ശൌനക ഉവാച। കൃഷ്ണപ്രാപ്തിഃ പുരാ കസ്യ കരസ്യ പ്രതിപാലനാത് । ദക്ഷിണസ്യ മുനേ ബ്രൂഹി ശ്രോതുമിച്ഛാമി സാദരാത്
ശൗനകൻ ചോദിച്ചു: പുരാതനകാലത്ത്, വാഗ്ദാനം പാലിച്ച് ദക്ഷിണ നൽകി ആരാണ് കൃഷ്ണനെ പ്രാപിച്ചത്? മഹർഷേ, ദയവായി പറയൂ, ഞാൻ ആകാംക്ഷയോടെ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
സൂത ഉവാച। പുരാ കിംചിത്പുരേ ശൂദ്രോ നാമ്നാസീദ്വീരവിക്രമഃ । ബഹ്വാശീ പൃഥുലാംഗശ്ച ബഹുവക്താതിസുംദരഃ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: പുരാതനകാലത്ത് ഒരു നഗരത്തിൽ വീരവിക്രമൻ എന്ന പേരിൽ ഒരു ശൂദ്രൻ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൻ വലിയ ഭക്ഷണശീലവും, കൂർത്ത ശരീരവും, വളരെ സംസാരശീലവും, അത്യന്തം സുന്ദരമായ രൂപവും ഉളളവനായിരുന്നു.
ധനവാന്പുത്രവാന്സഭ്യോ വിദ്വാന്സര്വജനപ്രിയഃ । വിപ്രാണാമതിഥീനാം ച പൂജകഃ സര്വദൈവ തു
അവൻ സമ്പന്നനും, പുത്രന്മാരുള്ളവനും, സമൂഹത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടുന്നവനും, ജ്ഞാനിയുമായിരുന്നു. എല്ലാവർക്കും പ്രിയങ്കരനും, ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും അതിഥികളെയും എപ്പോഴും ആദരിക്കുന്നവനുമായിരുന്നു.
പിതൃഭക്തോ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠ പ്രതിജ്ഞാപാലകഃ സദാ । വാചാം ഗുരുജനാനാം ച പാലകോ ഹരിസേവകഃ
അവൻ പിതൃഭക്തനും, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, എപ്പോഴും വാഗ്ദാനം പാലിക്കുന്നവനും, ഗുരുജനങ്ങളുടെ വാക്ക് അനുസരിക്കുന്നവനും, ഹരിയുടെ ഭക്തനുമായിരുന്നു.
ഏകദാ സുംദരോ ഗേഹം ശ്വപചസ്തസ്യ ഛദ്മനാ । പ്രാപ്തോ ധൃത്വാ ബ്രാഹ്മണസ്യ രൂപം വൈ തരുണഃ സുധീഃ
ഒരു ദിവസം, സുന്ദരൻ ഒരു യുവ ബ്രാഹ്മണന്റെ രൂപം ധരിച്ച്, ആ ചണ്ഡാളന്റെ വീട്ടിൽ രഹസ്യമായി പ്രവേശിച്ചു.
ബ്രാഹ്മണ ഉവാച। ശൃണു മേ വചനം ധീര മമ ജായാ മൃതാ ശുഭാ । കിം കരോമി ക്വ ഗച്ഛാമി കഥയാദ്യാനുകംപയാ
ബ്രാഹ്മണൻ പറഞ്ഞു: ധൈര്യശാലിയായവനേ, എന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ. എന്റെ ഭാര്യ മരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം? എവിടേക്ക് പോകണം? ദയവായി പറയൂ.
വിവാഹം യോ ജനഃ കുര്യാദ്ബ്രാഹ്മണം ച വിശേഷതഃ । കിം ച ദാനൈഃ കിം ച തീര്ഥൈഃ കിം യജ്ഞൈര്വ്രതകോടിഭിഃ
ആരും, പ്രത്യേകിച്ച് ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെ വിവാഹം നടത്തുകയാണെങ്കിൽ, എന്തിനാണ് ദാനങ്ങൾ, തീർത്ഥയാത്രകൾ, യാഗങ്ങൾ, വ്രതങ്ങൾ എന്നിവ വേണ്ടത്?
ഇതി ശ്രുത്വാ ത്വസൌ വിപ്രം ചോക്തവാന്വീരവിക്രമഃ । ശൃണു മേ വചനം ബ്രഹ്മന്ബാലാസ്തി മമ കന്യകാ
അത് കേട്ട ശേഷം, വീരവിക്രമൻ ബ്രാഹ്മണനോട് പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണനേ, എന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ. എനിക്ക് ഒരു ബാല്യമായ മകൾ ഉണ്ട്.
യദിച്ഛാ തേ ഭവേദ്വിപ്ര ദാസ്യാമി വിധിപൂര്വകമ് । നയ മേ ദക്ഷിണം ഹസ്തം ദാസ്യാമി ചാന്യഥാ നഹി
നിനക്ക് ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കിൽ, ബ്രാഹ്മണനേ, ഞാൻ നിയമാനുസൃതമായി അവളെ നിനക്കു നൽകാം. എന്റെ വലതുകൈ പിടിക്കൂ; ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ അവളെ നൽകില്ല.
തസ്യൈതദ്വചനം ശ്രുത്വാ ജഗ്രാഹ ദക്ഷിണം കരമ് । ശ്വപചോ ഹര്ഷയുക്തോ വൈ പ്രോവാച വചനം ത്വിതി
അവൻ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട്, വലതുകൈ പിടിച്ചു. ചണ്ഡാളൻ സന്തോഷത്തോടെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ബ്രാഹ്മണ ഉവാച। കൃത്വാ ശുഭ ക്ഷണം മഹ്യം ദേഹി കന്യാം ശുഭാന്വിതാമ് । വിലംബേ ബഹുവിഘ്നം സ്യാദിതി ശാസ്ത്രേഷു നിശ്ചിതമ്
ബ്രാഹ്മണൻ പറഞ്ഞു: എനിക്ക് ഉത്തമമായ ഒരു മുഹൂർത്തം കണ്ടു, നല്ല ഗുണങ്ങളുള്ള മകളെ എനിക്ക് നൽകൂ. വൈകിയാൽ അനവധി തടസ്സങ്ങൾ ഉണ്ടാകും; ഇതാണ് ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്.
വീരവിക്രമ ഉവാച। തുഭ്യം ശ്വഃ കന്യകാം ബ്രഹ്മന്ദാസ്യാമി നാസ്തി ചാന്യഥാ । ദക്ഷിണം ച കരം ദത്വാ ന കുര്യാത്പുരുഷാധമഃ
വീരവിക്രമൻ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണനേ, നാളെ ഞാൻ നിനക്കു മകളെ നൽകും; വേറൊരു വഴി ഇല്ല. വലതുകൈ നൽകി, ഒരു ദുഷ്ടൻ പിന്നെ വാക്ക് മറക്കരുത്.
സൂത ഉവാച। ബ്രാഹ്മണം കൃഷ്ണശര്മാണം ചാഹൂയാകഥയന്മുനേ । പുരോഹിതമിദം സര്വം പ്രോവാച സംവിദം ദ്വിജ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണനായ കൃഷ്ണശർമനെ വിളിച്ചു, മഹർഷിയേ, കുടുംബപുരോഹിതനോട് എല്ലാം വിശ്വസിച്ച് പറഞ്ഞു.
കഥം വിപ്രായ തേ കന്യാം ശൂദ്രായ ദാതുമിച്ഛസി । അജ്ഞാതായാകുലീനായ ന ദദസ്വ വിശേഷതഃ
നീ എങ്ങനെ അജ്ഞാതനും കുലമില്ലാത്തവനുമായ ഒരു ശൂദ്രനോട് മകളെ നൽകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു? പ്രത്യേകിച്ച് അങ്ങനെയുള്ളവനോട് മകളെ നൽകരുത്.
ഊചുസ്തജ്ജാതയഃ സര്വേ ജനകാദ്യാസ്തപോധന । അസ്മാകം വചനം താത ശൃണുഷ്വ വീരവിക്രമ
ആ കുടുംബത്തിലെ പിതാവും മറ്റുള്ളവരും എല്ലാവരും പറഞ്ഞു: വീരവിക്രമാ, ഞങ്ങളുടെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ.
ന ജ്ഞായതേ കുലം യസ്യ ദേശഗോത്രധനം തഥാ । ശീലം വയസ്തസ്യ കന്യാ സ്വജനൈര്ന ച ദീയതേ
യാരുടെ വംശവും ദേശവും ഗോത്രവും സമ്പത്തും സ്വഭാവവും പ്രായവും അറിയപ്പെടുന്നില്ലോ, അങ്ങനെയുള്ളവനോട് സ്വന്തം ബന്ധുക്കൾ മകളെ നൽകരുത്.
സ ഉവാച ദ്വിജശ്രേഷ്ഠ ദത്തം മേ ദക്ഷിണം കരമ് । കദാചിദന്യഥാകര്തും ന ശക്നോമി ച സര്വഥാ
അവൻ പറഞ്ഞു: ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ, ഞാൻ വലതുകൈ നൽകി. ഇനി എങ്ങനെ വേണമെങ്കിലും ഞാൻ വാക്ക് മാറ്റാൻ കഴിയില്ല.
ഇത്യുക്ത്വാ താന്സ വിപ്രായ കന്യാം ദാതും പ്രചക്രമേ । ദൃഷ്ട്വേതി ജ്ഞാതയഃ സര്വേ വിസ്മയമദ്ഭുതം യയുഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, അവൻ ബ്രാഹ്മണനോട് മകളെ നൽകാൻ തുടങ്ങി. ഇത് കണ്ടപ്പോൾ ബന്ധുക്കൾ എല്ലാവരും അത്ഭുതത്തിലും ആശ്ചര്യത്തിലും ആകി.
സത്യം തദ്വചനം ശ്രുത്വാ ശംഖചക്രഗദാധരഃ । ആവിര്ബഭൂവ സഹസാ ചാരുഹ്യ ഗരുഡം മുനേ
അവന്റെ സത്യവാക്യം കേട്ടു, ശംഖവും ചക്രവും ഗദയും കൈവശമുള്ളവൻ അപ്രത്യക്ഷമായി, പെട്ടെന്ന് ഗരുഡനിൽ കയറി പ്രത്യക്ഷനായി.
ശ്രീഭഗവാനുവാച। ധന്യം തേ ച കുലം ധര്മോധന്യസ്തേ ജനനീ പിതാ । ധന്യം തേ വചനം സത്യം ധന്യം തേ ദക്ഷിണം കരമ്
ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: നിന്റെ വംശം ഭാഗ്യവാനും, അമ്മയും അച്ഛനും ഭാഗ്യവാനും, നിന്റെ സത്യവാക്യവും ഭാഗ്യവാനും, നിന്റെ വലതുകൈയും ഭാഗ്യവാനും.
ധന്യം കര്മ്മ ച തേ ജന്മ ത്രൈലോക്യേ നൈവ വിദ്യതേ । ഏവം തേ കര്മണാ സാധോ ചോദ്ധാരം കുരുഷേ കുലമ്
നിന്റെ കർമ്മവും ജന്മവും ഭാഗ്യവാനും; മൂന്നു ലോകത്തും അങ്ങനെ ഒന്നുമില്ല. ഇങ്ങനെ നീ ചെയ്തുകൊണ്ട്, സദ്ഗുണശാലിയായവനേ, നിന്റെ വംശത്തെ ഉയർത്തുന്നു.
സൂത ഉവാച। ഏവം ബ്രുവതി ശ്രീകൃഷ്ണേ വിമാനം സ്വര്ണനിര്മിതമ് । ആഗതം ഹരിഗണൈര്യുക്തം സര്വത്ര ഗരുഡധ്വജമ്
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ ശ്രീകൃഷ്ണൻ സംസാരിക്കുമ്പോൾ, സ്വർണ്ണത്തിൽ നിർമ്മിച്ച ഒരു ദിവ്യവിമാനം ഹരിയുടെ അനുചിതരോടൊപ്പം, എല്ലായിടത്തും ഗരുഡധ്വജങ്ങൾ അലങ്കരിച്ച് അവിടെ എത്തി.
സര്വം തസ്യ കുലം ബ്രഹ്മന്സ ശ്വപാകപുരോഹിതമ് । രഥേ ചാരോപയാമാസ ശംഖപദ്മധരഃ സ്വയം
ബ്രാഹ്മണനേ, ആ മനുഷ്യന്റെ മുഴുവൻ കുടുംബവും, ആകെയുള്ള പുരോഹിതൻ പോലും ഒരു നായ് ഭക്ഷകനാണെങ്കിലും, ശംഖവും പദ്മവും കൈവശമുള്ളവൻ താനേ അവരെ രഥത്തിൽ ഇരുത്തി കൊണ്ടുപോയി.
ഗൃഹീത്വാ താന്ഹരിഃ സര്വാന്ഗതോ വൈകുംഠമംദിരമ് । തത്ര തസ്ഥൌ ചിരം തേ ച കൃത്വാ ഭോഗം സുദുര്ല്ലഭമ്
അവരെ എല്ലാം ഹരി കൂട്ടി വൈകുണ്ഠലോകത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി; അവിടെ അവർ ദുർലഭമായ സുഖങ്ങൾ അനുഭവിച്ച് ദീർഘകാലം താമസിച്ചു.
വചനം ലംഘയേദ്യസ്തു യസ്തു വാ ദക്ഷിണം കരമ് । സകുലോ നിരയം യാതി സത്യം സത്യം വദാമ്യഹമ്
ഈ ആജ്ഞ ലംഘിക്കുന്നവനും, വലതുകൈ നൽകുന്നവനും കുടുംബംകൂടി നരകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു; ഞാൻ സത്യമാണ്, സത്യമാണ് എന്ന് പറയുന്നു.
തസ്യാന്നം തു ജലം ബ്രഹ്മന്ന ഗ്രാഹ്യം പിതൃദൈവതൈഃ । ത്യക്ത്വാ ധര്മോ ഗൃഹം തസ്യ ഭീത്യാ യാതി ദ്വിജോത്തമ
ബ്രാഹ്മണനേ, അത്തരക്കാരുടെ അന്നം അല്ലെങ്കിൽ വെള്ളം പിതാക്കന്മാരോ ദേവന്മാരോ സ്വീകരിക്കരുത്; ഭയത്താൽ ധർമ്മം ഉപേക്ഷിച്ച്, ഉത്തമൻ അത്തരക്കാരുടെ വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറത്ത് പോകുന്നു.
ദത്വാശാം യോ ജനഃ കുര്യാന്നൈരാശ്യം ചൈവ മൂഢധീഃ । സ സ്വകാന്കോടിപുരുഷാന്ഗൃഹീത്വാ നരകം വ്രജേത്
ആശ്വാസം നൽകി പിന്നെ നിരാശയോടെ പെരുമാറുന്ന മൂഢൻ, സ്വന്തം അനേകം ആളുകളെ കൂട്ടി നരകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.
വചനം ലംഘയേദ്യസ്തു ധര്മസ്തസ്യ വിലംഘതി । നൃപാഗ്നിതസ്കരൈര്വിപ്ര സത്യം സത്യം സുനിശ്ചിതമ്
ഈ ആജ്ഞ ലംഘിക്കുന്നവന്റെ ധർമ്മം നഷ്ടപ്പെടുന്നു; രാജാവോ, അഗ്നിയോ, കള്ളന്മാരോ കൊണ്ടു തന്നെ ഇതു സത്യമാണ്, സത്യമാണ്, ബ്രാഹ്മണനേ.
സ്വര്ഗോത്തരമിമം സമ്യക്ശ്രുത്വാ സ്വര്ഗോത്തരം വ്രജേത് । ജീവന്മുക്തസ്ത്വിഹാമുത്ര കൃഷ്ണാഖ്യം ധാമ ചോത്തമമ്
സ്വർഗ്ഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ ഉത്തമമായ ഉപദേശം മനസ്സോടെ കേട്ടാൽ, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ഏറ്റവും ഉന്നതമായ സ്ഥാനം ലഭിക്കും; ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോഴും മരിച്ചശേഷവും, കൃഷ്ണൻ എന്ന ഉത്തമലോകം നേടും.
ശ്രീഗണേശായ നമഃ। ശ്രീകുലദേവതായൈ നമഃ। ശ്രീഗുരുചരണാരവിംദാഭ്യാം നമഃ । നാരായണം നമസ്കൃത്യ നരം ചൈവ നരോത്തമമ് । ദേവീംസരസ്വതീം വ്യാസം തതോ ജയമുദീരയേത്
ശ്രീഗണേശായ്ക്ക് നമസ്കാരം; കുടുംബദേവതയ്ക്കും നമസ്കാരം; ഗുരുവിന്റെ കമലപാദങ്ങൾക്ക് നമസ്കാരം; നാരായണനെയും ഉത്തമപുരുഷനെയും, ദേവി സരസ്വതിയെയും വ്യാസനെയും നമസ്കരിച്ചു, വിജയമെന്നു പ്രഖ്യാപിക്കാം.