നാരദ ഉവാച-। ഗോകര്ണം കേവലം ശൈവം ക്ഷേത്രം പരമപാവനമ് । തസ്മിന്മൃതോ നരോ രാജന്ശിവഃ സ്യാന്നാത്ര സംശയഃ
നാരദൻ പറഞ്ഞു: ഗോകർണം ശിവഭക്തർക്കുള്ള ഏറ്റവും വിശുദ്ധമായ താപോഭൂമിയാണ്. അവിടെ മരിക്കുന്നവൻ, രാജാവേ, സംശയമില്ലാതെ ശിവനായി മാറും.
സ്ഥലേ ജലേംതരിക്ഷേ ച ജംതുസ്തത്ര മൃയേത ചേത് । തദാ കൈലാസശിഖരോ ശിവഃ സംഭൂയ ദീവ്യതി
അവിടെ, കരയിൽ, വെള്ളത്തിൽ, ആകാശത്തിൽ എവിടെയായാലും ഒരു ജീവൻ മരിച്ചാൽ, ശിവൻ കൈലാസശിഖരത്തിൽ പ്രത്യക്ഷനായി സന്തോഷത്തോടെ വസിക്കും.
അത്ര ഗോകര്ണതീര്ഥേ സ്യാന്മൃതസ്യ ന പുനര്ഭവഃ । ശിവേന സ സമം രാജന്മുക്തിം യാസ്യതി കര്ഹിചിത്
ഈ ഗോകർണ തീർത്ഥത്തിൽ മരിച്ചവർക്കു വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാകില്ല; രാജാവേ, ശിവനോടൊപ്പം അവൻ ഒരിക്കൽ മോക്ഷം നേടും.
അസ്യാപി തവ മാഹാത്മ്യം ഗോകര്ണസ്യ മഹാമതേ । വര്ണയാമി യദാകര്ണി മയാ ബ്രഹ്മമുഖാത്പ്രഭോ
മഹാമനസ്സേ, ഗോകർണത്തിന്റെ മഹത്വം ഞാൻ ഇപ്പോൾ പറയാം; ബ്രഹ്മാവിന്റെ വായിൽ നിന്ന് ഞാൻ കേട്ടതുപോലെയാണ്.
പ്രയാഗാദേകഗവ്യൂതൌ ഗുരുതീര്ഥസമീപഗഃ । മര്യാദാപര്വതോ യോഽയം ദൃശ്യതേ പുണ്യദര്ശനഃ
പ്രയാഗത്തിന് സമീപം, ഒരു പശുവിന്റെ നീളത്തിൽ, മഹാതീർത്ഥത്തിന്റെ അരികിൽ, ദർശിക്കാൻ പുണ്യമുള്ള അതിർത്തിപർവ്വതം കാണാം.
തത്രൈകഃ കര്കടോ നാമ ഭില്ല ആസീത്സുദാരുണഃ । തസ്യ ഭാര്യാ ജരാ നാമ സാ ജഘ്നേ പതിപംചകമ്
അവിടെ കർക്കടൻ എന്ന പേരിൽ ഭയങ്കരനായ ഒരു ഭില്ലൻ ജീവിച്ചിരുന്നു. അവന്റെ ഭാര്യ ജരാ എന്നായിരുന്നു; അവൾ അഞ്ച് ഭർത്താക്കന്മാരെ കൊല്ലുകയും ചെയ്തു.
സാ ജരാ വിഷസംയുക്തം ഷഷ്ഠം കര്കടകം തദാ । അകരോന്മോദകം ഹംതും തദാ തേന സ്വസുഃ ശ്രുതമ്
അവൾ, വയസ്സായ സ്ത്രീ, വിഷം ചേർത്ത് ആറാമത്തെ മധുരം ഉണ്ടാക്കി. സഹോദരിയുടെ ഉപദേശമനുസരിച്ച് ആ പെൺകുട്ടിയെ കൊല്ലാനായിരുന്നു അവളുടെ ഉദ്ദേശം.
നിജായാ മുഖതോ രാജന്ഭില്ലേന ച മഹാത്മനാ । ബാലാം താം ഹംതുമാരേഭേ കര്കടോ ഭൃശദാരുണഃ
രാജാവേ, ഭില്ലൻ എന്ന മഹാത്മാവു തന്റെ ഭാര്യയുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ആ ബാലികയെ കൊല്ലാൻ പുറപ്പെട്ടു. അതിനൊപ്പം അതി ക്രൂരമായ കർക്കിടകവുമുണ്ടായിരുന്നു.
ഖങ്ഗപാണിര്യദാ യാതി തദ്വധായ സ ഭില്ലപഃ । യാവത്താവത്തു സാ യായാജ്ജ്ഞാത്വാ നിജവധോദ്യമമ്
ഭില്ലൻ വാൾ കൈയിൽ പിടിച്ച് അവളെ കൊല്ലാൻ വന്നപ്പോൾ, അവളുടെ ഉദ്ദേശം മനസ്സിലാക്കി ആ പെൺകുട്ടി വേഗത്തിൽ ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.
വനമഭ്യദ്രവദ്ഭീതാ നിജപ്രാണപരീപ്സയാ । താമനുദ്രവതാ തേന കര്കടേന മഹീപതേ
സ്വന്തം ജീവൻ രക്ഷിക്കാനായി ഭയപ്പെട്ട് അവൾ കാട്ടിലേക്ക് ഓടി. രാജാവേ, ആ കർക്കിടകം അവളെ പിന്തുടർന്നു.
അത്ര ഗോകര്ണതീര്ഥേ തു ഗൃഹീതാ ഖങ്ഗപാണിനാ । ശിരശ്ഛിത്വാ തു ഖങ്ഗേന പാതയിത്വാ ജലേ വപുഃ
അവിടെ, ഗോകർണ്ണ തീർത്ഥത്തിൽ വാൾ കൈയിൽ പിടിച്ചവൻ അവളെ പിടിച്ചു. വാളാൽ തലവെട്ടി അവളുടെ ശരീരം വെള്ളത്തിൽ ഇട്ടു.
തസ്യ ഗോകര്ണതീര്ഥസ്യ നിജസ്ഥാനമഗാച്ച സഃ । സാ ജരാ തത്ര ഗോകര്ണേ പാപാപി നിധനം ഗതാ
അവൻ ഗോകർണ്ണ തീർത്ഥത്തിലെ സ്വന്തം സ്ഥലത്തേക്ക് മടങ്ങി. ആ വയസ്സായ സ്ത്രീ, പാപിനിയായിരുന്നെങ്കിലും, ഗോകർണ്ണയിൽ തന്നെ മരണപ്പെട്ടു.
കൈലാസശിഖരേ രാജന്പാര്വത്യാ അഭവത്സഖീ । അഹം കഥിതവാനേതത്തവ ഗോകര്ണവൈഭവമ്
രാജാവേ, കൈലാസശിഖരത്തിൽ ഞാൻ പാർവതിയുടെ സഖിയായി. ഗോകർണ്ണത്തിന്റെ മഹത്വം ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞു.
ശിവകാംച്യാശ്ച മാഹാത്മ്യം പവിത്രം വര്ണയാമി തേ । ഇംദ്രപ്രസ്ഥതടസ്ഥായാം ശിവകാംച്യാമപി പ്രഭോ
ഇപ്പോൾ ഞാൻ ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥതടത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശിവകാഞ്ചിയുടെ വിശുദ്ധമായ മഹത്വവും നിന്നോട് വിവരിക്കാം, പ്രഭോ.
ഗതിഃ സാ പരമാ പുംസാം ഗോകര്ണേ യാ മയോദിതാ । അത്ര ശ്രീമന്മഹാദേവോ വിഷ്ണും സര്വസുരേശ്വരമ്
ഗോകർണ്ണത്തിൽ ഞാൻ പറഞ്ഞ അതി ഉന്നതമായ ഗതി മനുഷ്യർക്കുണ്ട്. ഇവിടെ മഹാദേവൻ, സർവ്വദേവതാധിപനായ വിഷ്ണുവിനെ ആരാധിച്ചു.
ആരാധ്യ ഭക്തരാജത്വം ലേഭേ ജ്ഞാനം ച താത്വികമ് । അതഃ സര്വേ വയം പുത്രാ ബ്രഹ്മണസ്തം മഹേശ്വരമ്
അവനെ ആരാധിച്ച് ഭക്തരുടെ രാജത്വവും യഥാർത്ഥ ജ്ഞാനവും നേടി. അതുകൊണ്ടാണ്, ബ്രഹ്മാവിന്റെ മക്കളായ ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും ആ മഹേശ്വരനെ ആരാധിക്കുന്നത്.
ആരാധയാമഃ സതതം സദ്ഭക്തിജ്ഞാനലിപ്സയാ । അത്ര ബാണാസുരോ രാജന്നാരരാധ മഹേശ്വരമ്
നമ്മൾ എല്ലായ്പ്പോഴും സത്യഭക്തിയും ജ്ഞാനവും ആഗ്രഹിച്ച് അവനെ ആരാധിക്കുന്നു. രാജാവേ, ഇവിടെ ബാണാസുരനും മഹേശ്വരനെ ഭക്തിയോടെ ആരാധിച്ചു.
നിരാഹാരോ വര്ഷശതം തദ്ഗുണത്വബുഭൂഷയാ । തസ്മൈ പ്രസന്നോ ഭഗവാന്ഗണത്വം ദത്തവാന്നിജമ്
തന്റെ അനുയായനാകാനുള്ള ഗുണം നേടാൻ, ബാണൻ നൂറുവർഷം ഉപവാസം ചെയ്തു. അതിനാൽ സന്തുഷ്ടനായ ഭഗവാൻ അവനെ തന്റെ അനുയായനാക്കി.
സ്വയം ച സര്വദാ തസ്യ പുരപാലോ ബഭൂവഹ । ഇയം പുരീ പുരാ രാജന്നാസീദ്വിഷ്ണോര്മഹാത്മനഃ
ഞാനാണ് എപ്പോഴും അവന്റെ നഗരത്തെ കാത്തിരുന്നത്. രാജാവേ, ഈ നഗരം ഒരിക്കൽ മഹാത്മാവായ വിഷ്ണുവിന്റെ വാസസ്ഥലമായിരുന്നു.
ദത്താ ശിവായ തുഷ്ടേന തപസാ തസ്യ വിഷ്ണുനാ । അസ്യാമേകം പുരാവൃത്തം മഹദാശ്ചര്യകാരകമ്
ശിവൻ ചെയ്ത തപസ്സിൽ സന്തുഷ്ടനായ വിഷ്ണു ഈ നഗരം ശിവനു സമ്മാനിച്ചു. ഇവിടെ ഒരിക്കൽ വലിയ അത്ഭുതകരമായ ഒരു സംഭവം നടന്നു.
വിപ്രസ്യ ശിവഭക്തസ്യ വൈകുംഠാപ്തിര്യഥാഭവത് । ഏകസ്തു ബ്രാഹ്മണോ രാജന് ഹേരംബോ നാമ ധാര്മികഃ
ശിവഭക്തനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ വൈകുണ്ഠം എങ്ങനെ പ്രാപിച്ചു എന്നതാണ്. രാജാവേ, ഹേരംബൻ എന്നൊരു ധാർമ്മിക ബ്രാഹ്മണൻ ഉണ്ടായിരുന്നു.
കായേന മനസാ വാചാ ശിവപൂജാരതഃ സദാ । ഏകദാ സ മഹാഭാഗഃ ശിവതീര്ഥാനി പര്യടന്
അവൻ ശരീരത്താലും മനസ്സാലും വാക്കിനാലും എപ്പോഴും ശിവഭക്തിയിലായിരുന്നു. ഒരിക്കൽ ആ ഭാഗ്യവാൻ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ സന്ദർശിച്ചു.
ശിവഭക്തഃ ശിവേ രാജന്ശിവകാംച്യാമിഹാഗതഃ । ഏനാം മനോഹരാം ചൈവ ന തത്യാജ സ ബുദ്ധിമാന്
രാജാവേ, ആ ശിവഭക്തൻ ശിവകാഞ്ചിയിലേക്ക് വന്നു. മനോഹരമായ ഈ സ്ഥലം അവൻ വിട്ടുപോയില്ല.
പശ്ചാത്തത്രൈവ തത്യാജ പ്രാണാനസ്യാ ജലാംതരേ । തത്രൈവ ശ്രീമഹാദേവഗണാസ്തം ബ്രാഹ്മണോത്തമമ്
പിന്നീട് അവിടെ തന്നെയാണ്, ജലത്തിനുള്ളിൽ അവൻ ജീവൻ വിട്ടത്. അവിടെ തന്നെയാണ് ശ്രീമഹാദേവന്റെ അനുചിതർ ആ മഹാനായ ബ്രാഹ്മണനെ സ്വീകരിച്ചത്.
നീത്വാ കൈലാസമചലം ചേലുസ്തദനുശാസനാത് । അഥ മധ്യേ സമായാതാ ഗണാ വൈകുംഠതോ ഹരേഃ
കൈലാസം കൊണ്ടുവന്ന്, അവന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം അതു നീക്കിയപ്പോൾ, ഹരിയുടെ വൈകുണ്ഠത്തിൽ നിന്നുള്ള ഗണങ്ങൾ മധ്യഭാഗത്തേക്ക് എത്തി.
തേഭ്യോ ബലാത്സമാദാതും തം ദ്വിജശ്രേഷ്ഠമുദ്യതാഃ । ആസീത്തേഷാം മഹയുദ്ധം ഗണാനാം ഹരിശര്വയോഃ
അവരിൽ നിന്ന് ആ മഹാനായ ദ്വിജനെ ബലപ്രയോഗത്തോടെ പിടിച്ചെടുക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചപ്പോൾ, ഹരിയുടെയും ശർവന്റെയും ഗണങ്ങൾ തമ്മിൽ വലിയൊരു യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
തത്ര യുദ്ധേന വൈകേഷാം വിജയോ ന പരാജയഃ । തത്ര വൈകുംഠതോ വിഷ്ണുരാഗതോ ഗരുഡാസനഃ
ആ യുദ്ധത്തിൽ, വിഷ്ണുവിന്റെ ഗണങ്ങൾക്ക് ജയമോ പരാജയമോ ഒന്നുമുണ്ടായില്ല; അപ്പോൾ, വൈകുണ്ഠത്തിൽ നിന്ന് ഗരുഡനിൽ ഇരുന്ന് വിഷ്ണു സ്വയം എത്തിയിരുന്നു.
കൈലാസാദ്വൃഷഭാരൂഢോ മഹേശശ്ച ത്രിലോകധൃക് । താവന്യോന്യം മുഖം ദൃഷ്ട്വാ വിഹസ്യ ജഗദീശ്വരൌ
കൈലാസത്തിൽ നിന്ന്, മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും താങ്ങുന്ന മഹേശ്വരൻ കാളയിൽ കയറി എത്തി; ഇരുവരും, ലോകങ്ങളുടെ ഇശ്വരന്മാർ, തമ്മിൽ മുഖം നോക്കി പുഞ്ചിരിച്ചു.
പശ്യതസ്മ മഹദ്യുദ്ധം നഭസ്യേവ ഗണൈഃ കൃതമ് । അഥ സ്വീയാന്ഗണാന്വിഷ്ണുഃ ശൈവാംശ്ച ദിവി യുദ്ധതഃ
ആ ഗണങ്ങൾ ആകാശത്ത് നടത്തിയ മഹായുദ്ധം അവർ കണ്ട് നിൽക്കുമ്പോൾ, വിഷ്ണു തന്റെ ഗണങ്ങളെയും ശൈവഗണങ്ങളെയും സ്വർഗ്ഗത്തിൽ യുദ്ധം ചെയ്യുന്നത് നിർത്തിച്ചു.
നിവാര്യ തം ദ്വിജം താര്ക്ഷ്യമാരോപ്യാഗാച്ഛിവാലയമ് । ശിവേന തദ്ഗണൈശ്ചാപി സ്വകീയൈരപി മാധവഃ
അവൻ ആ ദ്വിജനെ ഗരുഡനിൽ കയറ്റി, യുദ്ധം അവസാനിപ്പിച്ച് ശിവാലയത്തിലേക്ക് പോയി; ശിവനും തന്റെ ഗണങ്ങളുമായി, മാധവനും തന്റെവരുമായി കൂടെ ചേർന്നു.