തസ്യ പുണ്യം സമാഖ്യാതും ന ശക്തോ ഹരിണാ വിനാ । ഘൃതപൂര്ണപ്രദീപം യോ ഭക്ത്യാ ദദ്യാദ്ധരേര്ഗൃഹേ
—അവന്റെ പുണ്യം ഹരിയല്ലാതെ മറ്റാർക്കും വിവരിക്കാൻ കഴിയില്ല. ഹരിയുടെ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭക്തിയോടെ നെയ്യ് നിറച്ച ദീപം അർപ്പിക്കുന്നവൻ—
അശ്വമേധസഹസ്രേണ തസ്യ കിം വാ പ്രയോജനമ് । അശ്വമേധപ്രകര്താ യഃ സ്വര്ഗം യാതി ഹരേര്ദിനേ
—അവനു ആയിരം അശ്വമേധയാഗങ്ങൾ ചെയ്യേണ്ട ആവശ്യമില്ല. അശ്വമേധം ചെയ്യുന്നവൻ ഹരിയുടെ ദിനത്തിൽ സ്വർഗത്തിൽ എത്തും—
കാര്തികേ ദീപദാതാ ച സ ഗച്ഛേദ്ധരിമംദിരമ് । വ്യാസ ഉവാച- ഇതി ശ്രുത്വാ തതോ ദൂതാ ഗതാസ്തേ വൈ യഥാഗതാഃ
—പക്ഷേ, കാർത്തികയിൽ ദീപം അർപ്പിക്കുന്നവൻ ഹരിയുടെ ലോകത്തേക്ക് പോകുന്നു. വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ഇതു കേട്ട് ദൂതന്മാർ വന്ന വഴിയിലൂടെ മടങ്ങി.
വിഷ്ണുദൂതാ രഥേ കൃത്വാ ഗതാസ്തം വിഷ്ണുമംദിരമ് । വിഷ്ണുസാന്നിധ്യ ഏവാസ്യ മന്വംതരശതം ഗതമ്
വിഷ്ണുദൂതന്മാർ അവനെ വിമാനത്തിൽ ഇരുത്തി വിഷ്ണുവിന്റെ ലോകത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോയി. അവിടെ വിഷ്ണുവിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ അവൻ നൂറു മന്വന്തരങ്ങൾ കഴിഞ്ഞു.
തതോ മര്ത്യേ രാജകന്യാ ബഭൂവ കൃപയാ ഹരേഃ । പുത്രപൌത്രസമായുക്താ ചിരം ഭോഗം ചകാര സാ
അതിനുശേഷം ഹരിയുടെ ദയയാൽ അവൾ മനുഷ്യരിൽ രാജകുമാരിയായി ജനിച്ചു. മക്കളും മക്കളുടെ മക്കളും ലഭിച്ച്, ദീർഘകാലം സുഖസൗഖ്യങ്ങൾ അനുഭവിച്ചു.
ഇതഃ പുനര്ഗതാ സാ തു ഗോലോകം ഹരിസേവയാ । സൂത ഉവാച- ഭക്ത്യാ ശൃണോതി യോ മര്ത്യോ ദീപമാഹാത്മ്യമുത്തമമ്
പിന്നീട് ഹരിയെ ഭക്തിയോടെ സേവിച്ചുകൊണ്ട് അവൾ ഗോലോകത്തിലേക്ക് പോയി. സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഭക്തിയോടെ ഈ ദീപത്തിന്റെ മഹത്വം ആരെങ്കിലും കേൾക്കുകയാണെങ്കിൽ—
സര്വപാപവിനിര്മുക്തഃ സ യാതി വിഷ്ണുമംദിരമ്
അവൻ എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനായി വിഷ്ണുവിന്റെ ലോകം പ്രാപിക്കും.
ശൌനക ഉവാച- ജയംത്യാഃ സൂത മാഹാത്മ്യം കദാ സാ ക്രിയതേ ജനൈഃ । കഥയസ്വ മയി ത്വം വൈ പോതഃ സംസാരസാഗരേ
ശൗനകൻ ചോദിച്ചു: സൂതാ, ജയന്തിയുടെ മഹത്വം ജനങ്ങൾ എപ്പോഴാണ് ആചരിക്കുന്നത്? നീ പറയണം, കാരണം നീ തന്നെ ഈ സാംസാരിക സമുദ്രത്തിൽ എനിക്ക് ഒരു കപ്പലാണ്.
സൂത ഉവാച- ശൃണു വിപ്ര പ്രവക്ഷ്യാമി യത്പൃഷ്ടോ മുനിസത്തമ । പുരാ ബ്രഹ്മാ നാരദേന പൃഷ്ട ഏതത്സുരാലയേ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ശ്രേഷ്ഠമുനിയേ, നീ ചോദിച്ചതെന്താണെന്ന് ഞാൻ പറയാം, കേൾക്കൂ. പഴയകാലത്ത് നാരദൻ ബ്രഹ്മാവിനോടു ദേവലോകത്തിൽ ഇതേ ചോദിച്ചിരുന്നു.
നാരദ ഉവാച- ജയംത്യാശ്ചൈവ മാഹാത്മ്യം കഥയസ്വ പിതാമഹ । യച്ഛ്രുത്വാഹം ഗമിഷ്യാമി തദ്വിഷ്ണോഃ പരമം പദമ്
നാരദൻ പറഞ്ഞു: പിതാമഹനേ, ജയന്തിയുടെ മഹത്വം ദയവായി പറയൂ. അത് ഞാൻ കേട്ടാൽ വിഷ്ണുവിന്റെ പരമപദം പ്രാപിക്കാമല്ലോ.
ബ്രഹ്മോവാച- ശൃണുഷ്വാവഹിതോ വിപ്ര തവാഗ്രേ കഥയാമ്യഹമ് । ജയംത്യാ ഉപവാസേന വിഷ്ണുലോകം സ ഗച്ഛതി
ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണനേ, ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ, ഞാൻ നിന്റെ മുമ്പിൽ പറയാം. ജയന്തിയുടെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ വിഷ്ണുലോകം പ്രാപിക്കും.
സ്മരണാത്കീര്തനാത്പാപം സപ്തജന്മാര്ജിതം മുനേ । ജയംതീ ദഹതേ തച്ച കിം പുനഃ സോപവാസകൃത്
മുനിയേ, ജയന്തിയെ ഓർക്കുകയോ പാടുകയോ ചെയ്താൽ ഏഴു ജന്മത്തിൽ സമ്പാദിച്ച പാപങ്ങൾ പോലും അകറ്റപ്പെടും. പിന്നെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ എത്രയും കൂടുതൽ ഫലമല്ലേ?
ജന്മാഷ്ടമീ ച നവമീ ചൈത്രേ മാസി സിതാ ശുഭാ । കൃഷ്ണാ ചതുര്ദശീ കുംഭേ മേഷേ ശുക്ലാ ചതുര്ദശീ
ചൈത്രമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ അഷ്ടമിയും നവമിയും, കുംഭരാശിയിൽ കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ ചതുര്ദശിയും, മേഷരാശിയിൽ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ ചതുര്ദശിയും ജയന്തിയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
ദുര്ഗാഷ്ടമ്യാശ്വിനേ ശുക്ലാ ദ്വാദശീ ശ്രവണാന്വിതാ । മഹാപുണ്യാശ്ച ശുഭദാ ജയംത്യഃ ഷട്പ്രകീര്തിതാഃ
ആശ്വിനമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ ദുർഗ്ഗാ അഷ്ടമിയും, ശ്രവണ നക്ഷത്രം ചേർന്ന ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ ദ്വാദശിയും—ഇവയെല്ലാം മഹാപുണ്യമുള്ള, ശുഭം നൽകുന്ന ആറു ജയന്തികൾ എന്നിങ്ങനെ പ്രസിദ്ധമാണ്.
കൃഷ്ണജന്മാഷ്ടമീ പൂര്വാ പ്രസിദ്ധാ പാപനാശിനീ । ക്രതുകോടിസമാ ഹ്യേഷാ തീര്ഥാനാമയുതൈഃ സമാ
കൃഷ്ണജന്മാഷ്ടമി എന്നുപറയുന്ന, പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന ഈ ജയന്തി, കോടിക്കണക്കിന് യജ്ഞങ്ങൾക്കും ആയിരക്കണക്കിന് തീർത്ഥയാത്രകൾക്കും തുല്യമാണ്.
കര്താ ഗവാം സഹസ്രം തു യോ ദദാതി ദിനേദിനേ । തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
ദിവസേന ആയിരം പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്യുന്നവൻക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഫലം ജയന്തിയുടെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
ഹേമഭാരസഹസ്രം തു കുരുക്ഷേത്രേ രവിഗ്രഹേ । തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
കുരുക്ഷേത്രത്തിൽ സൂര്യഗ്രഹണസമയത്ത് ആയിരം തൂക്കം പൊന്നു ദാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്നതുപോലെയുള്ള ഫലം ജയന്തിയുടെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
കൃഷ്ണാജിനസഹസ്രാണി തിലധേനുശതാനി ച । തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
ആയിരം കൃഷ്ണമൃഗചർമ്മങ്ങളും നൂറ് എള്ളുപശുക്കളും ദാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്നതുപോലെയുള്ള ഫലം ജയന്തിയുടെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
കന്യാകോടിസഹസ്രാണാം ദാനേ ഭവതി യത്ഫലമ് । തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
കോടിക്കണക്കിന് കന്യകൾക്ക് വിവാഹം കഴിപ്പിച്ചാൽ ലഭിക്കുന്നതുപോലെയുള്ള ഫലം ജയന്തിയുടെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
സസാഗരാമിമാം പൃഥ്വീം ദത്വാ യല്ലഭതേ ഫലമ് । തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
സമുദ്രങ്ങളോടുകൂടിയ ഈ ഭൂമി ദാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്നതുപോലെയുള്ള ഫലം ജയന്തിയുടെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
വാപീകൂപതഡാഗദി കര്തവ്യം ദേവതാലയേ । തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
ദേവാലയങ്ങളിൽ കിണർ, കുളം, തടാകം എന്നിവ നിർമ്മിച്ചാൽ ലഭിക്കുന്നതുപോലെയുള്ള ഫലം ജയന്തിയുടെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
മാതാപിത്രോര്ഗുരൂണാം ച ഭക്തിം യുക്തഃ കരോതി യഃ । തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
മാതാപിതാക്കളെയും ഗുരുക്കന്മാരെയും ഭക്തിയോടെ സേവിക്കുന്നവൻക്ക് ലഭിക്കുന്നതുപോലെയുള്ള ഫലം ജയന്തിയുടെ ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
ആപദാഹരണാര്ഥായ തീര്ഥസേവാകൃതാത്മനാമ് । സത്യവ്രതാനാം യത്പുണ്യം ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
ദുരിതങ്ങൾ അകറ്റാൻ തീർത്ഥയാത്രയും സത്യവ്രതവും അനുഷ്ഠിക്കുന്നവർക്ക് ലഭിക്കുന്ന പുണ്യം ജയന്തി ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
ഗംഗായാം നര്മദായാം യത്പുണ്യം സാരസ്വതേ ജലേ । സ്നാത്വാ പുണ്യമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
ഗംഗയിലും നർമദയിലും സരസ്വതീ നദിയിലും സ്നാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന പുണ്യം ജയന്തി ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
യത്പുണ്യം ശ്രാദ്ധകര്തൄണാം പിതൄണാമിംദുസംക്ഷയേ । തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ജയംത്യാം സമുപോഷണേ
ചന്ദ്രൻ ക്ഷയിക്കുന്ന സമയത്ത് പിതൃകർമ്മം ചെയ്താൽ പിതാക്കൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഫലം ജയന്തി ഉപവാസം ആചരിച്ചാൽ ലഭിക്കും.
നാരദ ഉവാച- കേനകേന കൃതാ പൂര്വം കഥയസ്വ പിതാമഹ । ബ്രഹ്മോവാച- കാര്തവീര്യേണ കര്ണേന കുമാരേണ ച ധീമതാ
നാരദൻ ചോദിച്ചു: ഇതു മുമ്പ് ആരൊക്കെയാണ് ആചരിച്ചത്, പിതാമഹാ, ദയവായി പറയൂ. ബ്രഹ്മാവു പറഞ്ഞു: കാർതവീര്യൻ, കർണ്ണൻ, ധീരനായ കുമാരൻ ഇവർ ആചരിച്ചു.
സഗരേണ ദിലീപേന കാകുസ്ഥേന കൃതാ പുരാ । ഗൌതമേന ച ഗാര്ഗ്യേണ ജാമദഗ്ന്യേന ധീമതാ
സഗരൻ, ദിലീപൻ, കാകുത്ഥൻ, ഗൗതമൻ, ഗാർഗ്യൻ, ധീരനായ ജാമദഗ്ന്യൻ എന്നിവരും മുമ്പ് ഇതു ആചരിച്ചിരുന്നു.
വാല്മീകിനാ കൃതാ പൂര്വം ദ്രൌപദേയേന സാധുനാ । ദദാതി വാംഛിതാന്കാമാന്ഭാദ്രപസ്യ സിതാഷ്ടമീ
വാൽമീകിയും ധാർമ്മികനായ ദ്രൗപദിയുടെ പുത്രനും പുരാതനകാലത്ത് ഇതു ആചരിച്ചു; ഭാദ്രപദ മാസത്തിലെ വെളുത്ത അഷ്ടമി എല്ലാ മനസ്സിലുളള ആഗ്രഹങ്ങളും നൽകുന്നു.
പ്രാജാപത്യര്ക്ഷസംയുക്താ വിശേഷേണ മതാഷ്ടമീ । വര്ഷേവര്ഷേ പ്രകര്തവ്യാ പ്രീത്യര്ഥേ ചക്രപാണിനഃ
പ്രജാപതി നക്ഷത്രം കൂടിയ അഷ്ടമി പ്രത്യേകമായി ശ്രേഷ്ഠമാണ്; ചക്രധാരി ഭഗവാന്റെ പ്രീതിക്കായി ഓരോ വർഷവും ആചരിക്കണം.
കോടിജന്മാര്ജിതം പാപം മുഹൂര്തേന വിലീയതേ । രാത്രൌ ജാഗരണം കൃത്വാ നിഷ്ഠാപൂര്വം ജിതേംദ്രിയഃ
ലക്ഷക്കണക്കിന് ജന്മങ്ങളിൽ സമ്പാദിച്ച പാപം ഒരു നിമിഷത്തിൽ അകന്നു പോകും, രാത്രിയിൽ ജാഗരണം ചെയ്ത് ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ച് ഭക്തിയോടെ ഇരുന്നാൽ.