ഇത്യാജ്ഞപ്താ യയുസ്തേ വൈ ദ്രോണം പര്വതസത്തമമ് । യത്രാസ്തേ ബലവാന്വീരോ ഹനൂമാന്കപിസത്തമഃ
അങ്ങനെ ആജ്ഞാപിക്കപ്പെട്ടവർ ദ്രോണമലയിൽ ചെന്നു, അവിടെ ശക്തിയുള്ള വീരനായ ഹനുമാൻ, വാനരന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, വസിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഗത്വാ തേ പ്രാഹരന്സര്വേ ഹനൂമംതം മഹാബലമ് । ഹനൂമതാ തേ നിഹതാ മുഷ്ടിഭിഃ കരതാഡനൈഃ
അവിടെത്തിയപ്പോൾ, അവർ എല്ലാവരും മഹാശക്തിയുള്ള ഹനുമാനെ ആക്രമിച്ചു; പക്ഷേ ഹനുമാൻ കൈകൊണ്ടും മുഷ്ടികൊണ്ടും അവരെ സംഹരിച്ചു.
പതിതാസ്തേ ക്ഷണാത്തത്ര രുധിരക്ഷതവിഗ്രഹാഃ । അന്യേ പലായനപരാ ജഗ്മുസ്തേ ത്രിദിവേശ്വരമ്
അവർ അപ്പോൾ തന്നെ വീണു, രക്തവും മുറിവുകളും നിറഞ്ഞ ശരീരങ്ങളോടെ; മറ്റുള്ളവർ ഓടി രക്ഷപ്പെടാൻ ശ്രമിച്ച് ദേവേന്ദ്രനിടത്തേക്ക് പോയി.
തച്ഛ്രുത്വാ കുപിതഃ ശക്രഃ സര്വാനമരസത്തമാന് । ആദിദേശ മഹാവീരം വാനരേംദ്രം സുരോത്തമഃ
ഇത് കേട്ടശേഷം, ഇന്ദ്രൻ കോപത്തോടെ എല്ലാ അമരന്മാരെയും വാനരരാജാവായ മഹാവീരനെയും ആജ്ഞാപിച്ചു.
തദാജ്ഞപ്താ യയുസ്തേ വൈ യത്ര കീശേശ്വരോ ബലീ । താന്സര്വാനാഗതാന്ദൃഷ്ട്വാ ജഗാദ കപിസത്തമഃ
അങ്ങനെ ആജ്ഞാപിക്കപ്പെട്ടവർ ശക്തിയുള്ള വാനരാധിപൻ ഉള്ളിടത്തേക്ക് പോയി; അവരെ എല്ലാവരെയും വന്നതുകണ്ട്, വാനരന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ സംസാരിച്ചു.
മായാം തു വീരാഃ സമരേ സംഹര്താരം ഹി മാം ബലാത് । നേഷ്യാമി യുഷ്മാനധുനാ സംയമിന്യാഃ പുരോംഽതികേ
വീരന്മാരേ, ഞാൻ ശക്തിപ്രയോഗത്തിൽ യുദ്ധത്തിലെ മായയെ നശിപ്പിക്കും; ഇപ്പോൾ നിങ്ങളെ സംയമിനികളുടെ സഭയിൽ മുന്നിൽ കൊണ്ടുപോകാം.
ഇത്യുക്താ അപി തേ സര്വേ സന്നദ്ധാഃ പ്രാഹരന്കപിമ് । ശസ്ത്രാസ്ത്രൈര്ബഹുധാ മുക്തൈര്മഹാബലസമന്വിതാഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ടും, അവർ എല്ലാവരും ആയുധധാരികളായി മഹാശക്തിയോടെ പലവിധ ആയുധങ്ങളും അസ്ത്രങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് വാനരനെ ആക്രമിച്ചു.
കേചിച്ഛൂലൈഃ പരശുഭിഃ കേചിത്ഖഡ്ഗൈശ്ച പട്ടിശൈഃ । മുസലൈഃ ശക്തിഭിഃ കേചിത്ക്രോധേന കലുഷീകൃതാഃ
ചിലർ കുന്തം, പറശു, ചിലർ വാൾ, പറ്റിശ്, മറ്റുള്ളവർ മുഷലം, ശക്തി മുതലായ ആയുധങ്ങൾകൊണ്ടും, ക്രോധത്തിൽ അന്ധരായ മനസ്സോടെ ആക്രമിച്ചു.
സ ആഹതോഽമരവരൈര്വിവിധൈരായുധൈര്ബലീ । ശിലാഭിസ്താഞ്ജഘാനാശു സര്വാനമരസത്തമാന്
അമരന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാർ പലവിധ ആയുധങ്ങളാൽ ആക്രമിച്ചിട്ടും, അതിപ്രഭാവശാലിയായ അവൻ പാറകൊണ്ട് അവരെല്ലാവരെയും വേഗത്തിൽ തകർത്തു.
കേചിത്പലായ്യ ആഹുസ്തേ ഗതാഃ ശക്രസമീപകമ് । തദുക്തം വാക്യമാകര്ണ്യ ഭയം പ്രാപ സുരാധിപഃ
ചിലർ ഓടി രക്ഷപ്പെടുകയും, ഇന്ദ്രന്റെ അടുക്കൽ എത്തുകയും ചെയ്തു. അവരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ ദേവരാജാവിന് ഭയം പിടിച്ചു.
ബൃഹസ്പതിം സുരാധ്യക്ഷം മംത്രിണം സ്വര്ഗവാസിനാമ് । പപ്രച്ഛ സവിധേ ഗത്വാ നത്വാ സുരഗുരും വരമ്
സ്വർഗ്ഗവാസികളായ ദേവന്മാരുടെ പ്രധാന മന്ത്രിയും ഗുരുവുമായ ബൃഹസ്പതിയുടെ അടുക്കൽ ചെന്നു, വണങ്ങി, ദേവരാജാവ് അവനോട് ചോദിച്ചു.
ഇംദ്ര ഉവാച। കോഽസൌ യോ വാനരോ ദ്രോണം നേതും സ്വാമിന്സമാഗതഃ । യേന മേ നിഹതാ വീരാ അമരാഃ ശസ്ത്രധാരിണഃ
ഇന്ദ്രൻ ചോദിച്ചു: ദ്രോണമാരുടെ മുന്നിൽ എത്തി, എന്റെ ആയുധധാരികളായ വീരന്മാരെ വധിച്ച ഈ വാനരൻ ആരാണ്?
ശേഷ ഉവാച। ഏതച്ഛ്രുത്വാ തു തദ്വാക്യമുക്തമാംഗിരസോ മഹാന് । ജഗാദ ഭയസംവിഗ്നം തുരാസാഹം സുരാധിപമ്
ശേഷൻ പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ ഭയത്താൽ വിറയുന്ന ദേവരാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട മഹാനായ അംഗിരസപുത്രൻ അവനോട് പറഞ്ഞു.
ബൃഹസ്പതിരുവാച। യോ രാവണമഹന്സംഖ്യേ കുംഭകര്ണമദീദഹത് । യേന തേ വൈരിണഃ സര്വേ ഹതാസ്തസ്യൈവ സേവകഃ
ബൃഹസ്പതി പറഞ്ഞു: യുദ്ധത്തിൽ രാവണനെ കൊല്ലുകയും, കുംഭകർണ്ണനെ ദഹിപ്പിക്കുകയും, നിന്റെ എല്ലാ ശത്രുക്കളെയും സംഹരിക്കുകയും ചെയ്തവന്റെ സേവകനാണ് അവൻ.
യേന ലംകാ സത്രികൂടാ നിര്ദഗ്ധാ പുച്ഛവഹ്നിനാ । അക്ഷശ്ച നിഹതോ യേന ഹനൂമംതമവേഹി തമ്
തന്റെ വാലിലെ അഗ്നിയാൽ മൂന്ന് കുന്നുകളുള്ള ലങ്കയെ ദഹിപ്പിക്കുകയും, അക്ഷനെ സംഹരിക്കുകയും ചെയ്തത് ഹനുമാനാണ് — നീ അതറിയുക.
തേന സര്വേ വിനിഹതാ ദ്രോണാര്ഥമയമുദ്യതഃ । ഹയമേധം മഹാരാജഃ കരോതി ബലിസത്തമഃ
ദ്രോണമാർക്കായി അവൻ എല്ലാവരെയും സംഹരിച്ചു; മഹാരാജാവായ ബലശാലിയായവൻ അശ്വമേധയാഗം നടത്തുകയാണ്.
തസ്യാശ്വം ശിവഭക്തസ്തു നൃപോ വീരമണിര്മഹാന് । ജഹാര തത്ര സമഭൂദ്രണം സുരവിമോഹനമ്
ശിവഭക്തനായ മഹാവീരൻ വീരമണിരാജാവ് അവിടത്തെ കുതിര പിടിച്ചു; അതിനുശേഷം ദേവന്മാരെ അത്ഭുതപ്പെടുത്തുന്ന മഹായുദ്ധം നടന്നു.
ശിവേന നിഹതാഃ സംഖ്യേ വീരാ രാമസ്യ ഭൂരിശഃ । താന്വൈ ജീവയിതും ദ്രോണം നേഷ്യത്യേവ മഹാബലഃ
ശിവൻ യുദ്ധത്തിൽ രാമന്റെ അനേകം വീരന്മാരെ സംഹരിച്ചു; അവരെ ജീവിപ്പിക്കാൻ മഹാബലശാലിയായ ഹനുമാൻ ദ്രോണനെ കൊണ്ടുവരും.
നായം വര്ഷശതൈര്ജേയോ ഭവതാ ബലസംയുതഃ । തസ്മാത്പ്രസാദയ കപിം ദേഹി തത്രത്യമൌഷധമ്
നിനക്ക് ശക്തിയുണ്ടെങ്കിലും, നൂറുവർഷം കഴിഞ്ഞാലും അവനെ ജയിക്കാൻ കഴിയില്ല; അതുകൊണ്ട് കപിയെ പ്രസാദിപ്പിച്ച് അവിടത്തെ ഔഷധം നൽകുക.
ശേഷ ഉവാച। ആഗതം വീക്ഷ്യ ശ്രീരാമം ശത്രുഘ്നഃ പ്രണതാര്തിഹമ് । ഭ്രാതരം സകലാദ്ദുഃഖാന്മുക്തോഽഭൂദ്ദ്വിജസത്തമ
ശേഷൻ പറഞ്ഞു: ഭക്തരുടെ ദുഃഖം നീക്കുന്ന ശ്രീരാമൻ വന്നതറിഞ്ഞ്, ശത്രുഘ്നൻ എല്ലാ ദുഃഖങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനായി സഹോദരനോടൊപ്പം സന്തോഷിച്ചു.
ഹനൂമാന്വീക്ഷ്യ വിഭ്രാംതോ രാമസ്യ ചരണൌ മുദാ । വവംദേ ഭക്തരക്ഷാര്ഥമാഗതം നിജഗാദ ച
ഹനുമാനെ കണ്ടു, ആനന്ദത്തോടെ രാമന്റെ പാദങ്ങളിൽ വീണു വണങ്ങി; ഭക്തനെ രക്ഷിക്കാൻ വന്ന രാമനെ കണ്ടു അവൻ പറഞ്ഞു.
സ്വാമിംസ്തവൈതദ്യുക്തം തു സ്വഭക്തപരിപാലനമ് । യത്സംഗ്രാമേ ജിതം സര്വം പാശബദ്ധമമോചയഃ
സ്വാമി, ഭക്തരെ രക്ഷിക്കുന്നതാണു നിനക്ക് യുക്തമായത്; യുദ്ധത്തിൽ നീ എല്ലാവരെയും ജയിച്ചു, പാശത്തിൽ കുടുങ്ങിയവരെ മോചിപ്പിച്ചു.
വയം ത്വിദാനീം ധന്യാ വൈ യദ്ദ്രക്ഷ്യാമോ ഭവത്പദേ । ജേഷ്യാമോഽരീന്ക്ഷണാദേവ ത്വത്കൃപാതോ രഘൂദ്വഹ
ഇപ്പോൾ ഞങ്ങൾ ഭാഗ്യശാലികളാണ്, കാരണം നിന്റെ പാദങ്ങൾ കാണാൻ നമുക്ക് സാധിക്കും; രഘുവംശജ, നിന്റെ കൃപയാൽ ഞങ്ങൾ ശത്രുക്കളെ ക്ഷണത്തിൽ ജയിക്കും.
ശേഷ ഉവാച। സ്ഥാണുസ്തദാഗതം രാമം യോഗിനാം ധ്യാനഗോചരമ് । പതിത്വാ പാദയോര്വിപ്ര ജഗാദ പ്രണതാഭയമ്
ശേഷൻ പറഞ്ഞു: യോഗികൾ ധ്യാനത്തിൽ കാണുന്ന സ്ഥാണു അപ്പോൾ രാമന്റെ അടുക്കൽ വന്നു, പാദങ്ങളിൽ വീണു, ഭക്തർക്ക് ഭയം നീക്കുന്ന വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ഏകസ്ത്വം പുരുഷഃ സാക്ഷാത്പ്രകൃതേഃ പര ഈര്യസേ । യഃ സ്വാംശകലയാ വിശ്വം സൃജസ്യവസി ഹംസി ച
നീ മാത്രമാണ് സാക്ഷാൽ പുരുഷൻ, പ്രകൃതിക്ക് അതീതനായവൻ; നിന്റെ ഭാഗവും ശക്തിയും കൊണ്ട് നീ ലോകം സൃഷ്ടിക്കുകയും, നിലനിർത്തുകയും, സംഹരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
അരൂപസ്ത്വമശേഷസ്യ ജഗതഃ കാരണം പരമ് । ഏക ഏവ ത്രിധാരൂപം ഗൃഹ്ണാസി കുഹകാന്വിതഃ
നീ രൂപരഹിതനാണ്, സകല ജഗത്തിന്റെ പരമകാരണമാണ്; എന്നാൽ മായയാൽ നീ ഒരുവൻ തന്നെ മൂന്നു രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നു.
സൃഷ്ടൌ വിധാതൃരൂപേണ പാലനേ സ്വയമാസ ച । പ്രലയേ ജഗതഃ സാക്ഷാദഹം ശര്വാഖ്യതാം ഗതഃ
സൃഷ്ടിക്കുമ്പോൾ ഞാൻ സ്രഷ്ടാവിന്റെ രൂപം ധരിക്കുന്നു; സംരക്ഷണത്തിൽ നേരിട്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്നു; ലോകം ലയിക്കുമ്പോൾ ഞാൻ തന്നെ ശർവൻ എന്ന പേരിൽ പ്രത്യക്ഷമാവുന്നു.
തവ യത്പരമേശസ്യ ഹയമേധക്രതുക്രിയാ । ബ്രഹ്മഹത്യാപനോദായ തദ്വിഡംബനമദ്ഭുതമ്
പരമേശ്വരനേ, ബ്രാഹ്മണഹത്യയുടെ പാപം നീക്കാൻ വേണ്ടി നീ നടത്തിയ അശ്വമേധയാഗം അത്ഭുതകരമായ ഒരു പ്രവർത്തിയായിരുന്നു.
യത്പാദശൌചമമലം ഗംഗാഖ്യം ശിരസോംഽതരാ । വഹാമി പാപശാംത്യര്ഥം തസ്യ തേ പാതകം കുതഃ
നിന്റെ പാദങ്ങളുടെ വിശുദ്ധി ആയ ഗംഗാ എന്ന ശുദ്ധജലം ഞാൻ പാപങ്ങൾ ശമിപ്പാൻ തലയിൽ വഹിക്കുന്നു; അപ്പോൾ നിനക്ക് എങ്ങനെയെങ്കിലും പാപം ഉണ്ടാകുമോ?
മയാ ബഹ്വപകാരായ കൃതം കര്മ തവ സ്ഫുടമ് । ക്ഷമ്യതാം തത്കൃപാലോ ഹി ഭവതോ വ്യവധായകമ്
നിന്റെ നേരെ ഞാൻ പല തെറ്റുകളും വ്യക്തമായി ചെയ്തിട്ടുണ്ട്; ദയാലുവേ, അവയെ ക്ഷമിക്കണം, അവയാണ് നമ്മളെ വേർതിരിക്കുന്നതിൽ തടസ്സം.