ഹൃദി ദാമോദരം ധ്യാത്വാ ഇമം മംത്രം തതോ വദേത് । കാര്തികേഹം കരിഷ്യാമി പ്രാതഃസ്നാനം ജനാര്ദ്ദന
ഹൃദയത്തിൽ ദാമോദരനെ ധ്യാനിച്ച്, ഈ മന്ത്രം ഉച്ചരിക്കണം: 'കാർത്തിക മാസത്തിൽ ഞാൻ പ്രഭാതസ്നാനം നടത്തുന്നു, ജനാർദ്ദനാ.'
ദാമോദരസ്യ പ്രീത്യര്ഥം രാധയാ പാപനാശനം । നമഃ പംകജനാഭായ ശ്രീകൃഷ്ണജലശായിനേ
ദാമോദരനും രാധയുമൊത്ത് പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നവനായി, കമലനാഭനായ ശ്രീകൃഷ്ണന് ജലാശയനായവനായി ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
നമസ്തേ രാധയാ സാര്ദ്ധം ഗൃഹാണാര്ഘം പ്രസീദ മേ । സ്നാനം കുര്യ്യാത്തതോ വിപ്ര തിലകം തു യഥാവിധി
രാധയോടൊപ്പം ഉള്ള നിനക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു; ഈ അർഘ്യം സ്വീകരിച്ച് എന്നോട് ദയവുണ്ടാകണം. അതിനുശേഷം, ബ്രാഹ്മണനേ, സ്നാനം ചെയ്തു വിധിപ്രകാരം തിലകം ഇടണം.
ഊര്ധ്വപുംഡ്രവിഹീനസ്തു കിംചിത്കര്മകരോതി യഃ । നിഷ്ഫലം കര്മ തത്സര്വം സത്യമേതന്മയോച്യതേ
മുകളിലേക്കുള്ള തിലകം ഇടാതെ ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും കർമ്മം ചെയ്താൽ, ആ കർമ്മം ഫലമില്ലാത്തതായിരിക്കും—ഇത് ഞാൻ സത്യമായാണ് പറയുന്നു.
യച്ഛരീരം മനുഷ്യാണാമൂര്ധ്വപുംഡ്രം വിനാ കൃതമ് । തദ്ദര്ശനം ന കര്തവ്യം ദൃഷ്ട്വാ സൂര്യം നിരീക്ഷയേത്
മുകളിലേക്കുള്ള തിലകം ഇല്ലാത്ത ശരീരം കാണരുത്; കണ്ടാൽ സൂര്യനെ നോക്കണം.
ഊര്ധ്വപുംഡ്രം മൃദാ ശുഭ്രം ലലാടേ യസ്യ ദൃശ്യതേ । ചാംഡാലോഽപി വിശുദ്ധാത്മാ പൂജ്യ ഏവ ന സംശയഃ । അച്ഛിദ്രമൂര്ധ്വപുംഡ്രം തു യേ കുര്വംതി നരാധമാഃ
വെടിപ്പുള്ള വെളുത്ത തിലകം നെറ്റിയിൽ ഉണ്ട് എങ്കിൽ, ചാണ്ഡാലനാണെങ്കിലും അവൻ ശുദ്ധാത്മാവാണ്, പൂജ്യനാണ്—ഇതിൽ സംശയമില്ല. എന്നാൽ തിലകം പൊട്ടി ഇടുന്നവർ—
തേഷാം ലലാടേ സതതം ശുനഃപാദോ ന സംശയഃ । പ്രാതഃകാലോദിതം കര്മ്മ സമാപ്യ ഹരിവല്ലഭാമ്
അവരുടെ നെറ്റിയിൽ എപ്പോഴും ശുനഃപാദന്റെ അടയാളം തന്നെയുണ്ട്, സംശയമില്ല. പ്രഭാതത്തിൽ വേണ്ട കാര്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി ഹരിയുടെ പ്രിയങ്കരിയെ ആരാധിക്കണം.
പൂജയേദ്ഭക്തിതോ വിപ്ര തുലസീം പാപനാശിനീമ് । പൌരാണീം തു കഥാം ശ്രുത്വാ ശ്രീഹരേഃ സ്ഥിരമാനസഃ
ഭക്തിയോടെ പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന തുളസിയെ ആരാധിക്കണം, ബ്രാഹ്മണനേ. പുരാണകഥകൾ കേട്ടശേഷം മനസ്സു ശ്രീഹരിയിൽ സ്ഥിരമായി നിലനിര്ത്തണം.
തതോ വിപ്രം വ്രതീ ഭക്ത്യാ പൂജയേത്തം യഥാവിധി । പരാസനം പരാന്നം ച പരശയ്യാം പരാംഗനാമ്
പിന്നീട്, ഭക്തിയോടെ വ്രതം പാലിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണനെ വിധിപ്രകാരം ആരാധിക്കണം. മറ്റുള്ളവരുടെ ഇരിപ്പിടം, ഭക്ഷണം, കിടക്ക, ഭാര്യ എന്നിവ എല്ലാം എപ്പോഴും ഒഴിവാക്കണം.
സര്വദാ വര്ജയേദ്വിപ്ര കാര്ത്തികേ ച വിശേഷതഃ । സൌവീരകം തഥാ മാഷാനാമിഷം ച തഥാ മധു
ഇവയെ എല്ലാം എപ്പോഴും ഒഴിവാക്കണം, ബ്രാഹ്മണനേ, പ്രത്യേകിച്ച് കാർത്തികയിൽ: സൗവീരകം, മഷപ്പരിപ്പ്, മാംസം, തേൻ.
രാജമാഷാദികം നിത്യം വര്ജയേത്കാര്തികേ വ്രതീ । ജംബീരമാമിഷം ചൂര്ണമന്നം പര്യ്യുഷിതം ദ്വിജ
കാർത്തിക വ്രതം പാലിക്കുന്നവൻ രാജമഷവും അതുപോലുള്ളവയും, ജംബീരം, മാംസം, പൊടി, പഴയ ഭക്ഷണം എന്നിവ എല്ലാം ഒഴിവാക്കണം, ദ്വിജനേ.
ധാന്യേ മസൂരികാ പ്രോക്താ ഗവാം ദുഗ്ധമനാമിഷമ് । ലവണം ഭൂമിജം വിപ്ര പ്രാണ്യങ്ഗമാമിഷം ഖലു
ധാന്യങ്ങളിൽ മസൂരികയാണ് പറയുന്നത്; പശുവിന്റെ പാൽ മാംസം അല്ല; ഭൂമിയിൽ നിന്നുള്ള ഉപ്പും, ജീവിയുടെ മാംസവും ബ്രാഹ്മണനേ, ഒഴിവാക്കേണ്ടതാണ്.
ദ്വിജക്രീതാ രസാഃ സര്വേ ജലം ചാല്പസരഃ സ്ഥിതമ് । ബ്രഹ്മചര്യം തുര്യകാലേ പത്രാവല്യാം ച ഭോജനമ്
ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ നിന്ന് വാങ്ങിയ എല്ലാ രസങ്ങളും, ചെറിയ പാത്രത്തിൽ സൂക്ഷിച്ച വെള്ളവും, നാലാം കാലത്ത് ബ്രഹ്മചര്യവും, ഇലയിൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കലും.
കുര്യാദ്വൈ ദ്വിജശാര്ദൂല തൈലാഭ്യംഗം ച വര്ജയേത് । ഛത്രാകം നാലികം ഹിംഗും പലാംഡും പൂതികാദലമ്
ഇവ ചെയ്യണം, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനേ, എണ്ണയിട്ട് ഉണക്കൽ ഒഴിവാക്കണം; ചതാകം, പത്തിര, ഹിംഗു, ഉള്ളി, കുഴഞ്ഞ ഇലകൾ എന്നിവയും ഒഴിവാക്കണം.
ലശുനം മൂലകം ശിഗ്രും തഥൈവ തുംബികാഫലമ് । കപിത്ഥം ചൈവ വൃംതാകം കൂഷ്മാംഡം കാംസ്യഭോജനമ്
വെളുത്തുള്ളി, മുള്ളങ്കി, മുരിങ്ങ, തുമ്പിക്കായ്, വിളംപഴം, വഴുതന, കുമ്പളം, കഞ്ചുപാത്രത്തിൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കൽ എന്നിവയും ഒഴിവാക്കണം.
ദ്വിപാചിതം സൂതികാന്നം മത്സ്യം ശയ്യാം രജസ്വലാമ് । ദ്വിസ്ത്രിശ്ചാന്നം സ്ത്രിയഃ സംഗം വര്ജയേത്കാര്തികവ്രതീ
രണ്ട് പ്രാവശ്യം വേവിച്ച ഭക്ഷണം, പ്രസവം കഴിഞ്ഞ സ്ത്രീയുടെ ഭക്ഷണം, മീൻ, രജസ്സ് ഉള്ള സ്ത്രീയുടെ കിടക്ക, രണ്ടുതവണ സ്പർശിച്ച ഭക്ഷണം, സ്ത്രീകളുടെ സാന്നിധ്യം—കാർത്തിക വ്രതം പാലിക്കുന്നവൻ ഇവയെല്ലാം ഒഴിവാക്കണം.
ധാത്രീഫലം ഗൃഹീ വിപ്ര രവൌ തത്സര്വദാ ത്യജേത് । കൂഷ്മാംഡേ ധനഹാനിഃ സ്യാത്ബൃഹത്യാം ന സ്മരേദ്ധരിമ്
ബ്രാഹ്മണനേ, ഉഷ്ണകാലത്ത് ധാത്രി പഴം കഴിക്കരുത്. കൂഷ്മാണ്ഡം കഴിച്ചാൽ ധനം നഷ്ടപ്പെടും. ബ്രാഹ്മി കഴിക്കുമ്പോൾ ഹരിയെ ഓർക്കരുത്.
പടോലേ തു ന വൃദ്ധിഃ സ്യാദ്ബലഹാനിശ്ച മൂലകേ । കലംകീ ജായതേ ബില്വേ തിര്യഗ്യോനിശ്ച നിംബുകേ
പടോലക്കായ് കഴിച്ചാൽ വർദ്ധനയില്ല, മുള്ളങ്കിയാൽ ബലം കുറയും. ബില്വം കഴിച്ചാൽ ദോഷം ഉണ്ടാകും, നാരങ്ങ കഴിച്ചാൽ മൃഗജന്മം ലഭിക്കും.
താലേ ശരീരനാശഃ സ്യാന്നാരികേലേ ച മൂര്ഖതാ । തുംബീ ഗോമാംസതുല്യാ സ്യാദ്ഗോവധം സ്യാത്കലിംദകേ
താളപ്പഴം കഴിച്ചാൽ ശരീരം നശിക്കും, തേങ്ങ കഴിച്ചാൽ മൂർഖത്വം വരും. തുമ്പപ്പഴം കഴിക്കുന്നത് പശുമാംസം കഴിക്കുന്നതുപോലെയാണ്, കലിംഡകം കഴിച്ചാൽ പശുവിനെ കൊല്ലുന്നതുപോലെയാകും.
ശിംബീ പാപകരാ പ്രോക്താ പൂതികാ ബ്രഹ്മഘാതികാ । വാര്താക്യാം സുതനാശഃ സ്യാച്ചിരരോഗീ ച മാഷകേ
ശിംബിക്കായ് പാപം ഉണ്ടാക്കുന്നു, പൂതികക്കായ് ബ്രാഹ്മണഹത്യക്ക് തുല്യമാണ്. വർത്താകയിൽ സന്താനനാശം വരും, മാഷ് കഴിച്ചാൽ ദീർഘരോഗി ആകും.
മാംസേ ച ബഹുപാപം സ്യാദ്വര്ജയേത്പ്രതിപദാദിഷു । യത്കിംചിദ്വര്ജയേദ്യോഽന്നം ശ്രീഹരേ പ്രീതയേ ദ്വിജ
മാംസം കഴിച്ചാൽ വലിയ പാപം വരും, പ്രതിപതാദി ദിവസങ്ങളിൽ അതു ഒഴിവാക്കണം. ബ്രാഹ്മണനേ, ശ്രീഹരിയുടെ സന്തോഷത്തിനായി ആരെങ്കിലും ഏതെങ്കിലും ഭക്ഷണം വിട്ടാൽ—
തത്പുനര്ഭൂസുരേ ദത്വാ വ്രതാംതേ തസ്യ ഭോജനമ് । കാര്തികവ്രതിനം വിപ്ര യഥോക്തകാരിണം നരമ്
—അത് വ്രതം കഴിഞ്ഞ് ഒരു ബ്രാഹ്മണനു നൽകിയാൽ അതു അവന്റെ ഭക്ഷ്യമായി മാറും. കാർത്തികവ്രതം നിർദ്ദേശപ്രകാരം അനുഷ്ഠിക്കുന്നവൻ—
യമദൂതാഃ പലായംതേ സിംഹം ദൃഷ്ട്വാ യഥാ ഗജാഃ । ശ്രേഷ്ഠം വിഷ്ണുവ്രതം വിപ്ര തത്തുല്യാ ന ശതം മഖാഃ
—അവനെ കണ്ടാൽ യമദൂതന്മാർ സിംഹത്തെ കണ്ടു ആനകൾപോലെ ഓടി രക്ഷപ്പെടും. ബ്രാഹ്മണനേ, വിഷ്ണുവ്രതം ഏറ്റവും ഉത്തമം; നൂറു യാഗങ്ങൾക്കും അതിന്റെ തുല്യം ഇല്ല.
കൃത്വാ ക്രതും വ്രജേത്സ്വര്ഗം വൈകുംഠം കാര്തികവ്രതീ । യത്കിംചിദ്ദുഷ്കൃതം വിപ്ര മനോവാക്കായകര്മജമ്
യാഗം ചെയ്തു സ്വർഗം ലഭിക്കും; എന്നാൽ കാർത്തികവ്രതം അനുഷ്ഠിച്ചാൽ വൈകുണ്ഠം ലഭിക്കും. ബ്രാഹ്മണനേ, മനസ്സിൽ, വാക്കിൽ, ശരീരത്തിൽ ചെയ്ത എല്ലാ പാപങ്ങളും—
ദൃഷ്ട്വാ തു വിലയം യാതി കാര്തികവ്രതിനം ക്ഷണാത് । കാര്ത്തികവ്രതിനഃ പുണ്യം ബ്രഹ്മാ ചൈവ ചതുര്മുഖഃ
—കാർത്തികവ്രതിയെ കണ്ടാൽ ഉടനെ നശിക്കും. കാർത്തികവ്രതത്തിന്റെ മഹത്വം നാലുമുഖനായ ബ്രഹ്മാവിനും വിശദീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല.
ന സമര്ഥോ ഭവേദ്വക്തും യഥോക്തവ്രതകാരിണഃ । യത്കൃത്വാ കലുഷം സര്വം വ്രജേദ്വിപ്ര ദശോ ദിശഃ
നിർദ്ദേശപ്രകാരം വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കുന്നവന്റെ മഹത്വം പറയാൻ ആര്ക്കും കഴിയില്ല. ബ്രാഹ്മണനേ, അത് ചെയ്താൽ എല്ലാ പാപങ്ങളും പത്തു ദിശകളിലേക്കും ഒഴിഞ്ഞുപോകും.
ക്വ ഗച്ഛാമി ക്വ തിഷ്ഠാമി കാര്ത്തികവ്രതിനോ ഭയാത് । പൌര്ണമാസ്യാം യഥാശക്തി ചാന്നവസ്ത്രാദികം ദ്വിജ
"കാർത്തികവ്രതിയോട് ഭയന്ന് ഞാൻ എവിടെ പോകണം, എവിടെ നിൽക്കണം?" പൗർണമി ദിവസം കഴിയുന്നത്ര ഭക്ഷണം, വസ്ത്രം മുതലായവ ബ്രാഹ്മണനേ, ദാനം ചെയ്യണം.
ദദ്യാദ്വൈ ശ്രീഹരേഃ പ്രീത്യൈ ബ്രാഹ്മണാനപി ഭോജയേത് । രാത്രൌ ജാഗരണം കുര്യാന്നൃത്യഗീതാദിഭിര്വ്രതീ । യ ഇദം ശൃണുയാദ്ഭക്ത്യാ തസ്യ പാപം പ്രണശ്യതി
ശ്രീഹരിയുടെ സന്തോഷത്തിനായി ദാനം ചെയ്യുകയും ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ഭക്ഷിപ്പിക്കുകയും വേണം. വ്രതിയൻ രാത്രി ജാഗരണമാക്കി നൃത്തം, പാട്ട് മുതലായവ നടത്തണം. ആരെങ്കിലും ഭക്തിയോടെ ഇത് കേൾക്കുകയാണെങ്കിൽ അവന്റെ പാപം നശിക്കും.
ശൌനകഉവാച। മാഹാത്മ്യം ബ്രൂഹി സര്വജ്ഞ ശൃണ്വതാം പാപനാശനമ് । സര്വപ്രാണിഹിതാര്ഥായ തുലസ്യാ അനുകംപയാ
ശൗനകനു പറഞ്ഞു: സകലവും അറിയുന്നവനേ, പാപം നശിപ്പിക്കുന്ന മഹത്വം ഞങ്ങള്ക്ക് പറയൂ. എല്ലാ ജീവികളുടെ ഭാവിക്കായി, തുളസിക്കായി കരുണ കൊണ്ടു പറയണം.
സൂത ഉവാച। തുലസ്യാഃ പരിസരേ യസ്യ കാനനം തിഷ്ഠതി ദ്വിജ । ഗൃഹസ്യ തീര്ഥരൂപത്വാന്നായാംതി യമകിംകരാഃ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണനേ, ആരുടെ വീട്ടിൽ തുളസി തോട്ടം ഉണ്ടോ, ആ വീട് തീർത്ഥംപോലെയാകുന്നു; അവിടെ യമദൂതന്മാർ വരാറില്ല.