സാ പുത്രം ദീപ്തിസംയുക്തം ദ്വിതീയമിവ ഭാസ്കരമ് । സുഭഗം ചാരുസര്വാംഗം സര്വലക്ഷണസംയുതമ്
അവൾ ദീപ്തിയുള്ള, രണ്ടാമത്തെ സൂര്യനെപ്പോലെ, മനോഹരമായ ശരീരവും എല്ലാ ശുഭലക്ഷണങ്ങളുമുള്ള ഒരു പുത്രനെ പ്രസവിച്ചു.
ചതുര്ബാഹും മഹാകായം ലോകപാലം സുരേശ്വരമ് । തേജോജ്വാലാസമാകീര്ണം ചക്രപദ്മസുഹസ്തകമ്
നാലു കൈകളും വലിയ ശരീരവും ലോകങ്ങളുടെ രക്ഷകനും ദേവന്മാരുടെ അധിപനും ആയ അവൻ, തേജസ്സിൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവനും, മനോഹരമായ കൈകളിൽ ചക്രവും താമരയും പിടിച്ചവനും ആയിരുന്നു.
ചംദ്രബിംബാനുകാരേണ വദനേന മഹാമതിഃ । രാജമാനം മഹാപ്രാജ്ഞം തേജസാ വൈഷ്ണവേന ച
ചന്ദ്രന്റെ വട്ടംപോലെയുള്ള മുഖം, മഹത്തായ ബുദ്ധി, വിഷ്ണുവിന്റെ തേജസ്സും ജ്ഞാനവും കൊണ്ട് പ്രകാശിച്ചവൻ, അതീവ ഭംഗിയോടെ തിളങ്ങി.
അന്യൈശ്ച ലക്ഷണൈര്ദിവ്യൈര്ദിവ്യഭാവൈരലംകൃതമ് । സര്വലക്ഷണസംപൂര്ണം ചംദ്രാസ്യം കമലേക്ഷണമ്
മറ്റു ദിവ്യലക്ഷണങ്ങളാലും ദിവ്യഗുണങ്ങളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട, എല്ലാ ശുഭലക്ഷണങ്ങളും നിറഞ്ഞ, ചന്ദ്രസദൃശമായ മുഖവും താമരപോലെയുള്ള കണ്ണുകളും ഉള്ളവനായിരുന്നു അവൻ.
ആജഗ്മുസ്തേ ത്രയോ ദേവാ ഋഷയോ വേദപാരഗാഃ । ഗംധര്വാശ്ച തതോ നാഗാഃ സിദ്ധാവിദ്യാധരാസ്തഥാ
പിന്നീട് മൂന്നു ദേവന്മാരും, വേദങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ഋഷിമാരും, ഗന്ധർവന്മാരും, നാഗന്മാരും, സിദ്ധന്മാരും വിദ്യാധരന്മാരും അവിടെ എത്തി.
ഋഷയഃ സപ്ത തേ ദിവ്യാഃ പൂര്വാപരമഹൌജസഃ । അന്യേ ച മുനയഃ പുണ്യാഃ പുണ്യമംഗലദായിനഃ
ആ ദിവ്യമായ ഏഴു ഋഷിമാരും, പുരാതനരും മഹത്തായ ശക്തിയുള്ളവരുമായ മറ്റു പുണ്യശാലി മുനിമാരും, പുണ്യവും മംഗളവും നൽകുന്നവരും അവിടെ എത്തി.
ആജഗ്മുസ്തേ മഹാത്മാനോ ഹര്ഷനിര്ഭരമാനസാഃ । തസ്മിഞ്ജാതേ മഹാഭാഗേ ഭഗവംതോ മഹൌജസി
ആ മഹാഭാഗ്യശാലിയും മഹത്തായവനുമായവന്റെ ജനനത്തിൽ ഹർഷം നിറഞ്ഞ മനസ്സോടെ മഹാത്മാക്കളായവർ അവിടെ എത്തി.
ആജഗ്മുര്ദേവതാഃ സര്വേ പര്വതാസ്തു തപസ്വിനഃ । ക്ഷീരാദ്യാഃ സാഗരാഃ സര്വേ നദ്യശ്ചൈവ തഥാമലാഃ
എല്ലാ ദേവന്മാരും, തപസ്സിൽ ലീനമായ പർവതങ്ങളും, ക്ഷീരസാഗരത്തോടു തുടങ്ങുന്ന എല്ലാ സമുദ്രങ്ങളും, വിശുദ്ധമായ നദികളും അവിടെ എത്തി.
പ്രീതിമംതസ്തതഃ സര്വേ യേ ചാന്യേ ഹി ചരാചരാഃ । മംഗലൈസ്തു മഹോത്സാഹം ചക്രുഃ സര്വേ സുരേശ്വരാഃ
അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന എല്ലാവരും, കൂടാതെ മറ്റു സജീവ-നിശ്ചല ജീവികളും സന്തോഷത്തോടെ ഉത്സവം നടത്തി; ദേവന്മാരുടെ നേതാക്കൾ വലിയ ആവേശത്തോടെ ശുഭകാര്യങ്ങൾ നടത്തി.
നനൃതുശ്ചാപ്സരാഃ സംഘാ ഗംധര്വാ ലലിതം ജഗുഃ । വേദമംത്രൈസ്തതോ ദേവാ ബ്രാഹ്മണാ വേദപാരഗാഃ
അപ്സരസുകളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ നൃത്തം ചെയ്തു, ഗന്ധർവന്മാർ മധുരമായി പാടിച്ചു; പിന്നെ ദേവന്മാരും വേദങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ബ്രാഹ്മണന്മാരും വേദമന്ത്രങ്ങൾ ഉച്ചരിച്ചു.
സ്തുവംതി തം മഹാത്മാനം സുതം വൈ കശ്യപസ്യ ച । ബ്രഹ്മാ വിഷ്ണുശ്ച രുദ്രശ്ച വേദാശ്ചൈവ സമാഗതാഃ
അവർ ആ മഹാത്മാവായ കശ്യപന്റെ പുത്രനെ സ്തുതിച്ചു; ബ്രഹ്മാവ്, വിഷ്ണു, രുദ്രൻ, കൂടാതെ വേദങ്ങൾ എല്ലാം അവിടെ ഒന്നിച്ചു.
സാംഗോപാംഗൈശ്ച സംയുക്താസ്തസ്മിഞ്ജാതേ മഹൌജസി । ത്രൈലോക്യേ യാനി സത്വാനി പുണ്യയുക്താനി സത്തമ
അവന്റെ ജനനത്തിൽ, അവന്റെ എല്ലാ അവയവങ്ങളോടും സഹിതം, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെ സദാചാരമുള്ള ജീവികൾ അവിടെ ഒന്നിച്ചു, നല്ലവരിൽ ഏറ്റവും മികച്ചവൻ.
സമാഗതാനി തത്രൈവ തസ്മിഞ്ജാതേ മഹൌജസി । മംഗലം ചക്രിരേ സര്വേ ഗീതപുണ്യൈര്മഹോത്സവൈഃ
അവന്റെ ജനനത്തിൽ അവിടെ കൂടിയ എല്ലാവരും, ഗീതങ്ങൾക്കും പുണ്യങ്ങൾക്കും ഉത്സവങ്ങൾക്കും ഒപ്പം, ശുഭകാര്യങ്ങൾ നടത്തി.
ഹര്ഷേണ നിര്ഭരാഃ സര്വേ പൂജയംതോ മഹൌജസഃ । ബ്രഹ്മാദ്യാശ്ച ത്രയോ ദേവാഃ കശ്യപോഥ ബൃഹസ്പതിഃ
സന്തോഷത്തിൽ നിറഞ്ഞ് എല്ലാവരും ആ മഹാത്മാവിനെ ആദരിച്ചു; ബ്രഹ്മാവും മറ്റ് രണ്ട് ദേവന്മാരും, കശ്യപനും ബൃഹസ്പതിയും.
ചക്രിരേ നാമകര്മാണി തസ്യൈവ ഹി മഹാത്മനഃ । വസുദത്തേതി വിഖ്യാതോ വസുദേതി പുനസ്തവ
അവൻ മഹാത്മാവിന്റെ നാമകരണം നടത്തി; അവൻ വസുദത്തൻ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായി, വീണ്ടും വസുദൻ എന്ന പേരിലും.
ആഖംഡലേതി തന്നാമ മരുത്വാന്നാമ തേ പുനഃ । മഘവാംശ്ച ബിഡൌജാസ്ത്വം പാകശാസന ഇത്യപി
അവന്റെ പേര് അഖണ്ഡലൻ എന്നും, വീണ്ടും മറുത്വാൻ എന്നും; നീ മഘവാൻ, ബിഡൗജസ്, പാകശാസനൻ എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
ശക്രശ്ചൈവ ഹി വിഖ്യാത ഇംദ്രശ്ചൈവേതി തേ സുതഃ । ഇത്യേതാനി ച നാമാനി തസ്യൈവ ച മഹാത്മനഃ
അവൻ ശക്രൻ എന്നും, ഇന്ദ്രൻ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു; അതിനാൽ, ഈ മഹാത്മാവിന്റെ പേരുകൾ ഇവയാണ്.
ചക്രുശ്ച ദേവതാഃ സര്വാഃ സംതുഷ്ടാ ഹൃഷ്ടമാനസാഃ । സ്നാനം തു കാരയാമാസുഃ സംസ്കാരാണി മഹാസുരഃ
സന്തോഷവും തൃപ്തിയും നിറഞ്ഞ എല്ലാ ദേവതകളും ആ മഹാസുരന്റെ സ്നാനവും മറ്റു ശുഭകാര്യങ്ങളും നടത്തി.
വിശ്വകര്മാണമാഹൂയ ദദുരാഭരണാനി ച । താനി പുണ്യാനി ദിവ്യാനി തസ്മൈ തേ തു മഹാത്മനേ
വിശ്വകർമയെ വിളിച്ചു, അവർ ആ മഹാത്മാവിന് പുണ്യവും ദിവ്യവും ആയ ആഭരണങ്ങൾ നൽകി.
ജാതേ തസ്മിന്മഹാഭാഗേ ദേവരാജേ മഹാത്മനി । ഏവം മുദം തതഃ പ്രാപുഃ സര്വേ ദേവാ മഹൌജസഃ
ആ മഹാഭാഗ്യശാലിയായ ദേവരാജൻ ജനിച്ചപ്പോൾ, എല്ലാ ശക്തിയുള്ള ദേവന്മാർക്കും സന്തോഷം ലഭിച്ചു.
പുണ്യേ തിഥൌ തഥാ ഋക്ഷേ സുമുഹൂര്തേ മഹാത്മഭിഃ । ഇംദ്രത്വേ സ്ഥാപിതോ ദേവൈരഭിഷിക്തഃ സുമംഗലൈഃ
പുണ്യമായ തിഥിയിൽ, നല്ല നക്ഷത്രത്തിൽ, ഉത്തമ മുഹൂർത്തത്തിൽ, ദേവന്മാർ അവനെ ഇന്ദ്രപദത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചു, ശുഭചിഹ്നങ്ങൾ കൊണ്ട് അഭിഷേകം ചെയ്തു.
പ്രാപ്തമൈംദ്രപദം തേന പ്രസാദാത്തസ്യ ചക്രിണഃ । തപശ്ചകാര തേജസ്വീ വസുദത്തഃ സുരേശ്വരഃ
വിഷ്ണുവിന്റെ അനുഗ്രഹത്തോടെ, ആ മഹാത്മാവ് ഇന്ദ്രപദം നേടി; വസുദത്തൻ, ദേവന്മാരുടെ നേതാവ്, ശക്തിയോടെ തപസ്സ് ചെയ്തു.
ഉഗ്രേണ തേജസാ യുക്തോ വജ്രപാശാംകുശായുധഃ
ഭയങ്കരമായ ശക്തിയോടെ, അവൻ വജ്രം, പാശം, അങ്കുശം എന്നീ ആയുധങ്ങൾ കൈവശം വഹിച്ചു.
സൂത ഉവാച- ഉഗ്രം സമസ്തം തപസഃ പ്രഭാവം വിലോക്യ ശുക്രോ നിജഗാദ ഗാഥാമ് । ലോകേഷു കോന്യോ ന ഭവിഷ്യതീതി യഥാ ഹി ചായം ച സുദര്ശനീയഃ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: അവന്റെ തപസ്സിന്റെ ശക്തി കണ്ടു, ശുക്രൻ ഈ ഗാഥ ഉച്ചരിച്ചു: 'ലോകങ്ങളിൽ, അവനെ പോലെ മനോഹരൻ മറ്റാരും ഉണ്ടാകില്ല.'
വിഷ്ണോഃ പ്രസാദാന്ന പരോ മഹാത്മാ സംപ്രാപ്തമൈശ്വര്യമിഹൈവ ദിവ്യമ്
വിഷ്ണുവിന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ, ഈ മഹാത്മാവിനെ പോലെ ദിവ്യമായ ഐശ്വര്യം ഇവിടെ മറ്റാരും നേടിയിട്ടില്ല.
അനേന തുല്യോ ന ഭവിഷ്യതീതി ലോകേഷു ചാന്യസ്തപസോഗ്രവീര്യഃ
ലോകങ്ങളിൽ, തപസ്സിലും ശക്തിയിലും അവനെ തുല്യൻ മറ്റാരും ഉണ്ടാകില്ല.
സൂത ഉവാച- കശ്യപസ്യ ച ഭാര്യാന്യാ ദനുര്നാമ തപസ്വിനീ । പുത്രശോകേന സംതപ്താ സംപ്രാപ്താ ദിതിമംദിരമ്
സൂതൻ പറഞ്ഞു: കശ്യപന്റെ മറ്റൊരു ഭാര്യയായ ദനു എന്ന തപസ്സുകാരി, മകനെ നഷ്ടപ്പെടുത്തിയ ദുഃഖത്തിൽ കത്തിയവൾ, ദിതിയുടെ വീട്ടിലേക്ക് എത്തി.
രോദമാനാ പ്രണമ്യൈവ പാദപദ്മയുഗം തദാ । ദുഃഖേന മഹതാ പ്രാപ്താ ദിതിസ്താം പ്രത്യബോധയത്
അവൾ കരഞ്ഞുകൊണ്ട് ദിതിയുടെ പാദപദ്മങ്ങളിൽ നമസ്കരിച്ചു; വലിയ ദുഃഖത്തിൽ മുങ്ങിയിരുന്ന ദനുവിനെ ദിതി ഉണർത്തി.
ദിതിരുവാച- തവൈവ ഹി മഹാഭാഗേ കിമിദം രോദകാരണമ് । പുത്രിണ്യശ്ചൈകപുത്രേണ ലോകേ നാര്യോ ഭവംതി വൈ
ദിതി പറഞ്ഞു: മഹാഭാഗ്യവതിയായവളേ, എന്താണ് നീ ഇത്രയും കരയാൻ കാരണം? ഈ ലോകത്ത് സ്ത്രീകൾക്ക് ഒരൊറ്റ മകനാൽ മാത്രം അമ്മയാവാൻ കഴിയില്ലല്ലോ.
ഭവതീ ശതപുത്രാണാം ഗുണിനാമപി ഭാമിനി । മാതാ ത്വമസി കല്യാണി ശുംഭാദീനാം മഹാത്മനാമ്
ഭാഗ്യവതിയായവളേ, നീ ശുഭമായ ഗുണങ്ങൾ ഉള്ള ശതം മക്കളുടെ അമ്മയല്ലേ, മഹാത്മാക്കളായ ശുംഭനും മറ്റുള്ളവരും നിന്റെ മക്കളാണ്.