തേഷാം ബലം ച ബുദ്ധിശ്ച ഹരക്രോധേന നാശിതമ് । സംവര്തകോ നാമ വായുര്യുഗാംതപ്രതിമോ മഹാന്
അവരുടെ ശക്തിയും ബുദ്ധിയും ഹരന്റെ കോപത്തിൽ നശിച്ചു; യുഗാന്തത്തിൽപോലെയുള്ള വലിയൊരു കാറ്റ്, സംവർത്തകവായു, ഉയിർക്കുന്നു.
സമീരിതോനലശ്രേഷ്ഠ ഉത്തമാംഗേഷു ബാധതേ । ജ്വലംതി പാദപാസ്തത്ര പതംതി ശിഖരാണി ച
ആ കാറ്റ് ഉണർത്തിയ തീ ഏറ്റവും ഉയർന്ന സ്ഥലങ്ങളിൽ ബാധിക്കുന്നു; അവിടെ മരങ്ങൾ കത്തുകയും പർവ്വതശിഖരങ്ങൾ വീഴുകയും ചെയ്യുന്നു.
സര്വം തദ്വ്യാകുലീഭൂതം ഹാഹാകാരമചേതനമ് । ഭഗ്നോദ്യാനാനി സര്വാണി ക്ഷിപ്രം തു പ്രജ്വലംതി ച
എല്ലാം അശാന്തമായി, ഹാഹാകാരവും ബോധക്ഷയവും നിറഞ്ഞതായി മാറുന്നു; എല്ലാ തോട്ടങ്ങളും ഉടൻ തീപിടിച്ച് കത്തിത്തുടങ്ങുന്നു.
തേനൈവ ദീപിതം സര്വം ജ്വലതേ വിശിഖൈഃ ശിഖൈഃ । ദ്രുമാ ആരാമഗംഡാനി ഗൃഹാണി വിവിധാനി ച
അത് തന്നെയുള്ള തീയുടെ കനലിൽ എല്ലാം കത്തിത്തുടങ്ങുന്നു; മരങ്ങൾ, തോട്ടങ്ങൾ, വിവിധ വീടുകൾ എന്നിവയിൽ തീയുടെ ജ്വാലകൾ പടരുന്നു.
ദശദിക്ഷു പ്രവൃത്തോയം സമിദ്ധോ ഹവ്യവാഹനഃ । തതഃ ശിലാഃ പ്രമുംചംതി ദിശോ ദശ വിഭാഗശഃ
പത്ത് ദിശകളിലും ഹവ്യവാഹനൻ തീപിടിച്ച് പടരുന്നു; പിന്നെ പത്ത് ദിശകളിലേക്കും കല്ലുകൾ ചിതറുന്നു.
ശിഖാസഹസ്രൈരത്യുഗ്രൈഃ പ്രജ്വലംതി ഹുതാശനൈഃ । സര്വം കിംശുകസംപ്രഖ്യം ജ്വലിതംദൃശ്യതേ പുരമ്
ആയിരക്കണക്കിന് കനൽജ്വാലകളാൽ തീ കത്തുന്നു; മുഴുവൻ നഗരം കിംശുകവൃക്ഷവനംപോലെ ജ്വലിക്കുന്നതുപോലെ കാണുന്നു.
ഗൃഹാദ്ഗൃഹാംതരേ നൈവ ഗംതും ധൂമൈശ്ച ശക്യതേ । ഹരകോപാനലാദഗ്ധം ക്രംദമാനം സുദുഃഖിതമ്
പുക കാരണം വീടുകളിൽ നിന്ന് മറ്റൊരിടത്തേക്ക് പോകാൻ കഴിയുന്നില്ല; ഹരന്റെ കോപാഗ്നിയിൽ കത്തിയവർ വലിയ ദു:ഖത്തിൽ കരയുന്നു.
പ്രദീപ്തം സര്വതോ ദിക്ഷു ദഹ്യതേ ത്രിപുരം പുരമ് । പ്രാസാദശിഖരാഗ്രാണി വിശീര്യംതി സഹസ്രശഃ
എല്ലാ ദിശകളിലും തീ പടർന്നു ത്രിപുരം കത്തുന്നു; കൊട്ടാരങ്ങളുടെ മുകളിൽ ഉള്ള ശിഖരങ്ങൾ ആയിരക്കണക്കിന് തകർന്നു വീഴുന്നു.
നാനാരത്നവിചിത്രാണി വിമാനാന്യപ്യനേകധാ । ഗൃഹാണി ചൈവ രമ്യാണി ദഹ്യംതേ ദീപ്തിവഹ്നിനാ
നാനാരത്നങ്ങൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച അനേകം വിചിത്രമായ വിമാനങ്ങളും മനോഹരമായ വീടുകളും കത്തുന്ന തീയിൽ കത്തുന്നു.
ബാധംതേ ദ്രുമഖംഡേഷു ജനസ്ഥാനേ തഥൈവ ച । ദേവാഗാരേഷു സര്വേഷു പ്രജ്വലംതേ ജ്വലംത്യപി
മരത്തോട്ടങ്ങളിലും മനുഷ്യർ താമസിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലും തീ പടരുന്നു; എല്ലാ ദേവാലയങ്ങളിലും എല്ലാം കത്തിത്തുടങ്ങുന്നു.
സീദംതി ചാനലസ്പൃഷ്ടാഃ ക്രംദംതി വിവിധൈ സ്വരൈഃ । ഗിരികൂടനിഭാസ്തത്ര ദൃശ്യംതേംഽഗാരരാശയഃ
തീ സ്പർശിച്ചവർ താഴെ വീണു, പലവിധ ശബ്ദത്തിൽ കരയുന്നു; അവിടെ പർവ്വതശിഖരങ്ങൾപോലുള്ള ചാരക്കൂമ്പാരങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു.
സ്തുവംതി ദേവദേവേശം പരിത്രായസ്വ മാം പ്രഭോ । അന്യോന്യം ച പരിഷ്വജ്യ ഹുതാശനപ്രപീഡിതാഃ
ഹുതാശനൻ പീഡിപ്പിച്ചവർ പരസ്പരം അണചേർന്ന് ദേവദേവനേ, എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ എന്ന് പ്രാർത്ഥിച്ച് സ്തുതിക്കുന്നു.
ദഹ്യംതേ ദാനവാസ്തത്ര ശതശോഥ സഹസ്രശഃ । ഹംസകാരംഡവാകീര്ണാ നലിനീ സഹ പംകജാ
അവിടെ നൂറുകണക്കിന് ആയിരക്കണക്കിന് ദാനവന്മാർ കത്തുന്നു; ഹംസം, കാരണ്ടവം നിറഞ്ഞ താമരക്കുളം കൂടെ കത്തിത്തീർന്നു.
ദഹ്യംതേനലദഗ്ധാനി പുരോദ്യാനാനി ദീര്ഘികാഃ । അമ്ലാനൈഃ പംകജൈശ്ഛന്നാ വിസ്തീര്ണാ യോജനൈഃ ശതൈഃ
പുതിയ താമരകളാൽ മൂടിയ, നൂറുകണക്കിന് യോജനങ്ങൾ വ്യാപിച്ച നഗരത്തിലെ തോട്ടങ്ങളും നീളമുള്ള കുളങ്ങളും തീയിൽ കത്തുന്നു.
ഗിരികൂടനിഭാസ്തത്ര പ്രാസാദാരത്നഭൂഷിതാഃ । പതംത്യനലനിര്ദഗ്ധാ നിസ്തോയാ ജലദാ ഇവ
അവിടെ പർവ്വതശിഖരങ്ങൾപോലുള്ള, രത്നം കൊണ്ടു അലങ്കരിച്ച കൊട്ടാരങ്ങൾ തീയിൽ കത്തിയ ശേഷം വെള്ളമില്ലാത്ത മേഘങ്ങൾപോലെ വീഴുന്നു.
സഹ സ്ത്രീബാലവൃദ്ധേഷു ഗോഷു പക്ഷിഷു വാജിഷു । നിര്ദയോ ദഹതേ വഹ്നിര്ഹരകോപേന പ്രേരിതഃ
സ്ത്രീകൾ, കുട്ടികൾ, വൃദ്ധർ, പശുക്കൾ, പക്ഷികൾ, കുതിരകൾ എന്നിവരോടൊപ്പം ഹരന്റെ കോപത്തിൽ ഉണർന്ന തീ കനിവില്ലാതെ എല്ലാം കത്തിക്കുന്നു.
സപത്നീകാശ്ചൈവ സുപ്താഃ സംസുപ്താ ബഹവോ ജനാഃ । പുത്രമാലിംഗ്യതേ ഗാഢം ദഹ്യംതേ ത്രിപുരാരിണാ
പത്നികളോടൊപ്പം ഉറങ്ങി കിടന്ന അനേകം ആളുകൾ, മക്കളെ ഉറ്റു പിടിച്ചവരും, ത്രിപുരനാശകനാൽ ദഹിക്കപ്പെട്ടു.
അഥ തസ്മിന്പുരേ ദീപ്തേ സ്ത്രിയശ്ചാപ്സരസോപമാഃ । അഗ്നിജ്വാലാഹതാസ്തത്ര പതംതി ധരണീതലേ
അന്ന് ആ ജ്വലിച്ച നഗരത്തിൽ, ആകാശവനിതകളെപ്പോലെ സുന്ദരിയായ സ്ത്രീകൾ അഗ്നിജ്വാലകളാൽ തൊട്ടു നിലത്തേക്ക് വീണു.
കാചിദ്ബാലാ വിശാലാക്ഷീ മുക്താവലി വിഭൂഷിതാ । ധൂമേനാകുലിതാ സാ തു പ്രതിബുദ്ധാ ശിഖാര്ദ്ദിതാ
വലിയ കണ്ണുകളുള്ള, മുത്തുമാല ധരിച്ച ഒരു ബാലിക, പുകകൊണ്ട് മൂടപ്പെട്ട അവൾ, ഉണർന്നു അഗ്നിജ്വാലകളാൽ ദഹിക്കപ്പെട്ടു.
സുതം സംചിംത്യമാനാ സാ പതിതാ ധരണീതലേ । കാചിത്സുവര്ണവര്ണാഭാ നീലരത്നൈര്വിഭൂഷിതാ
മകനെ ഓർത്ത് അവൾ നിലത്തേക്ക് വീണു; മറ്റൊരുത്തി പൊന്നുപോലുള്ള വർണ്ണവും, നീലരത്നങ്ങൾ അണിഞ്ഞവളും,
ധൂമേനാകുലിതാ സാ തു പതിതാ ധരണീതലേ । അന്യാ ഗൃഹീതഹസ്താ തു സഖീ ദഹതി ബാലകൈഃ
പുകകൊണ്ട് മൂടപ്പെട്ട അവളും നിലത്തേക്ക് വീണു; മറ്റൊരുത്തി സഖിയുടെ കൈ പിടിച്ച്, കുട്ടികളോടൊപ്പം ദഹിക്കപ്പെട്ടു.
അനേന ദിവ്യരൂപാന്യാദൃഷ്ടാ മദവിമോഹിതാ । ശിരസാ പ്രാംജലിം കൃത്വാ വിജ്ഞാപയതി പാവകമ്
ഇങ്ങനെ ദിവ്യസൗന്ദര്യമുള്ള സ്ത്രീകളെ കണ്ടു, ഭ്രമിച്ച ഒരുത്തി തലകുനിച്ച് കൈകൂപ്പി അഗ്നിയോട് അപേക്ഷിച്ചു.
യദി ത്വമിച്ഛസേ വൈരം പുരുഷേഷ്വപകാരിഷു । സ്ത്രിയഃ കിമപരാധ്യംതേ ഗൃഹപംജരകോകിലാഃ
നീ പുരുഷന്മാരോട് വൈരം പുലർത്താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, വീട്ടിലിരുത്തിയ കുയിലുകളെപ്പോലെയുള്ള സ്ത്രീകൾക്ക് എന്ത് കുറ്റമാണ്?
പാപനിര്ദയ നിര്ല്ലജ്ജ കസ്തേ കോപഃ സ്ത്രിയോപരി । ന ദാക്ഷിണ്യം ന തേ ലജ്ജാ ന സത്യം ശൌചവര്ജിതഃ
പാപി, ക്രൂരൻ, ലജ്ജയില്ലാത്തവൻ, സ്ത്രീകളോട് നിന്നെന്തിനാണ് കോപം? നിനക്കു ദയയില്ല, ലജ്ജയില്ല, സത്യവുമില്ല, ശുദ്ധിയും ഇല്ല.
അനേകരൂപവര്ണാഢ്യാ ഉപലഭ്യാ വദസ്വ ഹ । കിം ത്വയാ ന ശ്രുതം ലോകേ അവധ്യാഃ സര്വയോഷിതഃ
നിനക്ക് അനേകം രൂപങ്ങളും വർണ്ണങ്ങളും ഉണ്ടല്ലോ; എങ്കിൽ പറയൂ, ലോകത്തിൽ സ്ത്രീകൾ കൊല്ലരുതെന്ന് നീ കേട്ടിട്ടില്ലേ?
കിം തു തുഭ്യം ഗുണാ ഹ്യേതേ ദഹനസ്ത്ര്യര്ദനം പ്രതി । ന കാരുണ്യം ദയാ വാപി ദാക്ഷിണ്യം വാ സ്ത്രിയോപരി
സ്ത്രീകളെ ദഹിപ്പിച്ച് വേദനിപ്പിക്കുന്നതിൽ നിനക്കെന്ത് ഗുണമുണ്ട്? സ്ത്രീകളോട് കരുണയോ ദയയോ സ്നേഹമോ ഒന്നുമില്ല.
ദയാം കുര്വംതി മ്ലേച്ഛാപി ദഹനം പ്രേക്ഷ്യ യോഷിതഃ । മ്ലേച്ഛാനാമപി കഷ്ടോസി ദുര്നിവാര്യോ ഹ്യചേതനഃ
അവരെ ദഹിപ്പിക്കുന്നത് കണ്ടാൽ വിദേശികളും ദയ കാണിക്കും; നീ വിദേശികളിലും ക്രൂരൻ, തടയാൻ കഴിയാത്തവൻ, ബുദ്ധിയില്ലാത്തവൻ.
ഏതേ ചൈവ ഗുണാസ്തുഭ്യം ദഹനോത്സാദനം പ്രതി । ആസാമപി ദുരാചാര സ്ത്രീണാം കിം വിനിപാതസേ
നിനക്ക് സ്ത്രീകളെ ദഹിപ്പിച്ച് നശിപ്പിക്കുന്നതിൽ ഈ ഗുണങ്ങളാണോ? ഇവർ ദുഷ്പ്രവർത്തിനികൾ ആയാലും, നീ അവരെ താഴെ ഇടുന്നത് എന്തിന്?
ദുഷ്ട നിര്ഘൃണ നിര്ലജ്ജ ഹുതാശ മംദഭാഗ്യക । നിരാശസ്ത്വം ദുരാചാര ബാലാന്ദഹസി നിര്ദയ
ദുഷ്ടൻ, ക്രൂരൻ, ലജ്ജയില്ലാത്ത അഗ്നേ, ദാരിദ്ര്യപിടിച്ചവൻ, നീ നിരാശനും ദുഷ്പ്രവർത്തിയും, ബാലികകളെ ദയയില്ലാതെ ദഹിപ്പിക്കുന്നു.
ഏവം പ്രലപമാനാസ്താ ജല്പമാനാ ബഹുസ്വരമ് । അന്യാഃ ക്രോശംതി സംക്രുദ്ധാ ബാലശോകേന മോഹിതാഃ
ഇങ്ങനെ അവർ വിലപിച്ച് പലരീതിയിലും കരഞ്ഞപ്പോൾ, മറ്റു സ്ത്രീകൾ മക്കളെ നഷ്ടപ്പെട്ട ദുഃഖത്തിൽ കോപത്തോടെ നിലവിളിച്ചു.