ഭവിഷ്യംതി ന സംദേഹോ മത്പ്രസാദാദ്ദ്വിജാതയഃ । യേഽത്ര ദ്രക്ഷ്യംതി ദേവേശം സ്നാത്വാ ദേവം പിനാകിനമ്
'എന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ, ഇവിടെ സ്നാനം ചെയ്ത് ഈശ്വരനെ, പിനാകധാരിയെ, കാണുന്ന ദ്വിജന്മാർക്ക് സംശയമില്ലാതെ—'
ബ്രഹ്മഹത്യാദികം പാപം തേഷാമാശു വിനശ്യതി । പ്രാണാംസ്ത്യക്ഷ്യംതി യേ ര്മത്യാഃ പാപകര്മരതാ അപി
'ബ്രഹ്മഹത്യയുള്പ്പെടെയുള്ള പാപങ്ങൾ വേഗത്തിൽ നശിക്കും. പാപകൃത്യങ്ങളിൽ ആസ്വാദം കാണുന്നവരും ഇവിടെ ജീവൻ വിട്ടാൽ—'
തേ യാംതി തത്പരം സ്ഥാനം നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ । ധന്യാസ്തു ഖലു തേ വിജ്ഞാ മംദാകിന്യാം കൃതോദകാഃ
'അവർ ആ പരമാവസ്ഥയിലേക്കെത്തും—ഇതിൽ സംശയിക്കാൻ ഒന്നുമില്ല. മണ്ടാകിനിയിൽ ജലം അർപ്പിക്കുന്നവർ ഭാഗ്യശാലികളും ജ്ഞാനികളും ആകുന്നു.'
അര്ചയിത്വാ മഹാദേവം മധ്യമേശ്വരമീശ്വരമ് । ജ്ഞാനം ദാനം തപഃ ശ്രാദ്ധം പിംഡനിര്വപണം ത്വിഹ
ഇവിടെ മദ്ധ്യമേശ്വരനായ മഹാദേവനെ ആരാധിച്ച ശേഷം, ജ്ഞാനം, ദാനം, തപസ്, ശ്രാദ്ധം, പിണ്ഡദാനം എന്നിവ—
ഏകൈകശഃ കൃതം കര്മ പുനാത്യാസപ്തമം കുലമ് । സന്നിഹത്യാമുപസ്പൃശ്യ രാഹുഗ്രസ്തേ ദിവാകരേ
ഇവിടെ ഓരോ കർമ്മവും ചെയ്താൽ ഏഴാം തലമുറവരെ ശുദ്ധിയാകും. രാഹു സൂര്യനെ മൂടുമ്പോൾ ഇവിടെ ജലത്തിൽ സ്പർശിച്ചാൽ—
യത്ഫലം ലഭതേ മര്ത്ത്യസ്തസ്മാദ്ദശഗുണം ത്വിഹ । ഏവമുക്തം മഹാരാജ മാഹാത്മ്യം മധ്യമേശ്വരേ । യഃ ശൃണോതി പരം ഭക്ത്യാ സ യാതി പരമം പദമ്
മനുഷ്യൻ ഇവിടെ ലഭിക്കുന്ന ഫലം മറ്റിടങ്ങളിൽ ലഭിക്കുന്നതിനെക്കാൾ പത്ത് മടങ്ങ് കൂടുതലാണ്. രാജാവേ, മദ്ധ്യമേശ്വരന്റെ മഹത്വം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതിനെ പരമഭക്തിയോടെ കേൾക്കുന്നവൻ പരമപദം പ്രാപിക്കും.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേ മഹാപുരാണേ സ്വര്ഗഖംഡേ വാരാണസീമാഹാത്മ്യേ ഷട്ത്രിംശോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തിലെ സ്വർഗ്ഖണ്ഡത്തിൽ വാരാണസീമാഹാത്മ്യത്തിൽ മുപ്പത്താറാം അധ്യായം അവസാനിക്കുന്നു.
നാരദ ഉവാച-। അന്യാനി ച മഹാരാജ തീര്ഥാനി പാവനാനി തു । വാരാണസ്യാം സ്ഥിതാനീഹ സംശൃണുഷ്വ യുധിഷ്ഠിര
നാരദൻ പറഞ്ഞു: മഹാരാജാവേ, വാരാണസിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന മറ്റു pavithramaya തീർത്ഥങ്ങൾ ഞാൻ പറയുന്നതു ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ, യുദ്ധിഷ്ഠിരാ.
പ്രയാഗാദധികം തീര്ഥം പ്രയാഗം പരമം ശുഭമ് । വിശ്വരൂപം തഥാ തീര്ഥം താലതീര്ഥമനുത്തമമ്
പ്രയാഗത്തേക്കാൾ ഉത്തമമായ ഒരു തീർത്ഥം ഉണ്ട്; അതേ പ്രയാഗം തന്നെ അത്യന്തം പുണ്യമുള്ളതും ഉത്തമവുമാണ്. വിശ്വരൂപം തീർത്ഥവും തുല്യമായില്ലാത്ത താല തീർത്ഥവും ഉണ്ട്.
ആകാശാഖ്യം മഹാതീര്ഥം തീര്ഥം ചൈവാര്ഷഭം പരമ് । സുനീലം ച മഹാതീര്ഥം ഗൌരീതീര്ഥമനുത്തമമ്
ആകാശം എന്ന മഹാതീർത്ഥം, ഉത്തമമായ ഋഷഭം തീർത്ഥം, സുനീല മഹാതീർത്ഥം, തുല്യമായില്ലാത്ത ഗൗരീ തീർത്ഥം—
പ്രാജാപത്യം തഥാ തീര്ഥം സ്വര്ഗദ്വാരം തഥൈവ ച । ജംബുകേശ്വരമിത്യുക്തം ധര്മാഖ്യം തീര്ഥമുത്തമമ്
പ്രാജാപത്യ തീർത്ഥം, സ്വർഗ്ഗദ്വാര തീർത്ഥം, പ്രശസ്തമായ ജംബുകേശ്വരം, ഉത്തമമായ ധർമ്മം തീർത്ഥം—
ഗയാതീര്ഥം പരം തീര്ഥം തീര്ഥം ചൈവ മഹാനദീ । നാരായണപരം തീര്ഥം വായുതീര്ഥമനുത്തമമ്
ഗയാ തീർത്ഥം എന്ന ഉത്തമമായ തീർത്ഥം, മഹാനദിയുടെ തീർത്ഥം, നാരായണ തീർത്ഥം, തുല്യമായില്ലാത്ത വായു തീർത്ഥം എന്നിവയും ഉണ്ട്.
ജ്ഞാനതീര്ഥം പരം ഗുഹ്യം വാരാഹം തീര്ഥമുത്തമമ് । യമതീര്ഥം യഥാപുണ്യം തീര്ഥം സംമൂര്തികം ശുഭമ്
അവിടെ ജ്ഞാനതീർഥം എന്ന അത്യന്തം രഹസ്യവും ഉത്തമവുമായ വാരാഹതീർഥവും, യമതീർഥം എന്നതുപോലെ തന്നെ പുണ്യവും, സന്മൂർത്തികം എന്ന ശുഭതീർഥവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
അഗ്നിതീര്ഥം മഹാരാജ കലശേശ്വരമുത്തമമ് । നാഗതീര്ഥം സോമതീര്ഥം സൂര്യതീര്ഥം തഥൈവ ച
അഗ്നിതീർഥം, മഹാരാജാവേ, ഉത്തമമായ കലശേശ്വരം, കൂടാതെ നാഗതീർഥം, സോമതീർഥം, സൂര്യതീർഥം എന്നിവയും അവിടെ കാണാം.
പര്വതാഖ്യം മഹാഗുഹ്യം മണികര്ണ്യമനുത്തമമ് । ഘടോത്കചം തീര്ഥവരം ശ്രീതീര്ഥം ച പിതാമഹമ്
പർവതം എന്ന പേരിലുള്ള മഹാരഹസ്യമായ തീർഥം, അതുല്യമായ മണികർണ്ണിക, ഉത്തമമായ ഘടോൽക്കചതീർഥം, പിതാമഹനായ ശ്രീതീർഥം എന്നിവയും അവിടെയുണ്ട്.
ഗംഗാതീര്ഥം തു ദേവേശം യയാതേസ്തീര്ഥമുത്തമമ് । കാപിലം ചൈവ സോമേശം ബ്രഹ്മതീര്ഥമനുത്തമമ്
ഗംഗാതീർഥം, ദേവേശ്വരം, ഉത്തമമായ യയാതിതീർഥം, കാപിലം, സോമേശം, അതുല്യമായ ബ്രഹ്മതീർഥം എന്നിവയും അവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
തത്ര ലിംഗം പുരാണീയം സ്ഥാതും ബ്രഹ്മാ യഥാഗതഃ । തദാനീം സ്ഥാപയാമാസ വിഷ്ണുസ്തല്ലിംഗമൈശ്വരമ്
അവിടെ പുരാതനമായ ലിംഗം ബ്രഹ്മാവ് വന്നതുപോലെ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നീട് വിഷ്ണു ആ ദൈവികമായ ലിംഗം അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു.
തത്ര സ്നാത്വാ സമാഗമ്യ ബ്രഹ്മാ പ്രോവാച തം ഹരിമ് । മയാനീതമിദം ലിംഗം കസ്മാത്സ്ഥാപിതവാനസി
അവിടെ സ്നാനം കഴിച്ച് കൂടിച്ചേർന്നപ്പോൾ ബ്രഹ്മാവ് ഹരിയോട് പറഞ്ഞു: 'ഈ ലിംഗം ഞാൻ കൊണ്ടുവന്നതാണ്. നീ എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത് പ്രതിഷ്ഠിച്ചത്?'
തമാഹ വിഷ്ണുസ്ത്വത്തോഽപി രുദ്രേ ഭക്തിര്ദൃഢാ മമ । തസ്മാത്പ്രതിഷ്ഠിതം ലിഗം നാമ്നാ തവ ഭവിഷ്യതി
വിഷ്ണു അവനോട് പറഞ്ഞു: 'നിനക്കാളും എനിക്ക് രുദ്രനോടുള്ള ഭക്തി കൂടുതൽ ദൃഢമാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ഈ ലിംഗം ഞാൻ പ്രതിഷ്ഠിച്ചത്. ഇനി ഇത് നിന്റെ പേരിൽ അറിയപ്പെടും.'
ഭൂതേശ്വരം തഥാ തീര്ഥം തീര്ഥം ധര്മസമുദ്ഭവമ് । ഗംധര്വതീര്ഥം സുശുഭം വാഹ്നേയം തീര്ഥമുത്തമമ്
ഭൂതേശ്വരതീർഥം, ധർമ്മത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ച തീർഥം, ഗന്ധർവതീർഥം എന്ന അത്യന്തം ശുഭമായത്, ഉത്തമമായ വാഹ്നേയതീർഥം എന്നിവയും അവിടെയുണ്ട്.
ദൌര്വാസികം വ്യോമതീര്ഥം ചംദ്രതീര്ഥം യുധിഷ്ഠിര । ചിംതാംഗദേശ്വരം തീര്ഥം പുണ്യം വിദ്യാധരേശ്വരമ്
ദൗർവാസികം, വ്യോമതീർഥം, ചന്ദ്രതീർഥം, യുധിഷ്ഠിരാ, ചിന്താംഗദേശ്വരതീർഥം, പുണ്യമുള്ള വിദ്യാധരേശ്വരതീർഥം എന്നിവയും അവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
കേദാരതീര്ഥമുഗ്രാഖ്യം കാലംജരമനുത്തമമ് । സാരസ്വതം പ്രഭാസം ച രുദ്രകര്ണഹ്രദം ശുഭമ്
ഉഗ്രം എന്ന പേരിലുള്ള കെദാരതീർഥം, അതുല്യമായ കാലഞ്ജരം, സാരസ്വതം, പ്രഭാസം, ശുഭമായ രുദ്രകർണഹ്രദം എന്നിവയും അവിടെ കാണാം.
കോകിലാഖ്യം മഹാതീര്ഥം തീര്ഥം ചൈവ മഹാലയമ് । ഹിരണ്യഗര്ഭം ഗോപ്രേക്ഷം തീര്ഥം ചൈവമനുത്തമമ്
കോകിലം എന്ന മഹാതീർഥം, മഹാലയതീർഥം, ഹിരണ്യഗർഭം, ഗോപ്രേക്ഷം, അതുപോലെ തന്നെ അതുല്യമായ മറ്റൊരു തീർഥവും അവിടെയുണ്ട്.
ഉപശാംതം ശിവം ചൈവ വ്യാഘ്രേശ്വരമനുത്തമമ് । ത്രിലോചനം മഹാതീര്ഥം ലോകാര്കം ചോത്തരാഹ്വയമ്
ഉപശാന്തം, ശിവം, അതുല്യമായ വ്യാഘ്രേശ്വരം, മഹാതീർഥമായ ത്രിലോചന, ഉത്തരം എന്ന പേരിലുള്ള ലോകാർകം എന്നിവയും അവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
കപാലമോചനം തീര്ഥം ബ്രഹ്മഹത്യാവിനാശനമ് । ശുക്രേശ്വരം മഹാപുണ്യമാനംദപുരമുത്തമമ്
കപാലമോചനതീർഥം, ബ്രഹ്മഹത്യ പാപം നശിപ്പിക്കുന്നതും, മഹാപുണ്യമുള്ള ശുക്രേശ്വരം, ഉത്തമമായ ആനന്ദപുരം എന്നിവയും അവിടെയുണ്ട്.
ഏവമാദീനി തീര്ഥാനി വാരാണസ്യാം സ്ഥിതാനി വൈ । ന ശക്യം വിസ്തരാദ്വക്തും കല്പകോടിശതൈരപി
ഇങ്ങനെ അനേകം തീർഥങ്ങൾ വാരാണസിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. അനന്തം കാലം പറഞ്ഞാലും അവയെ മുഴുവനായി വിവരിക്കാൻ കഴിയില്ല.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേ മഹാപുരാണേ സ്വര്ഗഖംഡേ വാരാണസീമാഹാത്മ്യേ സപ്തത്രിംശോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മമഹാപുരാണത്തിലെ സ്വർഗ്ഖണ്ഡത്തിൽ വാരാണസിയുടെ മഹാത്മ്യം വിവരിക്കുന്ന മുപ്പത്തേഴാമത്തെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
നാരദ ഉവാച- വാരാണസ്യാശ്ച മാഹാത്മ്യം തസ്യാം തീര്ഥാനി ച പ്രഭോ । കഥിതാനി സമാസേന തീര്ഥാന്യന്യാനി സംശൃണു
നാരദൻ പറഞ്ഞു: പ്രഭോ, വാരാണസിയുടെ മഹത്വവും അവിടെയുള്ള തീർഥങ്ങളും സംക്ഷിപ്തമായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇനി മറ്റു തീർഥങ്ങളെക്കുറിച്ചും കേൾക്കൂ.
തതോ ഗയാം സമാസാദ്യ ബ്രഹ്മചാരീ സമാഹിതഃ । അശ്വമേധമവാപ്നോതി ഗമനാദേവ ഭാരത
അതിനുശേഷം ഗയയിൽ എത്തുന്ന ബ്രഹ്മചാരിയും ഏകാഗ്രതയുള്ളവനും അവിടെ പോകുന്നതു കൊണ്ടു തന്നെ അശ്വമേധയാഗഫലം ലഭിക്കുന്നു, ഭാരതാ.
യത്രാക്ഷയ്യവടോ നാമ ത്രിഷു ലോകേഷു വിശ്രുതഃ । പിതൄണാം തത്ര വൈ ദത്തമക്ഷയം ഭവതി പ്രഭോ
അവിടെ അക്ഷയവടം എന്ന പേരിൽ മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തമായ വടവൃക്ഷം ഉണ്ട്. അവിടെ പിതാക്കന്മാർക്കായി അർപ്പിക്കുന്നതെല്ലാം, പ്രഭോ, അക്ഷയമാകുന്നു.