ദാസത്വം ദേഹി വൈകുംഠ യദി തുഷ്ടോ ജനാര്ദന । ശ്രീഭഗവാനുവാച- ഏവമസ്തു മഹാഭാഗേ ഗച്ഛ നിര്ധൂതകല്മഷാ
വൈകുണ്ഠത്തിൽ ദാസത്വം എനിക്ക് നൽകണമേ, ജനാർദ്ദനാ, നീ സന്തോഷവാനാണെങ്കിൽ. ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ തന്നെ, മഹാഭാഗേ; നീ പാപങ്ങൾ വിട്ട് പോകുക.
വൈഷ്ണവം പരമം ലോകം ദുര്ലഭം യോഗിഭിഃ സദാ । ഗച്ഛ ഗച്ഛ പരം ലോകം പ്രസാദാന്മമ സാംപ്രതമ്
യോഗികൾക്കു എപ്പോഴും പ്രാപിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള പരമമായ വൈഷ്ണവലോകത്തേക്ക് പോവുക; എന്റെ കൃപയാൽ ഇപ്പോൾ തന്നെ ആ പരമലോകത്തേക്ക് പോവുക.
ഏവമുക്തേ തതോ വാക്യേ മാധവേന മഹാത്മനാ । ദിവ്യാദേവീ അഭൂദ്ദിവ്യാ സൂര്യതേജഃ സമപ്രഭാ
മഹാത്മാവായ മാധവൻ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ദിവ്യാദേവി ദൈവികതയിൽ തുല്യമായി, സൂര്യന്റെ പ്രകാശംപോലെ ഭാസുരയായി.
പശ്യതാം സര്വലോകാനാം ദിവ്യാഭരണഭൂഷിതാ । ദിവ്യമാലാന്വിതാ സാ ച ദിവ്യഹാരവിലംബിനീ
സകലലോകങ്ങളും കാണുമ്പോൾ, ദിവ്യാഭരണങ്ങൾ അണിഞ്ഞ്, ദിവ്യമായ മാലയും മനോഹരമായ ഹാരവും ധരിച്ചവളായി അവൾ നിലകൊണ്ടു.
ഗതാ സാ വൈഷ്ണവം ലോകം ദാഹപ്രലയവര്ജിതമ് । പുനഃ പക്ഷീ സമായാതഃ സ്വഗൃഹം ഹര്ഷസംയുതഃ
അവൾ ദാഹവും പ്രളയവും ഇല്ലാത്ത വൈഷ്ണവലോകത്തേക്ക് പോയി; പിന്നെ ആ പക്ഷി സന്തോഷത്തോടെ തന്റെ വീടിലേക്ക് മടങ്ങി.
തത്സര്വം കഥയാമാസ പിതരം പ്രതി സത്തമഃ
അവൻ ആ സകലവും തന്റെ പിതാവിനോട് പറഞ്ഞു.
ഇതി ശ്രീപദ്മപുരാണേ ഭൂമിഖംഡേ വേനോപാഖ്യാനേ ഗുരുതീര്ഥേ ച്യവനചരിത്രേഽഷ്ടാശീതിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തിലെ ഭൂമിഖണ്ഡത്തിലെ വേനന്റെ കഥയിൽ ഗുരുതീർത്ഥത്തിൽ ച്യവനന്റെ ചരിതം പറഞ്ഞ് എൺപത്തിയെട്ടാം അധ്യായം അവസാനിക്കുന്നു.
വിഷ്ണുരുവാച- കുംജലസ്തു സുതം വാക്യം സമുജ്ജ്വലമഥാബ്രവീത് । ഭവാന്കഥയ ഭോഃ പുത്ര കിമപൂര്വം തു ദൃഷ്ടവാന്
വിഷ്ണു പറഞ്ഞു: അപ്പോൾ കുഞ്ചലൻ തന്റെ മകനോട് പ്രകാശമുള്ള വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു: 'മകനേ, നീ എന്ത് പുതുമ കണ്ടു എന്നു പറയൂ.'
തന്മേ കഥയ സുപ്രീതഃ ശ്രോതുകാമോഽസ്മി സാംപ്രതമ് । ഏവമാദിശ്യ തം പുത്രം വിരരാമ സ കുംജലഃ
'അത് എനിക്ക് പറയൂ, ഞാൻ വളരെ സന്തോഷത്തോടെ ഇപ്പോൾ തന്നെ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.' അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് കുഞ്ചലൻ മകനെ നോക്കി മൗനം പാലിച്ചു.
പിതരം പ്രത്യുവാചാഥ വിനയാവനതസ്സുതഃ । സമുജ്ജ്വല ഉവാച- ഹിമവംതം നഗശ്രേഷ്ഠം ദേവവൃംദസമന്വിതമ്
അപ്പോൾ വിനയത്തോടെ തലകുനിഞ്ഞ് മകൻ പിതാവിനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു. സമുജ്ജലൻ പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ ദേവന്മാരുടെ കൂട്ടത്തോടെ ഹിമവാനെന്ന മഹാപർവതത്തിലേക്ക് പോയി.'
ആഹാരാര്ഥം പ്രഗച്ഛാമി ഭവതശ്ചാത്മനഃ പിതഃ । പശ്യാമി കൌതുകം തത്ര ന ദൃഷ്ടം ന ശ്രുതം പുരാ
'നിനക്കും എനിക്കും ഭക്ഷ്യത്തിനായി അച്ഛാ, ഞാൻ അവിടെ പോയി. അവിടെ ഞാൻ അതിശയകരമായ, മുമ്പ് ഒരിക്കലും കണ്ടിട്ടില്ലാത്തതോ കേട്ടിട്ടില്ലാത്തതോ ആയ ഒരു കാഴ്ച കണ്ടു.'
പ്രദേശമൃഷിഗണാകീര്ണമപ്സരോഭിഃ പ്രശോഭിതമ് । ബഹുകൌതുകശോഭാഢ്യം മംഗല്യം മംഗലൈര്യുതമ്
'അവിടെ ഋഷിമാരുടെ കൂട്ടങ്ങൾ നിറഞ്ഞ പ്രദേശം, അപ്സരസുകൾ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു, അനേകം അത്ഭുതങ്ങളും മംഗളവും നിറഞ്ഞതും മംഗളകരമായതുമാണ്.'
ബഹുപുണ്യഫലോപേതൈര്വനൈര്നാനാവിധൈസ്തതഃ । അനേകകൌതുകഭരൈര്മനസഃ പരിമോഹനമ്
'അവിടെ അനേകം വിധത്തിലുള്ള വനങ്ങൾ, വലിയ പുണ്യഫലങ്ങൾ ഉള്ളതും അനവധി അത്ഭുതങ്ങൾ നിറഞ്ഞതും മനസ്സിനെ ആകർഷിക്കുന്നതുമാണ്.'
തത്ര ദൃഷ്ടം മയാ താത അപൂര്വം മാനസാംതികേ । ബഹുഹംസൈഃ സമാകീര്ണോ ഹംസ ഏകഃ സമാഗതഃ
'അവിടെ, അച്ഛാ, മാനസസരസ്സിന്റെ സമീപത്ത് ഞാൻ മുമ്പ് ഒരിക്കലും കണ്ടിട്ടില്ലാത്തൊരു കാഴ്ച കണ്ടു: അനേകം ഹംസകൾക്കിടയിൽ ഒരു വലിയ ഹംസ മാത്രം എത്തിയിരുന്നു.'
ഏവം കൃഷ്ണാ മഹാഭാഗ അന്യേ തത്ര സമാഗതാഃ । സിതേതരൈശ്ചംചുപാദൈരന്യതഃ ശുക്ലവിഗ്രഹാഃ
'ഇങ്ങനെ, ഭാഗ്യശാലിയായവനേ, മറ്റു പലരും അവിടെ എത്തിയിരുന്നു; ചിലർക്കു കറുത്ത ചഞ്ചു കാലുകളും, മറ്റുള്ളവർക്ക് വെളുത്ത ശരീരവുമായിരുന്നു.'
താദൃശാസ്തേ ച നീലാ വൈ അന്യേ ശുഭ്രാ മഹാമതേ । ചതസ്രസ്തത്ര വൈ നാര്യോ രൌദ്രാകാരാ വിഭീഷണാഃ
'അവരിൽ ചിലർ നീലനിറം, മറ്റുള്ളവർ വെളുപ്പും ആയിരുന്നു, ജ്ഞാനശാലിയായവനേ; അവിടെ നാലു സ്ത്രീകൾ ഭയാനകമായ രൂപത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.'
ദംഷ്ട്രാകരാലസംക്രൂരാ ഊര്ധ്വകേശ്യോ ഭയാനകാഃ । പശ്ചാത്താസ്തു സമായാതാസ്തസ്മിന്സരസി മാനസേ
'വലിയ ദന്തങ്ങൾ, ക്രൂരമായ മുഖങ്ങൾ, മുടി നേരെ കയറിയ ഭയപ്പെടുത്തുന്നവരാണ് അവർ; പിന്നീട് അവർ മാനസസരസ്സിൽ എത്തി.'
കൃഷ്ണാ ഹംസാസ്തു സംസ്നാതാ മാനസേ താത മത്പുരഃ । വിഭ്രാംതാഃ പരിതശ്ചാന്യേ ന സ്നാതാസ്തത്ര മാനസേ
'കറുത്ത ഹംസകൾ, അച്ഛാ, എന്റെ മുമ്പിൽ മാനസസരസ്സിൽ കുളിച്ചു; മറ്റുള്ളവർ ചുറ്റും അലഞ്ഞു, എന്നാൽ അവിടെ കുളിച്ചില്ല.'
ജഹസുസ്താഃ സ്ത്രിയസ്താത ഹാസ്യൈരട്ടാട്ടദാരുണൈഃ । തസ്മാത്സരാദ്വിനിഷ്ക്രാംതോ ഹംസ ഏകോ മഹാതനുഃ
'അവ സ്ത്രീകൾ ഭയാനകമായ ഉച്ചത്തിൽ ക്രൂരമായ ചിരികളോടെ ചിരിച്ചു; അതിനുശേഷം ഒരു വലിയ ശരീരമുള്ള ഹംസം ആ സരസ്സിൽ നിന്നിറങ്ങി.'
പശ്ചാത്ത്രയോ വിനിഷ്ക്രാംതാസ്തൈശ്ചാഹം സമുപേക്ഷിതഃ । യാതാ ആകാശമാര്ഗേണ വിവദംതഃ പരസ്പരമ്
'പിന്നീട് മൂന്നു ഹംസകൾ കൂടി ഇറങ്ങി, അവർ എന്നെ ശ്രദ്ധിച്ചില്ല; അവർ ആകാശമാർഗ്ഗം തമ്മിൽ വാദിച്ച് പോയി.'
താസ്തു സ്ത്രിയോ മഹാഭീമാഃ സമംതാത്പരിബഭ്രമുഃ । വിംധ്യസ്യ ശിഖരേ പുണ്യേ വൃക്ഷച്ഛായാസുപക്ഷിണഃ
'അവ ഭയാനകമായ സ്ത്രീകൾ ചുറ്റും അലഞ്ഞു; വിന്ധ്യപർവതത്തിന്റെ പുണ്യമായ ശിഖരത്തിൽ, വൃക്ഷങ്ങളുടെ തണലിൽ പക്ഷികളോടൊപ്പം.'
നിഷണ്ണാസ്തത്ര തേ സര്വേ ദഗ്ധാ ദുഃഖൈഃ സുദാരുണൈഃ । തേഷാം സുവീക്ഷമാണാനാം ഭില്ല ഏകഃ സമാഗതഃ
'അവരെല്ലാവരും അവിടെ ഇരുന്നു, കടുത്ത ദു:ഖങ്ങളിൽ കത്തിയവരായി; അവർ നോക്കി നിൽക്കുമ്പോൾ ഒരു ഭില്ലൻ അവിടെ എത്തി.'
മൃഗാന്സ പീഡയിത്വാ തു ബാണപാണിര്ധനുര്ദ്ധരഃ । ശിലാതലം സമാശ്രിത്യ നിഷസാദ സുഖേന വൈ
'അവൻ മൃഗങ്ങളെ പീഡിപ്പിച്ച്, കൈയിൽ അമ്പും വില്ലുമേന്തി, ഒരു പാറക്കല്ലിന്റെ മുകളിൽ ഇരുന്നു വിശ്രമിച്ചു.'
പശ്ചാദ്ഭില്ലീ സമായാതാ അന്നമാദായ സോദകമ് । സ്വം പ്രിയം വീക്ഷതേ രാജ്ഞാ മുദിതൈര്ലക്ഷണൈര്യുതമ്
'പിന്നീട് ഒരു ഭില്ലി ഭക്ഷണവും വെള്ളവും കൊണ്ടുവന്നു; അവൾ സന്തോഷഭാവങ്ങൾ നിറഞ്ഞ തന്റെ പ്രിയപ്പെട്ടവനെ നോക്കി.'
അന്യാദൃശം സമാവീക്ഷ്യ സ്വകാംതം തേജസാവൃതമ് । ദിവ്യതേജഃ സമാക്രാംതം യഥാ സൂര്യം ദിവിസ്ഥിതമ്
ആ പ്രിയനെ അപ്രത്യക്ഷമായി, അത്ഭുതപ്രഭയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടതും, ദിവ്യപ്രഭയാൽ നിറഞ്ഞതും, ആകാശത്തിൽ നില്ക്കുന്ന സൂര്യനെപ്പോലെ കാണുമ്പോൾ—
നരമന്യം പരിജ്ഞായ തം പരിത്യജ്യ സാ യയൌ । വ്യാധ ഉവാച- ഏഹ്യേഹി ത്വം പ്രിയേ ചാത്ര കസ്മാന്മാം ത്വം ന പശ്യസി
അവനെ മറ്റാരെന്നു തിരിച്ചറിഞ്ഞ്, അവളവനെ വിട്ട് പോയി. അപ്പോൾ വേട്ടക്കാരൻ പറഞ്ഞു: 'ഇവിടെ വാ, പ്രിയേ, നീ എനിക്ക് എന്തുകൊണ്ട് നോക്കുന്നില്ല?''
ക്ഷുധയാ പീഡ്യമാനോഹം ത്വാമഹം ചാവലോകയേ । തസ്യ വാക്യം സമാകര്ണ്യ ശീഘ്രം വ്യാധീ സമാഗതാ
‘വിഷമമായ വിശപ്പുകൊണ്ട് ഞാൻ നിന്നെ നോക്കുകയാണ്.’ അവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടയുടൻ വേട്ടക്കാരി വേഗത്തിൽ അവിടേയ്ക്ക് എത്തി.
ഭര്തുഃ പാര്ശ്വം സമാസാദ്യ വിസ്മിതാ സാഭവത്തദാ । കോയം തേജഃ സമാചാരോ ദേവോയം മാം സമാഹ്വയേത്
ഭർത്താവിന്റെ അടുത്തെത്തിയപ്പോൾ അവൾ അത്ഭുതത്തോടെ വിചാരിച്ചു: ‘ഇതെന്ത് പ്രകാശവും പെരുമയും? ദൈവം തന്നെയോ എന്നെ വിളിക്കുന്നത്?’
തമുവാച തതോ വ്യാധീ ഭര്താരം ദീപ്തതേജസമ് । അത്ര കിം തേ കൃതം വീര ഭവാന്കോ ദിവ്യലക്ഷണഃ
അപ്പോൾ വേട്ടക്കാരി ദിവ്യപ്രഭയുള്ള ഭർത്താവിനോട് ചോദിച്ചു: 'ഇവിടെ നീ എന്താണ് ചെയ്തത്, വീരാ? ദിവ്യലക്ഷണങ്ങളുള്ള നീ ആരാണ്?'
സൂത ഉവാച- ഏവമാഭാഷിതോ വ്യാധ്യാ വ്യാധഃ പ്രിയാമഭാഷത । അഹം തേ വല്ലഭഃ കാംതേ ഭവതീ ച മമ പ്രിയാ
സാരഥി പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ വേട്ടക്കാരി ചോദിച്ചപ്പോൾ വേട്ടക്കാരൻ തന്റെ പ്രിയയോട് പറഞ്ഞു: 'പ്രിയേ, ഞാൻ തന്നെയാണ് നിന്റെ ഭർത്താവ്, നീയും എനിക്ക് പ്രിയയാണു.'