സഗജം സുംദരം ദൃഷ്ട്വാ പുരുഷം ദിവ്യലക്ഷണമ് । വ്യതര്കയത്സോമശര്മാ വിസ്മയാവിഷ്ടമാനസഃ
ആ മനോഹരമായ യാനത്തെയും ദിവ്യലക്ഷണങ്ങളുള്ള പുരുഷനെയും കണ്ടപ്പോൾ, സോമശർമന്റെ മനസ്സ് അത്ഭുതത്തിൽ ആകയാൽ ആലോചിച്ചു.
കോഽയം പ്രയാതി ദിവ്യാംഗഃ പംഥാനം പ്രാപ്യ സുവ്രതഃ । ഏവം ചിംതയതസ്തസ്യ യാവദ്ഗൃഹം സമാപ്തവാന്
ഈ ദിവ്യരൂപിയാരാണ്, ഈ പുണ്യപഥത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവൻ ആരാണ് എന്ന് സോമശർമൻ വിചാരിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കേ, അവൻ വീട്ടിലെത്തിച്ചു.
പ്രവിശംതം ഗൃഹദ്വാരം ദേവരൂപം മനോഹരമ് । ഹര്ഷേണ മഹതാവിഷ്ടഃ സോമശര്മാ ദ്വിജോത്തമഃ
വീട്ടുവാതിലിൽ കയറിയപ്പോൾ, ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനായ സോമശർമൻ ദൈവസദൃശവും മനോഹരവുമായ ആ രൂപം കണ്ടു വലിയ സന്തോഷത്തിൽ മുങ്ങി.
സ്വഗൃഹം പ്രതി ധര്മാത്മാ ത്വരമാണഃ പ്രയാതി ച । ഗൃഹദ്വാരം ഗതോ യാവത്താവത്തം തു ന പശ്യതി
ധർമ്മാത്മാവായ അവൻ തന്റെ വീട്ടിലേക്കു വേഗത്തിൽ പോയി; വീട്ടുവാതിലിൽ എത്തിയപ്പോൾ അവനെ അവിടെ കാണാനായില്ല.
പതിതാന്യേവ പുഷ്പാണി സൌഹൃദ്യാനി മഹാമതിഃ । ദിവ്യാനി വാസയുക്താനി പ്രാംഗണേ ദ്വിജസത്തമഃ
അവിടെ വീണുകിടന്നത് സുഹൃദ്ബന്ധമുള്ള ദിവ്യമായ പൂക്കളും സുഗന്ധവും അലങ്കാരവും ഉള്ളവയുമാത്രം; ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്റെ പുരയിടത്തിൽ.
ചംദനൈഃ കുംകുമൈഃ പുണ്യൈഃ സുഗംധൈസ്തു വിലേപിതമ് । സ്വകീയം പ്രാംഗണേ ദൃഷ്ട്വാ ദൂര്വാക്ഷതസമന്വിതമ്
തൻ്റെ പുരയിടത്തിൽ ചന്ദനം, കുങ്കുമം, പുണ്യമായ സുഗന്ധവസ്തുക്കൾ, ദൂർവയും അക്ഷതയും ചേർന്ന് പുരട്ടിയിരിക്കുന്നതും അവൻ കണ്ടു.
സ ഏവം വിസ്മയാവിഷ്ടശ്ചിംതയാനഃ പുനഃ പുനഃ । ദദര്ശ സുമനാം പ്രാജ്ഞോ ദിവ്യമംഗലസംപദമ്
ഇങ്ങനെ അത്ഭുതത്തിൽ മുങ്ങി വീണ്ടും വീണ്ടും ആലോചിച്ചപ്പോൾ, പ്രജ്ഞാനിയായ സോമശർമൻ ദിവ്യമായ മംഗലസമ്പത്തും കണ്ടു.
സോമശര്മോവാച- കേന ദത്താനി ദിവ്യാനി ഏതാന്യാഭരണാനി ച । ശൃംഗാരംരൂപസൌഭാഗ്യം വസ്ത്രാലംകാരഭൂഷണമ്
സോമശർമൻ പറഞ്ഞു: ആരാണ് ഈ ദിവ്യാഭരണങ്ങൾ തന്നത്? ഈ അലങ്കാരവും സൗന്ദര്യവും വസ്ത്രാഭരണവും ആരാണ് നൽകിയതെന്ന്?
തന്മേ ത്വം കാരണം ഭദ്രേ കഥയസ്വാവിശംകിതാ । ഏവം സംഭാഷ്യതാം ഭാര്യാം വിരരാമ ദ്വിജോത്തമഃ
ഭദ്രേ, ഇതിന് കാരണമെന്തെന്ന് ഭയക്കാതെ പറയൂ. ഇങ്ങനെ ഭാര്യയോട് പറഞ്ഞ് ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠൻ മൗനം പാലിച്ചു.
സുമനോവാച- ശൃണു കാംത സമായാതഃ കശ്ചിദ്ദേവവരോത്തമഃ । ശ്വേതനാഗസമാരൂഢോ ദിവ്യാഭരണഭൂഷിതഃ
സുമനാ പറഞ്ഞു: പ്രിയനേ, കേൾക്കൂ, ഒരുപാട് ഉത്തമനായ ഒരു ദേവൻ വെള്ളി ആനയിൽ കയറി, ദിവ്യാഭരണങ്ങൾ ധരിച്ചു ഇവിടെ എത്തി.
ദിവ്യഗംധാനുലിപ്താംഗോ ദിവ്യാശ്ചര്യസമന്വിതഃ । ന ജാനേ കോ ഹി ദേവോസൌ വിപ്രഗംധര്വസേവിതഃ
അവന്റെ ശരീരം ദിവ്യസുഗന്ധിയിൽ തേച്ചിരിക്കുന്നു, അത്ഭുതങ്ങളാൽ സമൃദ്ധനാണ്; ബ്രാഹ്മണരും ഗന്ധർവന്മാരും സേവിക്കുന്ന ആ ദേവൻ ആരാണെന്ന് എനിക്ക് അറിയില്ല.
സ്തൂയമാനഃ സമായാതോ ദേവഗംധര്വചാരണൈഃ । യോഷിതഃ പുണ്യരൂപാഢ്യാ രൂപശൃംഗാരസംയുതാഃ
ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും ചാരണന്മാരും അവനെ സ്തുതിച്ച് വരവേറ്റു; പുണ്യവും സൗന്ദര്യവും നിറഞ്ഞ, ആകർഷണവും ലാവണ്യവും ഉള്ള സ്ത്രീകളും അവനോടൊപ്പം ഉണ്ടായിരുന്നു.
സര്വാഭരണശോഭാഢ്യാഃ സര്വാഃ പൂര്ണമനോരഥാഃ । താഭിഃ സഹ സമക്ഷം മേ പുരുഷേണ മഹാത്മനാ
അവരെല്ലാവരും എല്ലാ ആഭരണങ്ങളും ധരിച്ചിരിക്കുന്നു, അവരുടെ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ആ മഹാത്മാവുമായും ആ സ്ത്രീകളുമായും ചേർന്ന് അവൻ എന്റെ മുമ്പിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
ചതുഷ്കം പൂരിതം രത്നൈഃ സര്വശോഭാസമന്വിതമ് । തത്രാഹമാസനേ പുണ്യേ സ്ഥാപിതാ ബ്രാഹ്മണൈഃ കില
നാനാ രത്നങ്ങൾ നിറഞ്ഞ, എല്ലാ ഭംഗിയും ഉള്ള ഒരു നാലു വശമുള്ള ഇരിപ്പിടം ബ്രാഹ്മണന്മാർ അവിടെ എനിക്ക് ഒരുക്കി.
വസ്ത്രാലംകാരഭൂഷാം മേ ദദുസ്തേ സര്വ ഏവ ഹി । വേദമംഗലഗീതൈസ്തു ശാസ്ത്രഗീതൈശ്ച പുണ്യദൈഃ
അവരെല്ലാവരും എനിക്ക് വസ്ത്രങ്ങളും ആഭരണങ്ങളും നൽകി, വേദമംഗളഗീതങ്ങളാലും ശാസ്ത്രഗാനങ്ങളാലും പുണ്യം നൽകുന്ന രീതിയിൽ ആലാപിച്ചു.
അഭിഷിക്താസ്മി തൈഃ സര്വൈരംതര്ധാനം പുനര്ഗതാഃ । മാമേവം പരിതഃ സര്വേ പുനരൂചുര്ദ്വിജോത്തമ
അവരെല്ലാവരും എന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്തു, പിന്നെ അവരെല്ലാവരും അപ്രത്യക്ഷരായി. എന്നെ ചുറ്റി നിന്നവരൊക്കെയും വീണ്ടും ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ—
തവ ഗേഹം വയം സര്വേ വസിഷ്യാമഃ സദൈവ ഹി । ശുചിര്ഭവ സുകല്യാണി ഭര്ത്രാ സാര്ദ്ധം സദൈവ ഹി
നാം എല്ലാവരും എന്നും നിന്റെ വീട്ടിൽ വസിക്കും; ഭർത്താവിനൊപ്പം നീ എപ്പോഴും ശുദ്ധയാകണം, സുകന്യേ.
ഏവമുക്ത്വാ ഗതാഃ സര്വേ ഏവം ദൃഷ്ടം മയൈവ ഹി । തയാ യത്കഥിതം വൃത്തം സമാകര്ണ്യ മഹാമതിഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് അവരെല്ലാവരും പോയി; ഞാൻ ഇതെല്ലാം നേരിട്ട് കണ്ടു. അവൾ പറഞ്ഞത് കേട്ട് ആ മഹാമതിയൻ—
പുനശ്ചിംതാം പ്രപന്നോഽസൌ കിമിദം ദേവനിര്മിതമ് । വിചിന്തയിത്വാഥ തദാ സോമശര്മാ മഹാമതിഃ
ഇത് ദേവന്മാർ സൃഷ്ടിച്ചതാണോ എന്നോർത്തു വീണ്ടും ആലോചനയിൽ ആഴപ്പെട്ടു; അങ്ങനെ ആലോചിച്ച് സോമശർമൻ, ആ മഹാമതിയൻ—
ബ്രഹ്മകര്മണി സംയുക്തഃ സാധര്മ്യം ധര്മമുത്തമമ് । തസ്മാദ്ഗര്ഭം മഹാഭാഗാ ദധാര വ്രതശാലിനീ
ബ്രാഹ്മണകർമ്മങ്ങളിലും ഉത്തമധർമ്മത്തിലും ഏർപ്പെട്ട്, അതുകൊണ്ട് ആ ഭാഗ്യശാലിയും വ്രതനിഷ്ഠയുമായ ഭാര്യ ഗർഭം ധരിച്ചു.
തേന ഗര്ഭേണ സാ ദേവീ അധികം ശുശുഭേ തദാ । സംദീപ്തപുത്രസംയുക്ത തേജോജ്വാലാസമന്വിതാ
ആ ഗർഭം കൊണ്ടു, ആ ദേവി അന്നത്തെക്കാൾ കൂടുതൽ ഭംഗിയായി, ദീപ്തിയുള്ള പുത്രന്റെ പ്രകാശത്തിൽ കത്തിയതുപോലെ തിളങ്ങി.
സാ ഹി ജജ്ഞേ ച തപസാ തനയം ദേവസന്നിഭമ് । അംതരിക്ഷേ തതോ നേദുര്ദേവദുംദുഭയസ്തദാ
തപസ്സിന്റെ ഫലമായി, ദേവന്മാരെപ്പോലെയുള്ള ഒരു പുത്രനെ അവൾ പ്രസവിച്ചു; അപ്പോൾ ആകാശത്ത് ദിവ്യശബ്ദങ്ങൾ മുഴങ്ങി.
ശംഖാന്ദധ്മുര്മഹാദേവാ ഗംധര്വാ ലലിതം ജഗുഃ । അപ്സരസസ്തഥാ സര്വാ നനൃതുസ്താസ്തദാ കില
മഹാദേവന്മാർ ശംഖം മുഴക്കി, ഗന്ധർവന്മാർ മധുരമായി പാടുകയും, അപ്പസരസ്സുമാർ എല്ലാവരും അന്ന് നൃത്തം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
അഥ ബ്രഹ്മാസുരൈഃ സാര്ദ്ധം സമായാതോ ദ്വിജോത്തമഃ । ചകാര നാമ തസ്യൈവ സുവ്രതേതി സമാഹിതഃ
പിന്നീട് ബ്രഹ്മാവും അസുരന്മാരുമായി കൂടി എത്തി, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ, ആ കുഞ്ഞിന് ശ്രദ്ധയോടെ 'സുവ്രതൻ' എന്ന പേര് നൽകി.
നാമ കൃത്വാ തതോ ദേവാ ജഗ്മുഃ സര്വേ മഹൌജസഃ । ഗതേഷു തേഷു ദേവേഷു സോമശര്മാസു തസ്യ ച
പേര് നൽകിയ ശേഷം, ആ മഹാശക്തിയുള്ള ദേവന്മാർ എല്ലാവരും തിരിച്ചു പോയി; ദേവന്മാർ പോയപ്പോൾ സോമശർമനും—
ജാതകര്മാദികം കര്മ ചകാര ദ്വിജസത്തമഃ । ജാതേ പുത്രേ മഹാഭാഗേ സുവ്രതേ ദേവനിര്മിതേ
ജനനാദികർമ്മങ്ങൾ ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠൻ നിർവ്വഹിച്ചു; ദൈവികമായി ജനിച്ച ആ ഭാഗ്യശാലിയായ സുവ്രതന്റെ ജനനത്തിൽ.
തസ്യ ഗേഹേ മഹാലക്ഷ്മീര്ധനധാന്യസമാകുലാ । ഗജാശ്വമഹിഷീ ഗാവഃ കാംചനം രത്നമേവ ച
അവന്റെ വീട്ടിൽ മഹാലക്ഷ്മി വാസം ചെയ്തു, ധനവും ധാന്യവും നിറഞ്ഞു കവിഞ്ഞിരുന്നു. ആനകൾ, കുതിരകൾ, എരുമകൾ, പശുക്കൾ, പൊന്നും രത്നങ്ങളും എല്ലാം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
യഥാ കുബേരഭവനം ശുശുഭേ ധനസംചയൈഃ । തത്സോമശര്മണോ ഗേഹം തഥൈവ പരിരാജതേ
കുബേരന്റെ ഭവനം എങ്ങനെ ധനസമ്പത്തുകൊണ്ട് പ്രകാശിച്ചുവോ, അതുപോലെ തന്നെയാണ് സോമശർമന്റെ വീട് സമൃദ്ധിയോടെ തിളങ്ങിയത്.
ധ്യാനപുണ്യാദികം കര്മ ചകാ രദ്വിജസത്തമഃ । തീര്ഥയാത്രാം ഗതോ വിപ്രോ നാനാപുണ്യസമാകുലഃ
ആ മഹാനായ ബ്രാഹ്മണൻ ധ്യാനം, പുണ്യകർമ്മങ്ങൾ എന്നിവ ചെയ്തു, പലവിധ പുണ്യങ്ങൾ നിറഞ്ഞവനായി തീർത്ഥയാത്രകൾ നടത്തി.
അന്യാനി യാനി പുണ്യാനി ദാനാനി ദ്വിജസത്തമഃ । ചകാര തത്ര മേധാവീ ജ്ഞാനപുണ്യ സമന്വിതഃ
അവിടെ ആ ജ്ഞാനപുണ്യത്തോടെ സമ്പന്നനായ ബ്രാഹ്മണൻ മറ്റ് പുണ്യപ്രവൃത്തികളും ദാനങ്ങളും ചെയ്തു.