വിഷ്ണുപ്രസാദനിര്മാല്യം ഭുക്ത്വാ ധൃത്വാ ച മസ്തകേ । വിഷ്ണുരേവ ഭവേന്മര്ത്യോ യമശോകവിനാശനഃ
വിഷ്ണുവിന്റെ പ്രസാദം ഭക്ഷിച്ചോ തലയിൽ ധരിച്ചോ ചെയ്താൽ, മനുഷ്യൻ വിഷ്ണുവായി, യമനും ദുഃഖവും അകറ്റുന്നവനായി മാറുന്നു.
അര്ചനീയോ നമസ്കാര്യോ ഹരിരേവ ന സംശയഃ । യേ മഹാവിഷ്ണുമവ്യക്തം ദേവം വാപി മഹേശ്വരമ്
ഹരിയെ മാത്രം ആരാധിക്കാനും നമസ്കരിക്കാനും വേണം — ഇതിൽ സംശയമില്ല; മഹാവിഷ്ണുവായോ അവ്യക്തനായ ദേവനോ മഹേശ്വരനോ ആയാലും.
ഏകീഭാവേന പശ്യംതി ന തേഷാം പുനരുദ്ഭവഃ । തസ്മാദനാദിനിധനം വിഷ്ണുമാത്മാനമവ്യയമ്
അവരെ ഒരേ തത്വമായി കാണുന്നവർക്ക് വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാകില്ല; അതിനാൽ, ആദിയും അന്തവും ഇല്ലാത്ത, അക്ഷരമായ ആത്മാവായ വിഷ്ണുവിനെ അറിയുക.
ഹരിം ചൈകം പ്രപശ്യധ്വം പൂജയധ്വം തഥൈവ ഹി । യേ സമാനം പ്രപശ്യംതി ഹരിം വൈ ദേവതാംതരമ്
ഹരിയെ മാത്രം കാണുകയും, അവനെ തന്നെ ആരാധിക്കുകയും ചെയ്യുക; ഹരിയെയും മറ്റു ദേവന്മാരെയും ഒരുപോലെ കാണുന്നവർ —
തേ യാംതി നരകാന്ഘോരാംന്ന താംസ്തു ഗണയേദ്ധീരഃ । മൂര്ഖം വാ പംഡിതം വാപി ബ്രാഹ്മണം കേശവപ്രിയമ്
ഭയങ്കരമായ നരകങ്ങളിൽ പോകുന്നവരെ, whether they are fools or learned, or even a Brahmin dear to Keśava, ഒരു ജ്ഞാനി എണ്ണാറില്ല.
ശ്വപാകം വാ മോചയതി നാരായണഃ സ്വയം പ്രഭുഃ । നാരായണാത്പരോ നാസ്തി പാപരാശി ദവാനലഃ
നാരായണൻ തന്നെയാണ്, ഒരു ശ്വപാകനെയും മോചിപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നവൻ. പാപങ്ങളുടെ കൂമ്പാരങ്ങൾ ദഹിപ്പിക്കുന്ന കാട്ടുതീ പോലുള്ളവൻ നാരായണനേക്കാൾ മേലുള്ളവൻ ആരുമില്ല.
കൃത്വാപി പാതകം ഘോരം കൃഷ്ണനാമ്നാ വിമുച്യതേ । സ്വയം നാരായണോ ദേവഃ സ്വനാമ്നി ജഗതാം ഗുരുഃ
ഭയങ്കരമായ പാപം ചെയ്താലും കൃഷ്ണന്റെ നാമം ഉച്ചരിച്ചാൽ മോചനം ലഭിക്കും. ലോകങ്ങളുടെ ഗുരുവായ നാരായണൻ തന്നെയാണ് തന്റെ നാമത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നത്.
ആത്മനോഽഭ്യധികാം ശക്തിം സ്ഥാപയാമാസ സുവ്രതാഃ । അത്ര യേ വിവദംതേ വൈ ആയാസലഘുദര്ശനാത്
ധാർമ്മികർ തങ്ങളേക്കാൾ വലിയ ശക്തി സ്ഥാപിച്ചു. ഇവിടെ വാദിക്കുന്നവർ ശ്രമം എളുപ്പം എന്നതിൽ മാത്രം ശ്രദ്ധിക്കുന്നവരാണ്.
ഫലാനാം ഗൌരവാച്ചാപി തേ യാംതി നരകം ബഹു । തസ്മാദ്ധരൌ ഭക്തിമാന്സ്യാദ്ധരിനാമപരായണഃ
ഫലങ്ങളുടെ ഭാരത്താൽ അവർ പല നരകങ്ങളിലും പോകുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഹരിയിൽ ഭക്തിയുള്ളവനും ഹരിയുടെ നാമത്തിൽ ആശ്രയം എടുക്കുന്നവനും ആകണം.
പൂജകം പൃഷ്ഠതോ രക്ഷേന്നാമിനം വക്ഷസി പ്രഭുഃ । ഹരിനാമമഹാവജ്രം പാപപര്വതദാരണേ
പൂജകനെ പിന്നിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നു, നാമം ജപിക്കുന്നവനെ ഹൃദയത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നു. ഹരിയുടെ നാമം പാപങ്ങളുടെ പർവ്വതങ്ങൾ തകർക്കുന്ന മഹാവജ്രമാണ്.
തസ്യ പാദൌ തു സഫലൌ തദര്ഥം ഗതിശാലിനൌ । താവേവ ധന്യാവാഖ്യാതൌ യൌ തു പൂജാകരൌ കരൌ
അവന്റെ കാലുകൾ സഫലമാണ്, അതിനാൽ തന്നെ നടക്കാൻ യോഗ്യമാണ്. പൂജ ചെയ്യുന്ന കൈകൾ മാത്രമാണ് ഭാഗ്യശാലികൾ എന്ന് പറയപ്പെടുന്നത്.
ഉത്തമാംഗമുത്തമാംഗം തദ്ധരൌ നമ്രമേവ യത് । സാ ജിഹ്വാ യാ ഹരിം സ്തൌതി തന്മനസ്തത്പദാനുഗമ്
ഹരിക്ക് നമസ്കരിക്കുന്ന തലയാണ് ഉത്തമം. ഹരിയെ സ്തുതിക്കുന്ന നാവാണ് ഭാഗ്യശാലി, അവന്റെ പാദങ്ങളെ പിന്തുടരുന്ന മനസ്സാണ് ഉത്തമം.
താനി ലോമാനി ചോച്യംതേ യാനി തന്നാമ്നി ചോത്ഥിതമ് । കുര്വംതി തച്ച നേത്രാംബു യദച്യുതപ്രസംഗതഃ
ഹരിയുടെ നാമം കേൾക്കുമ്പോൾ എഴുന്നേൽക്കുന്ന രോമങ്ങൾ ആണ് പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നത്. അച്യുതന്റെ കൃപയാൽ കണ്ണുനീർ വരുന്നത് അതാണ്.
അഹോ ലോകാ അതിതരാം ദൈവദോഷേണ വംചിതാഃ । നാമോച്ചാരണമാത്രേണ മുക്തിദം ന ഭജംതി വൈ
അയ്യോ, ലോകം ദൈവത്തിന്റെ കളിയാൽ വളരെ വഞ്ചിതരായി. നാമം ഉച്ചരിച്ചാൽ മോക്ഷം കിട്ടാമെങ്കിലും, അതു സ്വീകരിക്കുന്നില്ല.
വംചിതാസ്തേ ച കലുഷാഃ സ്ത്രീണാം സംഗപ്രസംഗതഃ । പ്രതിഷ്ഠംതി ച ലോമാനി യേഷാം നോ കൃഷ്ണശബ്ദനേ
സ്ത്രീകളുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ആസ്വാദനം ചെയ്യുന്ന അശുദ്ധർ വഞ്ചിതരാണ്. കൃഷ്ണന്റെ നാമം കേൾക്കുമ്പോൾ അവരുടെ രോമങ്ങൾ എഴുന്നേൽക്കാറില്ല.
തേ മൂര്ഖാ ഹ്യകൃതാത്മാനഃ പുത്രശോകാദി വിഹ്വലാഃ । രുദംതി ബഹുലാലാപൈര്ന കൃഷ്ണാക്ഷരകീര്തനേ
അവർ മണ്ടന്മാരാണ്, ആത്മസംയമനം ഇല്ലാത്തവർ, മക്കളെ കുറിച്ചുള്ള ദുഃഖത്തിൽ മുങ്ങിയവർ. അവർ അനവധി വാക്കുകൾ കൊണ്ട് കരയുന്നു, പക്ഷേ കൃഷ്ണന്റെ നാമം പാടുന്നില്ല.
ജിഹ്വാം ലബ്ധ്വാപി ലോകേഽസ്മിന്കൃഷ്ണനാമജപേന്നഹി । ലബ്ധ്വാപി മുക്തിസോപാനം ഹേലയൈവ ച്യവംതി തേ
ഈ ലോകത്ത് നാവു ലഭിച്ചിട്ടും കൃഷ്ണന്റെ നാമം ജപിക്കാത്തവർ, മോക്ഷത്തിലേക്കുള്ള പടവുകൾ കിട്ടിയിട്ടും അവഗണനകൊണ്ട് വീഴുന്നു.
തസ്മാദ്യത്നേന വൈ വിഷ്ണും കര്മയോഗേന മാനവഃ । കര്മയോഗാര്ച്ചിതോ വിഷ്ണുഃ പ്രസീദത്യേവ നാന്യഥാ
അതിനാൽ മനുഷ്യൻ പരിശ്രമത്തോടെ വിഷ്ണുവിനെ കർമയോഗത്തിലൂടെ ആരാധിക്കണം. കർമയോഗത്തിലൂടെ ആരാധിക്കുമ്പോൾ മാത്രം വിഷ്ണു പ്രസന്നനാകും.
തീര്ഥാദപ്യധികം തീര്ഥം വിഷ്ണോര്ഭജനമുച്യതേ । സര്വേഷാം ഖലു തീര്ഥാനാം സ്നാനപാനാവഗാഹനൈഃ
വിഷ്ണുവിന്റെ ഭജനം എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും നിന്ന് ഉത്തമമായ തീർത്ഥമാണ്. എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിൽ കുളിച്ചും കുടിച്ചും മുങ്ങിയാലും,
യത്ഫലം ലഭതേ മര്ത്യസ്തത്ഫലം കൃഷ്ണസേവനാത് । യജംതേ കര്മയോഗേന ധന്യാ ഏവ നരാ ഹരിമ്
മനുഷ്യൻ നേടുന്ന ഫലം കൃഷ്ണസേവനത്തിലൂടെ ലഭിക്കും. കർമയോഗത്തിലൂടെ ഹരിയെ ആരാധിക്കുന്നവരാണ് ഭാഗ്യശാലികൾ.
തസ്മാദ്ഭജധ്വം മുനയഃ കൃഷ്ണം പരമമംഗലമ്
അതിനാൽ, മഹർഷിമാരേ, പരമമംഗളമായ കൃഷ്ണനെ ആരാധിക്കുക.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേ മഹാപുരാണേ സ്വര്ഗഖംഡേ വിഷ്ണുഭക്തിപ്രശംസനം നാമ പംചാശത്തമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തിൽ സ്വർഗ്ഖണ്ഡത്തിൽ വിഷ്ണുഭക്തിപ്രശംസനമെന്ന അമ്പതാമത്തെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
ഋഷയ ഊചു- കര്മയോഗഃ കഥം സൂത യേന ചാരാധിതോ ഹരിഃ । പ്രസീദതി മഹാഭാഗ വദ നോ വദതാം വര
മഹാഭാഗനേ, ഹരിയെ ആരാധിക്കാനുള്ള കർമ്മയോഗം എങ്ങനെയാണ്? ആ കർമ്മയോഗം വഴി ഹരി പ്രസന്നനാകുന്നതെങ്ങനെ? സംസാരത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രാവീണ്യമുള്ളവനേ, ദയവായി ഞങ്ങൾക്ക് അതു പറഞ്ഞുതരിക.
യേനാസൌ ഭഗവാനീശഃ സമാരാധ്യോ മുമുക്ഷുഭിഃ । തദ്വദാഖിലലോകാനാം രക്ഷണം ധര്മസംഗ്രഹമ്
മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് ഭഗവാൻ ഇശ്വരനെ എങ്ങനെയാണ് ആരാധിക്കേണ്ടത്? എല്ലാ ലോകങ്ങൾക്കും രക്ഷയും ധർമ്മത്തിന്റെ സംരക്ഷണവും വേണ്ടി ദയവായി അതു ഞങ്ങൾക്ക് വിശദീകരിക്കുക.
തം കര്മയോഗം വദ നഃ സൂത മൂര്തിമയസ്തു യഃ । ഇതി ശുശ്രൂഷവോ വിപ്രാ ഭവദഗ്രേ വ്യവസ്ഥിതാഃ
സൂതനേ, ആ കർമ്മയോഗം എന്താണെന്ന് ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞുതരിക, അതു ശരീരഭാവത്തിൽ പ്രകടമായിരിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾ ബ്രാഹ്മണന്മാർ, ആകാംക്ഷയോടെ നിങ്ങളുടെ മുന്നിൽ കേൾക്കാൻ തയ്യാറാണ്.
സൂത ഉവാച- ഏവമേവ പുരാ പൃഷ്ടോ വ്യാസഃ സത്യവതീസുതഃ । ഋഷിഭിരഗ്നിസംകാശൈര്വ്യാസസ്താനാഹ തച്ഛൃണു
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഇതുപോലെ തന്നെ പുരാതനകാലത്ത് സത്യവതിയുടെ മകനായ വ്യാസനെ അഗ്നിപോലുള്ള ഋഷിമാർ ചോദിച്ചു. അപ്പോൾ വ്യാസൻ അവരോട് പറഞ്ഞത് കേൾക്കൂ.
വ്യാസ ഉവാച- ശൃണുധ്വംമൃഷയഃ സര്വേ വക്ഷ്യമാണം സനാതനമ് । കര്മയോഗം ബ്രാഹ്മണാനാമാത്യംതികഫലപ്രദമ്
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: എല്ലാ ഋഷിമാരും, ഞാൻ പറയാൻ പോകുന്ന ശാശ്വതമായ ബ്രാഹ്മണരുടെ കർമ്മയോഗം ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ. അതു പരമഫലം നൽകുന്നു.
ആമ്നായസിദ്ധമഖിലം ബ്രാഹ്മണാര്ഥം പ്രദര്ശിതമ് । ഋഷീണാം ശൃണ്വതാം പൂര്വം മനുരാഹ പ്രജാപതിഃ
വേദപരമ്പരയിൽ സ്ഥാപിതമായ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും ബ്രാഹ്മണരുടെ ഹിതത്തിനായി വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അതു മുൻകാലങ്ങളിൽ പ്രജാപതിയായ മനു, ശ്രവണമുള്ള ഋഷിമാർക്ക് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
സര്വവ്യാധിഹരം പുണ്യമൃഷിസംഘൈര്നിഷേവിതമ് । സമാഹിതധിയോ യൂയം ശൃണുധ്വം ഗദതോ മമ
അതു എല്ലാ രോഗങ്ങളും മാറ്റുന്ന, മഹാപുണ്യമുള്ളതും, ഋഷിസംഘങ്ങൾ ആചരിച്ചതുമാണ്. മനസ്സു ഏകാഗ്രമാക്കി എന്റെ വാക്കുകൾ ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ.
കൃതോപനയനോ വേദാനധീയീത ദ്വിജോത്തമഃ । ഗര്ഭാഷ്ടമേഽഷ്ടമേവാബ്ദേ സ്വസൂത്രോക്തവിധാനതഃ
ഉപനയനം കഴിഞ്ഞ്, ഉത്തമനായ ദ്വിജൻ, ഗർഭം ധരിച്ച എട്ടാം വർഷം അല്ലെങ്കിൽ ജനനത്തിന്റെ എട്ടാം വർഷം മുതൽ, സ്വന്തം ആചാരപ്രകാരം വേദങ്ങൾ പഠിക്കണം.