പിതാ മേ വൈഷ്ണവം ലോകം പ്രയാത്വേതദ്വരോത്തമമ് । തദ്വന്മാതാ ച ദേവേശാ വരമന്യം ന യാചയേ
“എന്റെ അച്ഛൻ വൈഷ്ണവലോകത്തേക്ക് എത്തണം — ഇതാണ് ഏറ്റവും ഉത്തമമായ വരം; അതുപോലെ എന്റെ അമ്മയും, ദേവേശന്മാരേ. മറ്റേതെങ്കിലും വരം ഞാൻ ചോദിക്കില്ല.”
ദേവാ ഊചുഃ- പിതൃഭക്തോസി വിപ്രേംദ്ര ഭക്ത്യാ തവ വയം ദ്വിജ । സുകര്മഞ്ഛ്രൂയതാം വാക്യം പ്രീത്യാ യുക്താ സദൈവ തേ
ദേവന്മാർ പറഞ്ഞു: “ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ, നീ അച്ഛനോടു ഭക്തിയുള്ളവനാണ്; നിന്റെ ഭക്തിയാൽ ഞങ്ങൾ എപ്പോഴും സന്തോഷത്തോടെ നിന്നോടൊപ്പം ഉണ്ട്. സുകർമ്മാ, സ്നേഹപൂർവ്വം പറയുന്ന ഞങ്ങളുടെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ.”
ഏവമുക്ത്വാ ഗതാ ദേവാഃ സ്വര്ലോകം നൃപനംദന । സര്വമൈശ്വര്യമേതേന തസ്യാഗ്രേ പരിദര്ശിതമ്
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം ദേവന്മാർ സ്വർഗലോകത്തേക്ക് മടങ്ങി. രാജകുമാരാ, അവന്റെ മുന്നിൽ സർവ്വ ഐശ്വര്യങ്ങളും പ്രകടമായി.
ദൃഷ്ടം തു പിപ്പലേനാപി കൌതുകം ച മഹാദ്ഭുതമ് । തമുവാച സ ധര്മാത്മാ പിപ്പലം കുംഡലാത്മജമ്
പിപ്പലനും അതു കണ്ടു; അതൊരു അത്ഭുതകരമായ ദൃശ്യമായിരുന്നു. അപ്പോൾ ധർമ്മാത്മാവായ സുകർമ്മൻ കുണ്ടലപുത്രനായ പിപ്പലനോട് പറഞ്ഞു.
അര്വാചീനം ത്വിദം രൂപം പരാചീനം ച കീദൃശമ് । പ്രഭാവമുഭയോശ്ചൈവ വദസ്വ വദതാം വര
“ഇത് പ്രകടമായ രൂപമാണ്; അപ്രകടം എങ്ങനെയാണ്? ഇരുവരുടെയും ശക്തി എത്രത്തോളം എന്നെ പറയൂ, വാഗ്മികളിൽ ശ്രേഷ്ഠാ.”
സുകര്മോവാച- പരാചീനസ്യ രൂപസ്യ ലിംഗമേവ വദാമി തേ । യേനലോകാഃ പ്രമോദംതേ ഇംദ്രാദ്യാഃ സചരാചരാഃ
സുകർമ്മൻ പറഞ്ഞു: “അപ്രകടരൂപത്തിന്റെ ലക്ഷണം മാത്രം ഞാൻ നിന്നോട് പറയും; അതിനാൽ ഇന്ദ്രാദികൾ ഉൾപ്പെടെ ചലനശീലികളും അചലന്മാരും സന്തോഷിക്കുന്നു.”
അയമേവ ജഗന്നാഥഃ സര്വഗോ വ്യാപകഃ പ്രഭുഃ । അസ്യ രൂപം ന ദൃഷ്ടം ഹി കേനാപ്യേവ ഹി യോഗിനാ
“ഇവൻ തന്നെയാണ് ലോകനാഥൻ, എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്ന പരമേശ്വരൻ; അവന്റെ രൂപം യാതൊരു യോഗിക്കും ഇതുവരെ കണ്ടിട്ടില്ല.”
ശ്രുതിരേവ വദത്യേവം തം വക്തും ശംകിതേവ സാ । അപാണിപാദനാസശ്ച അകര്ണോ മുഖവര്ജിതഃ
“വേദങ്ങൾ ഇങ്ങനെ പറയുന്നു, പക്ഷേ അവൻയെ വിവരിക്കാൻ പോലും ഭയപ്പെടുന്നു; അവനു കൈകാൽ ഇല്ല, ചെവിയില്ല, വായുമില്ല.”
സര്വം പശ്യതി വൈ കര്മ കൃതം ത്രൈലോക്യവാസിനാമ് । തേഷാമുക്തമകര്ണശ്ച സ ശൃണോതി സുസാക്ഷ്യദഃ
“മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെ സകലജീവികളുടെ പ്രവൃത്തികളും അവൻ കാണുന്നു; ചെവിയില്ലെങ്കിലും അവൻ കേൾക്കുന്നു, അത്യന്തം സൂക്ഷ്മസാക്ഷിയാണ് അവൻ.”
ഗതിഹീനോ വ്രജേത്സോപി സ ഹി സര്വത്ര ദൃശ്യതേ । പാണിഹീനോപി ഗൃഹ്ണാതി പാദഹീനഃ പ്രധാവതി
“ചലനം ഇല്ലെങ്കിലും അവൻ പോകുന്നു; കാരണം അവൻ എല്ലായിടത്തും കാണപ്പെടുന്നു. കൈയില്ലെങ്കിലും പിടിക്കുന്നു, കാലില്ലെങ്കിലും ഓടുന്നു.”
സര്വത്ര ദൃശ്യതേ വിപ്ര വ്യാപകഃ പാദവര്ജിതഃ । യം ന പശ്യംതി ദേവേംദ്രാ മുനയസ്തത്ത്വദര്ശിനഃ
എവിടെയും കാണപ്പെടുന്നത്, പാദങ്ങളില്ലാത്തവനും എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നവനുമാണ്. ദേവന്മാരുടെയും സത്യം കാണുന്ന മഹർഷിമാരുടെയും കണ്ണുകൾക്കു പോലും അവനെ കാണാൻ കഴിയുന്നില്ല, ബ്രാഹ്മണാ.
സ ച പശ്യതി താന്സര്വാന്സത്യാസത്യപദേ സ്ഥിതാന് । വ്യാപകം വിമലം സിദ്ധം സിദ്ധിദം സര്വനായകമ്
സത്യം അല്ലെങ്കിൽ അസത്യം എന്ന നിലയിൽ നിലകൊള്ളുന്ന എല്ലാവരെയും ആ വ്യാപകനും കളങ്കമില്ലാത്തവനും സിദ്ധനും സിദ്ധികൾ നൽകുന്നവനും എല്ലാം നിയന്ത്രിക്കുന്നവനും കാണുന്നു.
യം ജാനാതി മഹായോഗീ വ്യാസോ ധര്മാര്ഥകോവിദഃ । തേജോമൂര്തിഃ സ ചാകാശമേകവര്ണമനംതകമ്
ധർമ്മത്തിലും അർത്ഥത്തിലും പ്രഗത്ഭനായ മഹായോഗിയായ വ്യാസൻ അറിയുന്നവനാണ് അവൻ. അവന്റെ രൂപം പ്രകാശമാണ്, ആകാശംപോലെയും ഒരേ നിറമുള്ളതും അനന്തവുമാണ്.
തദേതന്നിര്മലം രൂപം ശ്രുതിരാഖ്യാതി നിശ്ചിതമ് । വ്യാസശ്ചൈവ ഹി ജാനാതി മാര്കംഡേയശ്ച തത്പദമ്
ഈ നിർമ്മലമായ രൂപം വേദങ്ങൾ ഉറപ്പോടെ പറയുന്നു. വ്യാസനും, ആ നിലയിലേക്ക് എത്തിച്ചേരുന്ന മാർകണ്ടേയനും അതിനെ അറിയുന്നു.
അര്വാചീനം പ്രവക്ഷ്യാമി ശൃണുഷ്വൈകാഗ്രമാനസഃ । യദാ സംഹൃത്യ ഭൂതാത്മാ സ്വയമേകഃ പ്രഗച്ഛതി
ഇപ്പോൾ ഞാൻ അടുത്ത കാലത്തെ കഥ പറയാം; മനസ്സ് ഏകാഗ്രമാക്കി കേൾക്കൂ: എല്ലാം പിൻവലിച്ച് ജീവാത്മാവ് ഒറ്റയ്ക്കായി മുന്നോട്ട് പോകുമ്പോൾ...
അപ്സു ശയ്യാം സമാസ്ഥായ ശേഷഭോഗാസനസ്ഥിതഃ । തമാശ്രിത്യ സ്വപിത്യേകോ ബഹുകാലം ജനാര്ദനഃ
ജലത്തിൽ ശേഷനാഗത്തിന്റെ ആസനത്തിൽ കിടന്നുറങ്ങുന്ന ജനാർദ്ദനൻ, അവിടെ ആശ്രയിച്ച്, ഒരാളായി ദീർഘകാലം വിശ്രമിക്കുന്നു.
ജലാംധകാരസംതപ്തോ മാര്കംഡേയോ മഹാമുനിഃ । സ്ഥാനമിച്ഛന്സ യോഗാത്മാ നിര്വിണ്ണോ ഭ്രമണേന സഃ
ജലത്തിലെ ഇരുണ്ടത്വത്തിൽ കത്തിപ്പോകുന്ന മഹാമുനിയായ മാർകണ്ടേയൻ, ഒരു സ്ഥലം ആഗ്രഹിച്ച്, സഞ്ചാരത്തിൽ തളർന്നു, യോഗത്തിൽ ലീനനായി നിരാശനായി.
ഭ്രമമാണഃ സ ദദൃശേ ശേഷപര്യംകശായിനമ് । സൂര്യകോടിപ്രതീകാശം ദിവ്യാഭരണഭൂഷിതമ്
അവൻ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ, ശേഷനാഗത്തിന്റെ പന്തലിൽ കിടക്കുന്നവനെയും, കോടിയോളം സൂര്യന്മാരെപ്പോലെയുള്ള പ്രകാശവും ദിവ്യാഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചവനെയും കണ്ടു.
ദിവ്യമാല്യാംബരധരം സര്വവ്യാപിനമീശ്വരമ് । യോഗനിദ്രാ ഗതം കാംതം ശംഖചക്രഗദാധരമ്
ദിവ്യമായ പുഷ്പമാലയും വസ്ത്രവും ധരിച്ച, എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഈശ്വരനെയും, യോഗനിദ്രയിൽ ലീനനായി, ശംഖും ചക്രവും ഗദയും കൈവശമുള്ള മനോഹരനെയും കണ്ടു.
ഏകാ നാരീ മഹാഭാഗാ കൃഷ്ണാംജനചയോപമാ । ദംഷ്ട്രാകരാലവദനാ ഭീമരൂപാ ദ്വിജോത്തമ
അവിടെ ഒരൊറ്റ സ്ത്രീ ഉണ്ടായിരുന്നു, മഹാഭാഗ്യശാലി, കറുത്ത അഞ്ജനത്തിന്റെ കൂട്ടംപോലെയുള്ള നിറം, കുരിശ്ശുള്ള ഭയങ്കരമായ വായും ഭയാനകമായ രൂപവും ഉള്ളവൾ, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ.
തയോക്തോസൌ മുനിശ്രേഷ്ഠോ മാ ഭൈരിതി മഹാമുനിഃ । പദ്മപത്രം സുവിസ്തീര്ണം പംചയോജനമായതമ്
ആ സ്ത്രീ മഹാമുനിയെ പറഞ്ഞു: 'ഭയപ്പെടേണ്ട,' മഹാമുനേ. അവിടെ അഞ്ചു യോജന നീളമുള്ള, വിശാലമായ ഒരു താമരയിലയും ഉണ്ടായിരുന്നു.
തസ്മിന്പത്രേ മഹാദേവ്യാ മാര്കണ്ഡേയോ നിവേശിതഃ । കേശവേ സതി സുപ്തേപി നാസ്ത്യത്ര ച ഭയം തവ
ആ താമരയിലയിൽ, മഹാദേവി മാർകണ്ടേയനെ ഇരുത്തി. കേശവൻ ഉറങ്ങുമ്പോഴും, ഇവിടെ നിന്നു നിനക്കു ഭയം ഒന്നുമില്ല.
താമുവാച സ യോഗീംദ്ര കാ ത്വം ഭവസി ഭാമിനി । അസ്മിന്വിനിര്ജിതേ ചൈകാ ഭവതീ പരിബൃംഹിതാ
ആ സ്ത്രീയോട് യോഗീശ്വരൻ ചോദിച്ചു: 'ഭാമിനി, നീ ആരാണ്? എല്ലാം നശിച്ചിട്ടും ഇവിടെ ഒരൊറ്റവളായി നിലനിൽക്കുന്നവളാണ് നീ.'
പൃഷ്ടൈവം മുനിനാ ദേവീ സാദരം പ്രാഹ ഭൂസുര । നാഗഭോഗാംകപര്യംകേ സ യഃ സ്വപിതി കേശവഃ
മുനിയാൽ ഇങ്ങനെ ചോദിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, ദേവി ആദരവോടെ പറഞ്ഞു: 'നാഗഭോഗത്തിന്റെ പന്തലിൽ ഉറങ്ങുന്നവനാണ് കേശവൻ.'
അസ്യാഹം വൈഷ്ണവീ ശക്തിഃ കാലരാത്രിരിഹോച്യതേ । മാമേവം വിദ്ധി വിപ്രേംദ്ര സര്വമായാസമന്വിതാമ്
അവന്റെ വൈഷ്ണവീ ശക്തിയാണ് ഞാൻ, ഇവിടെ കാലരാത്രി എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ, എല്ലാ മായയും ഉള്ളവളായി എന്നെ അറിയണം.
മഹാമായാ പുരാണേഷു ജഗന്മോഹായ കഥ്യതേ । ഇത്യുക്ത്വാ സാ ഗതാ ദേവീ അംതര്ധാനം ഹി പിപ്പലഃ
പുരാണങ്ങളിൽ ലോകത്തെ മയക്കാൻ മഹാമായയെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു. ഇതു പറഞ്ഞ് ദേവി അപ്രത്യക്ഷയായി, പിപ്പലാ.
ദേവ്യാമനുഗതായാം തു മാര്കംഡേയസ്യ പശ്യതഃ । തസ്യ നാഭ്യാം സമുത്പന്നം പംകജം ഹാടകപ്രഭമ്
ദേവി അപ്രത്യക്ഷമായപ്പോൾ, മാർകണ്ടേയൻ നോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, അവന്റെ നാഭിയിൽ നിന്ന് പൊന്നുപോലുള്ള ഒരു താമര പിറന്നു.
തസ്മാജ്ജജ്ഞേ മഹാതേജാ ബ്രഹ്മാ ലോകപിതാമഹഃ । തസ്മാദ്വിജജ്ഞിരേ ലോകാഃ സര്വേ സ്ഥാവരജംഗമാഃ
അത് മുതൽ അതീവപ്രഭയുള്ള ബ്രഹ്മാവു ജനിച്ചു, ലോകങ്ങളുടെ പിതാമഹൻ. അവനിൽ നിന്ന് എല്ലാ ചലനശീലമുള്ളതും അചലമായതുമായ ലോകങ്ങൾ ഉത്ഭവിച്ചു.
ഇംദ്രാദ്യാ ലോകപാലാശ്ച ദേവാശ്ചാഗ്നിപുരോഗമാഃ । അര്വാചീനം സ്വരൂപം തു ദര്ശിതം ഹി മയാ നൃപ
രാജാവേ, ഇന്ദ്രനും ലോകപാലന്മാരും അഗ്നിയെ മുന്നോട്ട് വെച്ചുള്ള ദേവന്മാരും, എനിക്ക് വഴി കാണാവുന്ന രൂപം ഞാൻ അവർക്കു കാണിച്ചുതന്നിട്ടുണ്ട്.
അര്വാചീനസ്വരൂപോയം പരാചീനോ നിരാശ്രയഃ । യദാ സ ദര്ശയേത്കായം കായരൂപാ ഭവംതി തേ
ഈ സമീപിച്ചറിയാവുന്ന രൂപം വേറെയാണ്; അതിനപ്പുറം ഉള്ളത് ആശ്രയമില്ലാത്തതാണ്. ആരെങ്കിലും ശരീരത്തെ വെളിപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, ആ രൂപങ്ങൾ ശരീരധാരികളായി മാറുന്നു.