കര്മൈവ കാരണം രാജന്നരാണാം സുഖദുഃഖയോഃ । ജന്മമൃത്യ്വോര്മഹാഭാഗ ഭുംക്ഷ്വ തത്കര്മണഃ ഫലമ്
രാജാവേ, മനുഷ്യരുടെ സുഖത്തിന്റെയും ദുഃഖത്തിന്റെയും കാരണം പ്രവർത്തനമാണ്; മഹാഭാഗവ, ജനനത്തിലും മരണത്തിലും നീ ചെയ്ത കാര്യങ്ങളുടെ ഫലം അനുഭവിക്കണം.
പൂര്വേപി ച മഹാത്മാനോ ദിവം പ്രാപ്താഃ സ്വകര്മണാ । പുനഃ പ്രയാതാ ഭൂര്ലോകം കര്മണഃ ക്ഷയകാലതഃ
മുന്പ് മഹാത്മാക്കൾ സ്വകൃത്യപ്രഭാവത്തിൽ സ്വർഗ്ഗം ലഭിച്ചു; എന്നാൽ അവരുടെ പുണ്യം തീർന്നപ്പോൾ അവർ വീണ്ടും ഭൂമിയിൽ തിരിച്ചുവന്നു.
നലോ ഭഗീരഥശ്ചൈവ വിശ്വാമിത്രോ യുധിഷ്ഠിരഃ । കര്മണൈവ ഹി സംപ്രാപ്താഃ സ്വര്ഗം രാജന്സ്വകാലതഃ
നലൻ, ഭഗീരഥൻ, വിശ്വാമിത്രൻ, യുദിഷ്ഠിരൻ ഇവർ എല്ലാവരും, രാജാവേ, തങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനഫലമായി തന്നെ സമയത്ത് സ്വർഗ്ഗം നേടി.
ദിഷ്ടം ഹി പ്രാക്തനം കര്മ തേന ദുഃഖം സുഖം ലഭേത് । തദുല്ലംഘയിതും രാജന്കഃ സമര്ഥോപി ഹീശ്വരഃ
മുൻജന്മത്തിൽ ചെയ്ത പ്രവർത്തനഫലത്താൽ തന്നെ സുഖവും ദുഃഖവും ലഭിക്കുന്നു; രാജാവേ, അതിനെ മറികടക്കാൻ ദേവന്മാരിൽ പോലും ആരും കഴിയില്ല.
അഥ തസ്മാന്നൃപശ്രേഷ്ഠ സ്വര്ഗതസ്യാപി തേഽഭവത് । ക്ഷുത്തൃഷ്ണാസംഭവോ വേഗസ്തതോ ദുഷ്ടം ഹി കര്മ തേ
അതിനാൽ, രാജാവേ, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പോലും നിന്നെ വിശപ്പും ദാഹവും ബാധിച്ചു; അതെ, അതെല്ലാം നിന്റെ ദുഷ്പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൊണ്ടാണ്.
യദി തേ ക്ഷുത്പ്രതീകാരോ ഹ്യഭീഷ്ടോ നൃപസത്തമ । തദ്ഗത്വാ ഭുംക്ഷ്വ കായം സ്വമാനംദാരണ്യസംസ്ഥിതമ്
രാജാവേ, വിശപ്പിൽ നിന്ന് മോചനം ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അപ്പൊഴ് കാട്ടിൽ കിടക്കുന്ന നിന്റെ ശരീരം പോയി കഴിക്കൂ.
തവ ചേയം മഹാരാജ്ഞീ ക്ഷുത്ക്ഷാമാതീവ ദൃശ്യതേ । സുബാഹുരുവാച- കിയത്കാലമിദം കര്മ കര്തവ്യം പ്രിയയാ സഹ
നിന്റെ ഈ മഹാരാണി അത്യന്തം വിശപ്പുകൊണ്ട് ക്ഷയിച്ചുപോയതായി കാണുന്നു. സുബാഹു ചോദിച്ചു: പ്രിയപ്പെട്ടവളോടൊപ്പം ഈ കര്മ്മം എത്രകാലം ചെയ്യേണ്ടി വരും?
തന്മേ ബ്രൂഹി മഹാഭാഗാനുഗ്രഹോ ദൃശ്യതേ കദാ । കസ്യ ദാനേന കിം പുണ്യം ദ്രവ്യസ്യ മുനിസത്തമ
അതുകൊണ്ട്, മഹാഭാഗനേ, നിന്റെ അനുഗ്രഹം എപ്പോഴാണ് ലഭിക്കുക എന്ന് ദയവായി പറയൂ. ഏത് വസ്തുവാണ് ദാനം ചെയ്യേണ്ടത്, ഏത് ദാനത്തിലൂടെയാണ് പുണ്യം ലഭിക്കുന്നത്, മഹാമുനിവരേ?
തത്പ്രബ്രൂഹി മഹാപ്രാജ്ഞ യദി തുഷ്ടോസി സാംപ്രതമ് । വാമദേവ ഉവാച- അന്നദാനാന്മഹാസൌഖ്യമുദകസ്യ മഹാമതേ
മഹാപണ്ഡിതനേ, ഈ സമയത്ത് നീ സന്തോഷമുള്ളവനാണെങ്കില് അതു ദയവായി പറയൂ. വാമദേവന് പറഞ്ഞു: അന്നദാനത്തിലൂടെ മഹാസുഖം ലഭിക്കും, ജലദാനത്തിലൂടെയും അതുപോലെ.
ഭുംജംതി മര്ത്യാഃ സ്വര്ഗം വൈ പീഡ്യംതേ നൈവ പാതകൈഃ । യദാ ദാനം ന ദത്തം തു ഭവേദപി ഹി മാനവൈഃ
മനുഷ്യര് സ്വര്ഗത്തില് ആസ്വദിക്കുകയും പാപങ്ങള് കൊണ്ട് ബുദ്ധിമുട്ടപ്പെടുകയും ചെയ്യില്ല. എന്നാല് മനുഷ്യര് ദാനം നല്കാതിരുന്നാല്—
മൃത്യുകാലേപി സംപ്രാപ്തേ ദാനം സര്വേ ദദംതി ച । ആദാവേവ പ്രദാതവ്യമന്നം ചോദകസംയുതമ്
മരണസമയത്തിലും എല്ലാവരും ദാനം നല്കുന്നു. ആദ്യം തന്നെ അന്നവും വെള്ളവും ചേര്ത്ത് ദാനം ചെയ്യണം.
സുച്ഛത്രോപാനഹൌ ദദ്യാജ്ജലപാത്രം സുശോഭനമ് । ഭൂമിം സുകാംചനം ധേനുമഷ്ടൌ ദാനാനി യോഽര്പയേത്
ശുദ്ധമായ ചട്ടയും നല്ല പാദരക്ഷയും നല്കണം, മനോഹരമായ ജലപാത്രവും. ഭൂമി, പൊന്നു, പശു എന്നിവ ഉള്പ്പെടുന്ന എട്ട് ദാനങ്ങള് നല്കുന്നവന്—
സ്വര്ഗേ ന ജായതേ തസ്യ ക്ഷുധാതൃഷ്ണാദിസംഭവഃ । ക്ഷുധാ ന ബാധതേ രാജന്നന്നദാനാത്സ തൃപ്തിമാന്
അവന്ക്ക് സ്വര്ഗത്തില് വിശപ്പ്, ദാഹം തുടങ്ങിയതൊന്നും ഉണ്ടാകില്ല. രാജാവേ, അന്നദാനത്തിലൂടെ വിശപ്പ് ബാധിക്കില്ല; അവന് തൃപ്തനാകും.
തൃഷ്ണാ തീവ്രാ നഹി സ്യാദ്വൈ തൃപ്തോ ഭവതി സര്വദാ । പാദുകായാഃ പ്രദാനേന ച്ഛത്രദാനേന ഭൂപതേ
കഠിനമായ ദാഹം ഉണ്ടാകില്ല; അവന് എല്ലായ്പ്പോഴും തൃപ്തനായിരിക്കും. പാദരക്ഷയും കുടയും നല്കുമ്പോള് രാജാവേ—
ഛായാമാപ്നോതി ദാതാ വൈ വാഹനം ച നൃപോത്തമ । ഉപാനഹപ്രദാനേന അന്യദേവം വദാമ്യഹമ്
ദാനം ചെയ്യുന്നവന് നിഴലും വാഹനവും ലഭിക്കും, മഹാരാജാവേ. പാദരക്ഷ നല്കുന്നതിലൂടെ മറ്റൊരു കാര്യം ഞാന് പറയുന്നു.
ഭൂമിദാനാന്മഹാഭാഗ സര്വകാമാനവാപ്നുയാത് । ഗോദാനേന മഹാരാജ രസൈഃ പുഷ്ടോ ഭവേത്സദാ
ഭൂമി ദാനം ചെയ്താല് മഹാഭാഗനേ, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും ലഭിക്കും. പശു ദാനം ചെയ്താല് മഹാരാജാവേ, എല്ലായ്പ്പോഴും രസങ്ങള് കൊണ്ട് പോഷണം ലഭിക്കും.
സര്വാന്ഭോഗാന്പ്രഭുംജാനഃ സ്വര്ഗലോകേ വസേന്നരഃ । തൃപ്തോ ഭവതി വൈ ദാതാ ഗോദാനേന ന സംശയഃ
എല്ലാ ഭോഗങ്ങളും അനുഭവിച്ച്, മനുഷ്യന് സ്വര്ഗലോകത്ത് വസിക്കും. പശു ദാനം ചെയ്തവന് തൃപ്തനാകും—ഇതില് സംശയമില്ല.
നീരുജഃ സുഖസംപന്നഃ സംതുഷ്ടസ്തു ധനാന്വിതഃ । കാംചനേന സുവര്ണസ്തു ജായതേ നാത്ര സംശയഃ
അവന് രോഗമില്ലാതെ, സന്തോഷവും സമൃദ്ധിയും ധനസമ്പത്തും ഉള്ളവനാകും. പൊന്നു ദാനം ചെയ്താല് പൊന്നുപോലെയാകും—ഇതില് സംശയമില്ല.
ശ്രീമാംശ്ച രൂപവാംസ്ത്യാഗീ രത്നഭോക്താ ഭവേന്നരഃ । മൃത്യുകാലേ തു സംപ്രാപ്തേ തിലദാനം പ്രയച്ഛതി
അവന് ഐശ്വര്യവാനും സുന്ദരനും ദാനശീലനും രത്നങ്ങള് അനുഭവിക്കുന്നവനുമാകും. മരണസമയത്ത് തിലം ദാനം ചെയ്യണം.
സര്വഭോഗപതിര്ഭൂത്വാ വിഷ്ണുലോകം പ്രയാതി സഃ । ഏവം ദാനവിശേഷേണ പ്രാപ്യതേ പരമം സുഖമ്
എല്ലാ ഭോഗങ്ങള്ക്കും അധിപതിയായി, അവന് വിഷ്ണുലോകത്തേക്ക് പോകുന്നു. ഇങ്ങനെ, ഈ പ്രത്യേക ദാനങ്ങളിലൂടെ പരമസുഖം ലഭിക്കും.
ഗോദാനം ഭൂമിദാനം തു അന്നോദകേ ച വൈ ത്വയാ । ജീവമാനേന രാജേംദ്ര ന ദത്തം ബ്രാഹ്മണായ വൈ
പശു ദാനം, ഭൂമി ദാനം, അപ്പം വെള്ളം ചേര്ത്ത് ദാനം—നീ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോള് ബ്രാഹ്മണന് നല്കിയില്ല, രാജാവേ.
മൃത്യുകാലേപി നോ ദത്തം തസ്മാത്ക്ഷുധാ പ്രവര്തതേ । ഏതത്തേ കാരണം പ്രോക്തം ജാതം കര്മവശാനുഗമ്
മരണസമയത്തും നീ നല്കിയില്ല; അതുകൊണ്ടാണ് വിശപ്പ് ഉണ്ടാകുന്നത്. നിന്റെ കര്മ്മത്തിന്റെ ഫലമായാണ് ഈ കാര്യം സംഭവിച്ചത് എന്ന് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
യാദൃശം തു കൃതം കര്മ താദൃശം പരിഭുജ്യതേ । സുബാഹുരുവാച- കഥം ക്ഷുധാ പ്രശാംതിം മേ പ്രയാതി മുനിസത്തമ
എന്തുപോലെയുള്ള കര്മ്മം ചെയ്തുവോ, അതുപോലെയാണ് അനുഭവം. സുബാഹു ചോദിച്ചു: എങ്ങനെയാണ് എന്റെ വിശപ്പ് ശമിക്കാനാവുക, മഹാമുനിവരേ?
അനയാ ശോഷിതഃ കായോ ഹ്യതീവ പരിദൂയതേ । ക്ഷുധാം പ്രതി ദ്വിജശ്രേഷ്ഠ പ്രായശ്ചിത്തം വദസ്വ നൌഃ
ഇതുകൊണ്ട് എന്റെ ശരീരം ഉണങ്ങിയുപോയി, അത്യന്തം വേദനിക്കുന്നു. വിശപ്പിന് പ്രായശ്ചിത്തം എന്താണെന്ന് ദയവായി പറയൂ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ.
കര്മണശ്ചാസ്യഘോരസ്യ യഥാ ശാംതിര്ഭവേന്മമ । വാമദേവ ഉവാച- പ്രായശ്ചിത്തം ന ചൈവാസ്തി ഋതേഭോഗാന്നൃപോത്തമ
എനിക്ക് ഈ ഭയങ്കരമായ കർമ്മത്തിൽ നിന്നു എങ്ങനെ ശാന്തി ലഭിക്കും? വാമദേവൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നതല്ലാതെ മറ്റൊരു പ്രായശ്ചിത്തമില്ല.
കര്മണോസ്യ ഫലം സര്വം ഭവാന്സ്വസ്ഥഃ പ്രഭോക്ഷ്യതി । യത്ര തേ പതിതഃ കായഃ പ്രിയായാശ്ചൈവ ഭൂപതേ
രാജാവേ, നീയും നിന്റെ പ്രിയയും എവിടെയായാലും, ഈ കർമ്മത്തിന്റെ മുഴുവൻ ഫലവും നീ സാക്ഷാൽ അനുഭവിക്കേണ്ടി വരും.
യുവാഭ്യാം ഹി പ്രഗംതവ്യമിതശ്ചൈവ ന സംശയഃ । ഉഭാഭ്യാമപി ഭോക്തവ്യം കായമക്ഷയമേവ തത്
നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരും ഇവിടെ നിന്ന് പോകേണ്ടതാണു, ഇതിൽ സംശയമില്ല; നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരും അക്ഷയമായ ഈ ശരീരം അനുഭവിക്കേണ്ടതുമാണ്.
സ്വംസ്വം രാജന്ന സംദേഹസ്ത്വയാ വൈ പ്രിയയാ സഹ । രാജോവാച- കിയത്കാലം പ്രഭോക്തവ്യം മയൈവം പ്രിയയാ സഹ
രാജാവേ, നീയും നിന്റെ പ്രിയയും ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ ഭാഗം അനുഭവിക്കേണ്ടതിൽ സംശയമില്ല. രാജാവ് ചോദിച്ചു: എത്രകാലം ഞാനും എന്റെ പ്രിയയും ഇങ്ങനെ അനുഭവിക്കണം?
തദാദിശ മഹാഭാഗ പ്രമാണം തദ്വചോ മമ । വാമദേവ ഉവാച- വാസുദേവ മഹാസ്തോത്രം മഹാപാതകനാശനമ്
മഹാഭാഗവ, അതിന്റെ കാലപരിധി എത്രയാണെന്ന് ദയവായി പറഞ്ഞുതരൂ; നിങ്ങളുടെ വാക്ക് എനിക്ക് ആധികാരികമായിരിക്കും. വാമദേവൻ പറഞ്ഞു: വാസുദേവനെ സ്തുതിക്കുന്ന മഹാസ്തോത്രം വലിയ പാപങ്ങൾ പോലും നശിപ്പിക്കും.
യദാ ത്വം ശ്രോഷ്യസേ പുണ്യം തദാ മോക്ഷം പ്രയാസ്യസി । ഏതത്തേ സര്വമാഖ്യാതം ഗച്ഛ രാജന്പ്രഭുംക്ഷ്വഹി
നീ ആ പുണ്യമായ സ്തോത്രം കേൾക്കുമ്പോൾ മോക്ഷം നേടും. ഇതെല്ലാം ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞു; രാജാവേ, ഇനി നീ പോയി അനുഭവിച്ചു തുടങ്ങൂ.