ശാലഗ്രാമദ്വാരകായാം സ്ഥിതായ ഗദിനേ നമഃ । ഏകേന ലക്ഷിതോ യോവ്യാദ്ഗദാധാരീ സുദര്ശനഃ
ശാലഗ്രാമത്തിന്റെ വാതിലിൽ വസിക്കുന്ന ഗദാധാരിക്ക് വന്ദനം; ഒറ്റ അടയാളമുള്ളവൻ ഗദധാരിയും സുധർശനനുമാണ്.
ലക്ഷ്മീനാരായണോ ദ്വാഭ്യാം ത്രിഭിശ്ചൈവ ത്രിവിക്രമഃ । ചതുര്ഭിശ്ച ചതുര്വ്യൂഹോ വാസുദേവശ്ച പംചഭിഃ
ലക്ഷ്മീനാരായണൻ രണ്ടടയാളങ്ങളാൽ, ത്രിവിക്രമൻ മൂന്നിനാൽ, നാലുചതുര്വ്യൂഹം നാലിനാൽ, വാസുദേവൻ അഞ്ചിനാൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
പ്രദ്യുമ്നഃ ഷഡ്ഭിരേവാവ്യാത്സംകര്ഷണശ്ച സപ്തഭിഃ । പുരുഷോത്തമോഽഷ്ടഭിശ്ച സ്യാന്നവവ്യൂഹോ നവോ ഹിതഃ
പ്രദ്യുമ്നൻ ആറിനാൽ, സംകർഷണൻ ഏഴിനാൽ, പുരുഷോത്തമൻ എട്ടിനാൽ, നവവ്യൂഹം ഒമ്പതിനാൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
ദശാവതാരോ ദശഭിരനിരുദ്ധോഽവതാദഥ । ദ്വാദശാത്മാ ദ്വാദശഭിരതഊര്ദ്ധ്വമനംതകഃ
പത്താവതാരങ്ങൾ പത്തിനാൽ, അനിരുദ്ധൻ പത്തിനാൽ, പന്ത്രണ്ടാകൃതിയുള്ളത് പന്ത്രണ്ടിനാൽ, മുകളിൽ അനന്തകൻ പന്ത്രണ്ടിനാലാണ്.
ബ്രഹ്മാ ചതുര്മുഖോ ദംഡീ കമംഡലുസ്രഗുന്നതഃ । മഹേശ്വരഃ പംചവക്ത്രോ ദശബാഹുര്വൃഷധ്വജഃ
ബ്രഹ്മാവ് നാലു മുഖങ്ങളുള്ളവൻ, ദണ്ഡും കമണ്ഡലും മാലയും ഉള്ളവൻ; മഹേശ്വരൻ അഞ്ചു മുഖവും പത്തു കൈകളും കാളയെ പതാകയാക്കി നില്ക്കുന്നു.
യഥായുധസ്തഥാഗൌരീ ചംഡികാ ച സരസ്വതീ । മഹാലക്ഷ്മീര്മാതരശ്ച പദ്മഹസ്തോ ദിവാകരഃ
അവരുടെ ആയുധങ്ങൾ പോലെ തന്നെയാണ് ഗൗരിയും ചണ്ഡികയും ശരസ്വതിയും; മഹാലക്ഷ്മിയും മാതാക്കളും താമരയുള്ളവളും സൂര്യനും.
ഗജാസ്യശ്ച ഗജസ്കംധഃ ഷണ്മുഖോനേകധാ ഗണാഃ । ഏതേ സ്ഥിതാഃ സ്ഥാപിതാ സ്യുഃ പ്രസാദേവാഥ പൂജിതാഃ
ആനമുഖനും ആനതോൾവുമുള്ളവനും ആറുമുഖനും വിവിധ ഗണങ്ങളും; ഇവർ എല്ലാവരും സ്ഥാപിക്കപ്പെടുകയും, കൃപയാൽ ആരാധിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
ധര്മാര്ഥകാമമോക്ഷാ ഹി പ്രാപ്യംതേ പുരുഷേണ ച
ധർമ്മം, സമ്പത്ത്, കാമം, മോക്ഷം ഇവയെല്ലാം മനുഷ്യൻ നേടുന്നു.
ഇതി ശ്രീപദ്മപുരാണേ പാതാലഖംഡേ ശാലഗ്രാമനിര്ണയോനാമാഷ്ടസപ്തതിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തിലെ പാതാളഖണ്ഡത്തിൽ ശാലഗ്രാമനിർണ്ണയം എന്ന എഴുപത്തിയെട്ടാമത്തെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
ഈശ്വര ഉവാച- ശാലഗ്രാമേ മണൌയംത്രേ മംഡലേ പ്രതിമാസു ച । നിത്യം തു ശ്രീഹരേഃ പൂജാ കേവലേ ഭവനേന തു
ഈശ്വരൻ പറഞ്ഞു: ശാലഗ്രാമശിലയിൽ, രത്നത്തിൽ, യന്ത്രത്തിൽ, മണ്ഡലത്തിൽ, പ്രതിമകളിൽ, നിത്യവും ശ്രീഹരിയുടെ പൂജ ഭക്തിയോടെയാണ് നടത്തേണ്ടത്.
ഗംഡക്യാമേകദേശേ തു ശാലഗ്രാമസ്ഥലം മഹത് । പാഷാണം തദ്ഭവം പാതു ശാലഗ്രാമമിതി സ്ഥിതമ്
ഗണ്ഡകിനിയുടെ ഒരു ഭാഗത്ത് വലിയ ശാലഗ്രാമ സ്ഥലം ഉണ്ട്. അവിടെ ജനിച്ച കല്ലാണ് ശാലഗ്രാമം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്, അതു സംരക്ഷണവും നൽകുന്നു.
ശാലഗ്രാമശിലാസ്പര്ശാത്കോടിജന്മാഘനാശനമ് । കിം പുനഃ പൂജനം തത്ര ഹരേഃ സാംനിധ്യകാരണമ്
ശാലഗ്രാമശിലയെ സ്പർശിച്ചാൽ കോടിയോളം ജന്മങ്ങളുടെ പാപങ്ങൾ നശിക്കും. അതുപോലെ, അവിടെ ഹരിയെ ആരാധിച്ചാൽ അവന്റെ സാന്നിധ്യം ലഭിക്കും എന്നത് എത്ര വലിയതാണ്!
ശാലഗ്രാമൈകയജനാച്ഛതലിംഗീഫലം ലഭേത് । ബഹുഭിര്ജന്മഭിഃ പുണ്യൈര്യദികൃഷ്ണശിലാം ലഭേത്
ഒരു ശാലഗ്രാമത്തെ ആരാധിച്ചാൽ നൂറ് ലിംഗങ്ങളെ പൂജിച്ച ഫലം ലഭിക്കും. പല ജന്മങ്ങളിൽ പുണ്യം നേടി ഒരാൾക്ക് കൃഷ്ണശില ലഭിച്ചാൽ അതിന്റെ ഫലം അതിലും വലിയതാണ്.
ഗോഷ്പദേന ച ചിഹ്നേന ജനുസ്തേന സമാപ്യതേ । ആദൌ ശിലാം പരീക്ഷേത സ്നിഗ്ധാം ശ്രേഷ്ഠാം ച മേചകാമ്
പശുവിന്റെ കാളപ്പാടുപോലെയുള്ള അടയാളം ഉള്ള ശിലയാൽ ഒരാളുടെ ജീവിതം പൂർണ്ണമാകും. ആദ്യം ശിലയെ പരിശോധിച്ച് മൃദുവും ഉത്തമവുമായ, പ്രകാശമുള്ളതുമായതിനെ തിരഞ്ഞെടുക്കണം.
ആകൃഷ്ണാ മധ്യമാ പ്രോക്താ മിശ്രാ മിശ്രഫലപ്രദാ । സദാ കാഷ്ഠേ സ്ഥിതോ വഹ്നിര്മഥനേന പ്രകാശ്യതേ
കറുത്ത ശിലയാണ് മധ്യസ്ഥമായതെന്ന് പറയുന്നു. കലർന്ന നിറമുള്ളത് കലർന്ന ഫലങ്ങൾ നൽകും. മരത്തിൽ എപ്പോഴും അഗ്നി ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്നു, അതു ഉരസലിലൂടെ പുറത്തുവരുന്നു.
യഥാ തഥാ ഹരിര്വ്യാപീ ശാലഗ്രാമേ പ്രതീയതേ । പ്രത്യഹം ദ്വാദശശിലാഃ ശാലഗ്രാമസ്യ യോഽര്ചയേത്
അങ്ങനെ തന്നെ, ഹരി എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു, ശാലഗ്രാമത്തിൽ അവനെ അനുഭവിക്കാം. ആരെങ്കിലും ദിവസേന പന്ത്രണ്ട് ശാലഗ്രാമങ്ങൾ പൂജിച്ചാൽ,
ദ്വാരവത്യാഃ ശിലായുക്താഃ സ വൈകുംഠേ മഹീയതേ । ശാലഗ്രാമശിലായാം തു ഗഹ്വരം ലക്ഷതേ നരഃ
ദ്വാരകയിൽ നിന്നുള്ള ശിലകളാൽ ചിഹ്നിതരായവർ വൈകുണ്ഠത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടുന്നു. ശാലഗ്രാമശിലയിൽ ഒരാൾക്ക് ഒരു കുഴി കാണാം.
പിതരസ്തസ്യ തിഷ്ഠംതി തൃപ്താഃ കല്പാംതകം ദിവി । വൈകുംഠഭവനം തത്ര യത്ര ദ്വാരാവതീ ശിലാ
അവന്റെ പിതാക്കന്മാർ സ്വർഗത്തിൽ കല്പാന്തം വരെ തൃപ്തരായി നിൽക്കും. ദ്വാരകശിലയുള്ളിടമാണ് വൈകുണ്ഠഭവനം.
മൃതോ വിഷ്ണുപുരം യാതി തത്തീര്ഥം യോജനത്രയമ് । ജപഃ പൂജാ ച ഹോമശ്ച സര്വം കോടിഗുണം ഭവേത്
മരണം വന്നാൽ വിഷ്ണുപുരത്തിൽ എത്തും. ആ തീർത്ഥം മൂന്നു യോജന ദൂരം വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ജപവും പൂജയും ഹോമവും എല്ലാം കോടിഗുണം വർദ്ധിക്കും.
മനസ്കാമസമാഭീഷ്ടം ക്രോശമാത്രം ന സംശയഃ । കീടകോഽപി മൃതിം യാതി വൈകുംഠഭവനം യതഃ
മനസ്സിൽ ആഗ്രഹിക്കുന്നതൊക്കെയും ഒരു ക്രോഷം ദൂരം ഉള്ളിൽ തന്നെ നിർവചയത്തോടെ ലഭിക്കും. അവിടെ ഒരു കീടം പോലും മരിച്ചാൽ വൈകുണ്ഠഭവനം പ്രാപിക്കും.
ശാലഗ്രാമശിലായാം യോ മൂല്യമുദ്ഘാടയേന്നരഃ । വിക്രേതാ ചാനുമംതാ ച യഃ പരീക്ഷാനുമോദകഃ
ശാലഗ്രാമശിലയ്ക്ക് വില നിശ്ചയിക്കുന്നവനും, വിൽക്കുന്നവനും, സമ്മതിക്കുന്നവനും, പരിശോധിച്ച് അംഗീകരിക്കുന്നവനും,
സര്വേ തേ നരകം യാംതി യാവത്സൂര്യശ്ച സംപ്ലവഃ । അതസ്തദ്വര്ജയേദ്ദേവി ചക്രക്രയണവിക്രയമ്
അവരൊക്കെയും സൂര്യൻ പ്രളയത്തിൽ നശിക്കുന്നതുവരെ നരകത്തിൽ പോകുന്നു. അതുകൊണ്ട്, ദേവി, ചക്രം വാങ്ങുകയോ വിൽക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.
ശാലഗ്രാമോദ്ഭവോ ദേവോ യോ ദേവോ ദ്വാരകോദ്ഭവഃ । ഉഭയോഃ സംഗമോ യത്ര മുക്തിസ്തത്ര ന സംശയഃ
ശാലഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ച ദേവനും ദ്വാരകയിൽ ജനിച്ച ദേവനും, ഇരുവരും ഒന്നിക്കുന്നിടത്ത് മോക്ഷം ഉറപ്പാണ്.
ദ്വാരകോദ്ഭവചക്രാഢ്യോ ബഹുചക്രേണ ചിഹ്നിതഃ । ചക്രാസനശിലാകാരചിത്സ്വരൂപോ നിരംജനഃ
ദ്വാരകയിൽ നിന്നുള്ള ചക്രങ്ങൾ ധാരാളം ഉള്ളതും, പല ചക്രങ്ങളാൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയതുമായ ശില. ചക്രാസനത്തിന്റെ രൂപമുള്ളതും, ശുദ്ധവും ചൈതന്യപൂർണ്ണവുമായതാണ്.
നമോഽസ്ത്വോംകാരരൂപായ സദാനംദസ്വരൂപിണേ । ശാലഗ്രാമമഹാഭാഗ ഭക്തസ്യാനുഗ്രഹം കുരു
ഓംകാരത്തിന്റെ രൂപവും ശാശ്വതാനന്ദസ്വരൂപനുമായവനേ, മഹാശാലഗ്രാമാ, ഭക്തനായി ഞാൻ നിന്ന അനുഗ്രഹം പ്രാപിക്കട്ടെ.
തവാനുഗ്രഹകാമസ്യ ഋണഗ്രസ്തസ്യ മേ പ്രഭോ । അതഃ പരം പ്രവക്ഷ്യാമി തിലകസ്യ വിധിം മുദാ
നിന്റെ അനുഗ്രഹം ആഗ്രഹിക്കുന്നതും കടബാധയിൽ ആയിരിക്കുന്നതുമായ എനിക്ക്, പ്രഭോ, ഇനി ഞാൻ തിലകത്തിന്റെ വിധി സന്തോഷത്തോടെ പറയും.
യച്ഛ്രുത്വാ മാനവാഃ സര്വേ വിഷ്ണുസാരൂപ്യമാപ്നുയുഃ । ലലാടേ കേശവം വിദ്യാത്കംഠേ ശ്രീപുരുഷോത്തമമ്
ഇത് കേട്ടാൽ എല്ലാവർക്കും വിഷ്ണുസാമ്യം ലഭിക്കും. നെറ്റിയിൽ കേശവനെയും, കഴുത്തിൽ ശ്രീപുരുഷോത്തമനെയും അറിയണം.
നാഭൌ നാരായണം ദേവം വൈകുംഠം ഹൃദയേ തഥാ । ദാമോദരം വാമപാര്ശ്വേ ദക്ഷിണേ ച ത്രിവിക്രമമ്
നാഭിയിൽ നാരായണനെയും, ഹൃദയത്തിൽ വൈകുണ്ഠത്തെയും, ഇടതുവശത്ത് ദാമോദരനെയും, വലതുവശത്ത് ത്രിവിക്രമനെയും സ്ഥാപിക്കണം.
മൂര്ധ്നി ചൈവ ഹൃഷീകേശം പദ്മനാഭം ച പൃഷ്ഠതഃ । കര്ണയോര്യമുനാം ഗംഗാം ബാഹ്വോഃ കൃഷ്ണം ഹരിം തഥാ
തലയില് ഹൃഷീകേശനെയും, പിന്നില് പദ്മനാഭനെയും, ചെവികളില് യമുനയെയും ഗംഗയെയും, കൈകളില് കൃഷ്ണനെയും ഹരിയെയും സ്ഥാപിക്കണം.
യഥാസ്ഥാനേഷു തുഷ്യംതി ദേവതാ ദ്വാദശ സ്മൃതാഃ । ദ്വാദശൈതാനി നാമാനി കര്തവ്യേ തിലകേ പഠേത്
ഈ പന്ത്രണ്ടു ദേവന്മാരെയും അവരവരുടെ സ്ഥാനം അനുസരിച്ച് സ്മരിച്ചാല് അവര് സന്തോഷിക്കും. ഈ പന്ത്രണ്ടു പേരുകളും തിലകം ഇടുമ്പോള് ഉച്ചരിക്കണം.