ഏവം ന്യാസം സമുദ്ധര്തുഃ പുത്രാഃ കാംത ഭവംതി വൈ । സംസാരേ ദുഃഖബഹുലാ ദൃശ്യംതേ യത്രതത്ര ച
ഇങ്ങനെ, പ്രിയേ, ന്യാസ് എടുത്ത മക്കൾ ഈ ലോകത്ത് എവിടെയും, ദുഃഖം നിറഞ്ഞവരായി കാണപ്പെടുന്നു.
ഋണസംബംധിനഃ പുത്രാന്പ്രവക്ഷ്യാമി തവാഗ്രതഃ
പണക്കടവുമായി ബന്ധമുള്ള മക്കളെക്കുറിച്ച് ഞാൻ ഇപ്പോൾ നിനക്കു മുന്നിൽ പറയാം.
സുമനോവാച- ഋണസംബംധിനം പുത്രം പ്രവക്ഷ്യാമി തവാഗ്രതഃ । ഋണം യസ്യ ഗൃഹീത്വാ യഃ പ്രയാതി മരണം കില
സുമനസ് പറഞ്ഞു: പണക്കടവുമായി ബന്ധമുള്ള മകനെക്കുറിച്ച് ഞാൻ നിനക്കു മുന്നിൽ പറയാം; കടം എടുത്ത്, മരണത്തിലേക്ക് പോകുന്നവനാണ്.
അര്ഥദാതാ സുതോ ഭൂത്വാ ഭ്രാതാ ചാഥ പിതാ പ്രിയാ । മിത്രരൂപേണ വര്ത്തേത അതിദുഷ്ടഃ സദൈവ സഃ
മകനായി, സഹോദരനായി, പ്രിയ പിതാവായി, സുഹൃത്ത് രൂപത്തിൽ, അവൻ എപ്പോഴും അത്യന്തം ദുഷ്ടമായി പെരുമാറുന്നു.
ഗുണം നൈവ പ്രപശ്യേത സ ക്രൂരോ നിഷ്ഠുരാകൃതിഃ । ജല്പതേ നിഷ്ഠുരം വാക്യം സദൈവ സ്വജനേഷു ച
അവൻ ഗുണം ഒരിക്കലും കാണുന്നില്ല; ക്രൂരനും, കഠിനമായ രൂപമുള്ളവനും, സ്വന്തം ആളുകളോടും എപ്പോഴും കഠിനമായ വാക്കുകൾ സംസാരിക്കുന്നവനുമാണ്.
മിഷ്ടംമിഷ്ടം സമശ്നാതി ഭോഗാന്ഭുംജതി നിത്യശഃ । ദ്യൂതകര്മരതോ നിത്യം ചൌരകര്മണി സസ്പൃഹഃ
അവൻ മധുരവും അമധുരവുമായ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു, സുഖങ്ങൾ എപ്പോഴും അനുഭവിക്കുന്നു, ചതിയാട്ടത്തിൽ എപ്പോഴും താല്പര്യവാനാണ്, മോഷണത്തിൽ ആഗ്രഹമുള്ളവനാണ്.
ഗൃഹദ്രവ്യം ബലാദ്ഭുംക്തേ വാര്യമാണഃ സ കുപ്യതി । പിതരം മാതരം ചൈവ കുത്സതേ ച ദിനേദിനേ
അവൻ വീട്ടിലെ സമ്പത്ത് ബലമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു; തടഞ്ഞാൽ കോപം കാണിക്കുന്നു; പിതാവിനെയും മാതാവിനെയും ദിവസേന അപമാനിക്കുന്നു.
ദ്രാവകസ്ത്രാസകശ്ചൈവ ബഹുനിഷ്ഠുരജല്പകഃ । ഏവം ഭുക്ത്വാഥ തദ്ദ്രവ്യം സുഖേന പരിതിഷ്ഠതി
അവൻ കവർച്ചക്കാരനും ഭയപ്പെടുത്തുന്നവനും, അനേകം കഠിനവാക്കുകൾ പറയുന്നവനുമാണ്; അങ്ങനെ ആ സമ്പത്ത് ഉപയോഗിച്ച്, സുഖത്തോടെ താമസിക്കുന്നു.
ജാതകര്മാദിഭിര്ബാല്യേ ദ്രവ്യം ഗൃഹ്ണാതി ദാരുണഃ । പുനര്വിവാഹസംബംധാന്നാനാഭേദൈരനേകധാ
കുഞ്ഞ് കാലത്ത് ജനനവിദികളും മറ്റും വഴി, കഠിനഹൃദയൻ സമ്പത്ത് കൈക്കൊള്ളുന്നു; പിന്നെ വിവാഹബന്ധങ്ങൾക്കും മറ്റു ബന്ധങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ, പലവിധ വിഭജനങ്ങൾ വഴി, പലതരത്തിൽ സമ്പത്ത് കൈമാറുന്നു.
ഏവം സംജായതേ ദ്രവ്യമേവമേതദ്ദദാത്യപി । ഗൃഹക്ഷേത്രാദികം സര്വം മമൈവ ഹി ന സംശയഃ
ഇങ്ങനെ സമ്പത്ത് ഉണ്ടാകുന്നു, അതുപോലെ തന്നെ അത് മറ്റുള്ളവർക്കും നൽകുന്നു; വീടും നിലവും മറ്റെല്ലാം എന്റെതാണെന്നതിൽ ഒരു സംശയവും ഇല്ല.
പിതരം മാതരം ചൈവ ഹിനസ്ത്യേവ ദിനേദിനേ । സുഖംഡൈര്മുശലൈശ്ചൈവ സര്വഘാതൈഃ സുദാരുണൈഃ
അവൻ പിതാവിനെയും മാതാവിനെയും ദിവസേന ദോഷം ചെയ്യുന്നു; കഠിനവാക്കുകളും ഉരുളകളുമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്, അതുപോലെ തന്നെ ഭയാനകമായ എല്ലാ ദോഷങ്ങളുമാണ് ചെയ്യുന്നത്.
മൃതേ തു തസ്മിന്പിതരി മാതര്യേവാതിനിഷ്ഠുരഃ । നിഃസ്നേഹോ നിഷ്ഠുരശ്ചശ്ചൈവ ജായതേ നാത്ര സംശയഃ
പിതാവ് മരിച്ചാൽ, അവൻ മാതാവിനോടും അത്യന്തം കഠിനമാകുന്നു; സ്നേഹമില്ലാതെ, കഠിനഹൃദയനായി മാറുന്നു, ഇതിൽ ഒരു സംശയവും ഇല്ല.
ശ്രാദ്ധകര്മാണി ദാനാനി ന കരോതി കദൈവ സഃ । ഏവംവിധാശ്ച വൈ പുത്രാഃ പ്രഭവംതി മഹീതലേ
അവൻ ഒരിക്കലും ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുകയോ ദാനം നൽകുകയോ ചെയ്യില്ല; ഇങ്ങനെയുള്ള പുത്രന്മാർ ഭൂമിയിൽ ഉണ്ടാകുന്നു.
രിപും പുത്രം പ്രവക്ഷ്യാമി തവാഗ്രേ ദ്വിജപുംഗവ । ബാല്യേ വയസി സംപ്രാപ്തേ രിപുത്വേ വര്തതേ സദാ
ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഞാൻ നിന്റെ മുന്നിൽ ശത്രുവായ പുത്രനെ കുറിച്ച് പറയാം; ബാല്യത്തിൽ, വയസ്സാകുമ്പോൾ, അവൻ എപ്പോഴും ശത്രുത്വത്തോടെ പെരുമാറുന്നു.
പിതരം മാതരം ചൈവ ക്രീഡമാനോ ഹി താഡയേത് । താഡയിത്വാ പ്രയാത്യേവ പ്രഹസ്യൈവ പുനഃപുനഃ
കളിക്കുമ്പോൾ, അവൻ പിതാവിനെയും മാതാവിനെയും അടിക്കുന്നു; അടിച്ച ശേഷം, വീണ്ടും വീണ്ടും ചിരിച്ച് അവൻ അകന്നു പോകുന്നു.
പുനരായാതി സംത്രസ്തഃ പിതരം മാതരം പ്രതി । സക്രോധോ വര്തതേ നിത്യം കുത്സതേ ച പുനഃപുനഃ
പിന്നെ ഭയപ്പെട്ട്, അവൻ പിതാവിനെയും മാതാവിനെയും സമീപിക്കുന്നു; എപ്പോഴും കോപത്തോടെ പെരുമാറുന്നു, വീണ്ടും വീണ്ടും അവരെ അപമാനിക്കുന്നു.
ഏവം സംവര്തതേ നിത്യം വൈരകര്മണി സര്വദാ । പിതരം മാരയിത്വാ ച മാതരം ച തതഃ പുനഃ
ഇങ്ങനെ, അവൻ എപ്പോഴും ശത്രുത്വപ്രവൃത്തികളിൽ തുടരുന്നു; പിതാവിനെയും മാതാവിനെയും കൊല്ലുകയും, പിന്നെയും—
പ്രയാത്യേവം സ ദുഷ്ടാത്മാ പൂര്വവൈരാനുഭാവതഃ । അഥാതഃ സംപ്രവക്ഷ്യാമി യസ്മാല്ലഭ്യം ഭവേത്പ്രിയമ്
പൂർവശത്രുത്വത്തിന്റെ ഫലമായി, ആ ദുഷ്ടാത്മാവ് അകന്നു പോകുന്നു; ഇനി ഞാൻ പ്രിയപ്പെട്ട പുത്രനെ എങ്ങനെ നേടാമെന്ന് പറയാം.
ജാതമാത്രഃ പ്രിയം കുര്യാദ്ബാല്യേ ലാലനക്രീഡനൈഃ । വയഃ പ്രാപ്യ പ്രിയം കുര്യാന്മാതൃപിത്രോരനന്തരമ്
ജനിച്ച ഉടൻ തന്നെ, സ്നേഹത്തോടെ പെരുമാറണം; ബാല്യത്തിൽ ലാളനയും കളിയും നൽകണം; വയസ്സാകുമ്പോൾ, മാതാപിതാക്കൾക്ക് സ്നേഹം കാണിക്കണം.
ഭക്ത്യാ സംതോഷയേന്നിത്യം താവുഭൌ പരിതോഷയേത് । സ്നേഹേന വചസാ ചൈവ പ്രിയസംഭാഷണേന ച
അവൻ എപ്പോഴും ഭക്തിയോടെ, സ്നേഹത്തോടും, വാക്കുകളിലൂടെയും, സുഖകരമായ സംസാരത്തിലൂടെയും, ഇരുവരെയും സന്തോഷിപ്പിക്കണം.
മൃതേ ഗുരൌ സമാജ്ഞായ സ്നേഹേന രുദതേ പുനഃ । ശ്രാദ്ധകര്മാണി സര്വാണി പിംഡദാനാദികാം ക്രിയാമ്
ഗുരു മരിച്ചാൽ, അതറിയിച്ച് സ്നേഹത്തോടെ വീണ്ടും കരയുന്നു; എല്ലാ ശ്രാദ്ധകർമങ്ങളും, പിണ്ഡദാനം പോലുള്ള കർമങ്ങളും ചെയ്യുന്നു.
കരോത്യേവ സുദുഃഖാര്തസ്തേഭ്യോ യാത്രാം പ്രയച്ഛതി । ഋണത്രയാന്വിതഃ സ്നേഹാദ്ഭുംജാപയതി നിത്യശഃ
അവൻ അതെല്ലാം അത്യന്തം ദുഃഖത്തോടെ ചെയ്യുന്നു, അവരുടെ യാത്രയ്ക്ക് സഹായം നൽകുന്നു; മൂന്നു കടങ്ങളാൽ ബന്ധപ്പെട്ടു, സ്നേഹത്താൽ എപ്പോഴും അവരെ ഭക്ഷിപ്പിക്കുന്നു.
യസ്മാല്ലഭ്യം ഭവേത്കാംത പ്രയച്ഛതി ന സംശയഃ । പുത്രോ ഭൂത്വാ മഹാപ്രാജ്ഞ അനേന വിധിനാ കില
ഇതിനാൽ, പ്രിയപ്പെട്ട പുത്രനെ നേടാം, ഇതിൽ സംശയമില്ല; ഈ രീതിയിലായാണ് മഹാപണ്ഡിതനായ പുത്രൻ ലഭിക്കുന്നത്.
ഉദാസീനം പ്രവക്ഷ്യാമി തവാഗ്രേ പ്രിയ സാംപ്രതമ് । ഉദാസീനേന ഭാവേന സദൈവ പരിവര്തതേ
ഇപ്പോൾ ഞാൻ നിന്റെ മുന്നിൽ ഉദാസീന പുത്രനെ കുറിച്ച് പറയാം; ഉദാസീനഭാവത്തോടെ, അവൻ എപ്പോഴും ഇങ്ങനെ പെരുമാറുന്നു.
ദദാതി നൈവ ഗൃഹ്ണാതി ന ച കുപ്യതി തുഷ്യതി । നോ വാ ദദാതി സംത്യജ്യ ഉദാസീനോ ദ്വിജോത്തമ
അവൻ നൽകുകയോ സ്വീകരിക്കുകയോ ചെയ്യില്ല, കോപിക്കുകയോ സന്തോഷിക്കുകയോ ചെയ്യില്ല; അല്ലെങ്കിൽ, ഉപേക്ഷിച്ച ശേഷം, നൽകുകയോ സ്വീകരിക്കുകയോ ചെയ്യില്ല, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഉദാസീനനായി.
തവാഗ്രേ കഥിതം സര്വം പുത്രാണാം ഗതിരീദൃശീ । യഥാ പുത്രസ്തഥാ ഭാര്യാ പിതാ മാതാഥ ബാംധവാഃ
പുത്രന്മാരുടെ ഗതിയെക്കുറിച്ച് എല്ലാം ഞാൻ നിന്റെ മുന്നിൽ പറഞ്ഞു; പുത്രൻ എങ്ങനെയാണോ, അതുപോലെ ഭാര്യയും, പിതാവും, മാതാവും, ബന്ധുക്കളും.
ഭൃത്യാശ്ചാന്യേ സമാഖ്യാതാഃ പശവസ്തുരഗാസ്തഥാ । ഗജാ മഹിഷ്യോ ദാസാശ്ച ഋണസംബംധിനസ്ത്വമീ
മറ്റു സേവകരും, പശുക്കൾ, കുതിരകൾ, ആനകൾ, മഹിഷികൾ, ദാസന്മാർ, കടംകയറ്റിയവർ എന്നിവയും ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
ഗൃഹീതം ന ഋണം തേന ആവാഭ്യാം തു ന കസ്യചിത് । ന്യാസമേവം ന കസ്യാപി കൃതം വൈ പൂര്വജന്മനി
ഞങ്ങൾ രണ്ടുപേരും ആരുടെയും കടം എടുത്തിട്ടില്ല; മുൻജന്മത്തിൽ ആരെയും ഞങ്ങൾ വിശ്വാസത്തിൽ സ്വീകരിച്ചിട്ടില്ല.
ധാരയാവോ ന കസ്യാപി ഋണം കാംത ശൃണുഷ്വഹി । ന വൈരമസ്തി കേനാപി പൂര്വജന്മനി വൈ കൃതമ്
പ്രിയേ, ഞങ്ങൾ ആരുടെയും കടം വഹിക്കുന്നില്ല; മുൻജന്മത്തിൽ ആരുമായും ഞങ്ങൾ വൈരമില്ല, ഇതു കേൾക്കു.
ആവാഭ്യാം ഹി ന വിപ്രേംദ്ര ന ത്യക്തം ഹി തഥാപതേ । ഏവം ജ്ഞാത്വാ ശമം ഗച്ഛ ത്യജ ചിംതാമനര്ഥകീമ്
ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ, ഞങ്ങൾ രണ്ടുപേരും ആരെയും ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടില്ല, ആരും ഞങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടില്ല; ഇതു മനസ്സിലാക്കി മനസ്സ് ശാന്തമാക്കൂ, അനാവശ്യമായ ചിന്തകൾ ഉപേക്ഷിക്കൂ.