ന ധര്മയുക്തമനൃതം ഹിനസ്തീതി മനീഷിണഃ । തഥാപി ച ന കര്തവ്യഃ പ്രസംഗോ ഹ്യേഷ ദാരുണഃ
ധർമ്മത്തിന് അനുസരിച്ചുള്ള അസത്യവാക്ക് ദോഷം വരുത്തില്ലെന്ന് ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു. എങ്കിലും അതു ചെയ്യരുത്, കാരണം അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ ഭയാനകമാണ്.
ഏകരാത്രോപവാസശ്ച പ്രാണായാമശതം തഥാ । ഉക്ത്വാനൃതം പ്രകര്തവ്യം യതിനാ ധര്മലിപ്സുനാ
ധർമ്മം ആഗ്രഹിക്കുന്ന യതി ഒരിക്കൽ അസത്യം പറഞ്ഞാൽ, ഒരു രാത്രി ഉപവാസവും നൂറ് പ്രാണായാമവും ചെയ്യണം.
പരമാപദ്ഗതേനാപി ന കാര്യം സ്തേയമന്യതഃ । സ്തേയാദഭ്യധികഃ കശ്ചിന്നാസ്ത്യധര്മ ഇതി സ്മൃതിഃ
ഏതുവിധമായ വലിയ പ്രതിസന്ധിയിലും മറ്റൊരാളുടെ വസ്തു മോഷ്ടിക്കരുത്. മോഷ്ടിക്കുന്നതിനെക്കാൾ വലിയ അധർമ്മം ഒന്നുമില്ലെന്ന് ശാസ്ത്രം പറയുന്നു.
ഹിംസാ ചൈവാപരാ തൃഷ്ണാ യാച്ഞാത്മജ്ഞാനനാശികാ । യദേതദ്ദ്രവിണം നാമ പ്രാണാ ഹ്യേതേ ബഹിശ്ചരാഃ ൨൭ ദ്രവിണ। സ തസ്യ ഹരതേ പ്രാണാന്യോ യസ്യ ഹരതേ ധനമ് । ഏവം കൃത്വാ സ ദുഷ്ടാത്മാ ഭിന്നവൃത്തോ വ്രതച്യുതഃ
ഹിംസയും അത്യന്തം തൃശ്യയും യാചനയും ആത്മജ്ഞാനം നശിപ്പിക്കുന്നു. ഈ ധനം ജീവൻപോലെയാണ്, കാരണം ഇവ ജീവശക്തികൾ പുറത്തേക്ക് പോകുന്നതാണ്. മറ്റൊരാളുടെ ധനം എടുത്താൽ അവന്റെ ജീവൻ എടുത്തതുപോലെയാണ്; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ ആ ദുഷ്ടൻ വ്രതത്തിൽ നിന്ന് തെറ്റിപ്പോകുന്നു.
ഭൂയോ നിര്വേദമാപന്നശ്ചരേദ്ഭിക്ഷുരതംദ്രിതഃ । അകസ്മാദേവ ഹിംസാം തു യദി ഭിക്ഷുഃ സമാചരേത്
വിഷാദം അനുഭവിച്ച യതി ആലസ്യമില്ലാതെ തന്റെ വ്രതം തുടരണം. എന്നാൽ, യാദൃശ്ചികമായി ഹിംസ ചെയ്താൽ—
കുര്യാത്കൃച്ഛ്രാതികൃച്ഛ്രം തു ചാംദ്രായണമഥാപി വാ । സ്കംദേതേംദ്രിയദൌര്ബല്യാത്സ്ത്രിയം ദൃഷ്ട്വാ യതിര്യദി
അവൻ ഏറ്റവും കഠിനമായ പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യണം, അല്ലെങ്കിൽ ചാന്ദ്രായണ വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കാം. ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ദുർബലമായതിനാൽ യതി സ്ത്രീയെ കണ്ടു വീഴ്ച സംഭവിച്ചാൽ—
തേന ധാരയിതവ്യാ വൈ പ്രാണായാമാസ്തു ഷോഡശ । ദിവാസ്കംദേ ത്രിരാത്രം സ്യാത്പ്രാണായാമശതം ബുധാഃ
അവൻ പതിനാറ് പ്രാണായാമം നിർബന്ധമായും ചെയ്യണം. ദിവസത്തിൽ വീഴ്ച സംഭവിച്ചാൽ മൂന്നു രാത്രി പ്രായശ്ചിത്തവും, ജ്ഞാനികൾ നൂറ് പ്രാണായാമവും നിർദ്ദേശിക്കുന്നു.
ഏകാന്നേ മധുമാംസേ ച നവശ്രാദ്ധേ തഥൈവ ച । പ്രത്യക്ഷലവണേ ചോക്തം പ്രാജാപത്യം വിശോധനമ്
ഒറ്റയ്ക്ക് ഭക്ഷണം കഴിച്ചാൽ, തേൻ, മാംസം, പുതിയ ശ്രാദ്ധം, നേരിട്ട് ഉപ്പ് കഴിച്ചാൽ, പ്രജാപത്യ പ്രായശ്ചിത്തം നിർബന്ധമാണ്.
ധ്യാനനിഷ്ഠസ്യ സതതം നശ്യതേ സര്വപാതകമ് । തസ്മാന്നാരായണം ധ്യാത്വാ തസ്യ ധ്യാനപരോ ഭവേത്
എപ്പോഴും ധ്യാനത്തിൽ സ്ഥിരനായി ഇരിക്കുന്നവന്റെ എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിക്കും. അതുകൊണ്ട് നാരായണനെ ധ്യാനിച്ച് ധ്യാനത്തിൽ ലയിക്കണം.
യദ്ബ്രഹ്മണഃ പരം ജ്യോതിഃ പ്രവിഷ്ടാക്ഷരമവ്യയമ് । യോംതരാത്മാ പരം ബ്രഹ്മ സ വിജ്ഞേയോ മഹേശ്വരഃ
ബ്രഹ്മത്തിന്റെ പരമജ്യോതി, അക്ഷരവും അവ്യയവുമായ അന്തരാത്മാവിൽ പ്രവേശിക്കുന്ന അതു തന്നെ പരബ്രഹ്മം, മഹേശ്വരൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.
ഏഷ ദേവോ മഹാദേവഃ കേവലഃ പരമം ശിവഃ । തദേവാക്ഷരമദ്വൈതം തദാ നിത്യം പരം പദമ്
ഈ ദേവൻ, മഹാദേവൻ, ഏകാന്തമായ പരമശിവൻ തന്നെയാണ്. അതു തന്നെ അക്ഷരവും അദ്വൈതവും, ശാശ്വതമായ പരമപദവുമാണ്.
തസ്മാന്മഹീയതേ ദേവേ സ്വധാമ്നി ജ്ഞാനസംജ്ഞിതേ । ആത്മയോഗാത്പരേ തത്വേ മഹാദേവസ്തതഃ സ്മൃതഃ
അതിനാൽ, ദേവൻ ജ്ഞാനമെന്നറിയപ്പെടുന്ന സ്വന്തം വാസസ്ഥലത്തിൽ മഹത്വം പ്രാപിക്കുന്നു. ആത്മയോഗത്തിലൂടെ പരമസത്യത്തിൽ ലയിച്ചവൻ മഹാദേവനെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
നാന്യം ദേവം മഹാദേവാദ്വ്യതിരിക്തം പ്രപശ്യതി । തമേവാത്മാനമന്വേതി യഃ സ യാതി പരം പദമ്
മഹാദേവനിൽ നിന്ന് വേറെയൊരു ദേവനെ കാണുന്നില്ല. അവനെ ആത്മാവായി അനുഭവിക്കുന്നവൻ പരമപദം പ്രാപിക്കും.
മന്യംതേ യേ സ്വമാത്മാനം വിഭിന്നം പരമേശ്വരാത് । ന തേ പശ്യംതി തം ദേവം വൃഥാ തേഷാം പരിശ്രമഃ
സ്വയം പരമേശ്വരനിൽ നിന്ന് വേറെയാണെന്ന് കരുതുന്നവർ ആ ദേവനെ കാണുന്നില്ല; അവരുടെ പരിശ്രമം വൃഥയാണ്.
ഏകമേവ പരം ബ്രഹ്മ വിജ്ഞേയം തത്ത്വമവ്യയമ് । സ ദേവസ്തു മഹാദേവോ നൈതദ്വിജ്ഞായ ബധ്യതേ
ഏകമായ പരബ്രഹ്മം, അവ്യയമായ സത്യം, അതാണ് അറിയേണ്ടത്. ആ ദേവൻ മഹാദേവനാണ്; ഇത് അറിയാതെ ഇരിക്കുന്നവൻ ബന്ധനത്തിൽ തന്നെ തുടരുന്നു.
തസ്മാദ്യതേത നിയതം യതിഃ സംയതമാനസഃ । ജ്ഞാനയോഗരതഃ ശാംതോ മഹാദേവപരായണഃ
അതുകൊണ്ട്, യതി എപ്പോഴും മനസ്സു നിയന്ത്രിച്ച്, ജ്ഞാനയോഗത്തിൽ ലയിച്ച്, ശാന്തനായി, മഹാദേവനിൽ ഭക്തിയോടെ ശ്രമിക്കണം.
ഏഷ വഃ കഥിതോ വിപ്രാ യതീനാമാശ്രമഃ ശുഭഃ । പിതാമഹേന മുനിനാ വിഭുനാ പൂര്വമീരിതഃ
ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, യതികൾക്കുള്ള ഈ ശുഭമായ ആശ്രമം, പിതാമഹനായ മഹർഷി മുമ്പ് പറഞ്ഞതുപോലെ, നിങ്ങളോട് ഞാൻ വിശദീകരിച്ചു.
നാപുത്രശിഷ്യയോഗിഭ്യോ ദദ്യാദേവമനുത്തമമ് । ജ്ഞാനം സ്വയംഭുവാ പ്രോക്തം യതിധര്മ്മാശ്രയം ശിവമ്
മക്കൾക്കും ശിഷ്യർക്കും യോഗികൾക്കും ഈ പരമദേവനെയും, യതിധർമ്മത്തെയും, സ്വയംഭുവായുള്ള ജ്ഞാനോപദേശത്തെയും നൽകരുത്.
ഇതി യതിനിയമാനാമേതദുക്തം വിധാനം സുരവരപരിതോഷേ യദ്ഭവേദേകഹേതുഃ । ന ഭവതി പുനരേഷാമുദ്ഭവോ വാ വിനാശഃ പ്രതിഹിതമനസോ യേ നിത്യമേവാചരംതി
ഇങ്ങനെ യതികള്ക്കുള്ള നിയമങ്ങള് വിശദീകരിച്ചു. ദേവന്മാരില് ശ്രേഷ്ഠനായവനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാന് ഇതൊന്നേ കാരണമാകൂ. മനസ്സ് സ്ഥിരമായവര്ക്ക് വീണ്ടും ജനനം അല്ലെങ്കില് നാശം ഉണ്ടാവുന്നില്ല; അവര് ഈ നിയമങ്ങള് എല്ലായ്പ്പോഴും ആചരിക്കുന്നു.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേ മഹാപുരാണേ സ്വര്ഗഖംഡേ ഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ മഹാപുരാണമായ ശ്രീപദ്മത്തില് സ്വര്ഗ്ഖണ്ഡത്തിലെ അറുപതാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
സൂത ഉവാച- ഏവമുക്താ പുരാ വിപ്രാ വ്യാസേനാമിതതേജസാ । ഏതാവദുക്ത്വാ ഭഗവാന്വ്യാസഃ സത്യവതീസുതഃ
സൂതന് പറഞ്ഞു: പുരാതനകാലത്ത്, അത്യന്തം തേജസ്സുള്ള വ്യാസന് മഹര്ഷിമാരോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. സത്യവതിയുടെ മകനായ ഭഗവാന് വ്യാസന് ഇതുവരെ പറഞ്ഞശേഷം,
സമാശ്വാസ്യ മുനീന്സര്വാന്ജഗാമ ച യഥാഗതമ് । ഭവദ്ഭ്യസ്തു മയാ പ്രോക്തം വര്ണാശ്രമവിധാനകമ്
എല്ലാ മുനിമാരെയും ആശ്വസിപ്പിച്ച്, വന്ന വഴിയിലൂടെ തിരിച്ചു പോയി. വര്ണാശ്രമനിയമങ്ങള് ഞാന് നിങ്ങള്ക്ക് വിശദീകരിച്ചു.
ഏവം കൃത്വാ പ്രിയോ വിഷ്ണോര്ഭവത്യേവ ന ചാന്യഥാ । രഹസ്യം തത്ര വക്ഷ്യാമി ശൃണുത ദ്വിജസത്തമാഃ
ഇങ്ങനെ ചെയ്താല് മാത്രം വിഷ്ണുവിന് പ്രിയനായവനാകാം; വേറേതായ വഴി ഇല്ല. ഇനി ഒരു രഹസ്യം പറയാം; ശ്രേഷ്ഠന്മാരായ ദ്വിജന്മാരേ, കേള്ക്കൂ.
യേ ചാത്ര കഥിതാ ധര്മാ വര്ണാശ്രമനിബംധനാഃ । ഹരിഭക്തികലാംശാംശ സമാനാ ന ഹി തേ ദ്വിജാഃ
ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വര്ണാശ്രമനിയമങ്ങള് ഹരിഭക്തിയുടെ ഭാഗങ്ങളോടോ തുല്യമല്ല, ദ്വിജന്മാരേ; അവ ഒരുപോലുമല്ല.
പുംസാമേകേഹ വൈ സാധ്യാ ഹരിഭക്തിഃ കലൌ യുഗേ । യുഗാംതരേണ ധര്മാ ഹി സേവിതവ്യാ നരേണ ഹി
കലിയുഗത്തില് മനുഷ്യന് ഹരിഭക്തി മാത്രം സാദ്ധ്യമാണ്. മറ്റുയുഗങ്ങളില് ധര്മ്മങ്ങള് അനുഷ്ഠിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
കലൌ നാരായണം ദേവം യജതേ യഃ സ ധര്മ്മഭാക് । ദാമോദരം ഹൃഷീകേശം പുരുഹൂതം സനാതനമ്
കലിയുഗത്തില് ആര് നാരായണദേവനെ ആരാധിക്കുന്നു, അവന് തന്നെ ധര്മ്മവാനാകുന്നു; ദാമോദരന്, ഹൃഷീകേശന്, പുരുഹൂതന്, സനാതനന്—ഇവരെ.
ഹൃദി കൃത്വാ പരം ശാംതം ജിതമേവ ജഗത്ത്രയമ് । കലികാലോരഗാദംശാത്കില്ബിഷാത്കാലകൂടതഃ
പരമശാന്തനായ ഭഗവാനെ ഹൃദയത്തില് സ്ഥാപിച്ച്, മൂന്നു ലോകവും ജയിച്ചവന് കലിയുഗത്തിന്റെ വിഷം, പാപം, മഹാവിഷം എന്നിവയില് നിന്ന് രക്ഷപ്പെടുന്നു.
ഹരിഭക്തിസുധാം പീത്വാ ഉല്ലംഘ്യോ ഭവതി ദ്വിജഃ । കിം ജപൈഃ ശ്രീഹരേര്നാമ ഗൃഹീതം യദി മാനുഷൈഃ
ഹരിഭക്തിയുടെ അമൃതം കുടിച്ച ശേഷം, ദ്വിജന് സകലത്തെയും അതിക്രമിക്കുന്നു. മനുഷ്യര് ശ്രീഹരിയുടെ നാമം ജപിച്ചാല് മറ്റെന്തിനാണ് ജപങ്ങള് വേണ്ടത്?
കിം സ്നാനൈര്വിഷ്ണുപാദാംബു മസ്തകേ യേന ധാര്യതേ । കിം യജ്ഞേന ഹരേഃ പാദപദ്മം യേന ധൃതം ഹൃദി
വിഷ്ണുപാദജലം തലയില് ധരിച്ചാല് മറ്റെന്തിനാണ് സ്നാനം വേണ്ടത്? ഹരിയുടെ കമലപാദങ്ങള് ഹൃദയത്തില് സൂക്ഷിച്ചാല് യജ്ഞം വേണ്ടതില്ല.
കിം ദാനേന ഹരേഃ കര്മ സഭായാം വൈ പ്രകാശിതമ് । ഹരേര്ഗുണഗണാന്ശ്രുത്വാ യഃ പ്രഹൃഷ്യേത്പുനഃ പുനഃ
ഹരിയുടെ കര്മ്മങ്ങള് സഭയില് വെളിപ്പെടുത്തിയാല് ദാനം വേണ്ടതില്ല. ഹരിയുടെ ഗുണങ്ങള് കേട്ടു വീണ്ടും വീണ്ടും ആനന്ദിക്കുന്നവന്—