തവ പുത്രാ മഹാഭാഗേ തപഃ ശാംതി വിവര്ജിതാഃ । തേന പാപേന തേ സര്വേ പതിതാ വൈ മഹത്പദാത്
നിന്റെ മക്കൾ, മഹാഭാഗ്യവതിയേ, തപസ്സും മനസ്സിന്റെ സമാധാനവും ഇല്ലാതവരായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ആ പാപം മൂലം അവർ എല്ലാവരും മഹത്തായ നിലയിൽ നിന്ന് വീണുപോയത്.
ഏവം ജ്ഞാത്വാ ശമം ഗച്ഛ മുംച ദുഃഖം സുഖം തഥാ । കസ്യ പുത്രാശ്ച മിത്രാണി കസ്യ സ്വജന ബാംധവാഃ
ഇത് മനസ്സിലാക്കി, മനസ്സിലു സമാധാനം നേടൂ, ദു:ഖവും സന്തോഷവും ഉപേക്ഷിക്കൂ. ആരുടെ മക്കളാണ്, ആരുടെ സുഹൃത്തുക്കളാണ്, ആരുടെ ബന്ധുക്കളാണ് ഈ ലോകത്ത്?
ആത്മകര്മാനുസാരേണ സുഖം ജീവംതി ജംതവഃ । പരാര്ഥേ ചിംതനം ദേവി തത്ത്വജ്ഞാനേന പംഡിതാഃ
ഓരോ ജീവിയും സ്വന്തം പ്രവൃത്തിയുടെ പ്രകാരം സന്തോഷം അനുഭവിക്കുന്നു. എന്നാൽ, സത്യജ്ഞാനമുള്ള പണ്ഡിതന്മാർ, ദേവി, മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാവി ചിന്തിക്കുന്നു.
ന കുര്വംതി മഹാത്മാനോ വ്യര്ഥമേവ ന സംശയഃ । പംചഭൂതാത്മകം കായം കേവലം സംധിജര്ജരമ്
മഹാത്മാക്കൾ ഒരിക്കലും വ്യർത്ഥമായ പ്രവർത്തികൾ ചെയ്യാറില്ല, ഇതിൽ സംശയമില്ല. ഈ ശരീരം അഞ്ചു ഭൂതങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളതും, സന്ധികളാൽ ചേർന്നതും, വളരെ ദുർബലവുമാണ്.
ആത്മമിത്രം കൃതം തേന സര്വം ദേവി സുഖാശയാ । ആത്മാ നാമ മഹാപുണ്യഃ സര്വഗഃ സര്വദര്ശകഃ
സ്വയം തന്നെ സുഹൃത്തായി ആക്കുമ്പോൾ, ദേവി, എല്ലാം സന്തോഷം പ്രതീക്ഷിച്ച് സാധ്യമാകും. ആത്മാവാണ് മഹാപുണ്യവും, എല്ലായിടത്തും ഉള്ളതും, എല്ലാം കാണുന്നതും.
സര്വസിദ്ധിസ്തു സര്വാത്മാ സാത്വികഃ സര്വസിദ്ധിദഃ । ഏവം സര്വമയോ ദേവി ഭ്രമത്യേകോ നിരഞ്ജനഃ
എല്ലാം നിറഞ്ഞ ആത്മാവാണ്, ദേവി, എല്ലാ സിദ്ധികളും നൽകുന്നവൻ, ശുദ്ധനും, എല്ലാ സിദ്ധികൾക്കും കാരണമാകുന്നതും. അങ്ങനെ, എല്ലാം ആകുന്നവൻ, ഒരുവൻ, നിർമലനായി അലഞ്ഞുനടക്കുന്നു.
ഭ്രമതാ നിര്ജനേ യേന മൂര്തിമംതോ ദ്വിജോത്തമാഃ । ചത്വാരോ ദര്ശിതാഃ പുണ്യാ മൂര്തിമംതോ മഹൌജസഃ
ഒറ്റയ്ക്കു സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ, ആരോ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരായ നാലു മഹാശക്തിയുള്ള സന്മാർഗ്ഗികളെ കണ്ടു.
പംചമഃ ശ്വസനശ്ചൈവ പൂര്വാണാം മിത്രമേവ ച । അഥോ ആത്മാ സമായാതോ ജ്ഞാനസാഹായ്യമേവ വാ
അഞ്ചാമത്തേത് ശ്വാസനാണ്, അതാണ് മുമ്പുള്ളവരുടെ സുഹൃത്ത്. പിന്നെ ആത്മാവാണ് എത്തിയതോ, അല്ലെങ്കിൽ ജ്ഞാനത്തിന് സഹായം ചെയ്യാനോ.
സ താന്ദൃഷ്ട്വാ മഹാത്മാ വൈ ജ്ഞാനമാത്മാ സമബ്രവീത് । ജ്ഞാന പശ്യ അമീ പംച മംത്രയംതഃ പരസ്പരമ്
അവരെ കണ്ടപ്പോൾ, മഹാത്മാവായ ജ്ഞാനം ആത്മാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'ജ്ഞാനമേ, നോക്കൂ, ഇവ അഞ്ചുപേരും തമ്മിൽ ആലോചിക്കുന്നു.'
ഏതാന്ഗത്വാബ്രവീഹി ത്വം യൂയം ക ഇതി പൃച്ഛ ഹ । ജ്ഞാനം വാക്യം പരം ശ്രുത്വാ സാര്ഥം തസ്യ മഹാത്മനഃ
നീ അവരോടു ചെന്നു ചോദിക്കൂ: 'നിങ്ങൾ ആരാണ്?' മഹാത്മാവിന്റെ ആ ഉത്തമവും അർത്ഥവത്തുമായ വാക്കുകൾ കേട്ടു, ജ്ഞാനമേ.
തദാഹാത്മാനമാരാധ്യമേതൈഃ കിം തേ പ്രയോജനമ് । തത്ത്വതോ ബ്രൂഹി മേ ദേവ സദാ ശുദ്ധോസി സര്വദാ
ഇവയൊക്കെ കൊണ്ട് താങ്കളുടെ ആത്മാവിനെ ആരാധിച്ചാൽ, താങ്കൾക്ക് എന്താണ് അതിൽ നിന്നു ലഭിക്കേണ്ടത്? ദൈവമേ, സത്യം പറഞ്ഞുതരൂ; താങ്കൾ എല്ലായ്പ്പോഴും ശുദ്ധനാണ്, എല്ലായ്പ്പോഴും.
ആത്മോവാച- ഏതേ പംച മഹാഭാഗാ രൂപവംതോ മനസ്വിനഃ । ഗത്വാ സംദര്ശയാമ്യേനാനാഭാഷ്യേ ജ്ഞാന ശ്രൂയതാമ്
ആത്മാവ് പറഞ്ഞു: ഇവ അഞ്ച് മഹത്തായ ജീവികൾ ആകുന്നു, രൂപവും ബുദ്ധിയും ഉള്ളവർ. ഞാൻ പോയി ഇവരെ കാണിച്ചുതരാം; പറയാൻ പാടില്ലാത്ത ജ്ഞാനം കേൾക്കൂ.
ഭവ്യാനേതാന്പ്രവക്ഷ്യാമി പംചമീം ഗതിമാഗതാന് । ദൂതത്വം ഗച്ഛ ഭോ ജ്ഞാന കുശലോ ദൂതകര്മണി
ഇവരെ സംബന്ധിച്ചുള്ള ഭാഗ്യം നിറഞ്ഞ അഞ്ചാമത്തെ നില ഞാൻ അവർക്കു വിശദീകരിക്കും. ജ്ഞാനമേ, നീ ദൂതനായി പോകൂ; ദൂതന്റെ ജോലി ചെയ്യാൻ നീ പാടില്ലാത്തവനല്ല.
ജ്ഞാനമുവാച- ത്വമാത്മഞ്ഛൃണു മേ വാക്യം സത്യം സത്യം വദാമ്യഹമ് । ഏതേഷാം സംഗതിസ്താത കാര്യാ നൈവ ത്വയാ കദാ
ജ്ഞാനം പറഞ്ഞു: ആത്മാവേ, എന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ; ഞാൻ സത്യം പറയുന്നു, സത്യം തന്നെ. ഇവരോടൊപ്പം ചേർന്നിരിക്കരുത്, പ്രിയനേ, അതൊരിക്കലും ചെയ്യരുത്.
പംചാനാമപി ശുദ്ധാത്മന്ന കാര്യം ശുഭമിച്ഛതാ । ഭവതഃ സംഗതിം മോഹ ഇച്ഛത്യേഷ മഹാമതേ
ശുദ്ധമായ ആത്മാവേ, ഈ അഞ്ചുപേരോടും ചേർന്ന് നന്മ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ഒരു പ്രവർത്തിയും ചെയ്യരുത്. ഭാവനയുള്ളവനേ, താങ്കളോടൊപ്പം ചേർന്നിരിക്കണമെന്ന് ആഗ്രഹിക്കുന്നത് മായയാണ്.
ആത്മോവാച- ഏതേഷാം സംഗതിം ജ്ഞാന കസ്മാദ്വാരയതേ ഭവാന് । തന്മേ ത്വം കാരണം ബ്രൂഹി യാഥാതഥ്യേന പംഡിത
ആത്മാവ് പറഞ്ഞു: ജ്ഞാനമേ, ഇവരോടൊപ്പം ചേരുന്നത് എങ്ങനെ തടയുന്നു എന്ന് പറയൂ. ഇതിന് യഥാർത്ഥ കാരണം നീ പറഞ്ഞുതരൂ, പണ്ഡിതനേ.
ജ്ഞാനമുവാച- ഏതേഷാം സംഗമാത്രാത്തു മഹദ്ദുഃഖം ഭവിഷ്യതി । ദുഃഖമൂലാ ഹി പംചൈവ ശോകസംതാപകാരകാഃ
ജ്ഞാനം പറഞ്ഞു: ഇവരോടൊപ്പം ചേരുന്നത് കൊണ്ടു വലിയ ദു:ഖം ഉണ്ടാകും. ഈ അഞ്ചുപേരും ദു:ഖത്തിന്റെ മൂലമാണ്; അവർ ദു:ഖവും വേദനയും ഉണ്ടാക്കുന്നു.
ഏവമസ്തു മഹാപ്രാജ്ഞ കരിഷ്യേ വചനം തവ । ജ്ഞാനമാഭാഷ്യ സ ഹ്യാത്മാ ധ്യാനേന സഹ സംഗതഃ
മഹാബുദ്ധിമാനേ, അതെ, ഞാൻ നിന്റെ വാക്കുകൾ അനുസരിക്കും. ജ്ഞാനത്തോടൊപ്പം സംസാരിച്ച ശേഷം ആത്മാവ് ധ്യാനത്തോടൊപ്പം ചേർന്നു.
കശ്യപ ഉവാച- തതഃ പംചൈവ തേ തത്രാദ്രാക്ഷുരാത്മാനമേവ തമ് । ബുദ്ധിമൂചുഃ സമാഹൂയ സംഗച്ഛാത്മാനമേവ ഹി
കശ്യപൻ പറഞ്ഞു: പിന്നെ ആ അഞ്ച് പേർ അവിടെ ആത്മാവിനെ കണ്ടു. ബുദ്ധിയെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു: നമുക്ക് ആത്മാവിനോടൊപ്പം ചേരാം.
ദൂതത്വം കുരു കല്യാണി അസ്മാകമാത്മനാ സഹ । പംചതത്ത്വാ മഹാത്മാനോ വിശ്വസ്യധാരകാഃ ശുഭാഃ
നല്ലതായവളേ, ഞങ്ങൾക്കായി ആത്മാവിനോടൊപ്പം ദൂതനായി പ്രവർത്തിക്കൂ. അഞ്ച് മഹത്തായ തത്ത്വങ്ങൾ ലോകത്തെ താങ്ങുന്നവയും ശുഭകരവുമാണ്.
ഭവതോ മൈത്രമിച്ഛംതി ഇത്യാഭാഷ്യ മഹാമതിമ് । ഗത്വാ ബുദ്ധേ ത്വയാ കാര്യം കര്തവ്യം ന ഇതോ വ്രജ
താങ്കളുടെ സൗഹൃദം ആഗ്രഹിച്ചുകൊണ്ട് അവർ മഹാബുദ്ധിയോടു പറഞ്ഞു. ബുദ്ധിയിലേക്കു പോകൂ; അവിടെ തന്നെയാണ് നിന്റെ ജോലി, മറ്റൊരിടത്തേക്കും പോകരുത്.
ഏവമസ്തു മഹാഭാഗാ കരിഷ്യേ കാര്യമുത്തമമ് । ഏവമാഭാഷിതം തേഷാം ഗത്വാഽഹാത്മാനമേവ തമ്
അതെ, മഹാഭാഗവതികളേ, ഞാൻ ഉത്തമമായ ജോലി നിർവഹിക്കും. അവർ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ അവൾ ആത്മാവിനോടു പോയി.
അഹം ബുദ്ധിര്മഹാഭാഗ ഭവംതം സമുപാഗതാ । ദൂതത്വേ മഹതാം പാര്ശ്വാത്തേഷാം ത്വം വചനം ശൃണു
മഹാഭാഗവനേ, ഞാൻ ബുദ്ധിയാണ്; ഞാൻ താങ്കളോടു വന്നിരിക്കുന്നു. മഹത്തായവരുടെ ദൂതയായി, അവരുടെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ.
ഭവന്മൈത്രീം സമിച്ഛംതി അക്ഷയാം പംച ആത്മകാഃ । കുരു മൈത്രീം മഹാപ്രാജ്ഞ ജഹി ധ്യാനം സുദൂരതഃ
അഞ്ച് ആത്മാക്കളും താങ്കളോടുള്ള അക്ഷയമായ സൗഹൃദം ആഗ്രഹിക്കുന്നു. മഹാബുദ്ധിമാനേ, സൗഹൃദം സ്ഥാപിക്കൂ; ധ്യാനം ദൂരത്തേക്ക് മാറ്റിക്കളയൂ.
ധ്യാനമുവാച- ന കര്തവ്യം ത്വയാ ചാത്മന്നൈതേഷാം വൈ സമാഗമമ് । ഏഷാം സംസര്ഗമാത്രേണ മഹദ്ദുഃഖം ഭവിഷ്യതി
ധ്യാനം പറഞ്ഞു: ആത്മാവേ, ഇവരോടൊപ്പം ചേരരുത്. ഇവരോടു ചേർന്നാൽ വലിയ ദു:ഖം ഉണ്ടാകും.
മയാ ജ്ഞാനേന ഹീനസ്ത്വം കഥം കര്മ കരിഷ്യതി । ഏവമേവ ന കര്തവ്യം തേഷാം ചൈവ സമാഗമമ്
ജ്ഞാനമില്ലാതെ ഞാൻ നിന്നെ വിട്ടുപോയാൽ, നീ എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കും? അതുകൊണ്ട് ഇവരോടൊപ്പം ചേരുന്നത് ഒരിക്കലും ചെയ്യരുത്.
ഗര്ഭവാസം നയിഷ്യംതി ഭവംതം നാന്യഥാ വിഭോ । ജ്ഞാനേനൈവ മയാ ഹീനോ അജ്ഞാനം യാസ്യസി ധ്രുവമ്
അവർ താങ്കളെ ഗർഭത്തിൽ എത്തിക്കും, ഭഗവാനേ, വേറൊന്നുമില്ല. ജ്ഞാനമില്ലാതെ ഞാൻ നിന്നെ വിട്ടാൽ, തീർച്ചയായും അജ്ഞതയിലേക്കാണ് നീ പോകുന്നത്.
ഏവമുക്ത്വാ തമാത്മാനം വിരരാമ മഹാമതിമ് । തതസ്താമാഗതാം ബുദ്ധിമാത്മാ പ്രോവാച നിശ്ചിതഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് മഹാബുദ്ധിമാനായവൾ മൗനം പാലിച്ചു. പിന്നെ ആത്മാവ് ഉറപ്പോടെ വന്ന ബുദ്ധിയോട് പറഞ്ഞു.
ജ്ഞാനധ്യാനൌ മഹാത്മാനൌ മംത്രിണൌ മമ ശോഭനൌ । തത്ര യാനം ന മേ യുക്തം തദ്ബുദ്ധേ കിം കരോമ്യഹമ്
എന്റെ മഹാന്മാരായ മന്ത്രിമാരായ ജ്ഞാനം, ധ്യാനം ഇവർ ഇല്ലാതെ ഞാൻ അവിടെ പോകുന്നത് ഉചിതമല്ല. ബുദ്ധിമാൻ, ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം എന്നു പറയൂ.
ഏവം ശ്രുത്വാ തതോ ബുദ്ധിസ്തേഷാം പാര്ശ്വേ യശസ്വിനീ । സമാചഷ്ട സമഗ്രം തത്കഥനം ജ്ഞാനധ്യാനയോഃ
ഇത് കേട്ട ബുദ്ധി മഹത്വം ഉള്ളവളായി അവരോടൊപ്പം ചെന്നു, ജ്ഞാനത്തിന്റെയും ധ്യാനത്തിന്റെയും വാക്കുകൾ മുഴുവനും പറഞ്ഞു.