ഐഹിക്യാമുഷ്മികീ ചിംതാ നൈവ കാര്യാ കദാചന । ഐഹികം തു സദാ ഭാവ്യം പൂര്വാചരിതകര്മണാ
ഈ ലോകത്തെയും അപ്പുറത്തെയും കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഒരിക്കലും ചിന്തിക്കേണ്ട; ഈ ലോകത്തിൽ മുമ്പ് ചെയ്ത കർമ്മം അനുസരിച്ച് മാത്രം പ്രവർത്തിക്കണം.
ആമുഷ്മികം തഥാ കൃഷ്ണഃ സ്വയമേവ കരിഷ്യതി । അതോ ഹി തത്കൃതേ ത്യാജ്യഃ പ്രയത്നഃ സര്വഥാ നരൈഃ
അപ്പുറം ലോകത്തെ കാര്യങ്ങൾ കൃഷ്ണൻ തന്നെ നോക്കും; അതിനായി മനുഷ്യർക്ക് യാതൊരു ശ്രമവും വേണ്ട.
സര്വോപായപരിത്യാഗഃ കൃഷ്ണീയാത്മതയാര്ചനമ് । സുചിരം പ്രോഷിതേ കാംതേ യഥാ പതിപരായണാ
എല്ലാ ഉപായങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ച്, കൃഷ്ണന്റെ സ്വന്തം എന്ന ഭാവത്തോടെ പൂജിക്കണം; പ്രിയപതിയെ ദീർഘകാലം കാണാതെ കാത്തിരിക്കുന്ന ഭർത്തൃഭക്തയായ ഭാര്യപോലെ.
പ്രിയാനുരാഗിണീ ദീനാ തസ്യസംഗൈകകാംക്ഷിണീ । തദ്ഗുണാന്ഭാവയേന്നിത്യം ഗായത്യപി ശൃണോതി ച
പ്രിയനോടു അതിയായ സ്നേഹവും ഭക്തിയും കാണിച്ച്, അവന്റെ സാന്നിധ്യം മാത്രം ആഗ്രഹിച്ച്, അവന്റെ ഗുണങ്ങൾ എപ്പോഴും ചിന്തിക്കുകയും പാടുകയും കേൾക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ശ്രീകൃഷ്ണഗുണലീലാദി സ്മരണാദി തഥാചരേത് । ന പുനഃ സാധനത്വേന കാര്യം തത്തു കദാചന
ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ ഗുണങ്ങളും ലീലകളും ഓർക്കുന്നതും അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റു ആചരണങ്ങളും ചെയ്യണം; പക്ഷേ അവയെ ഒരിക്കലും ലക്ഷ്യസാധനമായി കാണരുത്.
ചിരം പ്രോഷ്യാഗതം കാംതം പ്രാപ്യ കാംതധിയാ യഥാ । ചുംബംതീ വാ ശ്ലിഷ്യംതീവ നേത്രാംതേ ന പിബംത്യപി
ഒരു പ്രിയപ്പെട്ട സ്ത്രീ, ദീർഘകാലം വേർപിരിഞ്ഞ ശേഷം തന്റെ പ്രിയനുമായി വീണ്ടും കൂടുമ്പോൾ, അവൾ ചുംബിച്ചാലും അണച്ചുപിടിച്ചാലും, കണ്ണുകൾകൊണ്ട് മുഴുവൻ അവനെ ആസ്വദിക്കാൻ കഴിയില്ല.
ബ്രഹ്മാനംദഗതേവാശു സേവതേ പരയാ മുദാ । ശ്രീമദര്ചാവതാരേണ തഥാ പരിചരേദ്ധരിമ്
ബ്രഹ്മാനന്ദം പ്രാപിച്ചവൻ അതിവേഗം പരമാനന്ദത്തോടെ സേവനം ചെയ്യുന്നു; അതുപോലെ തന്നെ, ശ്രീമാനായ ദൈവത്തിന്റെ രൂപത്തിലൂടെ ഹരിയെ സേവിക്കണം.
അനന്യശരണോ നിത്യം തഥൈവാനന്യസാധനഃ । അനന്യസാധനാര്ഥത്വാത്സ്യാദനന്യ പ്രയോജനഃ
എപ്പോഴും മറ്റൊരിടത്തും ആശ്രയമില്ലാതെ, മറ്റൊരു മാർഗ്ഗവും സ്വീകരിക്കാതെ, ഒരേയൊരു മാർഗ്ഗം മാത്രമേ ലക്ഷ്യമാക്കേണ്ടതുള്ളൂ; അതിനാൽ മറ്റൊന്നും ഉദ്ദേശിക്കരുത്.
നാന്യം ച പൂജയേദ്ദേവം ന നമേത്തം സ്മരേന്ന ച । ന ച പശ്യേന്ന ഗായേച്ച ന ച നിംദേത്കദാചന
മറ്റൊരു ദൈവത്തെ പൂജിക്കരുത്, നമസ്കരിക്കരുത്, ഓർക്കരുത്, കാണരുത്, പാടരുത്, ഒരിക്കലും അപമാനിക്കരുത്.
നാന്യോച്ഛിഷ്ടം ച ഭുംജീത നാന്യശേഷം ച ധാരയേത് । അവൈഷ്ണവാനാം സംഭാഷാ വംദനാദി വിവര്ജയേത്
മറ്റുള്ളവരുടെ ഉച്ചിഷ്ടം കഴിക്കരുത്, അവരുടേതായ ശേഷിപ്പുകൾ സ്വീകരിക്കരുത്; വൈഷ്ണവരല്ലാത്തവരുമായി സംസാരിക്കാനും വന്ദനം ചെയ്യാനും ഒഴിവാക്കണം.
ഈശവൈഷ്ണവയോര്നിംദാം ശൃണുയാന്ന കദാചന । കര്ണൌ പിധായ ഗംതവ്യം ശക്തൌ ദംഡം സമാചരേത്
ദൈവത്തെയും വൈഷ്ണവരെയും അപമാനിക്കുന്നതും കേൾക്കരുത്; കേൾക്കേണ്ടിവന്നാൽ ചെവി മൂടി അവിടം വിട്ടുപോകണം, കഴിയുന്നെങ്കിൽ ശിക്ഷിക്കണം.
ആശ്രിത്യ ചാതകീം വൃത്തിം ദേഹപാതാവധി ദ്വിജ । ദ്വയസ്യാര്ഥം ഭാവയിത്വാ സ്ഥേയമിത്യേവ മേ മതിഃ
ദ്വിജനേ, ചാതകപ്പക്ഷിയുടെ പോലെ, ശരീരം വിട്ടുപോകുന്നവരെക്കൂടി, ഇരട്ട ലക്ഷ്യത്തിന്റെ അർത്ഥം മനസ്സിൽ വച്ച് നിലകൊള്ളണം; ഇതാണ് എന്റെ വിശ്വാസം.
സരഃ സമുദ്ര നദ്യാദീന്വിഹായ ചാതകോ യഥാ । തൃഷിതോ മ്രിയതേ വാപി യാചതേ വാ പയോധരമ്
ചാതകപ്പക്ഷി, തടാകങ്ങളും സമുദ്രവും നദികളും ഉപേക്ഷിച്ച്, ദാഹം വന്നാൽ മരിച്ചുപോകുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ മേഘത്തോടു മാത്രം ജലം യാചിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു.
ഏവമേവ പ്രയത്നേന സാധനാനി വിചിംതയേത് । സ്വേഷ്ടദേവഃസദായാച്യോഗതിസ്ത്വംമേഭവേരിതി
അതിനുപോലെ തന്നെ, പരിശ്രമത്തോടെ മാർഗ്ഗങ്ങൾ ആലോചിക്കണം; 'എന്റെ ഇഷ്ടദൈവം മാത്രമാണ് എനിക്ക് ആശ്രയം, മറ്റൊരു വഴി ഇല്ല' എന്നതുപോലെ എപ്പോഴും ചിന്തിക്കണം.
സ്വേഷ്ടദേവ തദീയാനാം ഗുരോരപി വിശേഷതഃ । ആനുകൂല്യേ സദാ സ്ഥേയം പ്രാതികൂല്യം വിവര്ജയേത്
സ്വന്തം ഇഷ്ടദൈവത്തോടും അവന്റെ ഭക്തന്മാരോടും, പ്രത്യേകിച്ച് ഗുരുവിനോടും എപ്പോഴും അനുകൂലമായി നിലകൊള്ളണം; എതിരായതെല്ലാം ഒഴിവാക്കണം.
സകൃത്പ്രപന്നോ വക്ഷ്യാമി കല്യാണഗുണതാം തയോഃ । വിചിംത്യ വിശ്വസേദേതൌ മാമിമാവുദ്ധരിഷ്യതഃ
ഒരിക്കൽ പോലും ശരണം പ്രാപിച്ചവന്റെ മംഗളഗുണങ്ങൾ ഞാൻ പറയും; ഈ രണ്ടും ആലോചിച്ച്, അവൻമാർ എന്നെ രക്ഷിക്കും എന്ന വിശ്വാസം ഉറപ്പാക്കണം.
സംസാരസാഗരാന്നാഥ മിത്ര പുത്ര ഗൃഹാ കുലാത് । ഗോപ്താരൌ മേ യുവാമേവ പ്രപന്നഭയഭംജനൌ
പ്രഭോ, സംസാരസമുദ്രത്തിൽ നിന്നും, സുഹൃത്തുക്കളിൽ നിന്നും, പുത്രനിൽ നിന്നും, വീട്ടിൽ നിന്നും, കുടുംബത്തിൽ നിന്നും, നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരാണ് എനിക്ക് രക്ഷകരും ശരണം പ്രാപിച്ചവരുടെ ഭയങ്ങൾ നീക്കുന്നവരും.
യോഹം മമാസ്തി യത്കിംചിദിഹ ലോകേ പരത്ര ച । തത്സര്വം ഭവതോരദ്യ ചരണേഷു സമര്ചിതമ്
ഈ ലോകത്തും പരലോകത്തും ഞാൻ ആരാണെങ്കിലും, എനിക്ക് എന്തൊക്കെയുണ്ടെങ്കിലും, അതെല്ലാം ഇന്ന് നിങ്ങളുടെ പാദങ്ങളിൽ സമർപ്പിക്കുന്നു.
അഹമസ്മ്യപരാധാനാമാലയസ്ത്യക്ത സാധനഃ । അഗതിശ്ച തതോ നാഥൌ ഭവംതാവേവ മേ ഗതിഃ
ഞാൻ പാപങ്ങളുടെ ആകയാണു, എല്ലാ മാർഗ്ഗങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ചവനാണ്; എനിക്ക് മറ്റൊരു ആശ്രയവുമില്ല, അതിനാൽ പ്രഭുക്കളേ, നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരാണ് എനിക്ക് ഏകമാത്രം ആശ്രയം.
തവാസ്മി രാധികാകാംത കര്മണാ മനസാ ഗിരാ । കൃഷ്ണകാംതേ തവൈവാസ്മി യുവാമേവ ഗതിര്മമ
രാധികയുടെ പ്രിയനേ, ഞാൻ പ്രവർത്തിയിലും ചിന്തയിലും വാക്കിലും നിനക്കാണ്; കൃഷ്ണപ്രിയനേ, ഞാൻ നിനക്കാണ്, നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരാണ് എനിക്ക് ലക്ഷ്യം.
ശരണം വാം പ്രപന്നോഽസ്മി കരുണാനികരാകരൌ । പ്രസാദം കുരു തം ദാസ്യം മയി ദുഷ്ടേഽപരാധിനി
കരുണയുടെ സമുദ്രങ്ങളായ നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരുടെയും ശരണം ഞാൻ പ്രാപിച്ചു; ദയവായി എനിക്ക് അനുഗ്രഹം കാണിക്കൂ, ദാസ്യഭാവം നൽകൂ, ഞാൻ ദുഷ്ടനും പാപിയുമാണെങ്കിലും.
ഇത്യേവം ജപതാ നിത്യം സ്ഥാതവ്യം പദ്യപംചകമ് । അചിരാദേവ തദ്ദാസ്യമിച്ഛതാ മുനിസത്തമ
ഇങ്ങനെ ഈ അഞ്ചു പദ്യങ്ങൾ എപ്പോഴും ജപിച്ചുകൊണ്ട് നിലകൊള്ളണം; മഹാമുനിയേ, ആ ദാസ്യഭാവം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ അതു വൈകാതെ നേടും.
ബാഹ്യധര്മാ മയാ ഹ്യേതേ സംക്ഷേപേണോപവര്ണിതാഃ । ആംതരഃ പരമോ ധര്മഃ പ്രപന്നാനാമഥോച്യതേ
പുറത്തുള്ള ധർമ്മങ്ങൾ ഞാൻ ഇതുവരെ ചുരുക്കത്തിൽ വിവരിച്ചു. ഇപ്പോൾ ശരണം പ്രാപിച്ചവർക്കുള്ള പരമമായ ആന്തരിക ധർമ്മം ഞാൻ പറയാം.
കൃഷ്ണപ്രിയാ സഖീഭാവം സമാശ്രിത്യ പ്രയത്നതഃ । തയോഃ സേവാം പ്രകുര്വീത ദിവാനക്തമതംദ്രിതഃ
കൃഷ്ണന്റെ പ്രിയ സുഹൃത്തിന്റെ ഭാവം മനസ്സിൽ സ്വീകരിച്ച്, അതിനനുസരിച്ച് ഉത്സാഹത്തോടെ, അവരെ പകലും രാത്രിയും ക്ഷീണം അറിയാതെ സേവിക്കണം.
ഉക്തോ മംത്രസ്തദംഗാനി തഥാ തസ്യാധികാരിണഃ । തദ്ധര്മാശ്ച തഥാ തേഭ്യഃ ഫലം മംത്രസ്യ നാരദ
മന്ത്രവും അതിന്റെ അനുബന്ധങ്ങളും, അതിന് യോഗ്യരായവരുടെ യോഗ്യതകളും, അവരുടെ കർത്തവ്യങ്ങളും, ആ മന്ത്രത്തിന്റെ ഫലവും ഞാൻ വിശദീകരിച്ചു, നാരദാ.
അനുതിഷ്ഠ ത്വമപ്യേതത്തയോര്ദാസ്യമവാപ്സ്യസി । സ്വാധികാരക്ഷയേ വിപ്ര സംദേഹോ നാത്ര കശ്ചന
നീയും ഇതെല്ലാം ആചരിക്കണം; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ അവരെ സേവിക്കാനുള്ള ഭാഗ്യം നിനക്കും ലഭിക്കും. നിന്റെ യോഗ്യത അവസാനിച്ചാൽ, ബ്രാഹ്മണാ, ഇതിൽ ഒരു സംശയവും ഇല്ല.
സകൃന്മാത്രപ്രപന്നായ തവാസ്മീതി ച യാചതേ । നിജദാസ്യം ഹരിര്ദദ്യാന്ന മേഽത്രാസ്തി വിചാരണാ
ഒരു വ്യക്തി ഒരിക്കൽ പോലും ശരണം പ്രാപിച്ച് 'ഞാൻ നിന്റെതാണു' എന്ന് അപേക്ഷിച്ചാൽ, ഹരി അവനു തന്റെ സേവനം നൽകുന്നു; ഇതിൽ എനിക്ക് യാതൊരു സംശയവും ഇല്ല.
അത്ര തേ വര്ണയിഷ്യാമി രഹസ്യം പരമാദ്ഭുതമ് । ശ്രുതപൂര്വം മയാ കൃഷ്ണാത്സാക്ഷാദ്ഭഗവതഃ പരമ്
ഇവിടെ ഞാൻ നിനക്ക് അത്യന്തം അത്ഭുതകരമായ ഒരു രഹസ്യം പറയാം; അതു ഞാൻ നേരിട്ട് കൃഷ്ണനിൽ നിന്ന്, പരമഭഗവാനിൽ നിന്ന് കേട്ടതാണ്.
ഏഷ തേ കഥിതോ ധര്മ ആംതരോ മുനിസത്തമ । ഗുഹ്യാദേഷ ഗുഹ്യതമോ ഗോപനീയഃ പ്രയത്നതഃ
ഈ ആന്തരിക ധർമ്മം ഞാൻ നിനക്ക് പറഞ്ഞു, മഹാമുനിയേ; ഇതു രഹസ്യങ്ങളിൽ ഏറ്റവും രഹസ്യമായതും, അതിനാൽ അതിനെ ഏറെ സൂക്ഷ്മമായി സംരക്ഷിക്കണം.
മംത്രരത്നമഹം പൂര്വം ജപന്കൈലാസമൂര്ദ്ധനി । ധ്യായന്നാരായണം ദേവമവസം ഗഹനേ വനേ
പണ്ടു ഞാൻ കൈലാസശിഖരത്തിൽ മന്ത്രരത്നം ജപിച്ച്, ദൈവമായ നാരായണനെ ദീപമായ കാടിൽ ധ്യാനിച്ച് താമസിച്ചിരുന്നു.