പദ്മപുരാണമ്

വിലലാപ പതിം ദൃഷ്ട്വാ വികീര്ണാവയവം രണേ । പ്രഭാവത്യശ്രുപൂര്ണാക്ഷീ മുക്തകേശീ ഘനസ്തനീ

യുദ്ധഭൂമിയിൽ ഭർത്താവിന്റെ അവയവങ്ങൾ ചിതറിക്കിടക്കുന്നതു കണ്ട പ്രഭാവതി, കണ്ണുനീർ നിറഞ്ഞ കണ്ണുകളോടെ, മുടി അഴിച്ചും, കനത്തസ്തനങ്ങളോടെ, വിലപിച്ചു.

ഹാ നാഥ ബലവിക്രാംത കാംതദേഹ ജഗത്പ്രിയ । മാം ത്വം വിഹായ കിം ചാത്ര കൈവല്യം ഗതവാനസി

'ഹാ നാഥാ, ബലവാനായ വീരാ, പ്രിയപ്പെട്ട ശരീരമേ, ലോകത്തിന് പ്രിയനായവനേ! എന്നെ ഉപേക്ഷിച്ച് നീ എന്തിനാണ് ഈ ഏകാന്തതയിൽ എത്തിയത്?'

ജരാകുഷ്ഠാദിഭിര്വ്യാപ്തം ബുദ്ധ്വാ ദേഹം ത്യജംതി ന । ദേഹിനോഽന്യേ പരം കാംതം ത്വയാ ദേഹോ വൃഥോജ്ഝിതഃ

'വയസ്സും കുഷ്ഠവും പോലുള്ള രോഗങ്ങൾ ശരീരത്തിൽ വന്നാലും, മറ്റു മനുഷ്യർ അതിനെ ഉപേക്ഷിക്കാറില്ല; എന്നാൽ പ്രിയനേ, നീ ശരീരം വെറുതെ ഉപേക്ഷിച്ചു.'

തവ ദേഹേന ദിവ്യേന ഹാരകം ഭൂഷ്യതേ പ്രിയ । രണോത്സുകേന ഭവതാ യാ വേണീ ഗ്രഥിതാ മമ

'നിന്റെ ദിവ്യമായ ശരീരത്താൽ എന്റെ മാല അലങ്കരിക്കപ്പെടുന്നു; യുദ്ധത്തിന് ആഗ്രഹിച്ചുകൊണ്ട് നീ എനിക്ക് ചുരുളിച്ച കേശം—'

താമുദ്ഗ്രഥയ വൈധവ്യദുഃഖാര്ത്തായാഃ സ്വയം പ്രിയ । ഏവം വിലപതീം വീക്ഷ്യ ബലരാജ്ഞീം സമുദ്രജഃ । ദുഃഖിതഃ ശുക്രമിത്യാഹ ബലം ജീവയ ഭാര്ഗവ

'ഇപ്പോൾ വിധവയായ ദുഃഖത്തിൽ കിടക്കുന്ന എനിക്ക്, പ്രിയനേ, നീ തന്നേ അതു അഴിച്ചുതരേണം.' ഇങ്ങനെ വിലപിക്കുന്ന ബലന്റെ രാജ്ഞിയെ കണ്ട സമുദ്രജന്മാവു ദുഃഖത്തോടെ ശുക്രനോടു പറഞ്ഞു: 'ഭാർഗവാ, ബലനെ ജീവിപ്പിക്കൂ.'

ശുക്ര ഉവാച-। ഇച്ഛയാമരണം പ്രാപ്തം തം കഥം ജീവയാമ്യഹമ് । തഥാപി മംത്രസാമര്ഥ്യാദ്വാചമുച്ചാരയിഷ്യതി

ശുക്രൻ പറഞ്ഞു: അവൻ തന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം മരണം സ്വീകരിച്ചു. എങ്ങനെ ഞാൻ അവനെ ജീവിപ്പിക്കും? എന്നിരുന്നാലും, എന്റെ മന്ത്രശക്തിയാൽ അവൻ വാക്ക് ഉച്ചരിക്കും.

ജാലംധര ഉവാച-। ബലസ്യ രൂപ വചനം ശ്രോതുമിച്ഛാമി ഭാര്ഗവ । ജാലംധരേണൈവമുക്തഃ ക്ഷണം ധ്യാനപരോഽഭവത്

ജാലന്ധരൻ പറഞ്ഞു: ഭാർഗവ, ആ ശക്തിയും രൂപവും വാക്കുകളും ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ജാലന്ധരൻ ഇങ്ങനെ ചോദിച്ചപ്പോൾ, ശുക്രൻ ഒരു നിമിഷം ധ്യാനത്തിൽ ആഴപ്പെട്ടു.

അഥോദതിഷ്ഠദ്വദനാത്സ്വനഃ ശ്രോത്രമനോരമഃ । പ്രഭാവതീം പ്രതി വ്യക്തം വാദ്യഭാംഡാ ദിവോത്ഥിതഃ

അപ്പോൾ അവന്റെ വായിൽനിന്ന് കാതിന് ആഹ്ലാദം നൽകുന്ന ഒരു മധുരമായ ശബ്ദം ഉയർന്നു. പ്രഭാവതിയുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ, ആകാശത്തിൽ നിന്നു പോലെ സംഗീതോപകരണങ്ങളുടെ ശബ്ദം വ്യക്തമായി മുഴങ്ങി.

പ്രഭാവതി സ്വദേഹം ത്വം മമാംഗേഷു ലയം നയ । ഇതി തസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ നദീ ജാതാ പ്രഭാവതീ

'പ്രഭാവതി, നീ നിന്റെ ശരീരം എന്റെ അവയവങ്ങളിൽ ലയിപ്പിക്കണം.' ഈ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, പ്രഭാവതി ഒരു നദിയായി മാറി.

ബലാങ്ഗേഷ്വേവ ലീനാ സാ സുമേരോഃ പൂര്വവാഹിനീ । യസ്യാസ്തോയേന സംജാതാ രത്നാനാം കാംതിരുത്തമാ

അവൾ ബാലന്റെ അവയവങ്ങളിൽ ലയിച്ച്, സുമേരു പർവതത്തിൽ നിന്ന് കിഴക്കോട്ട് ഒഴുകി. ആ നദിയുടെ വെള്ളത്തിൽ നിന്നു രത്നങ്ങൾക്ക് അതുല്യമായ പ്രകാശം ഉദിച്ചുയർന്നു.

നാരദ ഉവാച- അത്രോത്തരേ മയാ ഗത്വാ കഥിതം സിംധുസൂനവേ । ത്വാം ഹംതു സര്വവീരേശ പ്രതിജ്ഞാ ശംഭുനാ കൃതാ । ശ്രുത്വേത്ഥം മദ്വചോ രാജംസ്തതഃ പപ്രച്ഛ സോഽസുരഃ

നാരദൻ പറഞ്ഞു: അതിനുശേഷം ഞാൻ അവിടേക്ക് പോയി, സമുദ്രപുത്രനോട് പറഞ്ഞു: 'സകല വീരന്മാരുടെയും പ്രഭുവേ, ശംഭു നിന്നെ കൊല്ലുമെന്ന് പ്രതിജ്ഞയെടുത്തു.' രാജാവേ, ഇങ്ങനെ ഞാൻ പറഞ്ഞത് കേട്ടപ്പോൾ ആ അസുരൻ എന്നോട് ചോദിച്ചു.

ജാലംധര ഉവാച-। കിമസ്തി ശൂലിനോ ഗേഹേ രത്നജാതം മഹാമുനേ । തന്മമാചക്ഷ്വ സകലം നാസ്തി യുദ്ധം നിരാമിഷമ്

ജാലന്ധരൻ പറഞ്ഞു: മഹാമുനിവേ, ത്രിശൂലധാരിയുടെ ഭവനത്തിൽ രത്നസമ്പത്തൊന്നുമുണ്ടോ? എല്ലാം എനിക്ക് പറയൂ. സമ്മാനമില്ലാതെ യുദ്ധം നടക്കില്ലല്ലോ.

നാരദ ഉവാച-। ഭൂതിര്ഗാത്രേ വൃഷോ ജീര്ണഃ ഫണിനോംഽഗേ ഗലേ വിഷമ് । ഭിക്ഷാപാത്രം കരേ പുത്രൌ ഗജാനന ഷഡാനനൌ

നാരദൻ പറഞ്ഞു: അവന്റെ സമ്പത്ത് ശരീരത്തിൽ ചാരും, പഴയ കാളയും, കഴുത്തിൽ പാമ്പുകളും, തൊണ്ടയിൽ വിഷവും, കൈയിൽ ഭിക്ഷാപാത്രവും, മക്കൾ ആനമുഖനും ആറുമുഖനുമാണ്.

ഇത്യാദി വിഭവസ്തസ്യ യദന്യത്തന്നിബോധ മേ । തനയാ ഗിരിരാജസ്യ വിശാലാ ഹ്യുന്നതസ്തനീ

അവന്റെ സമ്പത്ത് ഇതാണ്; മറ്റുള്ളതും കേൾക്കൂ. അവന്റെ ഭാര്യ ഗിരിരാജന്റെ മകളാണ്, വിശാലമായ കമരും ഉയർന്ന മുലകളും ഉള്ളവൾ.

ദഗ്ധസ്മരോഽപി ഭഗവാന്യസ്യാരൂപേണ മോഹിതഃ । മഹേശോ യദ്വിനോദായ കുരുതേ നിത്യ കൌതുകമ്

കാമദേവൻ അവനാൽ ദഹിക്കപ്പെട്ടിട്ടും, അവളുടെ രൂപംകൊണ്ട് അവനും മോഹിതനായി. മഹേശ്വരൻ തന്റെ വിനോദത്തിനായി എല്ലായ്പ്പോഴും അത്ഭുതങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

നൃത്യന്ഗായംശ്ച താഞ്ഛംഭുഃ സ്വയം ഭവതി ഹാസകഃ । സാ പാര്വതീതി വിഖ്യാതാ സൌംദര്യാവധി ദൈവതമ്

ശംഭു അവളെ 위해 സ്വയം നൃത്തവും പാടലും ചെയ്ത് അവളെ ചിരിപ്പിക്കുന്നു. അവൾ പാർവതിയായി പ്രശസ്ത, ദേവതകളിൽ സൗന്ദര്യത്തിന്റെ പരമാവധി.

വൃംദാ വരാംഗനാ രാജന്നിമാശ്ചാപ്സരസഃ ശുഭാഃ । ന ചാപ്നുവംതി പാര്വത്യാഃ ഷോഡശീമപി താം കലാമ്

രാജാവേ, വൃന്ദാ അത്യുത്തമയായ സ്ത്രീയാണ്, ഈ അപ്സരസുകൾ മനോഹരികളാണ്, പക്ഷേ പാർവതിയുടെ സൗന്ദര്യത്തിന്റെ പത്തിനാറിൽ ഒന്ന് പോലും അവർക്ക് ലഭ്യമല്ല.

ഇത്യുക്ത്വാഹം മഹീപാല ജാലംധരമമര്ഷണമ് । പശ്യതാം സര്വദൈത്യാനാമംതര്ധാനം ഗതഃ ക്ഷണാത്

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, രാജാവേ, ഞാൻ നാരദൻ, ജാലന്ധരൻ അഹങ്കാരത്തോടെ നില്ക്കുമ്പോൾ സകല ദൈത്യന്മാരുടെ മുന്നിൽ ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് അദൃശ്യനായി.

അഥ സ പ്രേഷയദ്ദൂതം സിംധുജഃ സിംഹികാസുതമ് । ക്ഷണേനാസാദ്യ കൈലാസം ദേവാവാസമപശ്യത

അപ്പോൾ സമുദ്രപുത്രൻ ദൂതനായി സിംഹികയുടെ മകനെ അയച്ചു. ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് അവൻ കൈലാസിൽ എത്തി, ദേവതകളുടെ വാസസ്ഥലം കണ്ടു.

അത്രാംതരേ ഹരിര്ഭീമമാപൃച്ഛ്യ തു തദാ ഹരമ് । ജഗാമാലക്ഷിതസ്തൂര്ണം ക്ഷീരാബ്ധിം ഭേദശംകയാ

ഇതേസമയം ഹരി, ഭീമനോട് വിടപറഞ്ഞ്, ഹരനെ സമീപിച്ചു. ആരും ശ്രദ്ധിക്കാതെ, ക്ഷീരസമുദ്രത്തിൽ ഭേദമുണ്ടാകുമോ എന്ന സംശയത്തോടെ വേഗത്തിൽ പോയി.

ദദര്ശ രാഹുര്ഭവനം ശംകരസ്യാതിദീപ്തിമത് । ആത്മാനമാത്മനാ വീക്ഷ്യ കിമിത്യാഹ സുവിസ്മിതഃ

രാഹു ശങ്കരന്റെ അത്യന്തം ദീപ്തിയുള്ള ഭവനം കണ്ടു. സ്വയം തന്റെ പ്രതിബിംബം കണ്ടപ്പോൾ, അത്ഭുതത്തോടെ: 'ഇത് എന്താണ്?' എന്നു ചോദിച്ചു.

പ്രവേഷ്ടുകാമോ ബലിഭിര്ദ്വാരി ദ്വാസ്ഥൈര്നിരോധിതഃ । യത്നവാന്സ നിഷിദ്ധോഽപി തദാ തേ പ്രോദ്യതായുധാഃ

അവൻ അകത്തു കടക്കാൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ, ശക്തരായ വാത്സല്യക്കാർ വാതിലിൽ തടഞ്ഞു. എത്ര ശ്രമിച്ചാലും അവർ അനുവദിച്ചില്ല; ആയുധങ്ങൾ ഉയർത്തി ഭീഷണിപ്പെടുത്തി.

താന്നിവാര്യ ഗണാന്നംദീ വ്യാജഹാര വിധുംതുദമ് । കസ്ത്വം കസ്മാദിഹായാതഃ കിം കാര്യം തവ ബര്ബര । ബ്രൂഹി കാര്യം ഗണാ യാവത്ത്വാം ന ഹന്യുര്ഭയാവഹാഃ

അവരെ തടഞ്ഞ്, നന്ദി ആ ചന്ദ്രഗ്രാഹിയെ ചോദിച്ചു: 'നീ ആരാണ്? ഇവിടെ എന്തിനാണ് വന്നത്? നിന്റെ കാര്യം എന്താണ്, കുരുടനായവനേ? ഭയങ്കരരായ ഗണങ്ങൾ നിന്നെ കൊല്ലുന്നതിന് മുമ്പ്, നിന്റെ കാര്യം പറയു.'

രാഹുരുവാച-। ദൂതോ ജാലംധരസ്യാഹം ത്വം മാം ശര്വാംതികേ നയ । ന വാച്യമംതരേ ദ്വാസ്ഥ മഹാരാജപ്രയോജനമ്

രാഹു പറഞ്ഞു: ഞാന്‍ ജാലന്ധരന്റെ ദൂതനാണ്. എന്നെ ശിവന്റെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുപോകൂ. മറ്റൊന്നും പറയേണ്ട, വാതില്‍ക്കാവല്‍ക്കാരാ, മഹാരാജാവിന്റെ കാര്യമാണ്.

നംദീ ദൂതോക്തമാകര്ണ്യ നീലലോഹിതമായയൌ । ദംഡവത്പ്രണിപത്യാഗ്രേ സ്ഥിത്വാ ശംകരമബ്രവീത്

ദൂതന്റെ വാക്കുകള്‍ കേട്ടു, നീലവും ചുവപ്പും കലര്‍ന്ന നന്തി വന്നു. അവന്‍ ദണ്ഡവത്പ്രണാമം ചെയ്ത് ശിവന്റെ മുന്നില്‍ നിന്നു പറഞ്ഞു.

സൈംഹികേയോ മഹാരാജ ദ്വാരേ തിഷ്ഠതി കാര്യതഃ । സ പ്രയാത്വഥവായാതു ഭവാനാജ്ഞപ്തുമര്ഹതി

മഹാരാജാവേ, സിംഹികയുടെ മകനായ രാഹു ദ്വാരത്തില്‍ കാര്യത്തിനായി കാത്തിരിക്കുന്നു. അവനെ വിട്ടയക്കണോ, അകത്തേക്കു കൊണ്ടുവരണോ എന്ന് ഭവാന്‍ തീരുമാനിക്കണം.

നംദിനോക്തമഥാകര്ണ്യ ത്വരന്നിവ മഹേശ്വരഃ । സുപ്താമംതഃപുരാദ്ദേവീം പ്രസ്ഥാപ്യ ച സഖീവൃതാമ്

നന്തിയുടെ വാക്കുകള്‍ കേട്ട മഹേശ്വരന്‍ വേഗത്തില്‍ അകത്തുള്ള കാമരിയില്‍ ഉറങ്ങുകയായിരുന്ന ദേവിയെ സുഹൃത്തുക്കളോടൊപ്പം പുറത്തേക്കയച്ചു.

പശ്ചാദ്വാസ്ഥം ജഗാദാഥ നംദിന്ദൂതം പ്രവേശയ । തതോ ഹസ്തേ പ്രഗൃഹ്യാമും ദൂതം നംദീ മഹാബലഃ

ശേഷം, വാതില്‍ക്കാവല്‍ക്കാരനോട് ശിവന്‍ പറഞ്ഞു: 'നന്തി, ദൂതനെ അകത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരിക.' അതോടെ ശക്തനായ നന്തി ദൂതന്റെ കൈ പിടിച്ചു.

ആനയാമാസ ദേവാനാം മധ്യേ ശംഭുമദര്ശയത് । തം ദദര്ശ തദാ രാഹുര്ജടിലം നീലമാത്മനി

അവനെ ദേവന്മാരുടെ ഇടയില്‍ കൊണ്ടുവന്ന് ശംഭുവിനെ കാണിച്ചു. അപ്പോള്‍ രാഹു ജടയുമാണ്, കറുത്ത നിറമുള്ളവനുമാണ് എന്നു കണ്ടു.