വൈഡൂര്യശുദ്ധസ്ഫടികപ്രകുട്ടിമേ സ്നാത്വാ തു ഘട്ടേ പരിധായ ചാംബരമ് । മൌനേന ച സ്ഥംഡിലപിംഡികാമയീം സുവര്ണമുക്താഭരണാം വിനിര്മമുഃ
വൈഡൂര്യവും ശുദ്ധസ്ഫടികവും കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ചതുരശാലയിൽ കുളിച്ച്, കരയിൽ വസ്ത്രം ധരിച്ച്, അവൾ മൌനത്തിൽ സ്വർണ്ണവും മുത്തുമാലകളും അണിയിച്ച മണ്ണുകൊണ്ടുള്ള ഗൗരിയുടെ പ്രതിമ നിർമ്മിച്ചു.
സമര്ചിതാം ചംദനഗംധകുംകുമൈരഭ്യര്ച്യ ഗൌരീം വരപംകജാദിഭിഃ । നാനോപഹാരൈഃ ശുഭഭക്തിഭാവിതാ ലാസ്യപ്രയോഗൈര്നനൃതുഃ കുമാരികാഃ
ചന്ദനം, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ, കുങ്കുമം എന്നിവയാൽ ഗൗരിയെ ആരാധിച്ചു, ഉത്തമമായ താമരകളും മറ്റു ഭക്തിസാന്ദ്രമായ ഉപഹാരങ്ങളും അർപ്പിച്ചു. ശുഭമായ ഭക്തിയിൽ നിറഞ്ഞ ആ കന്യകമാർ ലാസ്യനൃത്തം അവതരിപ്പിച്ചു.
ഗാംധര്വമാശ്രിത്യ പരം സ്വരം തതോ ഗേയം സ്വഭാവധ്വനിഭിഃ സമൂര്ഛനമ് । ഏണീദൃശസ്താഃ പ്രജഗുഃ കലാക്ഷരം താരപ്രവൃദ്ധം ഗതിഭിശ്ച സുസ്വരമ്
ഗാന്ധർവശൈലി സ്വീകരിച്ച്, അത്യുത്തമമായ രാഗത്തിൽ, സ്വാഭാവികമായ ശബ്ദങ്ങൾ ചേർത്തു, ആ കുരുങ്ങണ്ണികളായ യുവതികൾ മനോഹരമായ സ്വരങ്ങളിൽ കലാപരമായ പദങ്ങൾ പാടുകയും, അവരുടെ മധുരമായ ഗാനം ഉയരുകയും ചെയ്തു.
തസ്മിന്സുഭാവേ രസവര്ഷഹര്ഷം കന്യാസ്വലം നിര്ഭരചിത്തവൃത്തിഷു । അച്ഛോദതീര്ഥേ പ്രവരേ തദാഗതഃ സ്നാതും മുനേര്വേദനിധേഃ സുതോഗ്രജഃ
അവിടെ ആ മനോഹരമായ അന്തരീക്ഷത്തിൽ, ആനന്ദം മഴപെയ്യുന്നതുപോലെ, ആ പെൺകുട്ടികളുടെ മനസ്സ് സന്തോഷത്തിൽ നിറഞ്ഞു. അപ്പോൾ തന്നെ, വേദജ്ഞനായ മഹർഷിയുടെ മൂത്തമകൻ, അച്ഛോദാ തീർത്ഥത്തിൽ കുളിക്കാൻ എത്തി.
രൂപേണ നിഃസീമതരോ വരാനനഃ പ്രഫുല്ലപദ്മായതലോചനോ യുവാ । വിസ്തീര്ണവക്ഷാഃ സുഭുജോഽതിസുംദരഃ ശ്യാമച്ഛവിഃ കാമഇവാപരോ ഹി സഃ
അവന്റെ സൗന്ദര്യം അതിരില്ലാത്തതായിരുന്നു; മുഖം ദീപ്തിയോടെ, കണ്ണുകൾ പുഷ്പിച്ച താമരപോലെ വിശാലം, യുവാവായ അവൻ വിശാലമായ നെഞ്ചും മനോഹരമായ കൈകളും ഉള്ളവൻ, കറുത്ത മിനുങ്ങുന്ന വർണ്ണം, കാമദേവൻ തന്നെ മറ്റൊരാളായി വന്നതുപോലെയായിരുന്നു.
സ ബ്രഹ്മചാരീ സുശിഖോ ഹി ശോഭതേ ദംഡേന യുക്തോ ധനുഷേവ മന്മഥഃ । ഏണാജിനപ്രാവരണഃ സമുദ്രധൃഗ്ഹേമാഭമൌംജീകടിമേഖലഃ പരഃ
ആ ബ്രഹ്മചാരിയും, നന്നായി കെട്ടിയ മുടിയും, കൈയിൽ ദണ്ഡവും, മനോഹരമായി തിളങ്ങി. കാമദേവൻ വില്ലുമായി നിൽക്കുന്നതുപോലെ, കറുത്ത മാൻതോലും, സമുദ്രംപോലെയുള്ള കാഴ്ചയും, പൊന്നുപോലെയുള്ള മഞ്ഞില കെട്ടിയും ധരിച്ച്, അവൻ വേറിട്ടു നിന്നു.
തം ദൃഷ്ട്വാ ബ്രാഹ്മണം ബാലാസ്താസ്തത്ര സരസസ്തടേ । ജഹൃഷുഃ കൌതുകാവിഷ്ടാ അയം നോ ഭവിതാതിഥിഃ
ആ ബ്രാഹ്മണയുവാവിനെ തടാകത്തീരത്ത് കണ്ടപ്പോൾ, ആ പെൺകുട്ടികൾ ആകാംക്ഷയോടെ സന്തോഷിച്ചു; 'ഇവൻ നമ്മുടെയൊരു അതിഥിയാവുമോ' എന്ന് അവർ വിചാരിച്ചു.
സംത്യക്തഗീതനൃത്യാസ്താസ്തസ്യാലോകനലാലസാഃ । ഹരിണ്യോ ലുബ്ധകേനേവ വിദ്ധാഃ കാമേന സായകൈഃ
പാട്ടും നൃത്തവും ഉപേക്ഷിച്ച്, അവർ അവനെ നോക്കി, ആകാംക്ഷയോടെ, വേട്ടക്കാരന്റെ അമ്പിൽ തട്ടി വീണ കുരങ്ങുകളെപ്പോലെ, കാമത്തിന്റെ അമ്പുകൾകൊണ്ട് അവരിൽ കുത്തേറ്റു.
പശ്യപശ്യേതി ജല്പംത്യോ മുഗ്ധാഃ പംച സസംഭ്രമമ് । തസ്മിന്വിപ്രവരേ യൂനി കാമദേവഭ്രമം യയുഃ
'നോക്കു, നോക്കു' എന്ന് ആവേശത്തോടെ പരസ്പരം സംസാരിച്ചുകൊണ്ട്, ആ അഞ്ചു നിർദോഷികളായ പെൺകുട്ടികൾ ആ ബ്രാഹ്മണയുവാവിനോടുള്ള കാമഭ്രമത്തിൽ അകപ്പെട്ടു.
പുനഃപുനസ്തമഭ്യര്ച്യ നയനൈഃ പംകജൈരിവ । പശ്ചാദ്വിചാരമാരബ്ധമപ്സരോഭിഃ പരസ്പരമ്
പുനഃപുനഃ അവർ താമരപോലെയുള്ള കണ്ണുകളാൽ അവനെ ആരാധിച്ചു; പിന്നീട് ആ അപ്സരസുകൾ തമ്മിൽ പരസ്പരം ആലോചിച്ചു.
യദ്യയം കാമദേവോ ഹി രതിഹീനഃ കഥം ഭവേത് । അഥവാഹ്യശ്വിനൌ ദേവൌ താവുഭൌ യുഗചാരിണൌ
'ഇവൻ കാമദേവനാണെങ്കിൽ, രതിയില്ലാതെ എങ്ങിനെയാണ്? അല്ലെങ്കിൽ, ഇവൻ അശ്വിനീദേവന്മാരിൽ ഒരാളോ? അവർ എപ്പോഴും ഒരുമിച്ചാണ് നടക്കുന്നത്.'
ഗംധര്വഃ കിന്നരോ വാഥ സിദ്ധോ വാ കാമരൂപധൃക് । ഋഷിപുത്രോഽഥവാ കശ്ചിത്കശ്ചിദ്വാ മനുജോത്തമഃ
'ഇവൻ ഗാന്ധർവനോ, കിന്നരനോ, അതവാ ഇച്ഛാനുസൃതരൂപം എടുക്കുന്ന സിദ്ധനോ? അല്ലെങ്കിൽ, മഹർഷിയുടെ മകനോ, അല്ലെങ്കിൽ മനുഷ്യരിൽ ഉത്തമനോ?'
അസ്തി വാ കശ്ചിദേവായം ധാത്രാ സൃഷ്ടോ ഹി നഃ കൃതേ । യഥാഭാഗ്യവതാമര്ഥേ നിധാനം പൂര്വകര്മഭിഃ
'ഇവൻ ദൈവം തന്നെയോ? സ്രഷ്ടാവ് നമ്മള്ക്കായി സൃഷ്ടിച്ചവനോ? ഭാഗ്യവാന്മാർക്ക് പൂർവ്വകർമ്മഫലമായി ലഭിച്ച നിധിപോലെയോ?'
തഥാസ്മാകം കുമാരീണാം ഗൌര്യാനീതോ വരോത്തമഃ । കരുണാജലകല്ലോല ലബ്ധാദ്രീ ര്കൃ!തചിത്തയാ
'പെൺകുട്ടികളായ ഞങ്ങൾക്കായി ഗൗരി ഏറ്റവും നല്ല വരനെ കൊണ്ടുവന്നതുപോലെ, കരുണയുടെ തിരമാലകളാൽ ഉണർന്ന മനസ്സോടെ നമുക്ക് ഈ ഉത്തമയുവാവിനെ ലഭിച്ചിരിക്കുന്നു.'
മയാ വൃതസ്ത്വയാ ചായം ത്വയാ വൃതസ്തഥാനയാ । ഏവം പംചസുകന്യാസു വദംതീഷു നൃപോത്തമ
'ഞാൻ അവനെ തിരഞ്ഞെടുത്തു, നീയും തിരഞ്ഞെടുത്തു, ഇവളും തിരഞ്ഞെടുത്തു.' അങ്ങനെ ആഞ്ചു പെൺകുട്ടികൾ തമ്മിൽ പറഞ്ഞു, രാജാവേ.
ശ്രുത്വാ തദ്വചനം തത്ര കൃതമാധ്യാഹ്നികക്രിയഃ । ചിംതയാമാസ മേധാവീ കിം കൃത്വാ സുകൃതം ഭവേത്
അവരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം, മധ്യാഹ്നികകർമ്മങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി, ആ ജ്ഞാനി മനസ്സിൽ ചിന്തിച്ചു: 'എന്ത് ചെയ്താൽ നല്ല ഫലം ലഭിക്കും?'
ഗാധിസംഭവപരാശരാദയഃ കംഡുദേവലമുഖാശ്ച യേ ദ്വിജാഃ । തേഽപി യോഗി ബലിനോ വിമോഹിതാഃ ലീലയാ തദബലാഭിരദ്ഭുതമ്
ഗാധി, പരാശരൻ തുടങ്ങിയ മഹർഷിമാരും, കണ്ഡ്, ദേവളൻ തുടങ്ങിയ യോഗശക്തിയുള്ളവർ പോലും, ആ അത്ഭുതമായ സ്ത്രീകളാൽ ലീലയായി മോഹിതരായി.
യോഷിതാം നയനതീക്ഷ്ണസായകൈര്ഭ്രൂലതാസുദൃഢചാപനിര്ഗതൈഃ । ധന്വിനാ മകരകേതുനാ ഹതഃ കസ്യ നോ പതതി വാമനോ മൃഗഃ
സ്ത്രീകളുടെ കണ്മുനകളുടെ മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളും, ഉറച്ച ക眉കളാൽ വലിച്ച വില്ലുകളും ഉപയോഗിച്ച്, കാമദേവൻ അമ്പെറിയുമ്പോൾ, ആരാണ് അതിൽ വീഴാത്തവൻ?
താവദേവ നയധീര്വിരാജതേ താവദേവ ജനതാഭയം ഭവേത് । താവദേവ ധൃതചിത്തതാ ഭൃശം താവദേവ ഗണനാ കുലസ്യ ച
മനസ്സിന്റെ ബുദ്ധി എത്രത്തോളം നിലനിൽക്കുന്നു, ജനങ്ങളിൽ സുരക്ഷയും, മനസ്സിന്റെ സ്ഥിരതയും, കുടുംബത്തിന്റെ മഹത്വവും അത്തോളം മാത്രം നിലനിൽക്കും.
താവദേവ തപസഃ പ്രഗല്ഭതാ താവദേവ ശമസേവനം നൃണാമ് । യാവദേവ ലലനേക്ഷണാ സ വൈര്മാദ്യതേ ദ്രുതമദൈര്ന പൂരുഷഃ
തപസ്സിന്റെ ശക്തിയും, മനുഷ്യരുടെ ആത്മനിയന്ത്രണവും, സ്ത്രീകളുടെ കണ്മുനകൾ കൊണ്ട് മനസ്സു കുഴഞ്ഞുപോകാത്തവരെ വരെ മാത്രമേ നിലനിൽക്കൂ.
മോഹയംതി മദയംതി രാഗിണം യോഷിതഃ സ്വലലിതൈര്മനോഹരൈഃ । മോദയംതി മദയംതി മാമിമാ ധര്മരക്ഷണപരം ഹി സ്വൈര്ഗുണൈഃ
സ്ത്രീകള് അവരുടെ ആകര്ഷകമായ പെരുമാറ്റങ്ങളാല് രാഗികളായ പുരുഷന്മാരെ മോഹിപ്പിക്കുകയും ഉല്ലാസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. പക്ഷേ, ധര്മസംരക്ഷണത്തിന് സമര്പ്പിതനായ എന്നെ ഇവര് അവരുടെ സുന്ദരമായ ഗുണങ്ങളാല് സന്തോഷിപ്പിക്കുകയും ആഹ്ലാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
മാംസരക്തമലമൂത്രനിര്മിതേ യോഷിതാം വപുഷി നിര്ഗുണേഽശുചൌ । കാമിനസ്തു പരികല്പ്യ ചാരുതാമാവിശംതി സുവിമൂഢചേതസഃ
മാംസം, രക്തം, മലവും മൂത്രവും ചേര്ന്ന് ഉണ്ടാക്കിയ, ഗുണങ്ങളൊന്നുമില്ലാത്ത അശുദ്ധമായ സ്ത്രീശരീരത്തില് സുന്ദര്യം കാണുന്നു എന്ന് വിചാരിച്ച്, അതിലേക്കു ആകര്ഷിക്കപ്പെടുന്നവരാണ് ഭ്രാന്തന്മാര്.
ദാരുണാ ഹി പരികീര്തിതാംഗനാ സാധുഭിര്വിമലബുദ്ധിഭിര്ബുധൈഃ । യാവദേവ ന സമീപഗാ ഇമാസ്താവദേവ ഹി ഗൃഹം വ്രജാമ്യഹമ്
നിഷ്കളങ്കമായ മനസ്സുള്ള ജ്ഞാനികള് സ്ത്രീകളെ കഠിനരായി വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവര് അടുത്തുവരാത്തവരെ, ഞാന് വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങും.
സമീപം തസ്യ യാവന്ന ആഗച്ഛംതി വരസ്ത്രിയഃ । വൈഷ്ണവേന പ്രഭാവേണ താവദംതര്ദധേ ദ്വിജഃ
ആ മഹിളകള് അടുത്തുവരുന്നതുവരെ, വിഷ്ണുവിന്റെ ശക്തിയാല് ആ ബ്രാഹ്മണന് അവിടെ നിന്ന് അപ്രത്യക്ഷനായി.
തസ്യ യോഗബലാദ്ഭൂപ ഗതസ്യാദര്ശനം തദാ । ദൃഷ്ട്വാ തദദ്ഭുതം കര്മ വൈഷ്ണവബ്രഹ്മചാരിണഃ
രാജാവേ, തന്റെ യോഗശക്തിയാല് അദൃശ്യനായ ആ വൈഷ്ണവ ബ്രഹ്മചാരിയുടെ അത്ഭുതകരമായ പ്രവൃത്തി കണ്ടു അവര് അത്ഭുതപ്പെട്ടു.
വിത്രസ്തനയനാ ബാലാ കുരംഗ്യ ഇവ കാതരാഃ । സംക്രാംതനയനാഃ ശൂന്യാ ദദൃശുസ്താ ദിശോദശ
ഭയത്താല് കണ്ണുകള് നിറഞ്ഞ, മാന്പിള്ളികളുപോലെ ഭയക്കുന്ന ആ യുവതികള് ശൂന്യമായ കണ്ണുകളോടെ എല്ലാ ദിശകളിലേക്കും നോക്കി.
കന്യാ ഊചുഃ-। ഇംദ്രജാലം സ്ഫുടം വേത്തി മായാം ജാനാതി വാ പുനഃ । ദൃഷ്ടോഽപ്യദൃഷ്ടരൂപോഭൂദിത്യൂചുസ്താഃ പരസ്പരമ്
കന്യകള് പറഞ്ഞു: 'ഇവന് ഇന്ദ്രജാലം അറിയുന്നവനാണ്, അല്ലെങ്കില് മായയെ മനസ്സിലാക്കുന്നവനാണ്. കണ്ടിട്ടും കാണാനാവാത്തവനായി.' എന്നിങ്ങനെ അവര് തമ്മില് സംസാരിച്ചു.
വ്യാപ്തം ച ഹൃദയം താസാം തദൈവ വിരഹാഗ്നിനാ । ജ്വലദ്ദാവാനലേനേവ സുസ്നിഗ്ധം സര്വകാനനമ്
അന്നേ അവളുടെ ഹൃദയം വിരഹാഗ്നിയില് കത്തിപ്പോയി, പച്ചപച്ചയായ കാടിനെ കത്തുന്ന കാട്ടുതീപോലെ.
ത്യജേംദ്രജാലികാം വിദ്യാം കാംത ദര്ശയ സത്വരമ് । ആത്മാനം ന ഹി തേ യുക്തം പ്രാഗ്ഗ്രാസേ മക്ഷികോപമമ്
'പ്രിയനേ, ഇന്ദ്രജാലം ഉപേക്ഷിച്ച് ഉടന് തന്നെ നിന്റെ രൂപം കാണിക്കൂ. ഇരയെ കാണുമ്പോള് ഒളിക്കുന്ന ഈച്ചപോലെ നീ മറഞ്ഞിരിക്കേണ്ടതല്ല.'
ഹാ കഷ്ടം ദര്ശിതഃ കസ്മാദ്ധാത്രാ ത്വം ഘടിതഃ കുതഃ । ജ്ഞാതം മഹാനുസംതാപഹേതുര്നഃ സ്വം വിനിര്മിതഃ
'ഹായോ, ദൈവം നിന്നെ ഞങ്ങള്ക്കു കാണിച്ചുവോ, ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നതെന്തിന്? വലിയ ദുഃഖത്തിന് കാരണമാകാന് ഞങ്ങള്ക്കായി നിന്നെ സൃഷ്ടിച്ചുവെന്ന് ഞങ്ങള് ഇപ്പോള് മനസ്സിലാക്കുന്നു.'