തസ്മാദ്വിരമ വത്സൈതത്കിം നു തേന വിനാ തവ । ഏവം ഭഗവതസ്തസ്യ ശ്രുത്വാ വാക്യം സുദാരുണമ്
അതിനാൽ, കുട്ടിയേ, ഇതിൽ നിന്നു വിട്ടുനിൽക്കണം—അതില്ലാതെ നിനക്ക് എന്ത് ചെയ്യാനാകും? ഇങ്ങനെ ഭഗവാന്റെ കഠിനമായ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ—
ദീനഃ പാദാംബുജദ്വംദ്വേ ദംഡവത്പതിതോഽര്ജുനഃ । തതോ വിഹസ്യ ഭഗവാന്ദോര്ഭ്യാമുത്ഥാപ്യ തം വിഭുഃ
ദുഃഖിതനായ അർജുനൻ, ഭഗവാന്റെ കമലപാദങ്ങളിൽ ദണ്ഡവത്പ്രണാമം ചെയ്തു വീണു. അപ്പോൾ ഭഗവാൻ, സ്നേഹത്തോടെ ചിരിച്ച്, അവനെ കൈകൊണ്ട് എഴുന്നേൽപ്പിച്ചു.
ഉവാച പരമപ്രേമ്ണാ ഭക്തായ ഭക്തവത്സലഃ । തത്കിം തത്കഥനേനാത്ര ദ്രഷ്ടവ്യം ചേത്ത്വയാ ഹി യത്
ഭക്തജനങ്ങൾക്ക് പ്രിയനായ ഭഗവാൻ, അത്യന്തം സ്നേഹത്തോടെ ഭക്തനോടു പറഞ്ഞു: 'നിനക്ക് അതു നേരിട്ട് കാണാനാകുമ്പോൾ, അതിനെക്കുറിച്ച് ഇവിടെ പറയേണ്ടതെന്ത്?'
യസ്യാം സര്വം സമുത്പന്നം യസ്യാമദ്യാപി തിഷ്ഠതി । ലയമേഷ്യതി താം ദേവീം ശ്രീമത്ത്രിപുരസുംദരീമ്
എല്ലാം ഉൽപ്പന്നമാകുന്നതും ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്നതും ഒടുവിൽ ലയിക്കുന്നതുമായ ആ മഹാദേവിയെ, ശ്രീമത്ത് ത്രിപുരസുന്ദരിയെ, പരമഭക്തിയോടെ ആരാധിക്കണം.
ആരാധ്യ പരയാ ഭക്ത്യാ തസ്യൈ സ്വം ച നിവേദയ । താം വിനൈതത്പദം ദാതും ന ശക്നോമി കദാചന
പരമഭക്തിയോടെ അവളെ ആരാധിച്ച്, നിന്റെ ആത്മാവും അവളിൽ സമർപ്പിക്കണം. അവളെ കൂടാതെ ആ പരമപദം ഞാൻ ഒരിക്കലും നൽകാൻ കഴിയില്ല.
ശ്രുത്വൈതദ്ഭഗവദ്വാക്യം പാര്ഥോ ഹര്ഷാകുലേക്ഷണഃ । ശ്രീമത്യാസ്ത്രിപുരാദേവ്യാ യയൌ ശ്രീപാദുകാതലമ്
ഭഗവാന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, സന്തോഷം നിറഞ്ഞ കണ്ണുകളോടെ പാർഥൻ, ശ്രീമതി ത്രിപുരാദേവിയുടെ പാദുകാസ്ഥലത്തിൽ എത്തി.
തത്ര ഗത്വാ ദദര്ശൈനാം ശ്രീചിംതാമണിവേദികാമ് । നാനാരത്നൈര്വിരചിതൈഃ സോപാനൈരതിശോഭിതാമ്
അവിടെ ചെന്നപ്പോൾ, വിവിധ രത്നങ്ങളാൽ നിർമ്മിച്ച സോപാനങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട, ശ്രീചിന്താമണിവേദികയിൽ അവളെ അർജുനൻ കണ്ടു.
തത്ര കല്പതരും നാനാ പുഷ്പൈഃ ഫലഭവൈര്നതമ് । സര്വര്ത്തുകോമലദലൈഃ സ്നവന്മാധ്വീകശീകരൈഃ
അവിടെ, അനേകം പൂക്കളും പഴങ്ങളും കൊണ്ട് കുനിഞ്ഞു നിൽക്കുന്ന, എല്ലാകാലവും സസ്യമായ ഇലകളും തേൻ തുളുമ്പുന്ന മധുരതാരയും ഉണ്ടായിരുന്നു.
വര്ഷദ്ഭിര്വായുനാലോലൈഃ പല്ലവൈരുജ്ജ്വലീകൃതമ് । ശുകൈശ്ച കോകിലഗണൈഃ സാരികാഭിഃ കപോതകൈഃ
അവിടത്തെ ഇലകൾ, മഴപോലും കാറ്റിൽ ചലിച്ചു, തിളങ്ങുന്നതായിരുന്നു; അതിനരികിൽ ശുകൻമാർ, കുയിലുകളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ, സാരികകളും പ്രാവുകളും ഉണ്ടായിരുന്നു.
ലീലാചകോരകൈ രമ്യൈഃ പക്ഷിഭിശ്ച നിനാദിതമ് । യത്ര ഗുംജദ്ഭൃംഗരാജ കോലാഹലസമാകുലമ്
അവിടെ മനോഹരമായ ലീലാപരമായ ചകോരക്കിളികളും മറ്റു പക്ഷികളും ഗാനം പാടുന്നു; ഗുഞ്ചിക്കുന്ന വലിയ തേനീച്ചകളുടെ ശബ്ദം നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
മണിഭിര്ഭാസ്വരൈരുദ്യദ്ദാവാനല മനോഹരമ് । ശ്രീരത്നമംദിരം ദിവ്യം തലേ തസ്യ മഹാദ്ഭുതമ്
അവിടെ നിലത്തിരണ്ടു തീപോലെ പ്രകാശിക്കുന്ന മനോഹരമായ രത്നങ്ങള് കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച, അത്ഭുതകരമായ ദിവ്യമായ രത്നമന്ദിരം തിളങ്ങി നില്ക്കുന്നു.
രത്നസിംഹാസനം തത്ര മഹാഹൈമാഭിമോഹനമ് । തത്ര ബാലാര്കസംകാശാം നാനാലംകാരഭൂഷിതാമ്
അവിടെ അത്യന്തം മനോഹരവും സ്വര്ണ്ണം പോലെ ഭാസുരവുമായ രത്നസിംഹാസനം ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിന്മേല് വിവിധ അലങ്കാരങ്ങള് ധരിച്ച, ഉദയസൂര്യനെപ്പോലെ തിളങ്ങുന്ന ഒരാള് ഇരുന്നു.
നവയൌവനസംപന്നാം സൃണിപാശധനുഃ ശരൈഃ । രാജച്ചതുര്ഭുജലതാം സുപ്രസന്നാം മനോഹരാമ്
പുതിയ യൗവനസമൃദ്ധിയോടെ, കയര്, വില്ല്, അമ്പുകള് കൈവശം വച്ച, രാജസികമായ നാലു കൈകളും ഉള്ള, മനോഹരവും ശാന്തവുമാണ് ആ ദേവി.
ബ്രഹ്മവിഷ്ണുമഹേശാദി കിരീടമണിരശ്മിഭിഃ । വിരാജിതപദാംഭോജാമണിമാദിഭിരാവൃതാമ്
ബ്രഹ്മാവു, വിഷ്ണു, മഹേശ്വരന് തുടങ്ങിയവരുടെ കിരീടരത്നങ്ങളുടെ പ്രകാശം പോലെ തിളങ്ങുന്ന രത്നങ്ങളാല് ചുറ്റപ്പെട്ട, അവളുടെ കമലപാദങ്ങള് അത്യന്തം ഭാസുരമായിരുന്നു.
പ്രസന്നവദനാം ദേവീം വരദാം ഭക്തവത്സലാമ് । അര്ജുനോഽഹമിതി ജ്ഞാതഃ പ്രണമ്യ ച പുനഃപുനഃ
പ്രസന്നമായ മുഖവും, വരദായിനിയായും, ഭക്തന്മാരോട് സ്നേഹമുള്ളവളായും ദേവിയെ ഞാന് അര്ജുനനെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞു; വീണ്ടും വീണ്ടും വന്ദിച്ചു.
വിഹിതാംജലിരേകാംതേ സ്ഥിതോ ഭക്തിഭരാന്വിതഃ । സാ തസ്യോപാസിതം ജ്ഞാത്വാ പ്രസാദം ച കൃപാനിധിഃ
ഞാന് കൈകൂപ്പി, ഭക്തിഭാരത്തോടെ ഒറ്റയ്ക്ക് നിന്നു. അവള് എന്റെ ഉപാസന മനസ്സിലാക്കി, കരുണാസാഗരിയായ ദേവി അനുഗ്രഹം നല്കി.
ഉവാച കൃപയാ ദേവീ തസ്യ സ്മരണവിഹ്വലാ । ഭഗവത്യുവാച-। കിം വാ ദാനം ത്വയാ വത്സ കൃതം പാത്രായ ദുര്ലഭമ്
സ്മരണകൊണ്ടു ഉല്ലസിച്ച ദേവി കരുണയോടെ പറഞ്ഞു: 'കുഞ്ഞേ, നീ ആര്ക്കാണ് ഈ അപൂര്വമായ ദാനം നല്കിയതെന്ന്?'
ഇഷ്ടം യജ്ഞേന കേനാത്ര തപോ വാ കിമനുഷ്ഠിതമ് । ഭഗവത്യമലാ ഭക്തിഃ കാ വാ പ്രാക്സമുപാര്ജ്ജിതാ
'ഇവിടെ നീ ഏത് യജ്ഞമാണ് നടത്തിയതോ, അല്ലെങ്കില് ഏത് തപസ്സാണ് അനുഷ്ഠിച്ചതോ? ശുദ്ധമായ ഭക്തി നീ മുമ്പ് എങ്ങനെയാണ് സമ്പാദിച്ചത്, ഭാഗ്യവാനേ?'
കിം വാസ്മിന്ദുര്ലഭം ലോകേ കിം വാ കര്മ ശുഭം മഹത് । പ്രസാദസ്ത്വയി യേനായം പ്രപന്നേ ച മുദാ കില
'ഈ ലോകത്ത് അപൂര്വമായത് എന്താണ്, അല്ലെങ്കില് ഏത് മഹത്തായ ശുഭകര്മ്മമാണ് ചെയ്തതെന്ന്, അതിനാല് നിന്നെ ഈ അനുഗ്രഹം ലഭിച്ചു, സന്തോഷത്തോടെ നീ സമീപിച്ചു?'
ഗൂഢാതിഗൂഢശ്ചാനന്യ ലഭ്യോ ഭഗവതാ കൃതഃ । നൈതാദൃങ്മര്ത്യലോകാനാം ന ച ഭൂതലവാസിനാമ്
'ഇത് വളരെ രഹസ്യവും അപൂര്വവുമായ അനുഗ്രഹമാണ്, ഭഗവാന് തന്നതാണ്; ഇത് മനുഷ്യരിലും ഭൂമിയില് വസിക്കുന്നവരിലും കാണുന്നില്ല.'
സ്വര്ഗിണാം ദേവതാദീനാം തപസ്വീശ്വരയോഗിനാമ് । ഭക്താനാം നൈവ സര്വേഷാം നൈവ നൈവ ച നൈവ ച
'സ്വര്ഗ്ഗത്തിലെ ദേവന്മാരിലും, തപസ്സുകാരിലും, ഇശ്വരന്മാരിലും, യോഗികളിലും, ഭക്തന്മാരില് പോലും — ഒരിക്കലുമില്ല, ഒരിക്കലുമില്ല.'
പ്രസാദസ്തു കൃതോ വത്സ തവ വിശ്വാത്മനാ യഥാ । തദേഹി ഭജ ബുദ്ധ്വൈവ കുലകുംഡം സരോ മമ
'കുഞ്ഞേ, വിശ്വാത്മാവായ ഭഗവാന് നിന്നെ അനുഗ്രഹിച്ചിരിക്കുന്നു; അതിനാല് എന്റെ കുടുംബസരസ്സിനെ അറിയുക, പിന്നെ ഉപാസന നടത്തുക.'
സര്വകാമപ്രദാ ദേവീ ത്വനയാ സഹ ഗമ്യതാമ് । തത്രൈവ വിധിവത്സ്നാത്വാ ദ്രുതമാഗമ്യതാമിഹ
'എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നല്കുന്ന ദേവിയോടൊപ്പം നീ പോവുക; അവിടെ വിധിപ്രകാരം സ്നാനം ചെയ്ത് വേഗം തിരിച്ചു വരിക.'
തദൈവ തത്ര ഗത്വാ സ സ്നാത്വാ പാര്ഥസ്തഥാഗതഃ । ആഗതം തം കൃതസ്നാനം ന്യാസമുദ്രാര്പണാദികമ്
അപ്പോള് അവിടെ ചെന്നു, പാര്ത്ഥന് വിധിപ്രകാരം സ്നാനം ചെയ്തു; സ്നാനം കഴിഞ്ഞ്, നിയമാനുസൃതമായ മുദ്രകളും മറ്റു കര്മ്മങ്ങളും ചെയ്തു.
കാരയിത്വാ തതോ ദേവ്യാ തസ്യ വൈ ദക്ഷിണശ്രുതൌ । സദ്യഃ സിദ്ധികരീ ബാലാ വിദ്യാനിഗദിതാ പരാ
ശേഷം ദേവി അവന്റെ വലതുകാതില് അതിവിശിഷ്ടമായ, ഉടന് ഫലം നല്കുന്ന ബാലാവിദ്യയെ രഹസ്യമായി ഉപദേശിച്ചു.
ഹകാരാര്ദ്ധപരാ ദ്വീപാ ദ്വിതീയാ വിശ്വഭൂഷിതാ । അനുഷ്ഠാനം ച പൂജാം ച ജപം ച ലക്ഷസംഖ്യകമ്
അര്ദ്ധഹകാരമായ ദ്വീപയും, ലോകം അലങ്കരിക്കുന്ന രണ്ടാമത്തേതും, അനുഷ്ഠാനവും പൂജയും ലക്ഷക്കണക്കിന് ജപവും നടത്തി.
കോരകൈഃ കരവീരാണാം പ്രയോഗം ച യഥാതഥമ് । നിര്വര്ത്യ തമുവാചേദം കൃപയാ പരമേശ്വരീ
കരവീരപൂക്കള് ഉപയോഗിച്ച് കര്മ്മം യഥാവിധി പൂര്ത്തിയാക്കി; അതിനുശേഷം പരമേശ്വരി അവനോട് കരുണയോടെ പറഞ്ഞു.
അനേനൈവ വിധാനേന ക്രിയതാം മദുപാസനമ് । തതോ മയി പ്രസന്നായാം തവാനുഗ്രഹകാരണാത്
'ഇതുപോലെയുള്ള വിധിയില് തന്നെ എന്റെ ഉപാസന നടത്തണം; പിന്നെ ഞാന് സന്തോഷിച്ചാല് നിന്നെ അനുഗ്രഹിക്കാം...'
തതസ്തു തത്ര പര്യ്യംതേഷ്വധികാരോ ഭവിഷ്യതി । ഇത്യയം നിയമഃ പൂര്വം സ്വയം ഭഗവതാ കൃതഃ
അവസാനത്തിൽ അവിടെ അധികാരം സ്ഥാപിക്കും; ഈ നിയമം മുമ്പേ തന്നെ ഭഗവാൻ സ്വയം നിർണ്ണയിച്ചതാണ്.
ശ്രുത്വൈവമര്ജുനസ്തേന വര്മണാ താം സമര്ചയത് । തതഃ പൂജാം ജപം ചൈവ കൃത്വാ ദേവീ പ്രസാദിതാ
അത് കേട്ട അർജുനൻ ആ കാവചം ധരിച്ച് അവളെ ആരാധിച്ചു; പിന്നെ പൂജയും ജപവും നടത്തി, ദേവി പ്രസന്നയായി.