തത്രാശ്രമോ വസിഷ്ഠസ്യ ത്രിഷു ലോകേഷു വിശ്രുതഃ । തത്രാഭിഷേകം കുര്വാണോ വാജപേയമവാപ്നുയാത്
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തമായ വസിഷ്ഠന്റെ ആശ്രമം അവിടെ ഉണ്ട്; അവിടെ അഭിഷേകം ചെയ്താൽ, വാജപേയ യാഗഫലം ലഭിക്കും.
ദേവകൂടം സമാസാദ്യ ദേവര്ഷിഗണസേവിതമ് । അശ്വമേധമവാപ്നോതി കുലം ചൈവ സമുദ്ധരേത്
ദേവകൂറ്റത്തിൽ, ദേവർഷിമാരാൽ സേവിക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്ത് എത്തി, അശ്വമേധ യാഗഫലം ലഭിക്കും; കൂടാതെ സ്വന്തം കുടുംബത്തെ ഉയർത്തിക്കൊള്ളാം.
തതോ ഗച്ഛേത രാജേംദ്ര കൌശികസ്യ മുനേര്ഹ്രദമ് । തത്ര സിദ്ധിം പരാം പ്രാപ വിശ്വാമിത്രോഽഥ കൌശികഃ
അതിനുശേഷം രാജാവേ, കൗശികമുനിയുടെ തടാകത്തിലേക്ക് പോകണം; അവിടെ വിശ്വാമിത്രൻ, അതായത് കൗശികൻ, പരമസിദ്ധി നേടി.
യത്ര മാസം വസേദ്ധീരഃ കൌശിക്യാം ഭരതര്ഷഭ । അശ്വമേധസ്യ യത്പുണ്യം തന്മാസേനാധിഗച്ഛതി
ഭാരതശ്രേഷ്ഠാ, കൗശികിയിൽ ഒരു മാസം സ്ഥിരതയോടെ താമസിക്കുന്നവൻ, ആ മാസത്തിൽ അശ്വമേധ യാഗത്തിന്റെ പുണ്യം നേടും.
സര്വതീര്ഥവരം ചൈവ യോ വസേത മഹാഹ്രദമ് । ന ദുര്ഗതിമവാപ്നോതി വിംദ്യാദ്ബഹുസുവര്ണകമ്
സകല തീർത്ഥങ്ങളിൽ ഉത്തമമായ മഹാഹ്രദത്തിൽ താമസിക്കുന്നവൻ, ദുർഗതിയിൽപ്പെടുകയില്ല; ധനസമ്പത്തും ലഭിക്കും.
കുമാരമഭിഗമ്യാഥ വീരാശ്രമനിവാസിനമ് । അശ്വമേധമവാപ്നോതി ശക്രലോകം സ ഗച്ഛതി
വീരാശ്രമത്തിൽ താമസിക്കുന്ന കുമാരനെ സമീപിച്ച്, അശ്വമേധ യാഗഫലം നേടാം; ശക്രലോകത്തേക്കും പോകാം.
നംദിന്യാം ച സമാസാദ്യ കൂപം ത്രിദശസേവിതമ് । നരമേധസ്യ യത്പുണ്യം തത്പ്രാപ്നോതി കുരൂദ്വഹ
നന്ദിനിയിൽ ദേവന്മാർ സേവിക്കുന്ന കിണറിലെത്തിയാൽ, മനുഷ്യയാഗത്തിന്റെ പുണ്യം ലഭിക്കും, കുരുശ്രേഷ്ഠാ.
കാലികാസംഗമേ സ്നാത്വാ കൌശിക്യാരുണയോര്യതഃ । ത്രിരാത്രോപോഷിതോ വിദ്വാന്സര്വപാപൈഃ പ്രമുച്യതേ
കാലികാ, കൗശികി, അരണ്യ എന്നിവയുടെ സംഗമത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത്, മൂന്നു രാത്രി ഉപവാസം ചെയ്താൽ, ജ്ഞാനിയാകുന്നവൻ എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനാകും.
ഉര്വശീതീര്ഥമാസാദ്യ തഥാ സോമാശ്രമം ബുധഃ । കുംഭകര്ണാശ്രമേ സ്നാത്വാ പൂജ്യതേ ഭുവി മാനവഃ
ഉർവശി തീർത്ഥത്തിലും, അതുപോലെ സോമാശ്രമത്തിലും എത്തി, കുംഭകർണ്ണാശ്രമത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ, മനുഷ്യൻ ഭൂമിയിൽ ആദരിക്കപ്പെടും.
തഥാ കോകാമുഖേ സ്നാത്വാ ബ്രഹ്മചാരീ സമാഹിതഃ । ജാതിസ്മരത്വം പ്രാപ്നോതി ദൃഷ്ടമേതത്പുരാതനൈഃ
അതു പോലെ, കോകാമുഖത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്ന ബ്രഹ്മചാരിയും ഏകാഗ്രനുമാകുന്നവൻ, ജന്മസ്മരണ നേടും; ഇത് പുരാതനർ കണ്ടതാണ്.
സകൃന്നദീം സമാസാദ്യ കൃതാര്ഥോ ഭവതി ദ്വിജഃ । സര്വപാപവിശുദ്ധാത്മാ സ്വര്ഗലോകം ച ഗച്ഛതി
ആ നദിയെ ഒരിക്കൽ പോലും സമീപിച്ചാൽ, ദ്വിജൻ കൃതാർത്ഥനാകും; എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും ശുദ്ധനായ് സ്വർഗലോകത്തേക്ക് പോകും.
ഋഷഭദ്വീപമാസാദ്യ സേവ്യ ക്രൌംചനിഷൂദനമ് । സരസ്വത്യാമുപസ്പൃശ്യ വിമാനസ്ഥോ വിരാജതേ
ഋഷഭദ്വീപത്തിൽ എത്തി, ക്രൗഞ്ചനാശകനായ ദൈവത്തെ ആരാധിച്ച്, സരസ്വതിയിൽ സ്പർശനം ചെയ്താൽ, വിമാനത്തിൽ ഇരുന്ന് പ്രകാശിക്കും.
ഔദ്യാനകം മഹാരാജ തീര്ഥം മുനിനിഷേവിതമ് । തത്രാഭിഷേകം കുര്വീത സര്വപാപൈഃ പ്രമുച്യതേ
മഹാരാജാവേ, ഔദ്യാനകം എന്നത് മഹാതപസ്സുകാർ ആരാധിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു വിശുദ്ധതീർത്ഥമാണ്. അവിടെ സ്നാനം ചെയ്താൽ എല്ലാവിധ പാപങ്ങൾക്കുമുതിർന്നു മോചനം ലഭിക്കും.
ബ്രഹ്മതീര്ഥം സമാസാദ്യ പുണ്യം ബ്രഹ്മര്ഷിസേവിതമ് । വാജപേയമവാപ്നോതി നരോ നാസ്ത്യത്ര സംശയഃ
ബ്രഹ്മതീർത്ഥം എന്ന വിശുദ്ധസ്ഥലത്ത്, ബ്രഹ്മർഷിമാർ ആരാധിച്ചിരിക്കുന്നതിൽ എത്തുമ്പോൾ, ഒരാൾക്ക് വാജപേയയാഗഫലമുണ്ടാകും. ഇതിൽ യാതൊരു സംശയവുമില്ല.
തതശ്ചംപാം സമാസാദ്യ ഭാഗീരഥ്യാം കൃതോദകഃ । ദംഡാര്പണം സമാസാദ്യ ഗോസഹസ്രഫലം ലഭേത്
അതിനുശേഷം ചംപയിലേക്കെത്തി, ഭാഗീരഥിയിൽ ജലം അർപ്പിച്ചാൽ, പിന്നെ ദണ്ഡാർപ്പണത്തിൽ എത്തിയാൽ, ആയിരം പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്തതിന്റെ ഫലം ലഭിക്കും.
ലാവിഢികാം തതോ ഗച്ഛേത്പുണ്യാം പുണ്യനിഷേവിതാമ് । വാജപേയമവാപ്നോതി വിമാനസ്ഥശ്ച പൂജ്യതേ
അതിനുശേഷം, പുണ്യന്മാർ ആരാധിക്കുന്ന ലാവിഡിക എന്ന വിശുദ്ധസ്ഥലത്തേക്ക് പോകണം. അവിടെ വാജപേയയാഗഫലം ലഭിക്കുകയും, ദിവ്യവിമാനത്തിൽ വസിക്കുന്നവനായി ആദരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യും.
നാരദ ഉവാച- അഥ സംധ്യാം സമാസാദ്യ സ വിദ്യാംതീര്ഥമുത്തമമ് । ഉപസ്പൃശ്യ നരോ വിദ്വാന്ഭവേന്നാസ്ത്യത്ര സംശയഃ
നാരദൻ പറഞ്ഞു: പിന്നെ സംധ്യ എന്ന അത്യുത്തമമായ വിദ്യാതീർത്ഥത്തിൽ എത്തി, ശുദ്ധീകരണം നടത്തിയാൽ, ഒരാൾക്ക് ജ്ഞാനം ലഭിക്കും. ഇതിൽ യാതൊരു സംശയവുമില്ല.
രാമസ്യ ച പ്രസാദേന തീര്ഥരാജം കൃതം പുരാ । തല്ലൌഹിത്യം സമാസാദ്യ വിംദ്യാദ്ബഹുസുവര്ണകമ്
രാമന്റെ കൃപയാൽ, പുരാതനകാലത്ത് തീർത്ഥരാജാവ് സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. ആ ലൗഹിത്യത്തിൽ എത്തുമ്പോൾ, ഒരാൾക്ക് ധാരാളം പൊന്നു ലഭിക്കും.
കരതോയാം സമാസാദ്യ ത്രിരാത്രോപോഷിതോ നരഃ । അശ്വമേധമവാപ്നോതി ശക്രലോകം ച ഗച്ഛതി
കരതോയ എന്ന നദിയിൽ എത്തി, മൂന്നു രാത്രിയും ഉപവാസം ചെയ്താൽ, ഒരാൾക്ക് അശ്വമേധയാഗഫലവും, ഇന്ദ്രലോകത്തിൽ പ്രവേശിക്കാനുള്ള യോഗ്യതയും ലഭിക്കും.
ഗംഗായാസ്ത്വഥ രാജേംദ്ര സാഗരസ്യ ച സംഗമേ । അശ്വമേധം ദശഗുണം പ്രവദംതി മനീഷണഃ
രാജാവേ, ഗംഗയും സമുദ്രവും സംഗമിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത്, അശ്വമേധയാഗഫലത്തിന്റെ പത്ത് ഇരട്ടിയോളം ഫലം ലഭിക്കുന്നതായി ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു.
ഗംഗായാസ്തു പരം ദ്വീപം പ്രാപ്യ യഃ സ്നാതി ഭാരത । ത്രിരാത്രോപോഷിതോ രാജന്സര്വകാമമവാപ്നുയാത്
ഭാരതാ, ഗംഗയുടെ അപ്പുറത്തുള്ള ദ്വീപിൽ എത്തി, അവിടെ സ്നാനം ചെയ്ത് മൂന്നു രാത്രിയും ഉപവാസം ചെയ്താൽ, ഒരാൾക്ക് എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറും.
തതോ വൈതരണീം ഗത്വാ നദീം പാപപ്രമോചനീമ് । വിരജം തീര്ഥമാസാദ്യ വിരാജതി യഥാ ശശീ
അതിനുശേഷം പാപങ്ങൾ നീക്കുന്ന വൈതരണി എന്ന നദിയിലേക്ക് പോയി, വിരജ എന്ന തീർത്ഥത്തിൽ എത്തുമ്പോൾ, ഒരാൾ ചന്ദ്രനെപ്പോലെ പ്രകാശിക്കും.
പ്രഭാവേ ച കുലം പൂത്വാ സര്വപാപം വ്യപോഹതി । ഗോസഹസ്രഫലം ലബ്ധ്വാ പുനാതി സ്വകുലം നരഃ
അവിടുത്തെ മഹത്വംകൊണ്ട്, ഒരാൾ തന്റെ വംശം ശുദ്ധീകരിക്കുകയും, എല്ലാ പാപങ്ങളും അകറ്റുകയും ചെയ്യും. ആയിരം പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്തതിന്റെ ഫലം ലഭിച്ച്, തന്റെ കുടുംബത്തെ വിശുദ്ധമാക്കുകയും ചെയ്യും.
ശോണസ്യ ജ്യോതിരഥ്യാശ്ച സംഗമേ നിവസഞ്ഛുചിഃ । തര്പയിത്വാ പിതൄന്ദേവാനഗ്നിഷ്ടോമഫലം ലഭേത്
ശോണമും ജ്യോതിരഥ്യയും സംഗമിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത്, ശുദ്ധതയോടെ താമസിച്ച്, പിതാക്കളെയും ദേവതകളെയും തൃപ്തിപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, അഗ്നിഷ്ടോമയാഗഫലം ലഭിക്കും.
ശോണസ്യ നര്മദായാശ്ച പ്രഭവേ കുരുപുംഗവ । വംശഗുല്മമുപസ്പൃശ്യ വാജിമേധഫലം ലഭേത്
കുരുവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനേ, ശോണമും നർമദയും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത്, വംശഗുല്മം സ്പർശിച്ചാൽ, വാജിമേധയാഗഫലം ലഭിക്കും.
ഋഷഭം തീര്ഥമാസാദ്യ കോശലായാം നരാധിപ । വാജിമേധമവാപ്നോതി ത്രിരാത്രോപോഷിതോ നരഃ
നരാധിപാ, കോശലദേശത്തിലെ ഋഷഭതീർത്ഥത്തിൽ എത്തി, മൂന്നു രാത്രിയും ഉപവാസം ചെയ്താൽ, ഒരാൾക്ക് വാജിമേധയാഗഫലം ലഭിക്കും.
കോശലായാം സമാസാദ്യ കാലതീര്ഥമുപസ്പൃശേത് । വൃഷഭൈകാദശഗുണം ലഭതേ നാത്ര സംശയഃ
കോശലയിൽ എത്തി, കാലതീർത്ഥത്തിൽ ശുദ്ധീകരണം ചെയ്താൽ, അവിടെ വൃഷഭയാഗഫലത്തിന്റെ പതിനൊന്നിരട്ടി ഫലം ലഭിക്കും. ഇതിൽ യാതൊരു സംശയവുമില്ല.
പുഷ്പവത്യാമുപസ്പൃശ്യ ത്രിരാത്രോപോഷിതോ നരഃ । ഗോസഹസ്രഫലം വിംദ്യാത്കുലം ചൈവ സമുദ്ധരേത്
പുഷ്പവതിയിൽ ശുദ്ധീകരണം നടത്തി, മൂന്നു രാത്രിയും ഉപവാസം ചെയ്താൽ, ഒരാൾക്ക് ആയിരം പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്തതിന്റെ ഫലവും, തന്റെ കുടുംബത്തെ ഉദ്ധരിക്കാനുള്ള അനുഗ്രഹവും ലഭിക്കും.
തതോ ബദാരികാതീര്ഥേ സ്നാത്വാ പ്രയതമാനസഃ । ദീര്ഘായുഷ്യമവാപ്നോതി സ്വര്ഗലോകം ച ഗച്ഛതി
അതിനുശേഷം, മനസ്സിൽ ഏകാഗ്രതയോടെ ബദരിക തീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ, ദീർഘായുസും സ്വർഗലോകത്തിൽ പ്രവേശിക്കാനുള്ള യോഗ്യതയും ലഭിക്കും.
തതോ മഹേംദ്രമാസാദ്യ ജാമദഗ്ന്യനിഷേവിതമ് । രാമതീര്ഥേ നരഃ സ്നാത്വാ വാജിമേധഫലം ലഭേത്
അതിനുശേഷം, ജാമദഗ്ന്യപുത്രൻ ആരാധിച്ചിരുന്ന മഹേന്ദ്രത്തിൽ എത്തി, രാമതീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ, ഒരാൾക്ക് വാജിമേധയാഗഫലം ലഭിക്കും.