിച്ചാൽ അതിന് സുഖകരമായ മണവും ഉണ്ടാകും; എന്നാൽ അവ അശുദ്ധമായാൽ, അത്തരം അശുദ്ധി മറ്റാർക്കും ഭക്ഷിക്കാൻ കഴിയില്ലല്ലോ.
യസ്യോദരഗതം ചാന്നം സ്വം ഹി രൂപം പരിത്യജേത് । കൃമിമിശ്രമമേധ്യത്വം ശീഘ്രം പ്രജ്ഞായതേ കില
അന്നം വയറ്റിൽ പ്രവേശിച്ചാൽ അതിന്റെ സ്വഭാവം നഷ്ടപ്പെടുന്നു; ഉടൻ തന്നെ അത് കീടുകളും അശുദ്ധിയും കലർന്നതായി മാറുന്നതാണ് നമ്മൾ കാണുന്നത്.
തഥാപി ദേഹേ ഭൂപാല നിജരൂപം പരിത്യജേത് । ശുനതാം യാതി വൈ പശ്ചാത്കൃമിദുര്ഗംധിസംകുലേ
അങ്ങനെ തന്നെ, രാജാവേ, ഈ ശരീരം സ്വഭാവം വിട്ട് ശൂന്യമായിത്തീരും; പിന്നെ അതിൽ കീടങ്ങളും ദുർഗന്ധവും നിറയുന്നു.
ജായംതേ തത്ര വൈ യൂകാഃ കൃമയോ വാ ന സംശയഃ । സകൃമിഃ കുരുതേ സ്ഫോടം കംഡൂശ്ച പരിദാരുണഃ
അവിടെ ഉറപ്പായും പുഴുക്കളും പുഴുക്കളും ജനിക്കുന്നു; അവയിൽ ചിലത് ചൊറിച്ചിലും കഠിനമായ വേദനയും ഉണ്ടാക്കുന്നു.
വ്യഥാമുത്പാദയേദ്ഭൂയഃ സര്വാംഗം പരിചാലയേത് । നഖാഗ്രൈര്ഘൃഷ്യമാണാ സാ കംഡൂഃ ശാംതാ പ്രജായതേ
അത് ശരീരമാകെ വേദനയും അസ്വസ്ഥതയും ഉണ്ടാക്കും; നഖത്താൽ ചൊറിച്ചിടുമ്പോൾ മാത്രം അതിൽ കുറച്ചു ആശ്വാസം ലഭിക്കും.
തദ്വത്സുഖം ഭവത്യേവ സുരതസ്യ ന സംശയഃ । ഭുംജത്യേവം രസാന്മര്ത്യഃ സുഭക്ഷാന്പിബതേ പുനഃ
അത് പോലെ തന്നെ, ലൈംഗികസുഖത്തിലും സന്തോഷം ഉണ്ടാകുന്നു എന്നതിൽ സംശയമില്ല; മനുഷ്യൻ രുചികളും രസകരമായ ഭക്ഷണങ്ങളും വീണ്ടും വീണ്ടും ആസ്വദിക്കുന്നു.
തത്രസ്ഥം പചതേ വഹ്നിരപാനേ പാതയേന്മലമ് । സാരഭൂതോ രസസ്തത്ര ഉദ്രിക്തസ്തു പ്രജായതേ
അവിടെ അഗ്നി ഭക്ഷ്യങ്ങൾ പാകം ചെയ്യുന്നു; അവശിഷ്ടം താഴേക്ക് പുറത്താക്കപ്പെടുന്നു; അവിടെയാണ് സാരം, അതായത് രസം, അധികമായി ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നത്.
നിര്മലഃ ശുദ്ധവീര്യസ്തു ബ്രഹ്മസ്ഥാനം പ്രയാതി ച । ആകൃഷ്ടഃ സ സമാനേന നീതസ്തേനാപി വായുനാ
ആ ശുദ്ധമായ സാരം ബ്രഹ്മസ്ഥാനത്തേക്ക് പോകുന്നു; സമാനവായുവിന്റെ സഹായത്തോടെ അത് അവിടെ എത്തുന്നു.
സ്ഥാനം ന ലഭതേ വീര്യം ചംചലത്വേന വര്തതേ । പ്രാണിനാം ഹി കപാലേഷു കൃമയഃ സംതി പംച വൈ
ആ സാരത്തിന് സ്ഥിരമായ ഇടം കിട്ടുന്നില്ല, അതിനാൽ അത് സ്ഥിരമല്ലാതെ ഇരിക്കുന്നു; ജീവികളുടെ തലയ്ക്കുള്ളിൽ അഞ്ചു പുഴുക്കൾ ഉണ്ടെന്നത് സത്യമാണ്.
ദ്വാവേതൌ കര്ണമൂലേ തു നേത്രസ്ഥാനേ തതഃ പുനഃ । കനിഷ്ഠാംഗുലിമാനേന രക്തപുച്ഛാശ്ച ഭൂപതേ
അവയിൽ രണ്ടെണ്ണം ചെവിയുടെ വേരിലും, രണ്ടെണ്ണം കണ്ണിന്റെ ഭാഗത്തും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; രാജാവേ, അവ ചെറിയ വിരലിന്റെ വലിപ്പവും ചുവപ്പുനാവും ഉള്ളവയാണ്.
നവനീതസ്യ വര്ണേന കൃഷ്ണപുച്ഛാ ന സംശയഃ । തേഷാം നാമാനി ഭദ്രം തേ മത്തോ നിഗദതഃ ശൃണു
പുതിയ വെണ്ണയുടെ നിറത്തിൽ കറുത്ത വാൽ ഉള്ളവയുമാണ് അവ; സംശയമില്ല, അവയുടെ പേരുകൾ ഞാൻ പറയുന്നതു കേൾക്കൂ.
പിങ്ഗലീ ശൃംഗലീ നാമ ദ്വൌ കൃമീ കര്ണമൂലയോഃ । ശൃംഗലീ ജംഗലീ ചാന്യൌ നേത്രയോരംതരസ്ഥിതൌ
പിംഗളി, ശ്രിംഗളി എന്നിങ്ങനെ രണ്ടുപുഴുക്കൾ ചെവിയുടെ വേരിലാണ്; ശ്രിംഗളിയും ജംഗളിയും എന്നിങ്ങനെ മറ്റൊരുവിഭാഗം കണ്ണിനകത്താണ്.
കൃമീണാം ശതപംചാശത്താദൃഗ്ഭൂതാ ന സംശയഃ । ലലാടാംതഃ സ്ഥിതാഃ സര്വേ രാജികായാഃ പ്രമാണതഃ
അങ്ങനെ അമ്പതഞ്ച് പുഴുക്കളാണ് അവിടെ ഉണ്ടാകുന്നത്; അവയെല്ലാം നെറ്റിയുടെ അറ്റത്ത്, കടുക് Dane വലിപ്പത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
കപാലരോഗിണഃ സര്വേ കുര്വംതി ന സംശയഃ । അന്യമേവം പ്രവക്ഷ്യാമി പ്രാജാപത്യോ മഹാകൃമിഃ
തലയിലെ രോഗം ബാധിച്ചവരെ അവ ബാധിക്കുന്നു എന്നതിൽ സംശയമില്ല; ഇനി ഞാൻ പ്രജാപത്യ എന്ന വലിയ പുഴുവിനെ കുറിച്ച് പറയുന്നു.
സതംഡുലപ്രമാണേന തദ്വദ്വര്ണേന സംശയഃ । കേശദ്വയം മുഖേ തസ്യ വിദ്യതേ ശൃണു ഭൂപതേ
അത് അരിയുടെ വലിപ്പവും നിറവും ഉള്ളതാണ്; അതിന്റെ വായിൽ രണ്ട് രോമങ്ങൾ ഉണ്ട്, രാജാവേ, കേൾക്കൂ.
പ്രാണിനാം സംക്ഷയാബുദ്ധിസ്തത്ക്ഷണാദ്ധി ന സംശയഃ । സ്വസ്ഥാനേ സംസ്ഥിതസ്യാപി പ്രാജാപത്യസ്യ വൈ മുഖേ
അതുകൊണ്ട് ജീവികളുടെ ബുദ്ധി ഉടൻ തന്നെ നശിക്കുന്നു; പ്രജാപത്യപുഴു തന്റെ ഇടത്ത്, അഥവാ വായിൽ തന്നെ ഇരിക്കുമ്പോഴും.
തദ്വീര്യം രസരൂപേണ പതതേ നാത്ര സംശയഃ । സുഖേന പിബതേ വീര്യം തേന മത്തഃ പ്രജായതേ
അത് സാരമായ രസമായി വീഴുന്നു എന്നതിൽ സംശയമില്ല; അതിനാൽ ആ സാരം അതിന് എളുപ്പത്തിൽ കുടിക്കാം, അതിൽ നിന്നാണ് അത് ജനിക്കുന്നത്.
താലുസ്ഥാനം പ്രഭേദ്യൈവ ചംചലത്വേന വര്ത്തതേ । ഇഡാ ച പിംഗലാ നാഡീ സുഷുമ്നാ തത്ര സംസ്ഥിതാഃ
താലുവിൽ കയറി പൊട്ടി, അത് സ്ഥിരമല്ലാതെ ഇരിക്കുന്നു; അവിടെ ഇട, പിംഗള, സുഷുമ്ന എന്ന മൂന്ന് നാഡികളും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.