സ്ഥാപിതം തത്ര ലിംഗം തു സ്വനാമ്നാ തു സുരേശ്വരി । തത്ര സ്നാത്വാ നരഃ സദ്യഃ സ്മൃത്വാ രാമം സഹാനുജമ്
അവിടെ, ദേവതകളുടെ രാജ്ഞിയേ, തന്റെ പേരിൽ ലിംഗം സ്ഥാപിച്ചു; അവിടെ രാമനും സഹോദരനും ഓർത്ത് സ്നാനം ചെയ്യുന്നവൻ ഉടൻ—
ജാബവംതേശ്വരം സ്നാത്വാ രുദ്രലോകേ മഹീയതേ । യത്രയത്ര ഹി ഭോ ദേവി ശ്രീരാമസ്മരണം കൃതമ് । ഭവബംധവിമോക്ഷോ ഹി ദൃശ്യതേ സ ചരാചരേ
ജാംബവന്തീശ്വരത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ, രുദ്രലോകത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടും; ദേവതകളുടെ രാജ്ഞിയേ, എവിടെയായാലും ശ്രീരാമനെ ഓർക്കുമ്പോൾ, ചലനമുള്ളവർക്കും ചലനമില്ലാത്തവർക്കും ഭവബന്ധനം വിട്ടു മോക്ഷം ലഭിക്കും.
അഹം രാമസ്തു വിജ്ഞേയോ രാമോ വൈ രുദ്ര ഏവ ച । ഏവം ജ്ഞാത്വാ തു തേ ദേവി ന ഭേദോ വര്തതേ ക്വചിത്
ഞാനാണ് രാമൻ എന്നും, രാമൻ തന്നെയാണ് രുദ്രൻ എന്നും അറിയണം. ഇതു മനസ്സിലാക്കിയാൽ, ദേവി, എവിടെയും വിഭേദം ഉണ്ടാകില്ല.
രാമരാമേതി രാമേതി മനസാ യേ ജപംതി ച । തേഷാം സര്വാര്ഥസിദ്ധിശ്ച ഭവിഷ്യതി യുഗേയുഗേ
രാമരാമ എന്നോ രാമ എന്നോ മനസ്സിൽ ജപിക്കുന്നവർക്ക് എല്ലാ കാര്യങ്ങളിലും വിജയവും സിദ്ധിയും ഓരോ യുഗത്തിലും ലഭിക്കും.
അഹം ഹി സര്വദാ ദേവി ശ്രീരാമസ്മരണം ചരേ । യം ശ്രുത്വാ തു പുനര്ദേവി ന ഭവോ ജായതേ ക്വചിത്
ദേവി, ഞാൻ എല്ലായ്പ്പോഴും ശ്രീരാമന്റെ സ്മരണയിൽ ഏർപ്പെടുന്നു. ഇത് കേട്ടാൽ, ദേവി, വീണ്ടും ജനനം ഒരിക്കലും ഉണ്ടാകില്ല.
കാശ്യാം ഹി നിവസന്നിത്യം ശ്രീരാമം കമലേക്ഷണമ് । സ്മരാമി സതതം ദേവി ഭക്ത്യാ ച വിധിപൂര്വകമ്
കാശിയിൽ സ്ഥിരമായി പാർത്തു, കമലനയനനായ ശ്രീരാമനെ ഞാൻ ഭക്തിയോടെ, വിധിപൂർവ്വം, എപ്പോഴും ഓർക്കുന്നു, ദേവി.
ജാംബവതാ തദാ പൂര്വം സ്മൃത്വാ രാമം സുശോഭനമ് । ജാംബവംതമിതി ഖ്യാതം പ്രസ്ഥാപ്യ ജഗതാം ഗുരുമ്
അന്നപ്പോൾ ജാംബവാൻ മനോഹരനായ രാമനെ ഓർത്ത്, ലോകഗുരുവിനെ സ്ഥാപിച്ച്, ജാംബവന്ത് എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായി.
തത്ര സ്നാത്വാ ച ഭുക്ത്വാ ച കൃത്വാ ദേവസ്യ പൂജനമ് । ശിവലോകമവാപ്നോതി യാവദിംദ്രാശ്ചതുര്ദശ
അവിടെ കുളിച്ച്, ഭക്ഷണം കഴിച്ച്, ദേവനെ പൂജിച്ചാൽ, ഒരാൾക്ക് പതിനാലു ഇന്ദ്രന്മാർ ഉള്ളതുവരെ ശിവലോകം ലഭിക്കും.
അത്ര ഹി സ്നാനമാത്രേണ യഥാ ജാംബവതോ ബലമ് । തഥാ വൈ ബലമാപ്നോതി ശ്രീവിശ്വേശപ്രസാദതഃ
ഇവിടെ കുളിക്കുമ്പോൾ മാത്രം, ജാംബവാന്റെ ശക്തിയെപ്പോലെ തന്നെ ശക്തി ശ്രീവിശ്വേശന്റെ കൃപയാൽ ലഭിക്കും.
അത്ര ഗത്വാ തു ഭൂദാനം പുമാന്യശ്ച കരോതി വൈ । ഫലം സഹസ്രഗുണിതം ജാംബവംതേശ ദര്ശനാത്
ഇവിടെ ഭൂമി ദാനം ചെയ്യുന്നവർക്കും, ജാംബവന്തേശനെ ദർശിച്ചാൽ, ഫലം ആയിരംമടങ്ങ് വർദ്ധിക്കും.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേ മഹാപുരാണേ പംചപംചാശത്സാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാമുത്തരഖംഡേ ഉമാമഹേശ്വരസംവാദേ ജാംബവതതീര്ഥമാഹാത്മ്യംനാമ പംചാശദധികശതതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ, ശ്രീപദ്മ മഹാപുരാണത്തിൽ, അയ്യായിരത്തിയഞ്ചായിരം ശ്ലോകങ്ങളുള്ള സംഹിതയിൽ, ഉത്തരഖണ്ഡത്തിൽ, ഉമാമഹേശ്വരരുടെ സംവാദത്തിൽ, ജാംബവതതീർത്ഥമാഹാത്മ്യം എന്ന നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
സാഭ്രമത്യാസ്തടേ ഗുപ്തം തീര്ഥം പരമപാവനമ് । ഖങ്ഗധാരമിതി ഖ്യാതം കലൌ ഗുപ്തം ഭവിഷ്യതി
സാഭ്രമതിയുടെ തീരത്ത് ഒളിഞ്ഞ് കിടക്കുന്ന അത്യന്തര പരിശുദ്ധമായ ഒരു തീർത്ഥം ഉണ്ട്, ഖണ്ഡധാര എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. കലിയുഗത്തിൽ അത് മറഞ്ഞിരിക്കും.
യത്ര പ്രസംഗതഃ സ്നാത്വാ പീത്വാ വാപോ യദൃച്ഛയാ । സര്വപാപവിനിര്മുക്തോ രുദ്രലോകേ മഹീയതേ
അവിടെ, ആർക്കും ഇഷ്ടമുള്ളപോലെ കുളിച്ചാലോ വെള്ളം കുടിച്ചാലോ, എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനായി, രുദ്രലോകത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടും.
യത്ര സാഭ്രമതീ പുണ്യാ കശ്യപാനുഗതാ സതീ । രുദ്രേണ ഹി ജടാജൂടേ ധൃതാ പാതാലഗാമിനഃ
അവിടെ, കശ്യപനെ പിന്തുടർന്ന്, പുണ്യവതിയായ സാഭ്രമതി, പാതാളത്തിലേക്ക് പോകുമ്പോൾ, രുദ്രൻ തന്റെ ജടയിൽ പിടിച്ചു വച്ചിരുന്നു.
ഖങ്ഗധാരേതി വൈ നാമ്നാ രുദ്രസ്തത്രൈവ സംസ്ഥിതഃ । യത്ര സ്നാത്വാ ദിവം യാതാഃ പാപിനോഽപി സുരേശ്വരി
അവിടെ ഖണ്ഡധാര എന്ന പേരിൽ രുദ്രൻ തന്നെ വസിക്കുന്നു. ദേവരാജ്ഞേ, അവിടെ കുളിക്കുന്ന പാപികളും സ്വർഗ്ഗത്തിൽ എത്തും.
അത്രൈവോദാഹരംതീമമിതിഹാസം പുരാതനമ് । കിരാതേന കൃതം യച്ച വ്രതം പരമദുഷ്കരമ്
ഇവിടെയാണ് പുരാതനമായ ഒരു ഇതിഹാസം ഉദാഹരിക്കപ്പെടുന്നത്. ഒരു കിരാതൻ ചെയ്ത അത്യന്തം ദുഷ്കരമായ വ്രതത്തെക്കുറിച്ചാണ് അത്.
പാര്വത്യുവാച। കിം നാമ വൈ കിരാതോഽഭൂത്കിം തേന വ്രതമാഹിതമ് । തത്സര്വം ശ്രോതുമിച്ഛാമി യഥാതഥ്യേന കഥ്യതാമ്
പാർവതി ചോദിച്ചു: ആ കിരാതന്റെ പേര് എന്തായിരുന്നു? അവൻ ഏത് വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ചു? അതെല്ലാം സത്യസന്ധമായി ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
നഹ്യന്യോ വിദ്യതേ ലോകേ ത്വാം വിനാ വദതാം വരഃ । തസ്മാത്കഥയ ഭോ ദേവ സര്വം ശുശ്രൂഷണേ ഹിതമ്
ലോകത്തിൽ, സംസാരിക്കുന്നവരിൽ നിന്നു നിന്നെക്കാൾ നല്ലവൻ ആരുമില്ല. അതിനാൽ, ദേവാ, കേൾക്കാൻ ഉത്തമമായതെല്ലാം ദയവായി പറയൂ.
മഹാദേവ ഉവാച। ആസീത്പുരാ മഹാരൌദ്രശ്ചംഡോ നാമ ദുരാത്മവാന് । ക്രൂരഃ ശഠോ നൈഷ്കൃതികോ ഭൂതാനാം ച ഭയാവഹഃ
മഹാദേവൻ പറഞ്ഞു: പുരാതനകാലത്ത് ചണ്ഡൻ എന്ന അത്യന്തം ക്രൂരനും ദുഷ്ടനും ക്രൂരഹൃദയനും ഭയാനകനും ഭൂതങ്ങൾക്ക് ഭയമാകുന്നവനും ആയ ഒരാൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ജാലേന മത്സ്യാന്ദുഷ്ടാത്മാ ഘാതയത്യനിശം തതഃ । ഭല്ലൈര്മൃഗാന്ശ്വാപദാംശ്ച കൃഷ്ണസാരാന്സശല്ലകാന്
അവൻ വല ഉപയോഗിച്ച് മത്സ്യങ്ങളെ നിരന്തരം കൊല്ലും. അമ്പുകൊണ്ട് മൃഗങ്ങളെയും കാട്ടുമൃഗങ്ങളെയും കൃഷ്ണസാരങ്ങളെയും കൊമ്പുള്ളവരെയും വേട്ടയാടും.
ഖഗാന്നാനാവിധാംശ്ചൈവ വിധ്വാ കാംശ്ചിത്പ്രപാതയേത് । പക്ഷിണോ ഘാതയന്ക്രുദ്ധോ ബര്ഹിണശ്ച വിശേഷതഃ
അവൻ പലവിധ പക്ഷികളെ കൊന്നിരുന്നു; കോപത്തിൽ പ്രത്യേകിച്ച് മയിൽപക്ഷികളെ കൂടുതൽ വേട്ടയാടി കൊല്ലുകയും ചെയ്തു.
ലുബ്ധകോ ഹി മഹാപാപോ ദുഷ്ടോ ദുഷ്ടജനപ്രിയഃ । ഭാര്യാ തഥാവിധാ തസ്യ പുംശ്ചലീ ച മഹാമയാ
ആ വേട്ടക്കാരൻ വലിയ പാപിയും ദുഷ്ടനും ദുഷ്ടന്മാർക്ക് ഇഷ്ടപ്പെട്ടവനുമായിരുന്നു; അവന്റെ ഭാര്യയും അതുപോലെ ചതിയുള്ള, കപടതയുള്ള സ്ത്രീയായിരുന്നു.
ഏവം വിഹരതസ്തസ്യ ബഹുകാലോ വ്യവര്ത്തത । ഏകദാ നിശി പാപീയാന്ശ്രീവൃക്ഷോപരി സംസ്ഥിതഃ
ഇങ്ങനെ അവൻ അലയുമ്പോൾ വളരെ കാലം കടന്നുപോയി; ഒരു രാത്രി, അതിലും കൂടുതൽ പാപിയായ ആ മനുഷ്യൻ ശ്രീവൃക്ഷത്തിന്റെ മുകളിൽ ഇരിക്കുകയായിരുന്നു.
കോലം ഹംതും ധനുഃപാണിഃ ശരം സംയോജ്യ കാര്മുകേ । ഏവം നിശാ ഗതാ തസ്യ ജാഗ്രതോ നിമിഷസ്യ ഹി । മാഘമാസേ സിതായാം വൈ ചതുര്ദശ്യാം നഗാത്മജേ
കൊല്ലാൻ കൊളയെ ലക്ഷ്യമാക്കി വില്ലിൽ അമ്പ് വെച്ച് കാത്തുനിൽക്കുമ്പോൾ, മാഘമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷം ചതുര്ദശി രാത്രിയിലൊക്കെ അവൻ കണ്ണടയ്ക്കാതെ ഉണർന്നുകൊണ്ടിരുന്നു, മലയുടെ പുത്രിയേ.
ശ്രീവൃക്ഷപത്രാണി ബഹൂനി തത്ര സംച്ഛേദയാമാസ രുഷാന്വിതോഽപി । ശ്രീവൃക്ഷമൂലേ പരിവര്ത്തമാനം ലിഗം ച തസ്യോപരിതാനി പേതുഃ
അവൻ കോപത്തോടെ ശ്രീവൃക്ഷത്തിൽ നിന്ന് പല ഇലകളും വെട്ടി എടുത്തു; അവ ഇലകൾ ശ്രീവൃക്ഷത്തിന്റെ അടിയിൽ കിടന്നിരുന്ന ലിംഗത്തിന്മേൽ വീണു.
ശ്രീവൃക്ഷപര്ണാനി ച ദൈവയോഗാത്ജാതം ച സര്വം ശിവപൂജനം തത്
ദൈവത്തിന്റെ ഇച്ഛയാൽ ആ ശ്രീവൃക്ഷത്തിന്റെ ഇലകൾ എല്ലാം ശിവനെ ആരാധിച്ചതായി മാറി.
ഗംഡൂഷകാരിണാ തേന സ്നപനം ച മഹത്കൃതമ് । അജ്ഞാനിനാ ച തേനൈവ പുഷ്കസേന ദുരാത്മനാ
അവൻ വായിൽ വെള്ളം നിറച്ച് വലിയ അഭിഷേകം നടത്തി; അജ്ഞാനിയായ ആ ദുഷ്ടൻ പുഷ്കസൻ അങ്ങനെ ചെയ്തു.
മാഘമാസേ സിതേ പക്ഷേ ചതുര്ദശ്യാം വിധൂദയേ । പുഷ്കസോ ഹി ദുരാചാരോ നിഷ്പന്നോ ഗതകല്മഷഃ
മാഘമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷം ചതുര്ദശി രാത്രിയിൽ, ചന്ദ്രൻ ഉദിക്കുന്ന സമയത്ത്, ആ ദുഷ്ടനായ പുഷ്കസൻ പാപരഹിതനായി.
തസ്യ ഭാര്യാ പ്രചംഡാ ച ആഗതാ തസ്യ സന്നിധൌ । നിരാശാ ച നിരാഹാരാ യത്രാസൌ പുഷ്കസഃ സ്ഥിതഃ
അവന്റെ ക്രൂരമായ ഭാര്യ അവന്റെ സമീപത്തേക്ക് വന്നു; അവൾ നിരാശയോടെയും വിശപ്പോടെയും അവൻ താമസിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്ത് എത്തി.
ന പ്രാപ്തഃ ശൂകരസ്തേന മൃഗോഽപി മഹിഷോഽപി വാ । അശനാര്ഥം ച തസ്യൈവ അന്നമാദായ ഭാമിനീ
അവൻ കാട്ടുപന്നിയെയും മാൻമരിയെയും കാളയെയും ഒന്നും പിടിച്ചില്ല; അതിനാൽ അവന്റെ ഭാവനയുള്ള ഭാര്യ അവനു ഭക്ഷണം കൊണ്ടുവന്നു.