നിയമസ്തു സമായാതസ്തവ പാര്ശ്വേ ദ്വിജോത്തമ । അനിര്മുക്തോ മഹാദീപ്തഃ ശുദ്ധസ്ഫടികസന്നിഭഃ
നിയമം നിന്റെ സമീപത്തെത്തിയിരിക്കുന്നു, മഹാനായ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ. അതു തകർന്നുപോകാതെയും അതീവ പ്രകാശമുള്ളതുമായ, ശുദ്ധമായ സ്ഫടികംപോലെയാണ്.
പയഃകമംഡലുകരോ ദംതകാഷ്ഠധരോ ദ്വിജഃ । ശൌച ഏഷ സമായാതോ ഭവതഃ സന്നിധാവിഹ
ജലം നിറച്ച കമണ്ഡലും പല്ലുതൂളും കൈവശമുള്ള ഈ ദ്വിജൻ ശൗചമാണ്, ഇദ്ദേഹം നിന്റെ സന്നിധിയിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു.
അതിസാധ്വീ മഹാഭാഗാ സത്യഭൂഷണഭൂഷിതാ । സര്വഭൂഷണശോഭാംഗീ ശുശ്രൂഷേയം സമാഗതാ
അത്യന്തം സദ്ഗുണമുള്ള, മഹാഭാഗ്യവതിയായ, സത്യത്തിന്റെ അലങ്കാരത്തിൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട, എല്ലാ ആഭരണങ്ങളുടെയും ഭംഗിയുള്ള ഈ ശുശ്രൂഷ നിന്റെ അടുത്തെത്തിയിരിക്കുന്നു.
അതിധീരാ പ്രസന്നാംഗീ ഗൌരീ പ്രഹസിതാനനാ । പദ്മഹസ്താ ഇയം ധാത്രീ പദ്മനേത്രാ സുപദ്മിനീ
അത്യന്തം ധീരയുമായും, മനസ്സിൽ സമാധാനമുള്ളതുമായും, ഗൗരവർണ്ണമുള്ളതുമായും, പുഞ്ചിരിയോടെ മുഖമുള്ളതുമായും, കമലപാണിയായ ഈ ധാത്രി, കമലനയനിയായും അതിമനോഹരിയായും ഇവിടെ ഉണ്ട്.
ദിവ്യൈരാഭരണൈര്യുക്താ ക്ഷമാ പ്രാപ്താ ദ്വിജോത്തമ । അതിശാംതാ സുപ്രതിഷ്ഠാ ബഹുമംഗലസംയുതാ
ദിവ്യാഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ക്ഷമ, മഹാനായ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, അതീവ ശാന്തിയും ഉറപ്പും അനേകം മംഗളങ്ങളുമുള്ളവളായി ഇവിടെയെത്തിയിരിക്കുന്നു.
ദിവ്യരത്നകൃതാ ശോഭാ ദിവ്യാഭരണഭൂഷിതാ । തവ ശാംതിര്മഹാപ്രാജ്ഞ ജ്ഞാനരൂപാ സമാഗതാ
ദിവ്യരത്നങ്ങളാൽ പ്രകാശമുള്ളതും ദിവ്യാഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമായ നിന്റെ ശാന്തി, മഹാപണ്ഡിതാ, ജ്ഞാനരൂപത്തിലായി ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു.
പരോപകാരകരണാ ബഹുസത്യസമാകുലാ । മിതഭാഷാ സദൈവാസൌ അകല്പാ തേ സമാഗതാ
പരോപകാരത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടും, സത്യം നിറഞ്ഞതുമായും, എപ്പോഴും മിതമായി സംസാരിക്കുന്നതുമായ ഈ അകല്പാ നിന്റെ അടുത്തെത്തിയിരിക്കുന്നു.
പ്രസന്നാ സാ ക്ഷമായുക്താ സര്വാഭരണഭൂഷിതാ । പദ്മാസനാ സുരൂപാ സാ ശ്യാമവര്ണാ യശസ്വിനീ
സന്തോഷപൂർവ്വം ക്ഷമയോടെ, എല്ലാ ആഭരണങ്ങളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമായ, കമലത്തിൽ ഇരിക്കുന്നതുമായ, മനോഹരമായ രൂപവും കറുത്ത നിറവും പ്രശസ്തിയും ഉള്ളവളാണ് അവൾ.
അഹിംസേയം മഹാഭാഗാ ഭവംതം തു സമാഗതാ । തപ്തകാംചനവര്ണാംഗീ രക്താംബരവിലാസിനീ
ഈ അഹിംസ, മഹാഭാഗ്യവതിയായവൾ, നിന്റെ അടുത്തെത്തിയിരിക്കുന്നു. ഉരുവിൽ ഉരുകിയ പൊന്നുപോലും ചുവന്ന വസ്ത്രം ധരിച്ചും അവൾ മനോഹരിയാണ്.
സുപ്രസന്നാ സുമംത്രാ ച യത്ര തത്ര ന പശ്യതി । ജ്ഞാനഭാവസമാക്രാംതാ പുണ്യഹസ്താ തപസ്വിനീ
അത്യന്തം സമാധാനമുള്ളതും നല്ല മന്ത്രങ്ങൾ അറിയുന്നവളും, എവിടെയും നോക്കാത്തതുമായ, ജ്ഞാനഭാവത്തിൽ ലീനയായും, മംഗളകരമായ കൈകളോടും, തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടവളാണ് അവൾ.
മുക്താഭരണശോഭാഢ്യാ നിര്മലാ ചാരുഹാസിനീ । ഇയം ശ്രദ്ധാ മഹാഭാഗ പശ്യ പശ്യ സമാഗതാ
മുത്ത് ആഭരണങ്ങളുടെ ഭംഗിയാൽ സമ്പന്നയും, നിർമലയും മനോഹരമായ പുഞ്ചിരിയുമുള്ള ഈ ശ്രദ്ധ, മഹാഭാഗ്യവതിയായവൾ, നോക്കൂ നോക്കൂ, ഇവിടെയെത്തിയിരിക്കുന്നു.
ബഹുബുദ്ധിസമാക്രാംതാ ബഹുജ്ഞാനസമാകുലാ । സുഭോഗാസക്തരൂപാ സാ സുസ്ഥിതാ ചാരുമംഗലാ
അനേകം ബുദ്ധിയും ജ്ഞാനവും നിറഞ്ഞതും, നല്ല അനുഭവങ്ങളിൽ ആസ്വാദനമുള്ളതുമായ, ഉറപ്പുള്ളതും മനോഹരമായ മംഗളങ്ങളോടുകൂടിയവളാണ് അവൾ.
സര്വേഷ്ടധ്യാനസംയുക്താ ലോകമാതാ യശസ്വിനീ । സര്വാഭരണശോഭാഢ്യാ പീനശ്രോണി പയോധരാ
എല്ലാ ഇഷ്ടധ്യാനങ്ങളോടും യുക്തയായ ലോകമാതാവും, പ്രശസ്തയുമായ, എല്ലാ ആഭരണങ്ങളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമായ, പുഷ്ടമായ കമരും സ്തനങ്ങളും ഉള്ളവളാണ് അവൾ.
ഗൌരവര്ണാ സമായാതാ മാല്യവസ്ത്രവിഭൂഷിതാ । ഇയം മേധാ മഹാപ്രാജ്ഞ തവൈവ പരിസംസ്ഥിതാ
ഗൗരവർണ്ണമുള്ളതും, പുഷ്പമാലയും വസ്ത്രങ്ങളും ധരിച്ചവളുമായ ഈ മേധ, മഹാപണ്ഡിതാ, നിന്റെ അടുത്ത് നിലകൊള്ളുന്നു.
ഹംസചംദ്രപ്രതീകാശാ മുക്താഹാരവിലംബിനീ । സര്വാഭരണസംഭൂഷാ സുപ്രസന്നാ മനസ്വിനീ
ഹംസയെയും ചന്ദ്രനെയുംപ്പോലെയുള്ള ഭംഗിയുള്ളതും, മുത്ത് മാല ധരിച്ചവളുമായും, എല്ലാ ആഭരണങ്ങളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമായ, അതീവ സമാധാനവും ബുദ്ധിയും ഉള്ളവളാണ് അവൾ.
ശ്വേതവസ്ത്രേണ സംവീതാ ശതപത്രം ശയേകൃതമ് । പുസ്തകകരാ പംകജസ്ഥാ രാജമാനാ സദൈവ ഹി
വെള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ചവളും, ശതപത്ര കമലത്തിൽ വിശ്രമിക്കുന്നവളും, പുസ്തകം കൈവശമുള്ളതും, കമലത്തിൽ ഇരിക്കുന്നതും, എപ്പോഴും പ്രകാശമുള്ളവളാണ് അവൾ.
ഏഷാ പ്രജ്ഞാ മഹാഭാഗ ഭാഗ്യവംതം സമാഗതാ । ലാക്ഷാരസസമാവര്ണാ സുപ്രസന്നാ സദൈവ ഹി
ഈ പ്രജ്ഞ, മഹാഭാഗ്യവതിയായവൾ, ഭാഗ്യശാലിയുടെ അടുത്തെത്തിയിരിക്കുന്നു. ലക്ഷാരസത്തിന്റെ നിറംപോലും എപ്പോഴും അതീവ സമാധാനവതിയുമാണ് അവൾ.
പീതപുഷ്പകൃതാമാലാ ഹാരകേയൂരഭൂഷണാ । മുദ്രികാ കംകണോപേതാ കര്ണകുംഡലമംഡിതാ
മഞ്ഞ പുഷ്പങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള മാല ധരിച്ചും, മാലകളും കൈവളകളും അണിഞ്ഞും, മോതിരവും കങ്കണവും ഉള്ളതും, കാതിൽ കുണ്ഡലങ്ങൾ അണിഞ്ഞവളുമാണ് അവൾ.
പീതേന വാസസാ ദേവീ സദൈവ പരിരാജതേ । ത്രൈലോക്യസ്യോപകാരായ പോഷണായാദ്വിതീയകാ
പസുവർണ്ണ വസ്ത്രം ധരിച്ച ദേവി എപ്പോഴും ത്രിലോകത്തിന്റെയും ഉപകാരത്തിനും പോഷണത്തിനും വേണ്ടി പ്രകാശിക്കുന്നു.
യസ്യാഃ ശീലം ദ്വിജശ്രേഷ്ഠ സദൈവ പരികീര്തിതമ് । സേയം ദയാ സു സംപ്രാപ്താ തവ പാര്ശ്വേ ദ്വിജോത്തമ
ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനായവനേ, എപ്പോഴും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്ന സ്വഭാവമുള്ള ഈ ദയ എന്നൊപ്പം നിന്നരികിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു.
ഇയം വൃദ്ധാ മഹാപ്രാജ്ഞ ഭാവഭാര്യാ തപസ്വിനീ । മമ മാതാ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠ ധര്മോഹം തവ സുവ്രത
ഈ പ്രായമായ, വലിയ ജ്ഞാനമുള്ള, ഭാവഭാര്യയായ, തപസ്സുകാരിയായവൾ എന്റെ അമ്മയാണ്, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ; ഞാൻ ധർമ്മമാണ്, നീ വ്രതനിഷ്ഠനാണ്.
ഇതി ജ്ഞാത്വാ ശമം ഗച്ഛ മാമേവം പരിപാലയ । ദുര്വാസാ ഉവാച- യദി ധര്മഃ സമായാതോ മത്സമീപം തു സാംപ്രതമ്
ഇത് മനസ്സിലാക്കി, സമാധാനത്തിലേക്ക് പോവൂ; എന്നെ ഇങ്ങനെ സംരക്ഷിക്കണം. ദുര്വാസൻ പറഞ്ഞു: ധർമ്മം ഇപ്പോൾ എന്റെ അടുത്തെത്തിയെങ്കിൽ—
ഏതന്മേ കാരണം ബ്രൂഹി കിം തേ ധര്മ കരോമ്യഹമ് । ധര്മ ഉവാച- കസ്മാത്ക്രുദ്ധോസി വിപ്രേന്ദ്ര കിമേതൈര്വിപ്രിയം കൃതമ്
ഇതിന് കാരണമെന്തെന്ന് പറയൂ, നീ എനിക്ക് ചെയ്യേണ്ട ധർമ്മം എന്താണ്? ധർമ്മൻ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനേ, നീ എന്തിനാണ് കോപിച്ചിരിക്കുന്നത്? ഇവർ എന്താണ് തെറ്റു ചെയ്തതെന്ന് പറയൂ.
തന്മേ ത്വം കാരണം ബ്രൂഹി ദുര്വാസോ യദി മന്യസേ । ദുര്വാസാ ഉവാച- യേനാഹം കുപിതോ ദേവ തദിദം കാരണം ശൃണു
ദുര്വാസാ, നീ ഉചിതമെന്നു കരുതുന്നുവെങ്കിൽ കാരണമെനിക്കു പറയൂ. ദുര്വാസൻ പറഞ്ഞു: ഞാൻ കോപിച്ചത് എങ്ങനെയാണെന്നു കേൾക്കൂ, ദേവനേ.
ദമശൌചൈഃ സുസംക്ലേശൈഃ ശോധിതം കായമാത്മനഃ । ലക്ഷവര്ഷപ്രമാണം വൈ തപശ്ചര്യാ മയാ കൃതാ
സ്വയംനിയമവും ശുദ്ധിയും കഠിനമായ തപസ്സും കൊണ്ട് ഞാൻ എന്റെ ശരീരം ശുദ്ധീകരിച്ചു; ലക്ഷം വർഷം തപസ്സു ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ഏവം പശ്യസി മാമേവം ദയാ തേന പ്രവര്തതേ । തസ്മാത്ക്രുദ്ധോസ്മി തേദ്യൈവ ശാപമേവം ദദാമ്യഹമ്
ഇങ്ങനെ നീ എന്നെ കാണുമ്പോൾ, ദയ എന്നനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ കോപിച്ചത്, ഇന്നുതന്നെ ഞാൻ ശാപം നൽകും.
ഏവം ശ്രുത്വാ തദാ തസ്യ തമുവാച മഹാമതിഃ । ധര്മ ഉവാച- മയി നഷ്ടേ മഹാപ്രാജ്ഞ ലോകോ നാശം സമേഷ്യതി
ഇത് കേട്ടശേഷം, മഹാമതിയായവൻ അവനോട് പറഞ്ഞു. ധർമ്മൻ പറഞ്ഞു: എനിക്ക് നാശം സംഭവിച്ചാൽ, മഹാജ്ഞാനിയേ, ലോകം നശിക്കും.
ദുഃഖമൂലമഹം താത നികര്ശാമി ഭൃശം ദ്വിജ । സൌഖ്യം പശ്ചാദഹം ദദ്മി യദി സത്യം ന മുംചതി
ഞാൻ തന്നെയാണ് ദു:ഖത്തിന്റെ മൂലകാരണമായത്, പ്രിയനേ, ഞാൻ ദ്വിജനേ, അതിവേകമവരെ ബാധിക്കുന്നു; സത്യം ഉപേക്ഷിക്കാതെ ഇരുന്നാൽ, പിന്നെ ഞാൻ സുഖം നൽകും.
പാപോയം സുഖമൂലസ്തു പുണ്യം ദുഃഖേന ലഭ്യതേ । പുണ്യമേവം പ്രകുര്വാണഃ പ്രാണീ പ്രാണാന്വിമുംചതി
പാപം സുഖത്തിന്റെ മൂലമാണ്, പക്ഷേ പുണ്യം ദു:ഖത്തിലൂടെ ലഭിക്കും; ഇങ്ങനെ പുണ്യം ചെയ്യുന്നവൻ ജീവൻ വിട്ട് പോകുന്നു.
മഹത്സൌഖ്യം ദദാമ്യേവം പരത്ര ച ന സംശയഃ । ദുര്വാസാ ഉവാച- സുഖം യേനാപ്യതേ തേന പരം ദുഃഖം പ്രപദ്യതേ
ഇങ്ങനെ ഞാൻ വലിയ സുഖം നൽകുന്നു, പിന്നെയും സംശയമില്ല. ദുര്വാസൻ പറഞ്ഞു: ആരാണ് സുഖം അനുഭവിക്കുന്നത്, അവൻ വലിയ ദു:ഖവും അനുഭവിക്കും.