നര്മദാ ദക്ഷിണേ കൂലേ നാമ്നാ അമരകംടകമ് । ദദര്ശ സുമഹാലിഗം സര്വേഷാം ഗതിദായകമ്
നർമ്മദയുടെ തെക്കേ കരയിൽ അമരകണ്ഠകം എന്ന സ്ഥലത്ത്, അവൻ എല്ലാവർക്കും മോക്ഷം നൽകുന്ന അത്യുത്തമമായ ഒരു ലിംഗം കണ്ടു.
നത്വാ സ്തുത്വാ തു സംപൂജ്യ സിദ്ധനാഥം മഹേശ്വരമ് । ജ്വാലേശ്വരം തതോ ദൃഷ്ട്വാ ദൃഷ്ട്വാ ചാപ്യമരേശ്വരമ്
അവൻ സിദ്ധനാഥ മഹേശ്വരനെ നമസ്കരിച്ചു, സ്തുതിച്ചു, ആരാധിച്ചു; പിന്നെ ജ്വാലേശ്വരനെയും അമരേശ്വരനെയും കണ്ടു.
ബ്രഹ്മേശം കപിലേശം ച മാര്കംഡേശ്വരമുത്തമമ് । ഏവം യാത്രാം തതഃ കൃത്വാ ഓംകാരം സമുപാഗതഃ ൨൭ **। വടച്ഛായാം സമാശ്രിത്യ ശീതലാം ശ്രമനാശിനീമ് । സുഖേന സംസ്ഥിതോ വിപ്രശ്ച്യവനോ ഭൃഗുനംദനഃ
ബ്രഹ്മേശ്വരനും കപിലേശ്വരനും അത്യുത്തമനായ മാർകണ്ടേശ്വരനും ദർശിച്ച Cyavana മഹർഷി ഒംകാരക്ഷേത്രത്തേക്ക് യാത്ര തുടർന്നു. പിന്നീട്, വറ്റമരത്തിന്റെ തണലിൽ വിശ്രമിച്ച്, ക്ഷീണം മാറി, ഭൃഗുവംശജനായ ആ മഹർഷി സുഖമായി ഇരുന്നു.
തത്ര സ്വനം സ ശുശ്രാവ സമുക്തം പക്ഷിണാ തദാ । ദിവ്യഭാഷാ സമായുക്തം ജ്ഞാനവിജ്ഞാനസംയുതമ്
അവിടെ, ഒരു പക്ഷി ഉച്ചരിച്ച ദിവ്യമായ ശബ്ദം ജ്ഞാനവും വിവേകവും നിറഞ്ഞതായും Cyavana മഹർഷി കേട്ടു.
ശുകശ്ച ഏകസ്തത്രാസ്തേ ബഹുകാലപ്രജീവകഃ । കുംജലോനാമ ധര്മാത്മാ ചതുഃപുത്രഃ സഭാര്യകഃ
അവിടെ, കുഞ്ചലൻ എന്ന ധർമ്മനിഷ്ഠനായ, ദീർഘായുസ്സുള്ള ഒരു ശുകൻ ഭാര്യയോടും നാലു മക്കളോടും കൂടി താമസിച്ചു.
ആസംസ്തസ്യ ഹി പുത്രാശ്ച ചത്വാരഃ പിതൃനംദനാഃ । തേഷാം നാമാനി രാജേംദ്ര കഥയിഷ്യേ തവാഗ്രതഃ
ആ ശുകന് നാല് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു; പിതാവിന് പ്രിയപ്പെട്ടവർ. രാജാവേ, അവരുടെ പേരുകൾ ഞാൻ ഇനി പറയാം.
ജ്യേഷ്ഠസ്തു ഉജ്ജ്വലോ നാമ ദ്വിതീയസ്തു സമുജ്ജ്വലഃ । തൃതീയോ വിജ്വലോനാമ ചതുര്ഥശ്ച കപിംജലഃ
മുതിർന്നവൻ ഉജ്ജ്വലൻ, രണ്ടാമൻ സമുജ്ജ്വലൻ, മൂന്നാമൻ വിജയലൻ, നാലാമൻ കപിഞ്ചലൻ എന്നായിരുന്നു അവരുടെ പേരുകൾ.
ഏവം പുത്രാസ്തു ചത്വാരഃ കുംജലസ്യ മഹാമതേ । ശുകസ്യ തസ്യ പുണ്യസ്യ പിതൃമാതൃപരായണാഃ
ഇങ്ങനെ, മഹാമതിയായ കുഞ്ചലൻ എന്ന ശുകന്, പുണ്യശാലിയായ, മാതാപിതാക്കൾക്ക് അർപ്പിതമായ നാല് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഭ്രമംതി ഗിരികുംജേഷു ദ്വീപേഷു ച സമാഹിതാഃ । ഭോജനാര്ഥം തു സംക്ഷുബ്ധാഃ ക്ഷുധയാ പരിപീഡിതാഃ
അവർ പർവ്വതക്കൊല്ലികളിലും ദ്വീപുകളിലും ഭക്ഷണത്തിനായി തിരിഞ്ഞു നടന്നു; വിശപ്പിന്റെ വേദനയാൽ ഉല്ലാസം നഷ്ടപ്പെട്ടവരായിരുന്നു.
സ്വോദരസ്ഥാം ക്ഷുധാം സൌമ്യ ഫലൈരമൃതസന്നിഭൈഃ । അമൃതസ്വാദുതോയേന ശമയംതി നൃപോത്തമ
രാജാവേ, അമൃതംപോലെയുള്ള പഴങ്ങളും അമൃതസ്വാദുള്ള വെള്ളവും കഴിച്ച്, അവർ വയറിലെ വിശപ്പ് ശമിപ്പിക്കാറായിരുന്നു.
ഫലം പക്വം രസാലം തു ആഹാരാര്ഥം സുപുത്രകാഃ । ദത്വാ ഫലാനി ദംപത്യോര്നിക്ഷിപംതി പ്രയത്നതഃ
നല്ല പുത്രന്മാർ ഭക്ഷണത്തിനായി പാകമായ രസമുള്ള പഴങ്ങൾ ശേഖരിച്ചു, അതു ശ്രദ്ധയോടെ മാതാപിതാക്കൾക്ക് സമർപ്പിച്ചു.
മാതുരര്ഥേ മഹാഭാഗാ ഭക്തിഭാവസമന്വിതാഃ । തുഷ്ടാ ആഹാരമുത്പാദ്യ ഭക്ഷയംതി പഠംതി ച
മാതാവിനോടുള്ള ഭക്തിയോടെ, അവർ തൃപ്തരായപ്പോൾ ഭക്ഷണം ഒരുക്കി, കഴിച്ചു, ശ്ലോകങ്ങൾ ഉച്ചരിക്കാറായിരുന്നു.
തത്ര ക്രീഡാരതാഃ സര്വേ വിലസംതി രമംതി ച । സംധ്യാകാലം സമാജ്ഞായ പിതുരംതികമുത്തമമ്
അവിടെ, എല്ലാവരും കളിയിൽ ആസ്വദിച്ചു സന്തോഷിച്ചു; സന്ധ്യാകാലം അടുത്തപ്പോൾ, അവർ ഉത്തമനായ പിതാവിന്റെ അടുത്തേക്ക് മടങ്ങി.
ആയാംതി ഭക്ഷ്യമാദായ ഗുര്വര്ഥം തു പ്രയത്നതഃ । പശ്യതസ്തസ്യ വിപ്രസ്യ ച്യവനസ്യ മഹാത്മനഃ
അവരുടെ ഗുരുവിന് വേണ്ടി ശ്രദ്ധയോടെ ഭക്ഷണം കൊണ്ടു, Cyavana മഹർഷി കാണുമ്പോൾ, അവർ പിതാവിന്റെ മുമ്പിൽ എത്തി.
ആഗതാസ്ത്വംഡജാഃ സര്വേ പിതുര്നീഡം സുശോഭനമ് । പിതരം മാതരം ചോഭൌ പ്രണേമുസ്തേ മഹാമതേ
എല്ലാ പക്ഷികളും പിതാവിന്റെ മനോഹരമായ കൂടിൽ എത്തി, മഹാമതിയായവർ, പിതാവിനെയും മാതാവിനെയും ആദരപൂർവ്വം വന്ദിച്ചു.
താഭ്യാം ഭക്ഷ്യം സമാസാദ്യ ഉപതസ്ഥുസ്തയോഃ പുരഃ । സര്വേ സംഭാഷിതാഃ പിത്രാ മാനിതാസ്തേ സുതോത്തമാഃ
ഭക്ഷണം കൊണ്ടുവന്ന്, അവർ മാതാപിതാക്കളുടെ മുന്നിൽ നിന്നു; അപ്പൊഴ് പിതാവ് ആ നല്ല പുത്രന്മാരെ സ്നേഹപൂർവ്വം അഭിവാദ്യം ചെയ്തു ആദരിച്ചു.
മാത്രാ ച കൃപയാ രാജന്വചനൈഃ പ്രീതിസംമിതൈഃ । പക്ഷവാതേന ശീതേന മാതാപിത്രോശ്ച തേ തദാ
മാതാവും സ്നേഹപൂർവ്വം, കരുണയോടെ, മധുരവാക്കുകൾ പറഞ്ഞു; പക്ഷികളുടെ ചിറകിന്റെ കാറ്റിലും തണുപ്പിലും മാതാപിതാക്കൾ അസ്വസ്ഥരായിരുന്നു.
തേഷാമാപ്യായനം തൌ ദ്വൌ ചക്രാതേ പക്ഷിണൌ നൃപ । ആശീര്ഭിരഭിനംദ്യൈവ ദ്വാഭ്യാമപി സുപുത്രകാന്
രാജാവേ, ആ രണ്ട് പക്ഷികളും പുത്രന്മാരെ അനുഗ്രഹിച്ച്, ആശംസകളോടെ പോഷിപ്പിച്ചു, നല്ല പുത്രന്മാരിൽ സന്തോഷിച്ചു.
തൈശ്ച ദത്തം സുസംപുഷ്ടമാഹാരമമൃതോപമമ് । താവേവ ഹി സുസംപ്രീതിം ചക്രാതേ ദ്വിജസത്തമ
അവർ നൽകിയ ഭക്ഷണം നല്ല പോഷകവും അമൃതംപോലെയും ആയിരുന്നു; ആ രണ്ട് പക്ഷികളും അതിൽ വലിയ സന്തോഷം അനുഭവിച്ചു.
പിബതോ നിര്മലം തോയം തീര്ഥകോടിസമുദ്ഭവമ് । സ്വസ്ഥാനം തു സമാശ്രിത്യ സുഖസംതുഷ്ടമാനസൌ
അവർ തീർത്ഥങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ശുദ്ധജലം കുടിച്ചു, സ്വന്തം കൂടിൽ വിശ്രമിച്ചു, മനസ്സിൽ സമാധാനവും സന്തോഷവും അനുഭവിച്ചു.
ചക്രാതേ ച കഥാം ദിവ്യാം സുപുണ്യാം പാപനാശിനീമ് । വിഷ്ണുരുവാച- പിത്രാ തു കുംജലേനാപി പൃഷ്ട ഉജ്ജ്വല ആത്മജഃ
അവിടെ ദൈവികവും പുണ്യമുള്ളതുമായ, പാപം നീക്കുന്ന കഥ ആരംഭിച്ചു. വിഷ്ണു പറഞ്ഞു: ഉജ്ജ്വലൻ എന്ന പുത്രനോട് അവന്റെ പിതാവായ കുഞ്ചലൻ ചോദിച്ചു.
ക്വഗതോഽസ്യദ്യ പുത്ര ത്വം കിമപൂര്വം ത്വയാ പുനഃ । തത്ര ദൃഷ്ടം ശ്രുതം പുണ്യം തന്മേ കഥയ നംദന
എവിടെയാണ് നീ ഇന്ന് പോയത്, മകനേ? എന്തെങ്കിലും പുതിയതൊന്നും കണ്ടോ? അവിടെ കണ്ടതോ കേട്ടതോ ആയ നല്ല കാര്യങ്ങൾ എങ്കിൽ അച്ഛനോടു പറയു, നന്ദനാ.
കുംജലസ്യ പിതുര്വാക്യം സമാകര്ണ്യ സ ഉജ്ജ്വലഃ । പിതരം പ്രത്യുവാചാഥ ഭക്ത്യാ നമിതകംധരഃ
കുഞ്ചലൻ എന്ന പിതാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ഉജ്ജ്വലൻ, ഭക്തിയോടെ തല താഴ്ത്തി അച്ഛനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
പ്രണാമമകരോന്മൂര്ധ്നാ കഥാം ചക്രേ മനോഹരാമ് । ഉജ്ജ്വല ഉവാച- പ്ലക്ഷദ്വീപം മഹാഭാഗ നിത്യമേവ വ്രജാമ്യഹമ്
അവൻ തല കുനിഞ്ഞ് വന്ദനം നടത്തി, മനോഹരമായ കഥ തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഉജ്ജ്വലൻ പറഞ്ഞു: മഹാഭാഗനേ, ഞാൻ എല്ലായ്പ്പോഴും പ്ലക്ഷദ്വീപിലേക്ക് പോകാറുണ്ട്.
മഹതാ ഉദ്യമേനാപി ആഹാരാര്ഥം മഹാമതേ । പ്ലക്ഷേദ്വീപേ മഹാരാജ സംതി ദേശാ അനേകശഃ
വലിയ പരിശ്രമത്തോടെ, മഹാമനസുള്ളവനേ, ഭക്ഷണത്തിനായി ഞാൻ അവിടെ പോകുന്നു. മഹാരാജാവേ, പ്ലക്ഷദ്വീപിൽ അനേകം പ്രദേശങ്ങൾ ഉണ്ട്.
പര്വതാഃ സരിദുദ്യാന വനാനി ച സരാംസി ച । ഗ്രാമാശ്ച പത്തനാശ്ചാന്യേ സുപ്രജാഭിഃ പ്രമോദിതാഃ
അവിടെ പർവ്വതങ്ങൾ, നദികൾ, തോട്ടങ്ങൾ, കാടുകൾ, തടാകങ്ങൾ, ഗ്രാമങ്ങൾ, നഗരങ്ങൾ എന്നിവയും സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കുന്ന നല്ല ജനങ്ങളും ഉണ്ട്.
സദാ സുഖേന സംതുഷ്ടാ ലോകാ ഹൃഷ്ടാ വസംതി തേ । ദാനപുണ്യജപോപേതാഃ ശ്രദ്ധാഭാവസമന്വിതാഃ
അവിടെയുള്ളവർ എല്ലായ്പ്പോഴും സന്തോഷത്തോടെയും തൃപ്തിയോടെയും ജീവിക്കുന്നു; അവർ ദാനം, പുണ്യം, ജപം എന്നിവയിൽ ഏർപ്പെട്ടവരും വിശ്വാസം നിറഞ്ഞവരുമാണ്.
പ്ലക്ഷദ്വീപേ മഹാരാജ ആസീത്പുണ്യമതിഃ സദാ । ദിവോദാസസ്തു ധര്മാത്മാ തത്സുതാസീദനൂപമാ
മഹാരാജാവേ, പ്ലക്ഷദ്വീപിൽ ദിവോദാസൻ എന്ന സദാ പുണ്യചിന്തയുള്ളവനും ധർമ്മനിഷ്ഠനുമായ ഒരാൾ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവന്റെ മകൾ അനൂപമയായിരുന്നു.
ഗുണരൂപസമായുക്താ സുശീലാ ചാരുമംഗലാ । ദിവ്യാദേവീതി വിഖ്യാതാ രൂപേണാപ്രതിമാ ഭുവി
അവൾ ഗുണവും സൗന്ദര്യവും നിറഞ്ഞവളായിരുന്നു; നല്ല സ്വഭാവവും മനോഹരമായ മംഗലവും അവളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. ദിവ്യാദേവി എന്ന പേരിൽ ഭൂമിയിൽ അപരിമിതമായ സൗന്ദര്യത്തിനുള്ള പ്രശസ്തിയുണ്ടായിരുന്നു.
പിത്രാ വിലോകിതാ സാ തു രൂപതാരുണ്യമംഗലാ । പ്രഥമേ വയസി സാ ച വര്ത്തതേ ചാരുമംഗലാ
അവളുടെ പിതാവ് അവളെ നോക്കി, അവളുടെ സൗന്ദര്യവും യൗവനവും മംഗലവും കാണുകയും ചെയ്തു. അവൾ യൗവനത്തിന്റെ ആദ്യാവസ്ഥയിൽ മനോഹരമായ മംഗലത്തോടെ ജീവിച്ചിരുന്നു.